{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "zapominanie",
  "slug": "zapominanie",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie",
  "heading": "Cytaty o zapominaniu",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie.md",
  "quotes_count": 109,
  "authors_count": 77,
  "parent": {
    "name": "pamięć",
    "slug": "pamiec",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec",
    "heading": "Cytaty o pamięci"
  },
  "children": [],
  "quotes": [
    {
      "id": "1c338690-83e3-479a-80a3-c015cbf3811b",
      "slug": "nie-potrafie-przypomniec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/halina-poswiatowska/pomiedzy-milosc-i-smierc/nie-potrafie-przypomniec",
      "text": "Nie potrafię przypomnieć rysów twojej twarzy - zatarły się w rozpaczy jak słowo w plamie atramentu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Halina Poświatowska",
        "slug": "halina-poswiatowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/halina-poswiatowska"
      },
      "book": {
        "title": "Pomiędzy miłość i śmierć",
        "slug": "pomiedzy-milosc-i-smierc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/halina-poswiatowska/pomiedzy-milosc-i-smierc"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Jeszcze jedno wspomnienie, * * * (Znaleźć ciebie - spojrzeć na ciebie)",
      "chapter_parent": null,
      "page": 108,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tęsknota",
          "slug": "tesknota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tesknota"
        },
        {
          "name": "rozpacz",
          "slug": "rozpacz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozpacz"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-11-01T10:43:36"
    },
    {
      "id": "db8fde8b-41c3-44da-9df7-54cf9d7bb362",
      "slug": "nie-udalo-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/historia-oblezenia-lizbony/nie-udalo-sie",
      "text": "Nie udało się jeszcze [...] ustalić, czy to powieść nie pozwala człowiekowi zapomnieć, czy niemożność zapomnienia zmusza go do pisania powieści.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Saramago",
        "slug": "jose-saramago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago"
      },
      "book": {
        "title": "Historia oblężenia Lizbony",
        "slug": "historia-oblezenia-lizbony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/historia-oblezenia-lizbony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 58,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "pisanie",
          "slug": "pisanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pisanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-05T13:53:43"
    },
    {
      "id": "d01d8e53-9787-44ed-ad36-8982c61a12cd",
      "slug": "jesli-zapomni-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michael-thomas-ford/notatki-samobojcy/jesli-zapomni-sie",
      "text": "(...) jeśli zapomni się, jak coś bolało, można to zrobić drugi raz. Co nie zawsze jest najlepszym pomysłem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michael Thomas Ford",
        "slug": "michael-thomas-ford",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michael-thomas-ford"
      },
      "book": {
        "title": "Notatki samobójcy",
        "slug": "notatki-samobojcy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michael-thomas-ford/notatki-samobojcy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michael_Thomas_Ford#Notatki_samob%C3%B3jcy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:11"
    },
    {
      "id": "d60e785e-4d55-47b6-a9f7-d864d49db259",
      "slug": "zawsze-ktos-czatuje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susana-fortes/quattrocento/zawsze-ktos-czatuje",
      "text": "Zawsze ktoś czatuje z drugiej strony prawdy i dlatego zapomnienie zawsze jest daremne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Susana Fortes",
        "slug": "susana-fortes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susana-fortes"
      },
      "book": {
        "title": "Quattrocento",
        "slug": "quattrocento",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susana-fortes/quattrocento"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Quattrocento#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:44"
    },
    {
      "id": "c98a61f8-8458-4332-880e-7207812c50c2",
      "slug": "to-straszne-przezyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecilia-samartin/mofongo/to-straszne-przezyc",
      "text": "To straszne przeżyć i zapomnieć, kim się było. To nawet gorsze niż umierać długo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Cecilia Samartin",
        "slug": "cecilia-samartin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecilia-samartin"
      },
      "book": {
        "title": "Mofongo",
        "slug": "mofongo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecilia-samartin/mofongo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 61,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Cecilia_Samartin#Mofongo",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:19"
    },
    {
      "id": "ba0ebfda-19db-43f8-b393-5736811c325d",
      "slug": "niepamiec-moze-to-wlasciwe",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marsha-mehran/woda-rozana-i-chleb-na-sodzie/niepamiec-moze-to-wlasciwe",
      "text": "Niepamięć… Może to właściwe miejsce dla przeszłości?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marsha Mehran",
        "slug": "marsha-mehran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marsha-mehran"
      },
      "book": {
        "title": "Woda różana i chleb na sodzie",
        "slug": "woda-rozana-i-chleb-na-sodzie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marsha-mehran/woda-rozana-i-chleb-na-sodzie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marsha_Mehran#Woda_r%C3%B3%C5%BCana_i_chleb_na_sodzie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:33"
    },
    {
      "id": "54e174ee-b6ec-4e51-af82-c72eaabbe632",
      "slug": "od-tej-chwili",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sue-monk-kidd/sekretne-zycie-pszczol/od-tej-chwili",
      "text": "Od tej chwili, gdy ludzie będą pytali mnie, kim chcę zostać, jak dorosnę, miałam zamiar odpowiadać: ofiarą amnezji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sue Monk Kidd",
        "slug": "sue-monk-kidd",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sue-monk-kidd"
      },
      "book": {
        "title": "Sekretne życie pszczół",
        "slug": "sekretne-zycie-pszczol",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sue-monk-kidd/sekretne-zycie-pszczol"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sue_Monk_Kidd#Sekretne_%C5%BCycie_pszcz%C3%B3%C5%82",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:30"
    },
    {
      "id": "38848e2e-cd9f-46c1-abff-d91b08d1e0a6",
      "slug": "najpierw-zapomnialam-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jana-frey/chlod-od-raju/najpierw-zapomnialam-jak",
      "text": "Najpierw zapomniałam, jak brzmiał jej głos, potem zamazywał się wyraz twarzy, stopniowo zanikały także: zapach jej rozczochranych włosów, delikatny dotyk i śmiech.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jana Frey",
        "slug": "jana-frey",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jana-frey"
      },
      "book": {
        "title": "Chłód od raju",
        "slug": "chlod-od-raju",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jana-frey/chlod-od-raju"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "pamięć o zmarłych",
          "slug": "pamiec-o-zmarlych",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec-o-zmarlych"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jana_Frey#Ch%C5%82%C3%B3d_od_raju",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:29"
    },
    {
      "id": "c938dacf-4093-4466-a488-2c85db8c38c5",
      "slug": "nigdy-nie-wiadomo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/federico-moccia/tylko-ciebie-chce/nigdy-nie-wiadomo",
      "text": "Nigdy nie wiadomo, z jakiej racji przypomina nam się akurat to, a nie co innego. Pojawia się nagle, ot tak, nie pytając o pozwolenie. I nigdy nie wiesz, kiedy da ci spokój. Jedyne czego możesz być pewnym, to że, niestety, nawiedzi cię ponownie. Ale zazwyczaj to kwestia kilku sekund. I już wiem jak sobie z tym radzić. Wystarczy nie poddawać się temu zbytnio. Jak tylko pojawi się wspomnienie, należy niezwłocznie zostawić je samemu sobie, oddalić się natychmiast, bez żalu, nie idąc na żadne ustępstwo, pozwolić by pozostało nieostre, nie dać mu się wciągnąć. Tak, by uniknąć bólu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Federico Moccia",
        "slug": "federico-moccia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/federico-moccia"
      },
      "book": {
        "title": "Tylko ciebie chcę",
        "slug": "tylko-ciebie-chce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/federico-moccia/tylko-ciebie-chce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Federico_Moccia#Tylko_ciebie_chc%C4%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:28"
    },
    {
      "id": "91715429-c1ae-41fc-a9da-f105b7ac6d31",
      "slug": "nie-ma-co-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-nowak/kiedys-na-pewno/nie-ma-co-sie",
      "text": "Nie ma co się dręczyć. Trzeba zamknąć ten rozdział, zapomnieć, wymazać, wykasować, odkochać się, pozbyć się tego pliku z własnej pamięci. Trudno. Było, minęło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ewa Nowak",
        "slug": "ewa-nowak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-nowak"
      },
      "book": {
        "title": "Kiedyś na pewno",
        "slug": "kiedys-na-pewno",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-nowak/kiedys-na-pewno"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "rozstanie",
          "slug": "rozstanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozstanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ewa_Nowak#Kiedy%C5%9B_na_pewno_(2007)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:23"
    },
    {
      "id": "f9b549f9-b14d-4523-a4ba-1a832f2b11e9",
      "slug": "z-czasem-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/papierowa-dziewczyna/z-czasem-wszystko",
      "text": "Z czasem wszystko odchodzi (…). Tak samo zapomina się o pasjach, jak i o głosach, które kiedyś szeptem błagały, żeby nie wracał za późno i się nie przeziębił…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Guillaume Musso",
        "slug": "guillaume-musso",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso"
      },
      "book": {
        "title": "Papierowa dziewczyna",
        "slug": "papierowa-dziewczyna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/papierowa-dziewczyna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Guillaume_Musso#Papierowa_dziewczyna",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:21"
    },
    {
      "id": "84f27bf6-c797-4f36-82f7-e5c5c756ca46",
      "slug": "przeszlosc-potrafi-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/potem/przeszlosc-potrafi-nas",
      "text": "Przeszłość potrafi nas dopaść znienacka, nawet jeśli przez całe życie staraliśmy się o niej zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Guillaume Musso",
        "slug": "guillaume-musso",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso"
      },
      "book": {
        "title": "Potem…",
        "slug": "potem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/potem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Guillaume_Musso#Potem%E2%80%A6_(2003)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:21"
