Cytaty
Milczenie też głos. I także słowa. Tylko słowa, które straciły wiarę w siebie.
W jednym zdaniu może się dużo zmieścić. Może się wszystko zmieścić. Może się całe życie zmieścić. (…) Czasem sobie myślę, czy nie dlatego tyle słów musimy przez życie powiedzieć, aby się mogło z nich wytopić to jedno zdanie. Jakie? Każdemu jego własne. Które mógłby człowiek w przypływie rozpaczy powiedzieć i nie skłamałby. Przynajmniej wobec siebie.
(…) ile niewypowiedzianych słów przepadło na zawsze. A może ważniejsze były od tych wszystkich wypowiedzianych.
Ulotne dźwięki o umownym sensie mogą być z krwi i kości. Nieraz już w życiu przekonałem się, jak wiele mogą zdziałać słowa. Odkryłem ich czarodziejską moc. Potrafiły nie tylko zmienić rzeczywistość, potrafiły ją tworzyć, a w szczególnych przypadkach – nawet ją zastąpić. (...) O tak, nie darmo księga, która wysuwa twierdzenie, że na początku wszystkiego było i zawsze jest Słowo, uchodzi za księgę świętą!
s. 63
Cały świat jest jedną mową. Gdybyś tak się w ten świat dobrze wsłuchał, mógłbyś nawet usłyszeć, co sto lat temu mówili, może tysiące. Bo słowa śmierci nie znają. Jakby jakieś ptaki przezroczyste, raz wypowiedziane, krążą już na wieki ponad nami, tylko że ich nie słyszymy. Ale może z wysokości Boga każdego człowieka głos osobno słychać. Nawet co ja tu do ciebie mówię. Co mówią u Maszczyka, u Derenia i w każdej chałupie. A gdybyś ucho nad tym światem zniżył, to kto wie, może szepty ludzkie byś usłyszał i co ludzie myślą, co im śni się, gdzie u kogo kot mruczy, w czyjej stajni koń rży, które dziecko pierś matczyną ssie, a które dopiero się rodzi, bo to wszystko mowa. Bóg się każe słowami ludziom modlić, bo bez słów nie odróżniłby człowieka od człowieka. A i człowiek sam siebie by nie odróżnił, gdyby nie miał słów. Od słowa zaczyna się życie i na słowach kończy.
Nie powiedzieć czegoś to nie to samo co nie powiedzieć nic o tym.
Mówić znaczy także być. Słowo i gest to ludzka myśl. Nie należy mówić po próżnicy.
Słów raz wypowiedzianych nie da się cofnąć.
Czego się nie nazwie, to jakby nie istniało.
Rozumienie słów nie jest tak ważne, jeśli pojmuje się intencje.
Ubranie ich związku w słowa oznaczało zdefiniowanie go, nałożenie mu ograniczeń, uproszczenie; jeśli się o nim nie mówiło, miał szansę pozostać nieskrępowany i nieskażony.
– Dziwne, nigdy nie ubierałem tych wspomnień w słowa.
– Dlaczego?
– Nie wiem, wydaje mi się, że to tajemnice stanowią najmroczniejszą część mojej przeszłości.

















