{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Najdalszy brzeg",
  "slug": "najdalszy-brzeg",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg.md",
  "author": {
    "name": "Ursula K. Le Guin",
    "slug": "ursula-k-le-guin",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin"
  },
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/ksiaznica/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg_978-83-2457-936-5.jpg",
  "quotes_count": 11,
  "quotes": [
    {
      "id": "e0740de1-c0ce-462a-8e65-12061e35e015",
      "slug": "wiem-ze-umre",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/wiem-ze-umre",
      "text": "– Wiem, że umrę (...). Ja umrę i ty umrzesz. – I bardzo sobie cenię tę wiedzę. To wielki dar. To dar osobowości. Tylko to jest nasze, co możemy stracić. Nasza osobowość, cierpienie, nasza chwała i nasze człowieczeństwo. Wszystko to nie jest wieczne. Zmienia się i przemija, jak fala na morzu. Czy chciałbyś uspokoić morze i powstrzymać przypływ, aby uratować jedną falę, aby uratować siebie? Czy oddałbyś zręczność swych rąk, żar swego serca i zachłanność swego umysłu, aby okupić tym bezpieczeństwo?",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemiomorze#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "dcf79de0-5347-444a-aee8-1615b72f5c96",
      "slug": "odrzucic-smierc-to-znaczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/odrzucic-smierc-to-znaczy",
      "text": "Odrzucić śmierć, to znaczy odrzucić życie",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "akceptacja",
          "slug": "akceptacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/akceptacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ursula_K._Le_Guin#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "d02ec8ea-9986-4e11-8c65-58db1217a5a5",
      "slug": "czy-nie-rozumiesz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/czy-nie-rozumiesz",
      "text": "Czy nie rozumiesz, że on, nawet on, jest tylko cieniem i imieniem? Jego śmierć nie pomniejszyła życia. Nie pomniejszyła też jego samego. On jest tam – nie tutaj. Tu nie ma nic, jedynie pył i cienie. Tam o jest ziemią i słonecznym światłem, liśćmi na drzewie i lotem orła. Jest żywy. Wszyscy, którzy kiedykolwiek zmarli żyją. Żyją odrodzenie, bez końca, bo żadnego końca nie będzie. Wszyscy z wyjątkiem ciebie. Bo ty nie przyjąłeś śmierci.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "akceptacja",
          "slug": "akceptacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/akceptacja"
        },
        {
          "name": "życie po śmierci",
          "slug": "zycie-po-smierci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie-po-smierci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemiomorze#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "cb3ae2ec-1c25-4dfe-93c3-7f741a5dc30a",
      "slug": "coz-zlego-uczynily",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/coz-zlego-uczynily",
      "text": "Cóż złego uczyniły im te drzewa? Czy muszą karać trawę za własne winy? Ludzie, którzy pustoszą ziemię ogniem z powodu waśni z innymi są przecież barbarzyńcami.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        },
        {
          "name": "przemoc",
          "slug": "przemoc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemoc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ursula_K._Le_Guin#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "8a13b249-af11-4eb9-ac5b-cceacc3e6184",
      "slug": "pierwsza-i-ostatnia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/pierwsza-i-ostatnia",
      "text": "– Pierwsza i ostatnia lekcja na Roke brzmi: Czyń tylko to, co konieczne. I nic więcej.\n\n– Zatem wszystkie pozostałe lekcje muszą polegać na uczeniu tego, co jest konieczne.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "umiar",
          "slug": "umiar",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/umiar"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemiomorze#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "88c3277f-2c0b-423b-8768-922d5ecf350e",
      "slug": "najwieksza-tajemnica-zycia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/najwieksza-tajemnica-zycia",
      "text": "Największą tajemnicą życia jest jego koniec...",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "tajemnica",
          "slug": "tajemnica",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tajemnica"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemiomorze#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "4e291fd6-1701-4286-846a-508e56cb276f",
      "slug": "ale-dlaczego-wszyscy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/ale-dlaczego-wszyscy",
      "text": "– Ale dlaczego wszyscy czarodzieje na Południu, a teraz być może i gdzie indziej – nawet śpiewający na tratwach utracili swą sztukę, a ty jeden ją zachowałeś?\n\n– Ponieważ nie pragnę niczego poza nią.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pragnienia",
          "slug": "pragnienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pragnienia"
        },
        {
          "name": "magia",
          "slug": "magia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/magia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemiomorze#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "4b1de05a-5544-4758-bece-878f62101862",
      "slug": "niewinnosc-nie-ma-mocy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/niewinnosc-nie-ma-mocy",
      "text": "Niewinność nie ma mocy przeciwstawiania się złu. Lecz ma ją dobro.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        },
        {
          "name": "naiwność",
          "slug": "naiwnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/naiwnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ursula_K._Le_Guin#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "212f1914-cbcc-483a-ae02-4f28fb0b1468",
      "slug": "smierc-jest-cena",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/smierc-jest-cena",
      "text": "Śmierć jest ceną, jaką płacimy za życie, za wszelkie życie.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemiomorze#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "0d99b0df-b018-4858-bca1-bd3f5cd8095f",
      "slug": "nasze-jest-to-co-mozemy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/nasze-jest-to-co-mozemy",
      "text": "Nasze jest to, co możemy stracić.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "strata",
          "slug": "strata",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strata"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemiomorze#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "01737b30-3472-44cb-b2f8-8487c7662660",
      "slug": "tylko-to-co-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/najdalszy-brzeg/tylko-to-co-jest",
      "text": "Tylko to, co jest śmiertelne niesie w sobie życie.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ursula_K._Le_Guin#Najdalszy_brzeg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    }
  ]
}