    },
    {
      "id": "66ac6ac1-6ac9-4cae-b038-c4eb72a0afd1",
      "slug": "noc-znieczulala-a-sen",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krzysztof-beska/ornat-z-krwi/noc-znieczulala-a-sen",
      "text": "Noc znieczulała, a sen pozwalał zapomnieć o tym, co gnębiło duszę, a czasem i ciało. Przynajmniej na kilka godzin.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Krzysztof Beśka",
        "slug": "krzysztof-beska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krzysztof-beska"
      },
      "book": {
        "title": "Ornat z Krwi",
        "slug": "ornat-z-krwi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krzysztof-beska/ornat-z-krwi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 213,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "noc",
          "slug": "noc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/noc"
        },
        {
          "name": "sen",
          "slug": "sen",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sen"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krzysztof_Be%C5%9Bka#Ornat_z_krwi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:38"
    },
    {
      "id": "adc25f18-d8c4-4d1a-9d60-637bcc512a15",
      "slug": "najlepiej-udawac-nawet",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susan-howatch/piaski-smierci/najlepiej-udawac-nawet",
      "text": "Najlepiej udawać, nawet przed sobą, że o całej sprawie zdążyła już zapomnieć, a może wówczas łatwiej jej przyjdzie wymazać tego mężczyznę na zawsze z pamięci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Susan Howatch",
        "slug": "susan-howatch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susan-howatch"
      },
      "book": {
        "title": "Piaski śmierci",
        "slug": "piaski-smierci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susan-howatch/piaski-smierci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "oszukiwanie siebie",
          "slug": "oszukiwanie-siebie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/oszukiwanie-siebie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Susan_Howatch#Piaski_%C5%9Bmierci_(2007)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:37"
    },
    {
      "id": "f7bf79c2-0ade-4756-b992-3d9708b27f4b",
      "slug": "nie-to-bylo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/dziesiaty-krag/nie-to-bylo",
      "text": "Nie to było najważniejsze, co sobie nawzajem powiedzieli, ale właśnie to, o czym żadne z nich nie wspomniało: choć przebaczenie i niepamięć są nierozłączne, jak awers i rewers jednej monety, to nie mogą istnieć obok siebie. Wybierając jedno, trzeba poświęcić drugie, które znika z oczu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Dziesiąty krąg",
        "slug": "dziesiaty-krag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/dziesiaty-krag"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "paradoks",
          "slug": "paradoks",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/paradoks"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jodi_Picoult#Dziesi%C4%85ty_kr%C4%85g_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:16"
    },
    {
      "id": "ebc46a9b-7568-47ce-98c9-5bdc9ef91c54",
      "slug": "ci-co-zapomnieli",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiera-kamsza/czerwien-na-czerwieni/ci-co-zapomnieli",
      "text": "Ci, co zapomnieli o swojej przeszłości, nie są jej godni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiera Kamsza",
        "slug": "wiera-kamsza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiera-kamsza"
      },
      "book": {
        "title": "Czerwień na czerwieni",
        "slug": "czerwien-na-czerwieni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiera-kamsza/czerwien-na-czerwieni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "pamięć zbiorowa",
          "slug": "pamiec-zbiorowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec-zbiorowa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wiera_Kamsza#Czerwie%C5%84_na_czerwieni",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:04"
    },
    {
      "id": "49f1e851-128f-491c-b2f5-322f712feed0",
      "slug": "umysl-nakazywal-zapomnij",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons/moja-ulubiona-zona/umysl-nakazywal-zapomnij",
      "text": "(...) umysł nakazywał: zapomnij, ale serce szeptało, że nigdy tego nie zapomni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tony Parsons",
        "slug": "tony-parsons",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons"
      },
      "book": {
        "title": "Moja ulubiona żona",
        "slug": "moja-ulubiona-zona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons/moja-ulubiona-zona"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "konflikt wewnętrzny",
          "slug": "konflikt-wewnetrzny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konflikt-wewnetrzny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tony_Parsons#Moja_ulubiona_%C5%BCona",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:01"
    },
    {
      "id": "ece866f3-64ed-45c3-a6ea-1ddb1cbd0f20",
      "slug": "tak-dlugo-trwa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons/mezczyzna-i-chlopiec/tak-dlugo-trwa",
      "text": "Tak długo trwa, zanim odciśnie się gdzieś swój ślad, tak mało czasu trzeba, by go wymazać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tony Parsons",
        "slug": "tony-parsons",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons"
      },
      "book": {
        "title": "Mężczyzna I Chłopiec",
        "slug": "mezczyzna-i-chlopiec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons/mezczyzna-i-chlopiec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tony_Parsons#M%C4%99%C5%BCczyzna_i_ch%C5%82opiec_(1999)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:00"
    },
    {
      "id": "35cf628d-c0b9-48c2-8079-b7ac81e05413",
      "slug": "pamiec-czesto-rozmywa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-katzenbach/opowiesc-szalenca/pamiec-czesto-rozmywa",
      "text": "Pamięć często rozmywa wspomnienie bólu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Katzenbach",
        "slug": "john-katzenbach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-katzenbach"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieść szaleńca",
        "slug": "opowiesc-szalenca",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-katzenbach/opowiesc-szalenca"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Katzenbach#Opowie%C5%9B%C4%87_szale%C5%84ca",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:40"
    },
    {
      "id": "d0be06f1-5652-416e-a52a-42d8221fc4f5",
      "slug": "czlowiek-nie-lubi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow/opowiadania-kolymskie/czlowiek-nie-lubi",
      "text": "Człowiek nie lubi przypominać sobie złego. Ta właściwość ludzkiej natury czyni życie lżejszym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Warłam Szałamow",
        "slug": "warlam-szalamow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow"
      },
      "book": {
        "title": "Opowiadania kołymskie",
        "slug": "opowiadania-kolymskie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow/opowiadania-kolymskie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 456,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/War%C5%82am_Sza%C5%82amow#Opowiadania_ko%C5%82ymskie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:16"
    },
    {
      "id": "19d993de-190b-4a09-a346-03d7c3e9e848",
      "slug": "czlowiek-zyje-dzieki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow/opowiadania-kolymskie/czlowiek-zyje-dzieki",
      "text": "Człowiek żyje dzięki właściwej sobie umiejętności zapomnienia. Pamięć zawsze gotowa jest pozbyć się tego, co złe, i zachować tylko to, co dobre.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Warłam Szałamow",
        "slug": "warlam-szalamow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow"
      },
      "book": {
        "title": "Opowiadania kołymskie",
        "slug": "opowiadania-kolymskie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow/opowiadania-kolymskie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 50,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/War%C5%82am_Sza%C5%82amow#Opowiadania_ko%C5%82ymskie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:16"
    },
    {
      "id": "6fc15889-0f24-4e06-af87-c66b8826b2a4",
      "slug": "zeby-wybaczyc-trzeba",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana/zeby-wybaczyc-trzeba",
      "text": "Żeby wybaczyć, trzeba odtworzyć w pamięci, jak boleśnie zostało się zranionym. A żeby zapomnieć, trzeba najpierw zaakceptować rolę, jaką się odegrało w tragicznych wydarzeniach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Przemiana",
        "slug": "przemiana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przemiana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:40"
    },
    {
      "id": "72294348-1770-41c8-8e08-47ef4199eced",
      "slug": "schowac-sie-gdzies",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julia-kaminska/brzydula-pamietnik/schowac-sie-gdzies",
      "text": "Schować się gdzieś i spać. Bardzo długo, bez snów, gdzieś daleko, gdzie nikt mnie nie znajdzie i gdzie w końcu zapomnę. I nareszcie odpocznę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Julia Kamińska",
        "slug": "julia-kaminska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julia-kaminska"
      },
      "book": {
        "title": "Brzydula. Pamiętnik",
        "slug": "brzydula-pamietnik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julia-kaminska/brzydula-pamietnik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "odpoczynek",
          "slug": "odpoczynek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpoczynek"
        },
        {
          "name": "wyczerpanie",
          "slug": "wyczerpanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyczerpanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Julia_Kami%C5%84ska#Brzydula._Pami%C4%99tnik",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:27"
    },
    {
      "id": "d76b721b-d84f-4701-a515-9b3a03ffb6cb",
      "slug": "ludzie-znikaja-nam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza/ludzie-znikaja-nam",
      "text": "Ludzie znikają nam z oczu, toną w cieniu spraw bliższych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Kochanica Francuza",
        "slug": "kochanica-francuza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "relacje międzyludzkie",
          "slug": "relacje-miedzyludzkie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/relacje-miedzyludzkie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kochanica_Francuza#L",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:25"
    },
    {
      "id": "a839d23c-94fd-4453-b4f8-580cc8d5aaf2",
      "slug": "tyle-rzeczy-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/javier-marias/jutro-w-czas-bitwy-o-mnie-mysl/tyle-rzeczy-sie",
      "text": "Tyle rzeczy się wydarza, z których nikt nie zdaje sobie sprawy ani ich nie pamięta. Niewiele z tego zostaje utrwalone, myśli i ruchy ulotne, zamiary i pragnienia, skryte wątpliwości, marzenia, okrucieństwo i zniewaga, słowa wypowiedziane i usłyszane, a później zanegowane albo źle zrozumiane, lub przekręcone, przyrzeczenia złożone i nie traktowane poważnie, nawet przez tych, którym zostały złożone, wszystko ulega zapomnieniu lub wygaśnięciu, wszystko, co robi się samemu i w pojedynkę, i czego się nie karbuje w pamięci, jak również niemal wszystko czego wcale nie robi się w pojedynkę, tylko razem z innymi; jakże mało zostaje po człowieku, jakże mało wiadomo, a z tego, co tak mało wiadomo, tak wiele się przemilcza, a z tego, czego się nie przemilcza, pamięta się później jedynie znikomą część, i to krótko, pamięć indywidualna nie daje się przekazać, a przy tym nie interesuje ona tego, komu jest przekazywana, on ma swoją własną i swoją własną kształtuje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Javier Marías",
