Beniowski

Komu ty jedziesz? Jadę księżycowi.

A kiedy straszną opisują burzę,

To chmura piorun zostawia w cenzurze.

Powieść taka,

Jak dawny, długi, lity pas Polaka.

Z mego życia poemat – dla Boga.

Żeby też jedna pierś była zrobiona

Nie podług miary krawca, lecz Fidiasza!

Twe oczy patrzą na mnie – takie smutne!

Trochę w tej mowie niegramatycznościów.

Pijące gardła, wąsy, psy, kontusze;

A nade wszystko szczere, polskie dusze.

Biada, kto daje ojczyźnie pół duszy,

A drugie tu pół dla szczęścia zachowa.

Kłębami dymu niechaj się otoczę,

Niech o młodości pomarzę półsenny.

Strofa być winna taktem, nie wędzidłem.

O melancholio! Nimfo! Skąd ty rodem?

Twój czar nade mną trwa.

Wallenrodyczność czyli wallenrodyzm [...]

Wprowadził pewny do zdrady metodyzm.

Jednak wierzę,

że ludy płyną jak łańcuch żurawi

W postęp.

O Polsko! (…)

Krzyż twym papieżem jest – twa zguba w Rzymie!

Tam są legiony zjadliwe robactwa:

Czy będziesz czekać, aż twój łańcuch zjedzą?

Czy ty rozwiniesz twoje mściwe bractwa,

Czekając na tych, co pod tronem siedzą

I krwią handlują, i duszą biedactwa,

I sami tylko o swym kłamstwie wiedzą,

I swym bezkrewnym wyszydzają palcem

Człeka, co nie jest trupem – lub padalcem.

Patrzaj! powracam bez serca i sławy,

Jak obłąkany ptak, i u nóg leżę.

Długo po świecie, pielgrzym tajemniczy,

Chodziłem farby zbierając do dzieła.

Umarł, choć był z tych, co śmiercią gardzą.

Ja – co przebiegłszy świat – kochałem jedyną.

Jeżeli gryzę co – to sercem gryzę.

Już pożegnałem Cię – jeszcze bądź zdrowa!