{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "wychowanie",
  "slug": "wychowanie",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie",
  "heading": "Cytaty o wychowaniu",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie.md",
  "quotes_count": 110,
  "authors_count": 73,
  "parent": {
    "name": "edukacja",
    "slug": "edukacja",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja",
    "heading": "Cytaty o edukacji"
  },
  "children": [],
  "quotes": [
    {
      "id": "2ad27a75-b630-48a7-9dbc-f10d1f1092ea",
      "slug": "czym-skorupka-za-mlodu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patryk-janas/brutalna-prawda-o-toksycznych-ludziach/czym-skorupka-za-mlodu",
      "text": "Czym skorupka za młodu nasiąknie, tym na starość trąci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Patryk Janas",
        "slug": "patryk-janas",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patryk-janas"
      },
      "book": {
        "title": "Brutalna prawda o toksycznych ludziach",
        "slug": "brutalna-prawda-o-toksycznych-ludziach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patryk-janas/brutalna-prawda-o-toksycznych-ludziach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        },
        {
          "name": "przyzwyczajenia",
          "slug": "przyzwyczajenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyzwyczajenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Patryk_Janas#Brutalna_prawda_o_toksycznych_ludziach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:44"
    },
    {
      "id": "f1ad6172-20e9-4f87-9460-09ec14ea249f",
      "slug": "najwieksza-ironia-ktora",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josh-mcdowell/mity-edukacji-seksualnej/najwieksza-ironia-ktora",
      "text": "Największą ironią, która ujawnia się w szaleństwie walki o moralną neutralność, jest to, że rzecznicy moralnie neutralnej edukacji seksualnej żądają, aby rodzice, Kościoły itp. nie narzucały moralności - a zwłaszcza seksualnej abstynencji - swoim własnym dzieciom i innym nastolatkom. Jakie to zuchwałe, śmieszne, promujące właśnie określoną moralność! Aż trudno mi uwierzyć w bezczelność kogoś, kto nalega, aby rodzice zachęcali swoje dzieci do lekceważenia przekazywanych im rodzicielskich wartości i zaakceptowania całkowicie sprzecznego z nimi podejścia. Takie żądanie nie ma nic wspólnego z moralną neutralnością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Josh McDowell",
        "slug": "josh-mcdowell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josh-mcdowell"
      },
      "book": {
        "title": "Mity edukacji seksualnej",
        "slug": "mity-edukacji-seksualnej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josh-mcdowell/mity-edukacji-seksualnej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 119,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "seks",
          "slug": "seks",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/seks"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Josh_McDowell#Mity_edukacji_seksualnej_(1981)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:38"
    },
    {
      "id": "d846e91a-c817-4070-a558-8bed39010c89",
      "slug": "podczas-gdy-dziewczynki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank/samiec-alfa-musi-odejsc/podczas-gdy-dziewczynki",
      "text": "Podczas gdy dziewczynki z wiekiem stają się coraz bardziej dojrzałe emocjonalnie, ten sam proces u chłopców ulega zahamowaniu. Wśród maluchów dopiero uczących się chodzić to chłopcy są bardziej ekspresyjni, jednak już w wieku czterech – sześciu lat zaczynają wytracać tę cechę, która u dziewczynek stopniowo się rozwija. W domu zachęca się je do wyrażania uczuć, tymczasem chłopców traktuje się inaczej. Przeważnie jest to działanie podświadome i niezależne od płci rodziców. To samo zjawisko występuje wśród dorosłych – w każdej grupie wiekowej mężczyźni znacznie częściej duszą w sobie emocje. I choć w środowisku akademickim jest bardzo mało tematów, co do których panuje powszechna zgoda, to właściwie jednogłośnie uważa się, że systemowe wypieranie uczuć stanowi jedno z najbardziej wyniszczających doświadczeń, jakie są udziałem człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Liz Plank",
        "slug": "liz-plank",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank"
      },
      "book": {
        "title": "Samiec alfa musi odejść",
        "slug": "samiec-alfa-musi-odejsc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank/samiec-alfa-musi-odejsc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "męskość",
          "slug": "meskosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/meskosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Liz_Plank#Samiec_alfa_musi_odej%C5%9B%C4%87._Dlaczego_patriarchat_szkodzi_wszystkim_(2022)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:38"
    },
    {
      "id": "06dcd894-0e9b-43e1-9393-0515ed059e11",
      "slug": "sposob-w-jaki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank/samiec-alfa-musi-odejsc/sposob-w-jaki",
      "text": "Sposób, w jaki wychowujemy chłopców, to recepta na katastrofę – i ta katastrofa już się dokonuje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Liz Plank",
        "slug": "liz-plank",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank"
      },