        "slug": "javier-marias",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/javier-marias"
      },
      "book": {
        "title": "Jutro, w czas bitwy, o mnie myśl",
        "slug": "jutro-w-czas-bitwy-o-mnie-mysl",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/javier-marias/jutro-w-czas-bitwy-o-mnie-mysl"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Javier_Mar%C3%ADas#Jutro,_w_czas_bitwy,_o_mnie_my%C5%9Bl",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:58"
    },
    {
      "id": "2eca4c2d-8795-4271-a37d-68c96d051512",
      "slug": "za-kilka-lat",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/niezwykla-podroz-pomponiusza-flatusa/za-kilka-lat",
      "text": "Za kilka lat świat będzie wyglądał tak, jakby nic podobnego się nie wydarzyło (…) tak jak nikt nie będzie pamiętał o mnie ani o tobie Fabiuszu, albowiem wszystko niszczeje, znika i popada w niepamięć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Eduardo Mendoza",
        "slug": "eduardo-mendoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza"
      },
      "book": {
        "title": "Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa",
        "slug": "niezwykla-podroz-pomponiusza-flatusa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/niezwykla-podroz-pomponiusza-flatusa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Niezwyk%C5%82a_podr%C3%B3%C5%BC_Pomponiusza_Flatusa#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:42"
    },
    {
      "id": "f977ba25-46e4-4efd-87fc-858ec1e3cef0",
      "slug": "wszystko-mozna-zapomniec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/mauricio-czyli-wybory/wszystko-mozna-zapomniec",
      "text": "Wszystko można zapomnieć oprócz sztuki udawania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Eduardo Mendoza",
        "slug": "eduardo-mendoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza"
      },
      "book": {
        "title": "Mauricio, czyli wybory",
        "slug": "mauricio-czyli-wybory",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/mauricio-czyli-wybory"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pozory",
          "slug": "pozory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pozory"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mauricio,_czyli_wybory#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:41"
    },
    {
      "id": "25a76b79-d608-4daf-987a-264d008f7cfb",
      "slug": "zeby-uniknac-klopotow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/mauricio-czyli-wybory/zeby-uniknac-klopotow",
      "text": "Żeby uniknąć kłopotów, najlepiej wymazać z pamięci wszystko, co związane z pracą, zawsze, bez wyjątków. W ten sposób nie będziesz mieć problemów ani ze światem zewnętrznym, ani wewnętrznym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Eduardo Mendoza",
        "slug": "eduardo-mendoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza"
      },
      "book": {
        "title": "Mauricio, czyli wybory",
        "slug": "mauricio-czyli-wybory",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/mauricio-czyli-wybory"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "praca",
          "slug": "praca",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/praca"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mauricio,_czyli_wybory#%C5%BB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:41"
    },
    {
      "id": "10a64dd8-c085-4b8d-93c8-310c35eab2a9",
      "slug": "zakaz-pamietania-przy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephenie-meyer/ksiezyc-w-nowiu/zakaz-pamietania-przy",
      "text": "Zakaz pamiętania, przy jednoczesnym lęku przed zapomnieniem – wybrałam dla siebie zdradliwą ścieżkę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephenie Meyer",
        "slug": "stephenie-meyer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephenie-meyer"
      },
      "book": {
        "title": "Księżyc w nowiu",
        "slug": "ksiezyc-w-nowiu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephenie-meyer/ksiezyc-w-nowiu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ksi%C4%99%C5%BCyc_w_nowiu#4._Wybudzanie_si%C4%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:38"
    },
    {
      "id": "11d679fe-1bd5-4584-b7ef-c0ca24e57fd9",
      "slug": "laurie-sadzil-ze-mimo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/louisa-may-alcott/male-kobietki/laurie-sadzil-ze-mimo",
      "text": "Laurie sądził, że mimo wszelkich wysiłków, by zapomnieć, jego miłość do Jo trwać będzie całe lata, tymczasem, ku swemu wielkim zdziwieniu, odkrywał teraz, że z każdym dniem coraz lżej znosił ten wielki zawód miłosny. Z początku złościł się sam na siebie i nie potrafił tego zrozumieć, ale serce bywa przekorne, a czas też robi swoje, nawet wbrew naszej woli. Serce Lauriego przestało krwawić, rana goiła się z zaskakującą go szybkością i nagle odkrył, że zamiast starać się zapomnieć, robi teraz wszystko, by pamiętać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Louisa May Alcott",
        "slug": "louisa-may-alcott",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/louisa-may-alcott"
      },
      "book": {
        "title": "Małe kobietki",
        "slug": "male-kobietki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/louisa-may-alcott/male-kobietki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "nieszczęśliwa miłość",
          "slug": "nieszczesliwa-milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieszczesliwa-milosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ma%C5%82e_kobietki._Cz%C4%99%C5%9B%C4%87_druga",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:37"
    },
    {
      "id": "d3e2fadd-0a40-4ed9-b4d8-830c65259ff9",
      "slug": "zapominanie-to-czesc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/kraina-zwana-tutaj/zapominanie-to-czesc",
      "text": "Zapominanie to część procesu znikania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Cecelia Ahern",
        "slug": "cecelia-ahern",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern"
      },
      "book": {
        "title": "Kraina zwana tutaj",
        "slug": "kraina-zwana-tutaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/kraina-zwana-tutaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kraina_zwana_Tutaj",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:36"
    },
    {
      "id": "c4438d73-d1a5-4d8a-94c8-148a479c20ea",
      "slug": "ludzie-nie-zapominaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/kraina-zwana-tutaj/ludzie-nie-zapominaja",
      "text": "Ludzie nie zapominają celowo, chociaż zawsze są rzeczy, które wszyscy chcielibyśmy zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Cecelia Ahern",
        "slug": "cecelia-ahern",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern"
      },
      "book": {
        "title": "Kraina zwana tutaj",
        "slug": "kraina-zwana-tutaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/kraina-zwana-tutaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Cecelia_Ahern#Kraina_zwana_Tutaj_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:36"
    },
    {
      "id": "15a00d19-44c6-44cb-bfc3-1c9f78cc66ec",
      "slug": "niemoznosc-odnalezienia-czegos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/kraina-zwana-tutaj/niemoznosc-odnalezienia-czegos",
      "text": "Niemożność odnalezienia czegoś jest jak nagłe zapomnienie słów ulubionej piosenki, którą znało się na pamięć. (…) Albo jak zapomnienie imienia kogoś, kogo bardzo dobrze się zna i widuje codziennie. Albo nazwy grupy muzycznej, która śpiewała jakiś bardzo znany przebój. Jest to wrażenie tak denerwujące, że nie daje spokoju, ponieważ człowiek wie, że jest jakaś odpowiedź na jego pytanie, ale nikt jej nie zna. Męczy go to i męczy, aż wreszcie czuje, że nie zazna spokoju, dopóki nie znajdzie rozwiązania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Cecelia Ahern",
        "slug": "cecelia-ahern",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern"
      },
      "book": {
        "title": "Kraina zwana tutaj",
        "slug": "kraina-zwana-tutaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/kraina-zwana-tutaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kraina_zwana_Tutaj",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:36"
    },
    {
      "id": "f5549338-43b8-4a20-8e60-f956abbff862",
      "slug": "ludzie-w-gruncie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amelie-nothomb/higiena-mordercy/ludzie-w-gruncie",
      "text": "Ludzie w gruncie rzeczy nie czytają; albo jeśli czytają, nie rozumieją, albo jeśli zrozumieli, zapominają.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Amélie Nothomb",
        "slug": "amelie-nothomb",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amelie-nothomb"
      },
      "book": {
        "title": "Higiena mordercy",
        "slug": "higiena-mordercy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amelie-nothomb/higiena-mordercy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "czytanie książek",
          "slug": "czytanie-ksiazek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czytanie-ksiazek"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Higiena_mordercy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:32"
    },
    {
      "id": "0559677b-8888-4d0e-a103-8f0be2fcef83",
      "slug": "swiat-roi-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amelie-nothomb/higiena-mordercy/swiat-roi-sie",
      "text": "Świat roi się od zbrodniarzy, to znaczy ludzi bez oporów zapominających o tych, których, jak utrzymują, kiedyś kochali.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Amélie Nothomb",
        "slug": "amelie-nothomb",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amelie-nothomb"
      },
      "book": {
        "title": "Higiena mordercy",
        "slug": "higiena-mordercy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amelie-nothomb/higiena-mordercy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Am%C3%A9lie_Nothomb#Higiena_mordercy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:32"
    },
    {
      "id": "e2a54794-bfc6-4cf7-9ea7-626ba4cd48d4",
      "slug": "przyjal-sie-zwyczaj",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust/nie-ma-albertyny/przyjal-sie-zwyczaj",
      "text": "Przyjął się zwyczaj nieprzypominania go nawet przy wyrażeniach, których często używał, przy prezentach, które od niego pochodziły, i właśnie istota mająca obowiązek odmłodzić – jeżeli nie uwiecznić – pamięć o nim przyspieszała o doprowadzała do końca dzieło śmierci i zapomnienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marcel Proust",
        "slug": "marcel-proust",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust"
      },
      "book": {
        "title": "Nie ma Albertyny",
        "slug": "nie-ma-albertyny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust/nie-ma-albertyny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "pamięć o zmarłych",
          "slug": "pamiec-o-zmarlych",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec-o-zmarlych"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W_poszukiwaniu_straconego_czasu#Tom_VI_%E2%80%93_Nie_ma_Albertyny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:27"
    },
    {
      "id": "57c9e961-a43f-41ba-84e0-e9e9302b2d44",
