Cytaty o pracy

A tymczasem nie wiadomo, czy praca umysłowa, o ile jest nasilona, nie więcej zużywa człowieka niż praca fizyczna. W pracę umysłową – zwłaszcza w pracę twórczą, wprzęga się nie tylko mózg, ale i całość ludzkiego organizmu, bodaj że do najdrobniejszej tkanki.

Poradziłem już nawet kilkorgu z tych mędrców od ośmiogodzinnego dnia pracy, by najlepiej zaczynali pracę od razu wieczorem, koło dziesiątej, wtedy mogliby iść do domu nawet już rano i dotarliby tam może jeszcze przed pobudką.

Zajęcie jest dobre. Ruchy rękami, nachylanie, składanie, sapanie przy dźwiganiu. Gorzej z nicnierobieniem, ciszą, mrokiem, i jak nie można od tego zasnąć.

J.A. twierdziła, że (…) jeśli kogoś wychowa się w dostatku, do pracy wedle upodobania, taki ktoś uważa, że praca jest czymś plugawym. Rozpaczliwie stara się usprawiedliwić własne lenistwo. Uznaje, że rodowa własność jest immanentna dla samego życia jak powietrze czy woda, czy czyste prześcieradła.

– Zastanowiłem się, co by mnie uszczęśliwiło i co chcę robić, a potem nauczyłem się tego zawodu, żeby to się spełniło.

– Kiedy to mówisz, brzmi to bardzo prosto.

– Bo to jest proste – powiedział. – Problem tylko w tym, że wymaga dużo ciężkiej pracy. A ludzie nie lubią się męczyć.

Antyczni Grecy zrozumieli lepiej niż nasi współcześni politycy rozróżnienie między pracą w sensie labour a pracą w sensie work, a także pomiędzy zabawą (play) a wypoczynkiem (leisure) lub tym, co zwali schole. Ci, którzy wykonywali jakąś pracę najemną, nie byli obywatelami. Obywatele nie pracowali, oni pozwalali sobie na praxis – wraz z rodziną i przyjaciółmi oddawali się zajęciom wewnątrz domu i wokół niego. Była to działalność „reprodukcyjna”, zajęcia wykonywane dla siebie, dla wzmocnienia osobistych relacji lub po to, by włączyć się w życie publiczne społeczności. Ich społeczeństwo wedle naszych standardów było niesprawiedliwe, zwłaszcza pod względem traktowania kobiet, lecz już wtedy zrozumieli oni, dlaczego niedorzeczne jest ocenianie wszystkiego w kategoriach pracy najemnej.

Alienacja wynika z wiedzy, że to, co się robi, nie służy ani temu, kto robi, ani nawet celom, które ceni się i szanuje – robi się to po prostu dla innych, na ich żądanie. Takie położenie zwykło się postrzegać jako cechę definiującą proletariat. Prekariusze doświadczają jeszcze kilku innych, specjalnych elementów. Jednym z nich jest poczucie bycia oszukanym: gdy słyszą, że powinni być wdzięczni i szczęśliwi, bo mają pracę, a nade wszystko, że powinni być „pozytywnie nastawieni”. Mają być szczęśliwi, chociaż nie widzą powodu. (…) Ludzie w takich okolicznościach często doświadczają społecznej dezaprobaty i głębokiego poczucia bezcelowości. Natomiast brak zajęcia tworzy rodzaj moralnej pustki.

Jeśli mam wykonać 10 zleceń po 500 zł każde, to wolę wykonać jedno i zarobić 5000 zł, pracując 10 razy mniej.

Wygląda pani na bardzo nieszczęśliwą osobę. Większość ludzi, za którymi chodzę, tak wygląda. Zupełnie jakby nie lubili swojej pracy i nie lubili wracać do domu. Zupełnie jakby nienawidzili każdego aspektu swojego życia.

Po to, by ugruntować świeżo nabytą umiejętność, trzeba wykazywać się nią w pracy, w rzeczywistych, a nie symulowanych sytuacjach. Jeśli między tym, czego się nauczyliśmy na kursie, a tym, co się dzieje w miejscu pracy, nie ma związku, to nauka ta zda się psu na budę. Kiedy mija „zauroczenie nauką”, gaśnie zapał do wykazania się tym, czego się nauczyliśmy.

W opozycji do przedstawicieli pokolenia wojennego, które przeżyło koszmar wojny, ale traktowało odbudowę normalnego życia jako zadanie, któremu na ogół sprostało, pokolenie ludzi urodzonych zaraz po wojnie czerpało garściami z owoców tej odbudowy i dobrej koniunktury z lat pięćdziesiątych, nie ceniąc sobie tak samo pracy, obowiązku i przewidywalności, które były podstawą powojennej koniunktury. W latach pięćdziesiątych stałemu wzrostowi dobrobytu społeczeństw zachodnich i narastającej rewolucji naukowo-technicznej towarzyszyły szybkie przemiany społeczne.

Praca! Machanie kosą, zbieranie siana, karmienie zwierząt… Przykry dodatek do prawdziwego życia! Zajęcie dla prostaków… Ilekroć musiał pracować, czuł się poniżony, wykorzystany.