Obrona Częstochowy miała znaczenie nie tyle wojskowe, co polityczne i moralne; stała się wstrząsem, który… — Jędrzej Giertych

Zarówno polski chłop, jak i polski robotnik, stają masowo w szeregach obozu narodowego. Takie dawne twierdze socjalizmu jak Łódź, Częstochowa itp., albo chłopskiego radykalizmu, jak Radomskie, Zamojskie itd., zamieniły się w twierdze ruchu narodowego.

W dziejach narodu jest tak, jak i w życiu ludzkim: raz się jest na wozie, a raz pod wodzem. Chodzi o to, by umieć się spod wozu wydobyć, a nie, by w odruchu rozpaczy, podszeptywanym przez wrogów, popełniać samobójstwo.

W polityce zawsze ma wdzięczniejsze pole ten, co z rozmachem robi rzecz efektowną, niż ten, co każe trwać w bezruchu i cierpliwie czekać.