      "book": {
        "title": "Samiec alfa musi odejść",
        "slug": "samiec-alfa-musi-odejsc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank/samiec-alfa-musi-odejsc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "męskość",
          "slug": "meskosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/meskosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Liz_Plank#Samiec_alfa_musi_odej%C5%9B%C4%87._Dlaczego_patriarchat_szkodzi_wszystkim_(2022)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:38"
    },
    {
      "id": "f9410fc5-8759-4fda-abbd-c039b26fdb24",
      "slug": "chlopcy-nie-rodza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank/samiec-alfa-musi-odejsc/chlopcy-nie-rodza",
      "text": "Chłopcy nie rodzą się agresywni – takimi ich tworzymy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Liz Plank",
        "slug": "liz-plank",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank"
      },
      "book": {
        "title": "Samiec alfa musi odejść",
        "slug": "samiec-alfa-musi-odejsc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/liz-plank/samiec-alfa-musi-odejsc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "męskość",
          "slug": "meskosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/meskosc"
        },
        {
          "name": "agresja",
          "slug": "agresja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/agresja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Liz_Plank#Samiec_alfa_musi_odej%C5%9B%C4%87._Dlaczego_patriarchat_szkodzi_wszystkim_(2022)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:37"
    },
    {
      "id": "bf5c7104-25c0-4940-8923-a18b52a9c97b",
      "slug": "wszystkiego-w-zyciu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susanna-kubelka/nareszcie-po-czterdziestce-swiat-nalezy-do-kobiety-dojrzalej/wszystkiego-w-zyciu",
      "text": "Wszystkiego w życiu trzeba się nauczyć. Także macierzyństwa. Oczywiście dzieci się rodzą i jakoś rosną nawet wtedy, kiedy mało się o nie troszczymy. Ale do tego, aby wychować człowieka, przygotować go do życia tak, aby przyniósł radość rodzicom, a pożytek społeczeństwu, potrzeba cierpliwości, doświadczenia, inteligencji, krótko mówiąc: dojrzałości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Susanna Kubelka",
        "slug": "susanna-kubelka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susanna-kubelka"
      },
      "book": {
        "title": "Nareszcie po czterdziestce: Świat należy do kobiety dojrzałej",
        "slug": "nareszcie-po-czterdziestce-swiat-nalezy-do-kobiety-dojrzalej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susanna-kubelka/nareszcie-po-czterdziestce-swiat-nalezy-do-kobiety-dojrzalej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dojrzewanie",
          "slug": "dojrzewanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dojrzewanie"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "matka",
          "slug": "matka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Susanna_Kubelka#Nareszcie_po_czterdziestce_(1982)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:36"
    },
    {
      "id": "f2fb46d0-8716-4f0e-829a-a6150ed836a3",
      "slug": "dawniej-wiekszosc-dzieci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie/dawniej-wiekszosc-dzieci",
      "text": "Dawniej większość dzieci dostawała lanie, co uznawano za niezbędny warunek wyuczenia ich posłuszeństwa. W XX wieku, wraz ze wzrostem zainteresowania, zarówno rodziców, jak i specjalistów problematyką wychowawczą, przekonywano się coraz częściej, że dzieci mogą być posłuszne, chętne do współpracy i grzeczne, mimo że nie znają kary cielesnej ani nie są karane w inny sposób. Sam znam setki takich dzieci, nie mówiąc o tym, że są na świecie kraje, gdzie kara cielesna w ogóle nie jest znana.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Benjamin Spock",
        "slug": "benjamin-spock",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko. Pielęgnowanie i wychowanie",
        "slug": "dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 331,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "posłuszeństwo",
          "slug": "posluszenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/posluszenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Benjamin_Spock#Dziecko_%E2%80%93_piel%C4%99gnowanie_i_wychowanie_(1946)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:27"
    },
    {
      "id": "597a6f6f-9551-494b-a2a8-1a1658081d9b",
      "slug": "rodzice-powinni-sugerowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie/rodzice-powinni-sugerowac",
      "text": "Rodzice powinni sugerować dorastającemu dziecku swoją postawą, nie ujmując nawet tego w słowa, że zdają sobie sprawę z tego, iż będzie ono przez większość czasu poza zasięgiem ich kontroli i dlatego jego posłuszeństwo będzie dyktowane przez głos sumienia i szacunek dla rodziców, nie zaś przez obawę przed karą lub świadomość bycia pod ciągłą kontrolą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Benjamin Spock",
        "slug": "benjamin-spock",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko. Pielęgnowanie i wychowanie",
        "slug": "dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 415,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "posłuszeństwo",