      "slug": "nie-przypominamy-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust/sodoma-i-gomora/nie-przypominamy-sobie",
      "text": "Nie przypominamy sobie wspomnień z ostatnich trzydziestu lat, ale cali jesteśmy w nich zanurzeni: czemu zatem ograniczać się do tych trzydziestu lat, czemu nie przedłużyć tego dawniejszego życia poza urodzenie? Z chwilą gdy nie znam całej partii wspomnień będących za mną, z chwilą gdy są dla mnie niewidzialne, gdy nie mam zdolności przywoływania ich do siebie, kto mi powie, czy w owej nieznanej mi „masie” nie ma takich, które by sięgały o wiele poza moje ludzkie życie? Jeżeli mogę mieć w sobie i dookoła siebie tyle wspomnień, których sobie nie przypominam, zapomnienie to (przynajmniej zapomnienie faktyczne, skoro nie mam zdolności widzenia czegokolwiek) może się odnosić do życia, które przeżył w ciele innego człowieka, nawet na innej planecie. Jednakże zapomnienie wymazuje wszystko, ale wówczas cóż znaczy nieśmiertelność duszy, o której rzeczywiście upewnia norweski filozof? Istota, którą będę po śmierci, tak samo nie ma racji przypominać sobie o człowieku, którym jestem z urodzenia, jak ten nie przypomina sobie, że byłem przed nim.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marcel Proust",
        "slug": "marcel-proust",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust"
      },
      "book": {
        "title": "Sodoma i Gomora",
        "slug": "sodoma-i-gomora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust/sodoma-i-gomora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 368,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "nieśmiertelność",
          "slug": "niesmiertelnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niesmiertelnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W_poszukiwaniu_straconego_czasu#Tom_IV_%E2%80%93_Sodoma_i_Gomora",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:27"
    },
    {
      "id": "cb7e46de-7e25-4388-bde2-75d0d5f017bc",
      "slug": "sen-nigdy-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-scott-bakker/mrok-ktory-nas-poprzedza/sen-nigdy-nie",
      "text": "Sen nigdy nie przychodzi wtedy, gdy się go pragnie. Nie można go chwycić jak jabłko, by zaspokoić głód. Sen jest jak niewiedza, lub zapomnienie... Im bardziej starasz się je schwytać, tym bardziej ci się wymykają.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Scott Bakker",
        "slug": "richard-scott-bakker",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-scott-bakker"
      },
      "book": {
        "title": "Mrok, który nas poprzedza",
        "slug": "mrok-ktory-nas-poprzedza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-scott-bakker/mrok-ktory-nas-poprzedza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "sen",
          "slug": "sen",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sen"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mrok,_kt%C3%B3ry_nas_poprzedza#Rozdzia%C5%82_16",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:15"
    },
    {
      "id": "10b0cec4-1590-4395-980b-9929948951ea",
      "slug": "nie-mozna-odgrodzic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-scott-bakker/mrok-ktory-nas-poprzedza/nie-mozna-odgrodzic",
      "text": "Nie można odgrodzić się murem od tego, co zapomniane.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Scott Bakker",
        "slug": "richard-scott-bakker",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-scott-bakker"
      },
      "book": {
        "title": "Mrok, który nas poprzedza",
        "slug": "mrok-ktory-nas-poprzedza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-scott-bakker/mrok-ktory-nas-poprzedza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mrok,_kt%C3%B3ry_nas_poprzedza#Prolog",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:14"
    },
    {
      "id": "20aa2b2d-2e6a-435e-9705-4c657e3b41a4",
      "slug": "uczynek-czlowieka-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mika-waltari/egipcjanin-sinuhe/uczynek-czlowieka-jest",
      "text": "Uczynek człowieka jest jak kamień wrzucony do wody.Pluska głośno i robi kręgi na wodzie, po chwili jednak woda znowu jest spokojna, a po kamieniu nie ma śladu. Tak też jest z pamięcią człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mika Waltari",
        "slug": "mika-waltari",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mika-waltari"
      },
      "book": {
        "title": "Egipcjanin Sinuhe",
        "slug": "egipcjanin-sinuhe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mika-waltari/egipcjanin-sinuhe"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Egipcjanin_Sinuhe",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:03"
    },
    {
      "id": "119c09c0-201d-465d-ba62-7c9ba3557f1f",
      "slug": "pozbycie-sie-wspomnien",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gao-xingjian/gora-duszy/pozbycie-sie-wspomnien",
      "text": "Pozbycie się wspomnień to swego rodzaju wyzwolenie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gao Xingjian",
        "slug": "gao-xingjian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gao-xingjian"
      },
      "book": {
        "title": "Góra duszy",
        "slug": "gora-duszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gao-xingjian/gora-duszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gao_Xingjian#G%C3%B3ra_duszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:01"
    },
    {
      "id": "1f79b46b-2c1c-4b21-aac8-c77f1f4d47de",
      "slug": "od-nieobecnosci-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/milosc-i-cienie/od-nieobecnosci-tylko",
      "text": "Od nieobecności tylko krok do zapomnienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Miłość i cienie",
        "slug": "milosc-i-cienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/milosc-i-cienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "nieobecność",
          "slug": "nieobecnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieobecnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_i_cienie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:50"
    },
    {
      "id": "8ca69c0d-393b-4c75-a288-edd3a27bc679",
      "slug": "pomyslalam-ze-dopoki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna/pomyslalam-ze-dopoki",
      "text": "Pomyślałam, że dopóki uda nam się milczeć, można udawać, że nic się nie wydarzyło, nie istnieje przecież nic, co nie ma nazwy, milczenie wymazuje zdarzenia z pamięci, aż wreszcie odsuwa je w niebyt.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Eva Luna",
        "slug": "eva-luna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "milczenie",
          "slug": "milczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "wyparcie",
          "slug": "wyparcie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyparcie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eva_Luna#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:48"
    },
    {
      "id": "43c9e5dd-a11d-4643-941a-c43ed6a67c21",
      "slug": "wszedzie-panowal-porzadek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow/wszedzie-panowal-porzadek",
      "text": "Wszędzie panował porządek, wszystko było czyste i spokojne solidnym spokojem sumień pozbawionych pamięci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Dom duchów",
        "slug": "dom-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "sumienie",
          "slug": "sumienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sumienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dom_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:47"
    },
    {
      "id": "90165a37-db1d-4e80-844e-25fbd080d1e7",
      "slug": "jesli-sie-odchodzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/corka-fortuny/jesli-sie-odchodzi",
      "text": "Jeśli się odchodzi w niepamięć, to jakby nigdy się nie wydarzyło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Córka fortuny",
        "slug": "corka-fortuny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/corka-fortuny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/C%C3%B3rka_fortuny#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:45"
    },
    {
      "id": "ed20c170-c855-4964-9606-054bf36cd331",
      "slug": "w-kazdym-wspomnieniu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julio-llamazares/sceny-z-niemego-kina/w-kazdym-wspomnieniu",
      "text": "W każdym wspomnieniu – i na każdej fotografii – istnieją zawsze miejsca zaczernione, skrywające momenty naszego życia, niejednokrotnie równie ważne jak te, które pamiętamy lub jeszcze przeżyjemy. Te zniszczone, wypalone przez projektor klatki na taśmie filmowej, zastępowane przez czarne wstawki, coraz bardziej utrudniają oglądanie filmu. Jeśli powtarzają się zbyt często, historia staje się w końcu niezrozumiała.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Julio Llamazares",
        "slug": "julio-llamazares",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julio-llamazares"
      },
      "book": {
        "title": "Sceny z niemego kina",
        "slug": "sceny-z-niemego-kina",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julio-llamazares/sceny-z-niemego-kina"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Julio_Llamazares#Sceny_z_niemego_kina",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:41"
    },
    {
      "id": "5b1ce870-4f04-47af-a341-e5b21fc08e17",
      "slug": "pamiec-jest-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/zygzak/pamiec-jest-jak",
      "text": "Pamięć (…) jest jak mysz doświadczalna zamknięta w labiryncie i czasami zapomniane dane można wytropić za pomocą środków innych niż inteligencja lub wiedza. Węchem, tak samo jak mysz znajduje w labiryncie ser.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Carlos Somoza",
        "slug": "jose-carlos-somoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza"
      },
      "book": {
        "title": "Zygzak",
        "slug": "zygzak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/zygzak"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "zmysły",
          "slug": "zmysly",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmysly"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zygzak#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:30"
    },
    {
      "id": "21c91589-9315-43b5-8c3f-6f03e5a73fca",
      "slug": "wiem-jak-bardzo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama/wiem-jak-bardzo",
      "text": "Wiem, jak bardzo cierpisz, ale zapomnisz… Tak jak ja. Żyć to zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Carlos Somoza",
        "slug": "jose-carlos-somoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza"
      },
      "book": {
        "title": "Trzynasta dama",
        "slug": "trzynasta-dama",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Trzynasta_dama",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:29"
    },
    {
      "id": "f6ec7495-883e-4ba5-aa1c-9d286a311477",
      "slug": "czasem-najpiekniejsze-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama/czasem-najpiekniejsze-jest",
      "text": "Czasem najpiękniejsze jest misterium zapomnienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Carlos Somoza",
        "slug": "jose-carlos-somoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza"
      },
      "book": {
        "title": "Trzynasta dama",
        "slug": "trzynasta-dama",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jos%C3%A9_Carlos_Somoza#Trzynasta_dama",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:28"
    },
    {
      "id": "7a9c4ede-0b60-4a05-9c2e-7300424f6a6b",
