{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Niech wasza mowa będzie; tak, tak, nie, nie",
  "slug": "niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie.md",
  "author": {
    "name": "Waldemar Chrostowski",
    "slug": "waldemar-chrostowski",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski"
  },
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-wam/prof-waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie_978-83-8079-831-1.jpg",
  "quotes_count": 15,
  "quotes": [
    {
      "id": "fc53f8d1-28ad-449c-a015-794e822bc4b0",
      "slug": "prawda-o-trojcy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/prawda-o-trojcy",
      "text": "Prawda o Trójcy Świętej znajduje wyraz w codziennie powtarzanym znaku krzyża oraz w obecności znaku krzyża w naszej kulkturze i domach. Nic dziwnego, że właśnie krzyż staje się przedmiotem ataków, z których wiele, chociaż ma kryminalny charakter, pozostaje bezkarnych. Walka o obecność krzyża w przestrzeni publicznej jest ważniejsza niż nowinkarskie dywagacje teologów.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 201,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "chrześcijaństwo",
          "slug": "chrzescijanstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chrzescijanstwo"
        },
        {
          "name": "symbole",
          "slug": "symbole",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/symbole"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "f3a1752c-875f-443b-b545-1b7157629566",
      "slug": "gdyby-nie-bylo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/gdyby-nie-bylo",
      "text": "Gdyby nie było Kościoła – trzeba to jasno powiedzieć – nie mielibyśmy Pisma Świętego, bo kto i w jakim celu miałby przyjąć księgi Starego Testamentu oraz dokonać zapisu pamięci o Jezusie Chrystusie i samych początkach Kościoła? Kto miałby ów zapis przkezywać i strzec jego integralności? To wszystko odbywało się – i wciąż odbywa – w Kościele. Księgi Nowego Testamentu oprócz tego, że opowiadają o życiu Jezusa, opowiadają również o narodzinach i samych początkach Kościoła.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 86,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        },
        {
          "name": "Biblia",
          "slug": "biblia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biblia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "b56b9308-c782-4287-a549-741504e2d998",
      "slug": "wydaje-sie-nam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/wydaje-sie-nam",
      "text": "Wydaje się nam, że nauka dostarczyła już wszystkich odpowiedzi na temat genezy świata i człowieka. Ale to nieprawda, bo nauka nie potrafi odpowiedzieć na co najmniej dwie kluczowe kwestie. Pierwsza to sam początek życia. Upraszczając i mówiąc obrazowo: połóżmy kamień i czekajmy, że na jakimś etapie wzbudzi się do życia. Chodzi więc o przejście od materii nieożywionej do życia – na to żadnej przekonującej odpowiedzi nie ma. Druga sprawa to przejście od rozmaitych istot żywych do człowieka.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 110,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "ewolucja",
          "slug": "ewolucja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ewolucja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "b296b5c5-2707-4c2a-a1b8-b90fbf1a9661",
      "slug": "nie-kazda-sytuacja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/nie-kazda-sytuacja",
      "text": "Nie każda sytuacja wymaga ingerencji Kościoła. Dzisiaj wiemy lepiej niż dawniej, że nie powinien się autorytatywnie wypowiadać w kwestiach dotyczących nauk ścisłych. Tymczasem angażował się w te kwestie, broniąc geocentrycznego obrazu świata, który został diametralnie zmieniony przez Galileusza i Kopernika.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 309,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "9d99efd9-c80d-45d6-a18b-cc91af60b879",
      "slug": "kosciol-zabezpiecza-tozsamosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/kosciol-zabezpiecza-tozsamosc",
      "text": "Kościół zabezpiecza tożsamość wiary chrześcijańskiej, która bez niego rozpłynęłaby się w świecie zmieniających się idei i światopoglądów oraz uległa wypaczeniom i zafałszowaniom, których zresztą w historii nie brakowało – i nie brakuje.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 90,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "9c6ad4a1-0ecc-4f44-9e87-f929c4bc8fa7",