          "slug": "posluszenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/posluszenstwo"
        },
        {
          "name": "sumienie",
          "slug": "sumienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sumienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Benjamin_Spock#Dziecko_%E2%80%93_piel%C4%99gnowanie_i_wychowanie_(1946)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:27"
    },
    {
      "id": "4615bc15-6d73-4973-ae06-3e6936e926f2",
      "slug": "ci-rodzice-ktorym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie/ci-rodzice-ktorym",
      "text": "Ci rodzice, którym szczególnie zależy na tym, by dzieci wyrosły na ludzi odważnych i odpornych, obawiają się często, że pocieszanie nauczy je biadolenia. Jednak pewne siebie dziecko nie utraci ducha z tego tylko powodu, że rodzice okażą mu czasem współczucie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Benjamin Spock",
        "slug": "benjamin-spock",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko. Pielęgnowanie i wychowanie",
        "slug": "dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 316,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "współczucie",
          "slug": "wspolczucie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wspolczucie"
        },
        {
          "name": "pocieszenie",
          "slug": "pocieszenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pocieszenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Benjamin_Spock#Dziecko_%E2%80%93_piel%C4%99gnowanie_i_wychowanie_(1946)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:27"
    },
    {
      "id": "28278508-d57d-4b90-8301-7931e7069aad",
      "slug": "jest-dla-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie/jest-dla-mnie",
      "text": "Jest dla mnie oczywiste, że w celu osiągnięcia większej stabilności i porządku w naszym życiu społecznym powinniśmy wychowywać następne pokolenia Amerykanów w większym niż w przeszłości poszanowaniu dla prawa, a w ogóle dla praw drugiego człowieka w szczególności. Możemy i powinniśmy wpajać takie postawy różnymi metodami. Jedna z najprostszych okazji to wyrażanie naszej dezaprobaty w stosunku do bezprawia i brutalności w programach telewizyjnych i dziecięcych zabawach w wojny i pojedynki, żeby małe dzieci były świadome naszej postawy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Benjamin Spock",
        "slug": "benjamin-spock",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko. Pielęgnowanie i wychowanie",
        "slug": "dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/benjamin-spock/dziecko-pielegnowanie-i-wychowanie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 312,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemoc",
          "slug": "przemoc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemoc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "prawo",
          "slug": "prawo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Benjamin_Spock#Dziecko_%E2%80%93_piel%C4%99gnowanie_i_wychowanie_(1946)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:27"
    },
    {
      "id": "611b8193-032f-4d24-ac16-186a21981ec3",
      "slug": "byc-moze-glowny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-pronzato/niewygodne-ewangelie/byc-moze-glowny",
      "text": "Być może główny grzech pewnej odmiany wychowania chrześcijańskiego polega na tym, że nauczyliśmy ludzi, co mają robić, a zapomnieliśmy im powiedzieć, kim są.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alessandro Pronzato",
        "slug": "alessandro-pronzato",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-pronzato"
      },
      "book": {
        "title": "Niewygodne ewangelie",
        "slug": "niewygodne-ewangelie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-pronzato/niewygodne-ewangelie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 192,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "chrześcijaństwo",
          "slug": "chrzescijanstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chrzescijanstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alessandro_Pronzato#Niewygodne_Ewangelie_(1965)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:26"
    },
    {
      "id": "08f8baed-77e6-45fb-bae5-63d847c2d636",
      "slug": "rodzice-przekazuja-dzieciom",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-wypler/anatomia-zdrady/rodzice-przekazuja-dzieciom",
      "text": "Rodzice przekazują dzieciom postawy, a te dotyczą sfery przekonań (tego co myślimy), zachowań (tego co robimy) i emocji (tego co odczuwamy). Zarówno nieuczciwe zachowania, jak i manipulacyjny stosunek do innych a nawet czerpanie satysfakcji z wykorzystywania słabszych wykazywane przez rodziców mogą być z dużym prawdopodobieństwem powtarzane przez dzieci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Wypler",
        "slug": "wojciech-wypler",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-wypler"
      },
      "book": {
        "title": "Anatomia zdrady",
        "slug": "anatomia-zdrady",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-wypler/anatomia-zdrady"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        },
        {
          "name": "naśladowanie",
          "slug": "nasladowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nasladowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wojciech_Wypler#Anatomia_zdrady",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:01"