      "slug": "ludzie-chca-zapomniec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/ksiega-cmentarna/ludzie-chca-zapomniec",
      "text": "Ludzie chcą zapomnieć o tym co niemożliwe. Dzięki temu ich świat staje się bezpieczniejszy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Księga cmentarna",
        "slug": "ksiega-cmentarna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/ksiega-cmentarna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 170,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "bezpieczeństwo",
          "slug": "bezpieczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bezpieczenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ksi%C4%99ga_cmentarna",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:25"
    },
    {
      "id": "a224118e-a04e-4385-8686-b2635563b6ce",
      "slug": "jest-wiele-dobrych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie/jest-wiele-dobrych",
      "text": "Jest wiele dobrych miejsc – odrzekł tamten. – W tym właśnie rzecz. Posłuchaj: Bogowie umierają, gdy zostają zapomniani. Ludzie także. Ale ziemia, ona zostaje. Dobre miejsca i złe. Ziemia nigdy nie odejdzie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Amerykańscy bogowie",
        "slug": "amerykanscy-bogowie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Neil_Gaiman#Ameryka%C5%84scy_bogowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:23"
    },
    {
      "id": "c3ace7be-2816-4bda-8d2c-d1006fad7235",
      "slug": "nie-wszystko-nalezy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/w-krainie-kota/nie-wszystko-nalezy",
      "text": "Nie wszystko należy pamiętać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dorota Terakowska",
        "slug": "dorota-terakowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska"
      },
      "book": {
        "title": "W Krainie Kota",
        "slug": "w-krainie-kota",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/w-krainie-kota"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dorota_Terakowska#W_krainie_kota",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:12"
    },
    {
      "id": "72dbeefa-dbd9-4d78-955f-4ded9aef0238",
      "slug": "bogowie-umieraja-ale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/samotnosc-bogow/bogowie-umieraja-ale",
      "text": "Bogowie umierają, ale ich agonia jest dłuższa i straszniejsza niż ludzka. Umierają, gdy przestaje się w nich wierzyć, a po śmierci udają się do Krainy Zapomnianych Bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dorota Terakowska",
        "slug": "dorota-terakowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska"
      },
      "book": {
        "title": "Samotność Bogów",
        "slug": "samotnosc-bogow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/samotnosc-bogow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dorota_Terakowska#Samotno%C5%9B%C4%87_Bog%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:12"
    },
    {
      "id": "26125fd3-5028-458c-811d-cdf7cbb4cecb",
      "slug": "nie-ma-nic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk/nowe-zycie/nie-ma-nic",
      "text": "Nie ma nic cenniejszego nad spokój ofiarowany przez zapomnienie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orhan Pamuk",
        "slug": "orhan-pamuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk"
      },
      "book": {
        "title": "Nowe życie",
        "slug": "nowe-zycie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk/nowe-zycie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 210,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "spokój",
          "slug": "spokoj",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spokoj"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Orhan_Pamuk#Nowe_%C5%BCycie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:45"
    },
    {
      "id": "d918f524-73d6-41db-90d3-141b236570a0",
      "slug": "zrozumialem-ze-chocby",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk/nazywam-sie-czerwien/zrozumialem-ze-chocby",
      "text": "Zrozumiałem, że choćby nie wiem jak się kogoś kochało, długo nie widziana twarz w końcu zaciera się w pamięci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orhan Pamuk",
        "slug": "orhan-pamuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk"
      },
      "book": {
        "title": "Nazywam się Czerwień",
        "slug": "nazywam-sie-czerwien",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk/nazywam-sie-czerwien"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "nieobecność",
          "slug": "nieobecnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieobecnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Orhan_Pamuk#Nazywam_si%C4%99_Czerwie%C5%84_(1998)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:44"
    },
    {
      "id": "3578a310-5027-4b14-b170-5dac08e77694",
      "slug": "pamiec-tak-rozpaczliwie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/krew-i-zloto/pamiec-tak-rozpaczliwie",
      "text": "Pamięć tak rozpaczliwie stara się nas opuścić. Pamięć wie, że nie jesteśmy w stanie znieść jej towarzystwa. Pamięć potrafi zrobić z nas skończonych głupców. Posłuchaj tylko starych śmiertelników, którym nie pozostało nic prócz wspomnień z dzieciństwa. Jakże często mylą tych, co są obok nich, z ludźmi, którzy od dawna już nie żyją, a w dodatku nikt ich nie słucha.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Krew i złoto",
        "slug": "krew-i-zloto",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/krew-i-zloto"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "starość",
          "slug": "starosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/starosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Krew_i_z%C5%82oto",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:16"
    },
    {
      "id": "7c3abef4-5f89-48ff-8da5-27526826ff40",
      "slug": "lata-zaciemniaja-ludzkie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-r-r-martin/gra-o-tron/lata-zaciemniaja-ludzkie",
      "text": "(…) lata zaciemniają ludzkie wspomnienia, nawet te, których obiecywał nie zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George R. R. Martin",
        "slug": "george-r-r-martin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-r-r-martin"
      },
      "book": {
        "title": "Gra o tron",
        "slug": "gra-o-tron",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-r-r-martin/gra-o-tron"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 408,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gra_o_tron_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:07"
    },
    {
      "id": "b90e27af-66a5-4934-b9ae-8acf1b60a443",
      "slug": "tylko-wyrzucenie-z-siebie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki/tylko-wyrzucenie-z-siebie",
      "text": "Tylko wyrzucenie z siebie całej przeszłości gwarantuje, że człowiek nie będzie sobie nią zaprzątał głowy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hanna Kowalewska",
        "slug": "hanna-kowalewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska"
      },
      "book": {
        "title": "Julita i huśtawki",
        "slug": "julita-i-hustawki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Hanna_Kowalewska#Julita_i_hu%C5%9Btawki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:23"
    },
    {
      "id": "d3294bfb-db6d-4d58-97f4-7c04ddc81b21",
      "slug": "zapomnienie-to-poczatek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/drzwi-do-grudnia/zapomnienie-to-poczatek",
      "text": "Zapomnienie to początek uzdrowienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dean Koontz",
        "slug": "dean-koontz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz"
      },
      "book": {
        "title": "Drzwi do grudnia",
        "slug": "drzwi-do-grudnia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/drzwi-do-grudnia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "trauma",
          "slug": "trauma",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/trauma"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dean_Koontz#Drzwi_do_grudnia_(1985)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:20"
    },
    {
      "id": "a4a533cb-a64c-4588-b7b1-0e904dee979f",
      "slug": "nie-ma-takiego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza/nie-ma-takiego",
      "text": "Nie ma takiego wrzodu na świecie, ażeby się w końcu nie zagoił, i takiego nieszczęścia, o którym by się nie zapomniało.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Szolem Alejchem",
        "slug": "szolem-alejchem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem"
      },
      "book": {
        "title": "Dzieje Tewji Mleczarza",
        "slug": "dzieje-tewji-mleczarza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "nadzieja",
          "slug": "nadzieja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nadzieja"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dzieje_Tewji_Mleczarza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:17"
    },
    {
      "id": "85efff36-1403-4553-b5ea-acd39b88e2b8",
      "slug": "wspomnienia-oddalaja-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/przygoda-z-owca/wspomnienia-oddalaja-sie",
      "text": "Wspomnienia oddalają się i bledną, jak zniszczone komórki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Przygoda z owcą",
        "slug": "przygoda-z-owca",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/przygoda-z-owca"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Haruki_Murakami#Przygoda_z_owc%C4%85",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:11"
    },
    {
      "id": "07858f99-c350-4a37-a2b9-0623e1722e81",
      "slug": "niektore-rzeczy-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/przygoda-z-owca/niektore-rzeczy-sie",
      "text": "Niektóre rzeczy się zapomina, niektóre znikają, a niektóre umierają. I nie ma w tym prawie nic tragicznego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Przygoda z owcą",
        "slug": "przygoda-z-owca",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/przygoda-z-owca"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Haruki_Murakami#Przygoda_z_owc%C4%85",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:11"
    },
    {
      "id": "d5db64d0-baea-4764-b9c0-02517f830ade",
      "slug": "pamiec-to-cos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/po-zmierzchu/pamiec-to-cos",
      "text": "Pamięć to coś naprawdę dziwnego. Szufladki ma wypchane kompletnie nieprzydatnymi, bezsensownymi rzeczami. A człowiek zapomina jedną po drugiej te ważne, naprawdę potrzebne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Po zmierzchu",
        "slug": "po-zmierzchu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/po-zmierzchu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Haruki_Murakami#Po_zmierzchu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:10"
    },
    {
      "id": "afcd84c4-1a28-4a5f-b7dd-8ba3f34da617",
      "slug": "zdaje-sie-ze-aby",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving/malzenstwo-wagi-polsredniej/zdaje-sie-ze-aby",
      "text": "Zdaje się, że aby móc przetrwać, należy zapomnieć o tym, co było, pogodzić się z losem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Irving",
        "slug": "john-irving",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving"
      },
      "book": {
        "title": "Małżeństwo wagi półśredniej",
        "slug": "malzenstwo-wagi-polsredniej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving/malzenstwo-wagi-polsredniej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Irving#Ma%C5%82%C5%BCe%C5%84stwo_wagi_p%C3%B3%C5%82%C5%9Bredniej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:01"