      "slug": "relacja-biskupa-wzgledem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/relacja-biskupa-wzgledem",
      "text": "Relacja biskupa względem każdego księdza, który mu podlega, ma być swoiście ojcowska. Biskup wie o swoich księżach znacznie więcej niż przełożeni w pracy o swoich podwładnych, bo tam sfera prywatności jest znacznie szersza i lepiej chroniona. Jednak biskup nie może się kierować takimi samymi przesłankami, jak przełożeni świeccy i w wielu sytuacjach nie ma możliwości dociekania prawdy w sposób właściwy dla władz i instytucji świeckich. Tymczasem mnożą się naciski, by uczynić z biskupów donosicieli do władz świeckich.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 245,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        },
        {
          "name": "duchowni",
          "slug": "duchowni",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowni"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "89cd8ba2-161e-470d-ba20-6c6c7e16906c",
      "slug": "duchowosc-chrzescijanska-niezwykle",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/duchowosc-chrzescijanska-niezwykle",
      "text": "(…) duchowość chrześcijańska niezwykle wysoko ceni modlitwę, rozumianą jako rozmowa z Bogiem. Bez dobrej modlitwy duchowość staje się narcystyczna, cieszy się sobą i lubuje w sobie oraz w tym, co subiektywnie uważa za swój wewnętrzny, duchowy rozwój.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 344,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        },
        {
          "name": "ego",
          "slug": "ego",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ego"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "7482e4b0-4728-4305-b252-a72f0481367e",
      "slug": "zwrocmy-uwage-na-paradoks",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/zwrocmy-uwage-na-paradoks",
      "text": "Zwrócmy uwagę na paradoks: kardynał Ratzinger był bezwzględnie krytykowany za wierność katolickiej ortodoksji, natomiast papież Franciszek za domniemaną niewierność wobec niej. Jedno i drugie świadczy, że wiara chrześcijańska i nauczanie Kościoła budzą emocje, których nie da się stłumić.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 311,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        },
        {
          "name": "krytyka",
          "slug": "krytyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/krytyka"
        },
        {
          "name": "paradoks",
          "slug": "paradoks",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/paradoks"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "656ec009-10c6-4107-a3d5-17fce4a00cc2",
      "slug": "antykultura-nie-znosi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/antykultura-nie-znosi",
      "text": "Antykultura nie znosi budowania i umacniania wspólnoty, rozmawiania i refleksji. Skupia się na wytwarzaniu sztucznych potrzeb, zapędzaniu ludzi do galerii handlowych i fast foodów, mnożenia sklepów internetowych i mediów społecznościowych, takich jak Twitter, Instagram i Facebook, które burzą tradycyjny porządek. Przejmując władzę nad ludźmi, prowadzą ich po równi pochyłej, na której bezpowrotnie tracą to, co jest jedyną rzeczywistą własnością każdego człowieka – czas. W przeszłości istniały rozmaite sposoby sprawowania \"rządu dusz\". Czyniono to gwałtem, siłą i przemocą, ale tamte ideologie okazały się nietrwałe. Współczesna kontrkultura, karmiona seksem, alkoholem, narkotykami i rock and rollem, wykreowała idoli i celebrytów, którzy topią swoje troski i materialny dobrobyt w dobieraniu kolejnych partnerów obojga płci i używkach. Ideologia zepsucia okazuje się skuteczniejsza niż dawne ideologie, bo zepsuty człowiek jest podobny do zepsutego owocu. Jego naprawa jest bardzo trudna i często wręcz niemożliwa, ponieważ on sam, nie widząc takiej potrzeby, traktuje swoją sytuację jako normalną. Gros ataków ideoloogicznych zmierza do zepsucia kobiet.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 406,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kultura",
          "slug": "kultura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kultura"
        },
        {
          "name": "konsumpcjonizm",
          "slug": "konsumpcjonizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsumpcjonizm"
        },
        {
          "name": "internet",
          "slug": "internet",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/internet"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "58e8d606-8517-45e8-9644-3a591f092090",
