Cytaty o czasie

Starość w pewien sposób unieważnia noc i dzień. Pory wysiłku i odpoczynku następują po sobie w szybszym rytmie. Może to życie po prostu się spieszy.

Być może czas jest czymś podobnym do powietrza i odbicia rzeczy trwają w nim tak samo, jak dalekie obrazy miast i krajobrazów przenosi fatamorgana.

Czułem, jak czas ujęty dotąd w ludzkie formy rozlewa się i powraca do swojej pierwotnej formy. Tutaj, w Sulinie, był wszechobecny jak wilgoć w powietrzu. Trawił domy i statki, toczył twarze i pejzaż, szklanki w barach i towary w sklepach. On po prostu przepalił, przeżarł delikatną powłokę minut, godzin i dni, i wziął w posiadanie całą przestrzeń, wszystkie widzialne i niewidzialne rzeczy, i ludzkie myśli też.

Nie mów, że brak ci czasu. Twój dzień ma dokładnie tyle samo godzin, co dzień Helen Keller, Pasteura, Michała Anioła, Matki Teresy, Leonarda da Vinci, Thomasa Jeffersona i Alberta Einsteina.

Poza czasem, poza śmiercią, jest miłość. Czas i śmierć nie mogą jej osłabić.

W kosmosie złożonym z milionowych części sekundy Dobro nie istniało, ponieważ potrzebowało więcej czasu niż Zło.

Pojęła, że czas niczego nie łagodzi, ta koncepcja jest błędna: on tylko ukrywa. Wspomnienia wciąż tkwiły w tym samym miejscu, nienaruszone w jej wnętrzu, ich intensywność nie rosła ani nie malała, ale czas je zasłaniał, przynajmniej przed cudzym wzrokiem, podobnie jak warstwa jesiennych liści mogłaby zamaskować grób albo jak bogactwo owego grobu kryje chmarę robaków.

Pamiętaj, że czas subiektywny różni się od obiektywnego…

Zapadła noc. Na czarnym niebie błyszczał kryształowy dywan – Światło tych gwiazd dociera do Ziemi po upływie milionów lat (…) One same już być może nie istnieją, ale my jeszcze długo będziemy je widzieć…Za każdym razem, kiedy patrzymy nocą na niebo, cofamy się o miliony lat. Żeby podróżować w czasie, wystarczy wyjrzeć przez okno.

Mędrcy nigdy nie uważali przypuszczenia, że czas psychologiczny zmienia się zależnie od podmiotu, za niestosowne, a mimo to byli przekonani, że czas fizyczny jest jedyny, niezmienny dla wszystkich obserwatorów. Mylili się jednak. W roku 1905 Albert Einstein zdał ostateczny cios temu przekonaniu swoją teoria względności. Nie istnieje czas uprzywilejowany, lecz jest ich tyle, ile punktów obserwacyjnych, i są nierozerwalnie związane z przestrzenią. Nie mamy zatem do czynienia z entelechią ani subiektywnym odczuciem, ale z nieodzownym wymogiem materii.

Podróże w przeszłość to czysta science fiction. Są zakazane przez podstawowe prawa fizyki. Nie da się włączyć tylnego biegu, bardzo mi przykro. Czas może iść tylko do przodu, ku przyszłości.

Historia nie jest przeszłością. Historia już się wydarzyła, a przeszłość wciąż się dzieje. (…) Jesteś, bo byli inni. (…) Nawet ty sama jesteś twoją własną przeszłością. (…) Przeszłość stanowi naszą teraźniejszość. To nie jest zwykła „historia”; to coś, co właśnie się staje. Nie możemy tego zobaczyć, poczuć ani zmienić, ale towarzyszy nam przez cały czas jak widmo. I decyduje o naszym życiu, a może nawet o śmierci. (…) „Przeszłość nie umarła.” (…) Jest w stanie nas zabić.