    },
    {
      "id": "9ee615c4-23a1-4fee-a1bb-37deb0251270",
      "slug": "jezeli-usilujesz-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving/hotel-new-hampshire/jezeli-usilujesz-sobie",
      "text": "Jeżeli usiłujesz sobie wmówić, że nie sposób cię zapomnieć, zawsze znajdzie się ktoś, kto nie będzie pamiętał, że już cię gdzieś spotkał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Irving",
        "slug": "john-irving",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving"
      },
      "book": {
        "title": "Hotel New Hampshire",
        "slug": "hotel-new-hampshire",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving/hotel-new-hampshire"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "próżność",
          "slug": "proznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/proznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Irving#Hotel_New_Hampshire_(1981)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:00"
    },
    {
      "id": "5ed51237-8233-49c6-a224-0a1ad483547b",
      "slug": "intensywny-wysilek-umyslowy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-conan-doyle/pies-baskervilleow/intensywny-wysilek-umyslowy",
      "text": "Intensywny wysiłek umysłowy ma to do siebie, że zaciera w pamięci ostatnie wydarzenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Arthur Conan Doyle",
        "slug": "arthur-conan-doyle",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-conan-doyle"
      },
      "book": {
        "title": "Pies Baskerville'ów",
        "slug": "pies-baskervilleow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-conan-doyle/pies-baskervilleow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 139,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Arthur_Conan_Doyle#Pies_Baskerville%E2%80%99%C3%B3w_(1902)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:48"
    },
    {
      "id": "0ae97883-8740-49bb-82e9-5f1459a4a1af",
      "slug": "umiec-pamietac-i-umiec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dolega-mostowicz/swiat-pani-malinowskiej/umiec-pamietac-i-umiec",
      "text": "Umieć pamiętać i umieć zapominać – oto cała sztuka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Dołęga-Mostowicz",
        "slug": "tadeusz-dolega-mostowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dolega-mostowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Świat pani Malinowskiej",
        "slug": "swiat-pani-malinowskiej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dolega-mostowicz/swiat-pani-malinowskiej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 95,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Do%C5%82%C4%99ga-Mostowicz#%C5%9Awiat_pani_Malinowskiej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:38"
    },
    {
      "id": "d0b460e6-c9c6-4077-a558-8da279d435d0",
      "slug": "obys-ty-ktory",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon/obys-ty-ktory",
      "text": "Obyś ty, który tu wchodzisz, pojął swą ulotność i zapomniał o więzi łączącej cię z tym, co ukochałeś.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Christopher Paolini",
        "slug": "christopher-paolini",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini"
      },
      "book": {
        "title": "Eragon",
        "slug": "eragon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eragon",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:21"
    },
    {
      "id": "3001bd9b-d3a2-46cc-9c47-6e5147f7e8c5",
      "slug": "a-jesli-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon/a-jesli-nie",
      "text": "A jeśli nie możesz wybaczyć, to przynajmniej zapomnij.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Christopher Paolini",
        "slug": "christopher-paolini",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini"
      },
      "book": {
        "title": "Eragon",
        "slug": "eragon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eragon",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:21"
    },
    {
      "id": "bd38aff0-6aae-49fc-a47a-bfa8a168b142",
      "slug": "razem-wziawszy-najwieksza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/louis-ferdinand-celine/podroz-do-kresu-nocy/razem-wziawszy-najwieksza",
      "text": "Razem wziąwszy, największą klęską człowieka jest zapomnieć, a zwłaszcza to, od czego się zdychało i zdychało, nie pojmując nigdy, do jakiego stopnia ludzie są szuje. Kiedy będzie się stało nad grobem, nie trzeba będzie udawać cynika, ale też nie wolno będzie zapomnieć, trzeba będzie wszystko opowiedzieć, nie zamieniając ani jednego słowa, z tego co się widziało najbardziej występnego u ludzi, a potem milczeć i zejść do mogiły. To wystarczy jako zajęcie na całe życie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Louis-Ferdinand Céline",
        "slug": "louis-ferdinand-celine",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/louis-ferdinand-celine"
      },
      "book": {
        "title": "Podróż do kresu nocy",
        "slug": "podroz-do-kresu-nocy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/louis-ferdinand-celine/podroz-do-kresu-nocy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Podr%C3%B3%C5%BC_do_kresu_nocy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:04"
    },
    {
      "id": "b7f52a4a-3f1d-4f17-96a8-249b2352a1b3",
      "slug": "moze-to-i-prawda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla/moze-to-i-prawda",
      "text": "Może to i prawda, że na skutek późniejszych nieudolnych rządów wielu Dominikańczyków tęskni teraz za Truijllo. W niepamięć poszły nadużycia, zabójstwa, korupcja, szpiegowanie, izolacja, strach. Mit grozy został zapomniany. Wszyscy mieli pracę i nie popełniano tylu zbrodni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Święto Kozła",
        "slug": "swieto-kozla",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "nostalgia",
          "slug": "nostalgia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nostalgia"
        },
        {
          "name": "tyrania",
          "slug": "tyrania",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tyrania"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%9Awi%C4%99to_koz%C5%82a#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:55"
    },
    {
      "id": "6bcddf90-8462-49d5-a342-aad32b098581",
      "slug": "przespie-sie-i-zapomne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jack-kerouac/w-drodze/przespie-sie-i-zapomne",
      "text": "Prześpię się i zapomnę; mam własne życie, własne smutne, łachmaniarskie życie już na zawsze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jack Kerouac",
        "slug": "jack-kerouac",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jack-kerouac"
      },
      "book": {
        "title": "W drodze",
        "slug": "w-drodze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jack-kerouac/w-drodze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "smutek",
          "slug": "smutek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smutek"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jack_Kerouac#W_drodze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:37"
    },
    {
      "id": "91b4bae6-037d-4444-949c-543ea3f9f825",
      "slug": "nareszcie-sie-pytam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/tristan-1946/nareszcie-sie-pytam",
      "text": "Nareszcie się pytam: „to znaczy, że pamięć nie jest potrzebna? Wszystko, co minęło, trzeba pogrzebać i zapomnieć?”. A on wielką igłą, chyba szewską zaszywa sobie dziurę w rękawie i powiada: – Pogrzebać – tak, zapomnieć – nie. Chodzi o to, żeby nie gnić za życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Kuncewiczowa",
        "slug": "maria-kuncewiczowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa"
      },
      "book": {
        "title": "Tristan 1946",
        "slug": "tristan-1946",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/tristan-1946"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 228,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Kuncewiczowa#Tristan_1946",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:49"
    },
    {
      "id": "16fee23a-a738-4f33-b02e-1da9ab26c8cd",
      "slug": "bog-zapomnial-o-ludziach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/cudzoziemka/bog-zapomnial-o-ludziach",
      "text": "Bóg zapomniał o ludziach, a ludzie o Bogu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Kuncewiczowa",
        "slug": "maria-kuncewiczowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa"
      },
      "book": {
        "title": "Cudzoziemka",
        "slug": "cudzoziemka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/cudzoziemka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Kuncewiczowa#Cudzoziemka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:48"
    },
    {
      "id": "f43d7701-a053-4885-bf20-190c8f8a3dab",
      "slug": "tak-tak-to-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart/tak-tak-to-jest",
      "text": "Tak, tak to jest: ludzie przeważnie łudzą się dwiema błędnymi wiarami: wierzą w wieczną pamięć (ludzi, spraw, czynów, narodów) i w możność naprawy (czynów, pomyłek, grzechów, krzywd). Obie te wiary są fałszywe. W rzeczywistości jest właśnie na odwrót: wszystko zostanie zapomniane i nic nie będzie naprawione. Naprawę (zemstę, przebaczenie) zastąpi zapomnienie. Nikt nie naprawi krzywd, które wyrządzono, ale wszystkie krzywdy ulegną zapomnieniu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Żart",
        "slug": "zart",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%BBart_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:46"
    },
    {
      "id": "c38b9add-679d-45cc-9d5c-1744c59a284e",
      "slug": "walka-czlowieka-z-wladza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/ksiega-smiechu-i-zapomnienia/walka-czlowieka-z-wladza",
      "text": "Walka człowieka z władzą jest walką pamięci z zapomnieniem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Księga śmiechu i zapomnienia",
        "slug": "ksiega-smiechu-i-zapomnienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/ksiega-smiechu-i-zapomnienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Milan_Kundera#Ksi%C4%99ga_%C5%9Bmiechu_i_zapomnienia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:44"
    },
    {
      "id": "5fa84bb5-120a-4839-b2ee-db4509edc5a0",
      "slug": "zeby-tak-zasnac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola/przegryzc-dzdzownice/zeby-tak-zasnac",
      "text": "Żeby tak zasnąć i obudzić się za jakiś czas. Żeby już było po wszystkim. Żebym nie musiała pamiętać. Żebym mogła normalnie żyć. Żeby już tak nie bolało. Żeby się obudzić bez tego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Katarzyna Grochola",
        "slug": "katarzyna-grochola",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola"
      },
      "book": {
        "title": "Przegryźć dżdżownicę",
        "slug": "przegryzc-dzdzownice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola/przegryzc-dzdzownice"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przegry%C5%BA%C4%87_d%C5%BCd%C5%BCownic%C4%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:41"
    },
    {
      "id": "f01bdbc8-3909-4cdc-83c7-198c30c8755a",
      "slug": "jakze-opisac-owo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ivo-andric/most-na-drinie/jakze-opisac-owo",
      "text": "Jakże opisać owo falowanie uczuć ludzkich, od niemego, dzikiego strachu po samobójczy zachwyt, od najniższych instynktów krwiożerczych i podstępnej grabieży po najwyższe zrywy świętej ofiarności, w której człowiek przechodzi sam siebie i na chwilę sięga sfer zaświatów, gdzie inne rządzą prawa? Nigdy nie zdoła się tego wysłowić, jako że kto doczeka i przeżyje, ten zaniemówi, a martwi i tak mówić nie mogą. Są to bowiem rzeczy, których się nie opowiada, lecz zapomina o nich. Bo gdyby zapomniano, jakżeby mogły się powtarzać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ivo Andric",
