Dżuma

Miłość bowiem żąda odrobiny przyszłości.

W sercach wszystkich było tylko miejsce na bardzo starą i bardzo posępną nadzieję, tę właśnie, która nie pozwala ludziom poddać się śmierci i nie jest niczym innym, jak upieraniem się przy życiu.

Ale w miarę czekania przestaje się już czekać.

[...] przyzwyczajenie się do rozpaczy jest gorsze niż sama rozpacz.

[…] wielkie nieszczęścia, już dzięki swemu trwaniu, są monotonne.

Zawsze znajdzie się ktoś, kto bardziej jest więźniem niż ja.

Ludzie są raczej dobrzy niż źli i w gruncie rzeczy nie o to chodzi.

[…] piękne czyny mają tak wysoką cenę dlatego, że są rzadkie, gdy niegodziwość i obojętność bywają znacznie częściej motorami działań ludzkich.

[…] przypisując zbyt wielkie znaczenie pięknym czynom, składa się pośrednio hołd złu.

[...] może lepiej jest dla Boga, że nie wierzy się w niego i walczy ze wszystkich sił ze śmiercią, nie wznosząc oczu ku temu niebu, gdzie on milczy.

W chwili nieszczęścia człowiek oswaja się z prawdą, to znaczy z ciszą. Czekajmy.

[...] zawsze był zdania, że upór w końcu zwycięża wszelkie przeszkody.

Człowiek męczy się litością, kiedy litość jest bezużyteczna.

[...] bywa tak, że cierpi się długo nie wiedząc o tym.

[...] wiedzieliśmy wszyscy, świadomie lub nie, że nie ma miłości, której nie przerasta miłość większa, i zgadzaliśmy się mimo to z mniejszym lub większym spokojem, że nasza jest średnia.

Karmili więc swoje cierpienia błahymi i zbijającymi z tropu znakami, jak lot jaskółek, rosa wieczorna czy osobliwy promień pozostawiony czasem przez słońce na pustej ulicy.

[…] trzepotali się raczej, niż żyli, wydani dniom bez kierunku i jałowym wspomnieniom - błąkające się cienie, które wtedy tylko mogły nabrać sił, gdy zapuszczały korzenie w ziemię swych cierpień.

Ale brutalna i przedłużająca się rozłąka pomogła im upewnić się, że nie potrafią żyć z dala od siebie, i wobec tej prawdy, która nagle wyszła na jaw, dżuma była drobnostką.

Zarazy są w istocie sprawą zwyczajną, ale z trudem się w nie wierzy, kiedy się na nas zwalą.

Pytanie: co robić, by nie tracić czasu? Odpowiedź: doświadczać go w całej jego rozciągłości.

Ale zawsze nadchodzi godzina w historii, kiedy ten, co ośmiela się powiedzieć, że dwa i dwa to cztery, jest karany śmiercią.