Erich Maria Remarque

Tylko starożytni Grecy mieli bóstwa pijaństwa i radości: Dionizosa i Bachusa. My mamy za to Freuda, kompleks niższości i psychoanalizę. Boimy się wielkich słów w miłości, a lubimy je w polityce. Smutne pokolenie.

Życie jest wartością samą w sobie. Żyjąc, nie potrafimy tego ocenić, jesteśmy jedynie trybikami wielkiego mechanizmu. Życie jest Bogiem. Starajmy się żyć w zgodzie z sobą, tak jak ukształtowała nas natura. A tego, czy naprawdę żyjemy, czy jedynie wegetujemy, nikt nie wie. Bo i nie może wiedzieć. Ernst zwykł mawiać: drzewa żyją, są jak tchnienie wszechświata; coś takiego człowiekowi przytrafia się niezwykle rzadko. Inni znów twierdzą, że tylko człowiek żyje naprawdę, ponieważ jest tego świadomy.

– Czy opuścił Cię kiedyś ktoś, kogo kochałaś?

– Owszem. Zawsze ktoś kogoś opuszcza. Czasem ten drugi cię ubiegnie.

– I co wtedy zrobiłaś?

– Wszystko. Wszystko, ale to nic nie pomogło. Byłam strasznie nieszczęśliwa.

– Długo?

– Tydzień.

– To niedługo.

– Cała wieczność, jeśli się jest naprawdę nieszczęśliwym. Każda cząstka mojej istoty

tak była nieszczęśliwa, że kiedy tydzień minął, wszystko się wyczerpało. Moje włosy

były nieszczęśliwe, skóra, łóżko, nawet suknie. Nieszczęście wypełniło mnie tak

całkowicie, że nic poza nim nie istniało. A kiedy nic już nie istnieje, nieszczęście

przestaje być nieszczęściem, bo nie ma go z czym porównać. I wtedy następuje

kompletne wyczerpanie. I wtedy to mija. Powoli zaczyna się żyć na nowo.

Miłość to nie staw, w którym można zawsze znaleźć swoje odbicie. Miłość ma przypływy i odpływy. Ma też swoje rozbite okręty, zatopione miasta, ośmiornice, skrzynie złota i pereł. Ale perły leżą głęboko.

A o cokolwiek chodzi, nie bierz tego tak poważnie. Bardzo rzadko jakaś rzecz jest długo poważna. Naprawdę. Szczególnie nocą. Noc przesadza.

Wolnym się jest dopiero wtedy, kiedy już nie ma po co żyć.

Szczęście leży na ulicy. Wystarczy schylić się, aby je podnieść. Tylko najprostsze rzeczy nie przynoszą rozczarowania. A jeśli chodzi o szczęście, warto się bardzo nisko schylić.

Nie będzie już pomyłki, złudzeń, pułapek, przebudzeń, nie będzie powrotu. Dobrze to wiedzieć, kiedy mgły fantazji raz jeszcze miałyby zaciemnić soczewki wiedzy.

– Miłość to ktoś, z kim się chce zestarzeć.

– Nic podobnego. To ktoś, bez kogo nie podobna żyć.

Myślę o prawdziwym szczęściu, bez tchu, bez pamięci, bez reszty…

Nigdy życie nie było tak drogocenne jak dziś, kiedy tak mało znaczy.

Co się stało z przygodami serca? Zabiły je ciemne przygody życia.