        "slug": "ivo-andric",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ivo-andric"
      },
      "book": {
        "title": "Most na Drinie",
        "slug": "most-na-drinie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ivo-andric/most-na-drinie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Most_na_Drinie#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:28"
    },
    {
      "id": "c64c0f26-c8c4-4e25-b3be-638974506978",
      "slug": "zycie-ludzkie-plynie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda/zycie-ludzkie-plynie",
      "text": "Życie ludzkie płynie na dwojgu skrzydłach: jednym z nich jest pamięć, a drugim zapomnienie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Lange",
        "slug": "antoni-lange",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange"
      },
      "book": {
        "title": "Miranda",
        "slug": "miranda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_Lange#Miranda_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:26"
    },
    {
      "id": "9024fb53-b175-4785-a017-5ad6f0b304cb",
      "slug": "tworczosc-to-umiejetne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda/tworczosc-to-umiejetne",
      "text": "Twórczość to umiejętne połączenie pamięci z niepamięcią.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Lange",
        "slug": "antoni-lange",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange"
      },
      "book": {
        "title": "Miranda",
        "slug": "miranda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "kreatywność",
          "slug": "kreatywnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kreatywnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_Lange#Miranda_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:26"
    },
    {
      "id": "d5571a8b-5f59-43e4-a80f-1627b1abb06a",
      "slug": "zycie-nie-polega",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow/zycie-nie-polega",
      "text": "Życie nie polega na uczeniu się, lecz na zapominaniu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Na pastwę aniołów",
        "slug": "na-pastwe-aniolow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_pastw%C4%99_anio%C5%82%C3%B3w#%C5%BB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:04"
    },
    {
      "id": "2ec52554-211d-4697-a323-1b822f94609e",
      "slug": "ja-ide-dalej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn/ja-ide-dalej",
      "text": "Ja idę dalej, wielebny ojcze. po prostu idę dalej. To nie to samo, co zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orson Scott Card",
        "slug": "orson-scott-card",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card"
      },
      "book": {
        "title": "Siódmy syn",
        "slug": "siodmy-syn",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Si%C3%B3dmy_syn",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:51"
    },
    {
      "id": "40293c0c-3044-4270-8da7-760bbcd8569f",
      "slug": "miedzy-jednym-a-drugim",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/turbot/miedzy-jednym-a-drugim",
      "text": "Między jednym a drugim głodem historia idzie w zapomnienie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Günter Grass",
        "slug": "gunter-grass",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass"
      },
      "book": {
        "title": "Turbot",
        "slug": "turbot",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/turbot"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "głód",
          "slug": "glod",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/glod"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Turbot#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:48"
    },
    {
      "id": "ad1d55f0-4eef-4905-8ee5-c3eef8892461",
      "slug": "wszystko-co-zle",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/przy-obieraniu-cebuli/wszystko-co-zle",
      "text": "Wszystko, co złe, powinno się zapomnieć…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Günter Grass",
        "slug": "gunter-grass",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass"
      },
      "book": {
        "title": "Przy obieraniu cebuli",
        "slug": "przy-obieraniu-cebuli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/przy-obieraniu-cebuli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/G%C3%BCnter_Grass#Przy_obieraniu_cebuli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:47"
    },
    {
      "id": "85c249ae-9ba7-4134-a2cd-1f6fc7fb47c2",
      "slug": "czy-naprawde-nalezy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/tajemniczy-plomien-krolowej-loany/czy-naprawde-nalezy",
      "text": "Czy naprawdę należy żądać ostatecznego wyjaśnienia, jeśli uzyskawszy je, zagłębimy się w mrok? Może powinienem się zatrzymać, bo dostałem już od losu dar zapomnienia. Ale ruszyłem w drogę i muszę iść dalej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Tajemniczy płomień królowej Loany",
        "slug": "tajemniczy-plomien-krolowej-loany",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/tajemniczy-plomien-krolowej-loany"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "wytrwałość",
          "slug": "wytrwalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wytrwalosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Umberto_Eco#Tajemniczy_p%C5%82omie%C5%84_kr%C3%B3lowej_Loany",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:05"
    },
    {
      "id": "8d206479-9626-4b8c-a9f8-03d1bee896ce",
      "slug": "hymny-panstwowe-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/carpe-jugulum/hymny-panstwowe-zawsze",
      "text": "Hymny państwowe zawsze mają tylko jedną zwrotkę, czy raczej wszystkie mają taką samą drugą zwrotkę, to znaczy „mru... mru... hmmm... mru mru hmm hmm... mru... mru hmmm” powtarzane przez jakiś czas, dopóki wszyscy nie przypomną sobie ostatniego wersu pierwszej zwrotki i nie zaśpiewają go na całe gardło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Carpe Jugulum",
        "slug": "carpe-jugulum",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/carpe-jugulum"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Carpe_jugulum",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:58"
    },
    {
      "id": "1a1dc0f2-e685-4a31-b2d8-b6895ef64392",
      "slug": "dlaczego-rzeczy-musza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy/dlaczego-rzeczy-musza",
      "text": "– DLACZEGO RZECZY MUSZĄ BYĆ TAKIE, JAKIE SĄ?\n\n– No...\n\n– NIE WIESZ TEGO, PRAWDA?\n\n– Nie dokładnie. To powinno być tajemnicą, rozumiesz.\n\n– W TAKIM RAZIE ZADAM CI ŁATWIEJSZE PYTANIE. JAK ZAPOMINAJĄ ISTOTY LUDZKIE?\n\n– Co zapominają?\n\n– COKOLWIEK. WSZYSTKO.\n\n– To... no wiesz... zdarza się odruchowo. Wyobraź sobie, że ta miseczka to twoja pamięć. Może pomieścić tyle i nie więcej. Rozumiesz? Nowe rzeczy się zjawiają, stare muszą się przelać.\n\n– NIE. JA PAMIĘTAM WSZYSTKO. KLAMKI W DRZWIACH. GRĘ ŚWIATŁA WE WŁOSACH. ŚMIECH. KROKI. WSZYSTKIE DROBNE SZCZEGÓŁY. JAKBY TO BYŁO LEDWIE WCZORAJ. JAKBY ZDARZYŁO SIĘ LEDWIE JUTRO. WSZYSTKO. ROZUMIESZ?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Muzyka duszy",
        "slug": "muzyka-duszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Muzyka_duszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:54"
    },
    {
      "id": "85335258-1577-420c-b2ce-6362604a7b58",
      "slug": "popatrz-jak-szybko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania/popatrz-jak-szybko",
      "text": "Popatrz, jak szybko wszystko ulega zapomnieniu!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marek Aureliusz",
        "slug": "marek-aureliusz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślania",
        "slug": "rozmyslania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marek_Aureliusz#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:35"
    },
    {
      "id": "53fb98af-136f-4fa9-9399-3f62a4cdf75c",
      "slug": "wnet-zapomnienie-o-wszystkim",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania/wnet-zapomnienie-o-wszystkim",
      "text": "Wnet zapomnienie o wszystkim przyjdzie na ciebie! I wnet zapomnienie wszystkich o tobie!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marek Aureliusz",
        "slug": "marek-aureliusz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślania",
        "slug": "rozmyslania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marek_Aureliusz#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:35"
    },
    {
      "id": "a1f62caf-c94c-4721-a485-bb9473d9a2d8",
      "slug": "czlowiek-jest-wielki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-maria-remarque/nim-nadejdzie-lato/czlowiek-jest-wielki",
      "text": "Człowiek jest wielki w zapominaniu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Erich Maria Remarque",
        "slug": "erich-maria-remarque",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-maria-remarque"
      },
      "book": {
        "title": "Nim nadejdzie lato",
        "slug": "nim-nadejdzie-lato",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-maria-remarque/nim-nadejdzie-lato"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Erich_Maria_Remarque#Nim_nadejdzie_lato_(1961)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:20"
    },
    {
      "id": "82b9aafb-096b-4b59-8f24-55d5a4fc3929",
      "slug": "na-czym-polega",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/opowiesci-o-pilocie-pirxie/na-czym-polega",
      "text": "– Na czym polega ten efekt?\n\nTego właśnie Pirx nie wiedział. To znaczy, kiedyś wiedział, ale zapomniał. Doniósł wykute wiadomości do progu sali egzaminacyjnej, jak żongler piramidę spiętrzonych na głowie najnieprawdopodobniejszych przedmiotów, ale teraz było już po egzaminie...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Lem",
        "slug": "stanislaw-lem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieści o pilocie Pirxie",
        "slug": "opowiesci-o-pilocie-pirxie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/opowiesci-o-pilocie-pirxie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Opowie%C5%9Bci_o_pilocie_Pirxie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:15"
    },
    {
      "id": "68f85b9c-5a7b-414e-8fde-134c4f3cbdad",
      "slug": "przebaczac-i-zapominac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-schopenhauer/aforyzmy-o-madrosci-zycia/przebaczac-i-zapominac",
      "text": "Przebaczać i zapominać znaczy wyrzucać przez okno cenne doświadczenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Arthur Schopenhauer",
        "slug": "arthur-schopenhauer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-schopenhauer"
      },
      "book": {
        "title": "Aforyzmy o mądrości życia",
        "slug": "aforyzmy-o-madrosci-zycia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-schopenhauer/aforyzmy-o-madrosci-zycia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "doświadczenie",
          "slug": "doswiadczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/doswiadczenie"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Aforyzmy_o_m%C4%85dro%C5%9Bci_%C5%BCycia#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:18"
    },
    {
      "id": "f161de7f-7b7f-4e48-a158-26e47f50e28d",
      "slug": "meczennicy-drogi-przyjacielu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/meczennicy-drogi-przyjacielu",