    },
    {
      "id": "74dc701b-5e0a-469f-9c63-28065b5ed5f1",
      "slug": "zmiany-w-wychowaniu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susana-fortes/fatum-laury-ulloa/zmiany-w-wychowaniu",
      "text": "Zmiany w wychowaniu często idą w parze z perypetiami sercowymi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Susana Fortes",
        "slug": "susana-fortes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susana-fortes"
      },
      "book": {
        "title": "Fatum Laury Ulloa",
        "slug": "fatum-laury-ulloa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susana-fortes/fatum-laury-ulloa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Fatum_Laury_Ulloa#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:45"
    },
    {
      "id": "0be65c3d-7f1a-4aca-85fd-0d6b3eb06f06",
      "slug": "wszyscy-stanowimy-produkty",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mary-roach/sztywniak-osobliwe-zycie-nieboszczykow/wszyscy-stanowimy-produkty",
      "text": "Wszyscy stanowimy produkty naszego wychowania, naszej kultury, naszej potrzeby dostosowania się.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mary Roach",
        "slug": "mary-roach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mary-roach"
      },
      "book": {
        "title": "Sztywniak. Osobliwe życie nieboszczyków",
        "slug": "sztywniak-osobliwe-zycie-nieboszczykow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mary-roach/sztywniak-osobliwe-zycie-nieboszczykow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "konformizm",
          "slug": "konformizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konformizm"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "kultura",
          "slug": "kultura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kultura"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sztywniak._Osobliwe_%C5%BCycie_nieboszczyk%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:34"
    },
    {
      "id": "f607dbe8-d616-44ac-8d04-e495234fe98a",
      "slug": "jedynie-dopuszczalna-kara",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki/jedynie-dopuszczalna-kara",
      "text": "Jedynie dopuszczalną karą u Rousseau jest kara naturalna, gdy natura sama ukarze dziecko konsekwencją dokonanego czynu. Utopijność idei Rousseau najbardziej uwidacznia się w teorii kary naturalnej, gdyż nie można absolutnie czekać do chwili aż natura-matka surowo ukarze dziecko, np. utopieniem się w studni, trzeba bowiem dziecko uchronić od wypadku, a nawet odstraszyć karą od istniejącego zagrożenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stefan Kunowski",
        "slug": "stefan-kunowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski"
      },
      "book": {
        "title": "Podstawy współczesnej pedagogiki",
        "slug": "podstawy-wspolczesnej-pedagogiki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 118,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        },
        {
          "name": "kara",
          "slug": "kara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stefan_Kunowski#Podstawy_wsp%C3%B3%C5%82czesnej_pedagogiki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:56"
    },
    {
      "id": "c4f51f67-782a-41ba-b6a4-2c53708eee62",
      "slug": "postepowanie-oparte-o-charakter",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki/postepowanie-oparte-o-charakter",
      "text": "Postępowanie oparte o charakter, chociaż tak pożądane wychowawczo, nie kończy procesu doskonalenia moralnego, z jednej bowiem strony kształtowanie się charakteru wychowanka w dalszym jego rozwoju zostaje zagrożone utrwalaniem się wad, jak lenistwo, kłamstwo, brak zdyscyplinowania, krnąbrność, które wypaczają charakter moralny i mogą być pokonane tylko przez pracę samowychowawczą, z drugiej zaś strony konsekwencja postępowania według przyjętych zasad moralnych najlepiej się udaje w określonych warunkach społecznej stabilizacji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stefan Kunowski",
        "slug": "stefan-kunowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski"
      },
      "book": {
        "title": "Podstawy współczesnej pedagogiki",
        "slug": "podstawy-wspolczesnej-pedagogiki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 221,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "charakter",
          "slug": "charakter",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/charakter"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stefan_Kunowski#Podstawy_wsp%C3%B3%C5%82czesnej_pedagogiki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:56"
    },
    {
      "id": "1653986f-5a4a-42c0-b96b-a5a987ded649",
      "slug": "pedagogia-moze-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki/pedagogia-moze-byc",
      "text": "(...) pedagogia może być albo twórczym działaniem na dzieci i młodzież, płynącym z talentu wychowawcy, albo rzemieślniczym naśladowaniem wzorów postępowania, zależnym od nabytej wprawy i rutyny.(...) Pedagogika jest (...) nauką, której przedmiot stanowi sprawa praktycznej pedagogii wszelkiego rodzaju (sztuki i techniki wychowania), czyli wychowawczego prowadzenia dzieci, młodzieży oraz oddziaływania na rozwój ludzi dorosłych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stefan Kunowski",
