Cytaty

  1. Nawet jeśli nigdy nie zamierzałem zostać seksuologiem naczelnych, było to nieuniknioną konsekwencją mojej pracy. Widziałem, jak uprawiają seks w każdej pozycji, jaką można sobie tylko wyobrazić, a nawet w takich, z którymi nasza wyobraźnia mogłaby mieć kłopot (np. wisząc do góry nogami). Najistotniejsza obserwacja dotycząca seksu bonobo to fakt, że jest całkowicie swobodny i zharmonizowany z całością życia społecznego. Różni się to nieco od spojrzenia, jakie na życie erotyczne ma większość z nas, z naszymi kompleksami, obsesjami i zahamowaniami. Niektórzy ludzie nie potrafią nawet kochać się przy włączonym świetle! (…) Nam seks kojarzy się z reprodukcją i pożądaniem, ale w przypadku bonobo zaspokaja przeróżne potrzeby. Zaspokojenie seksualne w żadnym wypadku nie jest celem za każdym razem, a reprodukcja to tylko jedna z funkcji. Wyjaśnia to, dlaczego seks uprawiają tam wszyscy ze wszystkimi.

    s. 103

  2. Tłumienie kojarzenia krewniaczego (…) jest dobrze rozwinięte u wielu różnych zwierząt, od muszek owocówek i gryzoni po naczelne. Dla gatunków rozmnażających się płciowo jest to niemal biologiczny nakaz. W przypadku bonobo seksu ojców z córkami unika się w ten sposób, że w okolicach okresu dojrzewania samice odchodzą, by dołączyć do sąsiednich społeczności. Seks matek z synami jest natomiast w ogóle nieobecny, mimo że zostają oni w grupie i często przemieszczają się razem z matkami. Tylko w tym wariancie seks jest w społeczności bonobo wykluczony. A wszystko to pod nieobecność jakiegokolwiek tabu.

    s. 105

  3. Mówiąc, że u szympansów dominują samce, a u bonobo samice, musimy zatem doprecyzować, że ta mniej dominująca płeć nie jest nigdy całkowicie bezsilna. A także, że oprócz trzech głównych wyznaczników statusu, czyli zdolności do walki, rangi i władzy, istnieje jeszcze czwarty: prestiż. Prestiż ma podstawowe znaczenie u gatunków takich jak nasz, które polegają na przekazywaniu wiedzy.

  4. Ta dobrze znana tendencyjność w sposobie oglądania przez nas wieczornych wiadomości dotyczy również zachowań zwierząt. Telewizja oferuje znacznie więcej programów przyrodniczych o rekinach niż o kozłach śnieżnych. Zawsze kiedy pytam producentów seriali przyrodniczych o to, dlaczego mamy mnóstwo dokumentów o szympansach, a tak niewiele o bonobo, odpowiadają, że te drugie pokazują za mało akcji. (…) Krew i konfrontacje się sprzedają. W programie można pokazać krwawiącego szympansa, jak kulejąc, schodzi ze sceny, podczas gdy narrator ponurym głosem przypomni nam o „prawach dżungli”. Kanały przyrodnicze uwielbiają pozostawiać nas z tym mrocznym przesłaniem.

    Jednak sami się przez to zapędzili w kozi róg, wykluczając opowieści bardziej skłaniające do myślenia. Bonobo jak najbardziej zapewniają sporo akcji, choć większość z tego ma charakter erotyczny. Telewizje mają z tym problem.

  5. Często sprowadzamy społeczną dominację u innych gatunków do dominacji fizycznej. Jak mogłoby być inaczej? Albo dominujesz, albo nie. Jeśli Mama [imię szympansicy] nie może fizycznie pobić żadnego dorosłego samca, to dlaczego w ogóle mamy ją nazywać samicą alfa? Fakt, że stosujemy tę uproszczoną logikę do zwierząt, jest zaskakujący, skoro nigdy nie robimy tak w przypadku naszego społeczeństwa. Nikt z odwiedzających jakąś firmę nie podchodzi do najmocniej zbudowanego faceta w biurze z przekonaniem, że to musi być szef.

  6. Tym, co człowieka odróżnia od zwierząt, nie jest rozum ani dusza, tylko wstyd.

    s. 149

  7. Choć jeden ogród zoologiczny na tym świecie powinien przecież mieć odwagę wyciągnięcia konsekwencji z naszego pochodzenia. Klatka z homo sapiens we wszystkich jego zróżnicowanych wcieleniach, może wtedy lepiej byśmy się rozumieli. Oczywiście pojawia się pytanie, czy spodobałoby się to pozostałym zwierzętom.

  8. Ludzie i zwierzęta niewiele się od siebie różnią.

    s. 73

  9. To naprawdę dziwne, że zwierzęta chcą razem z ludźmi dzielić schronienie.

  10. Zwierzęta często wykazują więcej cierpliwości i akceptacji niż wielu ludzi.

  11. Kiedy zwierzę lub osoba z autyzmem widzi świat rzeczywisty zamiast idei świata, oznacza to, że dostrzega związane z nim szczegóły. To najważniejsza rzecz, o której trzeba pamiętać – percepcja zwierząt polega na zauważaniu szczegółów, których nie dostrzegają ludzie. Są one całkowicie skupione na szczegółach. To klucz do zrozumienia zwierząt.

  12. Autyzm sprawił, że miałam problemy w szkole i w różnych grupach społecznych, ale za to lepiej rozumiałam zwierzęta.