      "text": "Męczennicy, drogi przyjacielu, powinni zgodzić się na zapomnienie, kpiny lub korzyść, jaką mają z nich ludzie. Nigdy nie będą zrozumiani.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Albert Camus",
        "slug": "albert-camus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus"
      },
      "book": {
        "title": "Upadek",
        "slug": "upadek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "męczeństwo",
          "slug": "meczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/meczenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "757df537-7584-4316-bd72-9521e009be97",
      "slug": "na-ludzka-pamiec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/na-ludzka-pamiec",
      "text": "Na ludzką pamięć nie można liczyć. Niestety, również na niepamięć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:16"
    },
    {
      "id": "3a346cef-5bf9-481e-b942-380912e41a31",
      "slug": "kto-ma-dobra",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/kto-ma-dobra",
      "text": "Kto ma dobrą pamięć, temu łatwiej o wielu rzeczach zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:15"
    },
    {
      "id": "9a7b90a9-6401-4c22-8e5b-b8715a0cbbc2",
      "slug": "jak-cwiczyc-pamiec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/jak-cwiczyc-pamiec",
      "text": "Jak ćwiczyć pamięć, by umieć zapomnieć?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:14"
    },
    {
      "id": "99eab3fb-de95-48a2-8439-a5196f344d85",
      "slug": "czas-krok-po-kroku",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-sztaudynger/supelki/czas-krok-po-kroku",
      "text": "Czas krok po kroku nam zmienia\n\nGorycz pamięci w słodycz zapomnienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Sztaudynger",
        "slug": "jan-sztaudynger",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-sztaudynger"
      },
      "book": {
        "title": "Supełki",
        "slug": "supelki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-sztaudynger/supelki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 168,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Sztaudynger#Supe%C5%82ki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:09"
    },
    {
      "id": "b76eea7c-4100-431b-8f93-9793a7626df7",
      "slug": "niepamiec-jest-najblizszym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/william-wharton/niezawinione-smierci/niepamiec-jest-najblizszym",
      "text": "[...] niepamięć jest najbliższym śmierci stanem, którego doświadczają żyjący. To coś innego niż sen.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "William Wharton",
        "slug": "william-wharton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/william-wharton"
      },
      "book": {
        "title": "Niezawinione śmierci",
        "slug": "niezawinione-smierci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/william-wharton/niezawinione-smierci"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Część pierwsza KATE Rozdział IV",
      "chapter_parent": null,
      "page": 58,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-15T20:07:24"
    },
    {
      "id": "87925290-7c36-4b14-9a37-1a58015405ca",
      "slug": "dziwna-rzecz-taka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/male-zbrodnie-malzenskie/dziwna-rzecz-taka",
      "text": "Dziwna rzecz taka amnezja. Jakby odpowiedzieć na pytanie, którego się nie zna.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Małe zbrodnie małżeńskie",
        "slug": "male-zbrodnie-malzenskie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/male-zbrodnie-malzenskie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 38,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-11T18:06:14"
    },
    {
      "id": "fe0ac86a-a0c6-4904-895b-c9f0a9dfa2e9",
      "slug": "zapominamy-to-co-chcemy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cormac-mccarthy/droga/zapominamy-to-co-chcemy",
      "text": "[...] zapominamy to, co chcemy pamiętać, a pamiętamy to, o czym chcielibyśmy zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Cormac McCarthy",
        "slug": "cormac-mccarthy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cormac-mccarthy"
      },
      "book": {
        "title": "Droga",
        "slug": "droga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cormac-mccarthy/droga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 15,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-23T18:15:07"
    },
    {
      "id": "c230d690-b717-446a-aed7-56922abcdb9c",
      "slug": "czlowieka-zapomnianego-mrok",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/virginia-woolf/orlando/czlowieka-zapomnianego-mrok",
      "text": "Człowieka zapomnianego mrok miłosiernie pogrąża w swych odmętach. Nikt nie wie, dokąd człowiek ten zmierza lub skąd przybywa. Może poszukiwać prawdy i ją wypowiedzieć, tylko on jest wolny, tylko on jest prawdomówny, tylko on jest ze sobą w zgodzie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Virginia Woolf",
        "slug": "virginia-woolf",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/virginia-woolf"
      },
      "book": {
        "title": "Orlando",
        "slug": "orlando",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/virginia-woolf/orlando"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 76,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "anonimowość",
          "slug": "anonimowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/anonimowosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-21T21:41:43"
    },
    {
      "id": "dbffb25c-89dd-4ba4-bef3-5c5305bfae84",
      "slug": "podczas-gdy-slawa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/virginia-woolf/orlando/podczas-gdy-slawa",
      "text": "[...] podczas gdy sława ogranicza oraz stawia przeszkody, zapomnienie spowija człowieka jak mgła. Zapomnienie jest mroczne, szczodre i swobodne, zapomnienie pozwala umysłowi bez przeszkód podążać swą drogą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Virginia Woolf",
        "slug": "virginia-woolf",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/virginia-woolf"
      },
      "book": {
        "title": "Orlando",
        "slug": "orlando",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/virginia-woolf/orlando"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 76,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "sława",
          "slug": "slawa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slawa"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-21T21:37:37"
    },
    {
      "id": "531f30de-c619-4333-ae87-aadc84d37939",
      "slug": "odejdz-z-mojej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michail-bulhakow/mistrz-i-malgorzata/odejdz-z-mojej",
      "text": "Odejdź z mojej pamięci, dopiero wtedy będę wolna...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michaił Bułhakow",
        "slug": "michail-bulhakow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michail-bulhakow"
      },
      "book": {
        "title": "Mistrz i Małgorzata",
        "slug": "mistrz-i-malgorzata",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michail-bulhakow/mistrz-i-malgorzata"
      },
      "character": "Małgorzata Nikołajewna",
      "chapter": "Część druga: 1. Małgorzata",
      "chapter_parent": null,
      "page": 259,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-19T21:06:43"
    },
    {
      "id": "3649974d-dfd2-4177-ad2a-65b9ae37268d",
      "slug": "nie-powinno-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag/nie-powinno-sie",
      "text": "Nie powinno się tyle pamiętać. Człowiek nie beczka. Nie wszystko się w nim zmieści.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Widnokrąg",
        "slug": "widnokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": "3 Kruczek",
      "chapter_parent": null,
      "page": 194,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T00:10:01"
    },
    {
      "id": "7a0c8576-c70b-42e5-8ab5-6980f221e98d",
      "slug": "jest-po-ludzku",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zeszyty-1957-1972/jest-po-ludzku",
      "text": "Jest po ludzku niemożliwością wybaczyć słowa, które ranią; można je zapomnieć - oczywiście mimowolnie. U podstaw ubytków pamięci leży instynkt samozachowawczy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emil Cioran",
        "slug": "emil-cioran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran"
      },
      "book": {
        "title": "Zeszyty 1957-1972",
        "slug": "zeszyty-1957-1972",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zeszyty-1957-1972"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-07T07:52:55"
    },
    {
      "id": "fb5cb0b7-8b6d-4d3b-a5bc-16cebf42ebdd",
      "slug": "jeden-z-pacjentow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/spiaczka/jeden-z-pacjentow",
      "text": "Jeden z [...] pacjentów z amnezją powiedział kiedyś, że czuje się tak, jakby zapomniał, w którym miejscu czytał książkę, z tym że jednocześnie książka również gdzieś zniknęła.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Śpiączka",
        "slug": "spiaczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/spiaczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-04T18:35:45"
    },
    {
      "id": "7704ba65-6f42-4de8-8b67-29c2e4968879",
      "slug": "nielatwo-jest-zdecydowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiadania/nielatwo-jest-zdecydowac",
      "text": "[...] niełatwo jest zdecydować się na życie w wiecznym zapomnieniu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriel García Márquez",
        "slug": "gabriel-garcia-marquez",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez"
      },
      "book": {
        "title": "Opowiadania",
        "slug": "opowiadania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiadania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T16:20:06"
    },
    {
      "id": "4347b871-3be2-4285-812b-b2269e108b75",
      "slug": "wiem-juz-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ian-mcewan/w-skorupce-orzecha/wiem-juz-jak",
      "text": "Wiem już, jak wiele rzeczy zapomina się w tej samej chwili, kiedy się dzieją. Większość.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ian McEwan",
        "slug": "ian-mcewan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ian-mcewan"
      },
      "book": {
        "title": "W skorupce orzecha",
        "slug": "w-skorupce-orzecha",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ian-mcewan/w-skorupce-orzecha"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Siedemnaście",
      "chapter_parent": null,
      "page": 198,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:54:31"
    },
    {
      "id": "0b8e38a3-7988-4797-8bcf-9505857e26d0",
      "slug": "przebaczenie-nie-jest-az-tak-trudne-jak-sami",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amanda-lee-koe/ministerstwo-moralnej-paniki/przebaczenie-nie-jest-az-tak-trudne-jak-sami",
      "text": "Przebaczenie nie jest aż tak trudne, jak sami sobie wmawiamy; problemem jest raczej strach przed tym, że nie można zapomnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Amanda Lee Koe",
        "slug": "amanda-lee-koe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amanda-lee-koe"
      },
      "book": {
        "title": "Ministerstwo moralnej paniki",
        "slug": "ministerstwo-moralnej-paniki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amanda-lee-koe/ministerstwo-moralnej-paniki"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Każdy park na tej wyspie",
      "chapter_parent": null,
      "page": 83,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-03-29T18:01:04"
    }
  ]
}