      "slug": "kardynal-stefan-wyszynski",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/kardynal-stefan-wyszynski",
      "text": "Kardynał Stefan Wyszyński skonstatował, iż z tego, że z konfrontacji z marksizmem wyszliśmy zwycięsko, nie zawdzięczamy inteligentom, z których wielu współpracowało z reżimem i mu się wysługiwało, lecz prostym kobietom, które pod krzyżem i przy kapliczkach wypraszały wierność Chrystusowi i Jego Ewangelii dla siebie oraz dla swoich rodzin.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 46,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "komunizm",
          "slug": "komunizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/komunizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "49acbd78-a61a-4783-8a60-0368d917db6d",
      "slug": "cywilizacja-budowana-na-zepsuciu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/cywilizacja-budowana-na-zepsuciu",
      "text": "Cywilizacja budowana na zepsuciu ma krótki żywot.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 410,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "cywilizacja",
          "slug": "cywilizacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cywilizacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "44cc6017-9b79-4399-9744-47cebe26267a",
      "slug": "nie-przyklada-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/nie-przyklada-sie",
      "text": "Nie przykłada się też należytej wagi do tego, że przecież żydowskie ofiary Auschwitz były w większości obywatelami polskimi.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 280,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "Polacy",
          "slug": "polacy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/polacy"
        },
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "423fc5eb-2001-435d-a38f-23d5c2813bbf",
      "slug": "bycie-ksiedzem-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/bycie-ksiedzem-jest",
      "text": "Bycie księdzem jest trudniejsze niż kiedykolwiek do tej pory.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 405,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "duchowni",
          "slug": "duchowni",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowni"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "1dfe8117-bdbe-461a-a2c0-49362b2bb985",
      "slug": "wiekszosc-osob-ktore",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/wiekszosc-osob-ktore",
      "text": "Większość osób, które rozsądnie i rzetelnie zabierają głos w tych sprawach, cofa się w pół drogi, ceniąc spokój wokół siebie i w swoim otoczeniu. Widać wyraźnie strach przed mediami, który nie omija biskupów i duchowieństwa niższego stopnia, co tym bardziej rozzuchwala doktrynerów i ideologów wrogich Kościołowi. Gdy ataki na Jana Pawła II, a wcześniej na jego współpracowników, przybierały na sile i stawały się – łagodnie mówiąc – niewybredne i przede wszystkim fałszywe, nie trzeba było ich przeczekiwać, lecz w zarodku tłumić zło coraz bardziej bezczelne i bezkarne. Widzę w tym obowiązek biskupów, z których wielu zawdzięcza Janowi Pawłowi II swoją nominację. Nie jest to jednak tylko sprawa wdzięczności, lecz uczciwości, rzetelności i odwagi.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 235,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        },
        {
          "name": "media",
          "slug": "media",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/media"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    },
    {
      "id": "19bc3945-d2ec-4c09-be55-53f138127467",
      "slug": "ktos-odszedl-od-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/niech-wasza-mowa-bedzie-tak-tak-nie-nie/ktos-odszedl-od-boga",
      "text": "Ktoś odszedł od Boga, zerwał zupełnie – tak mu się przynajmniej wydaje – z rodzinną tradycją, w której został wychowany i żyje całkowicie inaczej, lecz gdy po wielu latach zobaczy stół wigilijny i usłyszy kolędy, coś się w nim budzi.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 84,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "tradycja",
          "slug": "tradycja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tradycja"
        },
        {
          "name": "Boże Narodzenie",
          "slug": "boze-narodzenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/boze-narodzenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#Niech_wasza_mowa_b%C4%99dzie:_Tak,_tak,_nie,_nie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:48"
    }
  ]
}