        "slug": "stefan-kunowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski"
      },
      "book": {
        "title": "Podstawy współczesnej pedagogiki",
        "slug": "podstawy-wspolczesnej-pedagogiki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 23,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stefan_Kunowski#Podstawy_wsp%C3%B3%C5%82czesnej_pedagogiki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:56"
    },
    {
      "id": "a8adb95c-cbb0-4bb0-964c-a72a7f0e6fac",
      "slug": "dopiero-po-drugiej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki/dopiero-po-drugiej",
      "text": "Dopiero po drugiej wojnie światowej „pedagog” znaczy powszechnie każdego praktyka nauczyciela, co ma podkreślać, że nauczyciel powinien być przede wszystkim wychowawcą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stefan Kunowski",
        "slug": "stefan-kunowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski"
      },
      "book": {
        "title": "Podstawy współczesnej pedagogiki",
        "slug": "podstawy-wspolczesnej-pedagogiki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefan-kunowski/podstawy-wspolczesnej-pedagogiki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 30,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "nauczyciele",
          "slug": "nauczyciele",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauczyciele"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stefan_Kunowski#Podstawy_wsp%C3%B3%C5%82czesnej_pedagogiki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:55"
    },
    {
      "id": "34e3e771-4b02-4c92-a805-bb1d1a4baa29",
      "slug": "przykladam-duza-wage",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-pagaczewski/porwanie-baltazara-gabki/przykladam-duza-wage",
      "text": "Przykładam dużą wagę do estetycznego wychowania swych ludzi. Nic tak nie uszlachetnia jak kontakt z piękną przyrodą. Tego samego zdania jest sławny angielski filozof John Ruskin.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Pagaczewski",
        "slug": "stanislaw-pagaczewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-pagaczewski"
      },
      "book": {
        "title": "Porwanie Baltazara Gąbki",
        "slug": "porwanie-baltazara-gabki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-pagaczewski/porwanie-baltazara-gabki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "piękno",
          "slug": "piekno",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/piekno"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Porwanie_Baltazara_G%C4%85bki_(powie%C5%9B%C4%87)#Pozosta%C5%82e_cytaty",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:52"
    },
    {
      "id": "1257341b-ce5e-4cd1-9bb3-6394ffe310f0",
      "slug": "dzieci-nalezy-batozyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alan-bradley/badyl-na-katowski-wor/dzieci-nalezy-batozyc",
      "text": "Dzieci należy batożyć, o ile nie mają zamiaru wstąpić do palestry lub zająć się polityką, gdyż w takim wypadku należy je dodatkowo utopić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alan Bradley",
        "slug": "alan-bradley",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alan-bradley"
      },
      "book": {
        "title": "Badyl na katowski wór",
        "slug": "badyl-na-katowski-wor",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alan-bradley/badyl-na-katowski-wor"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "czarny humor",
          "slug": "czarny-humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czarny-humor"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "prawnicy",
          "slug": "prawnicy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawnicy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alan_Bradley#Badyl_na_katowski_w%C3%B3r",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:34"
    },
    {
      "id": "ea1c462d-7747-4103-9cf3-d8207be5aaf5",
      "slug": "najwazniejsze-to-sprawic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-tammet/urodzilem-sie-pewnego-blekitnego-dnia-pamietniki-nadzwyczajnego-umyslu-z-zespolem-aspergera/najwazniejsze-to-sprawic",
      "text": "Najważniejsze to sprawić, by dziecko uwierzyło w siebie, by podążało za swoimi marzeniami, ponieważ to one kształtują przyszłość każdego człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Daniel Tammet",
        "slug": "daniel-tammet",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-tammet"
      },
      "book": {
        "title": "Urodziłem się pewnego błękitnego dnia. Pamiętniki nadzwyczajnego umysłu z zespołem Aspergera",
        "slug": "urodzilem-sie-pewnego-blekitnego-dnia-pamietniki-nadzwyczajnego-umyslu-z-zespolem-aspergera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-tammet/urodzilem-sie-pewnego-blekitnego-dnia-pamietniki-nadzwyczajnego-umyslu-z-zespolem-aspergera"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "marzenia",
          "slug": "marzenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/marzenia"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "pewność siebie",
          "slug": "pewnosc-siebie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pewnosc-siebie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Daniel_Tammet#Urodzi%C5%82em_si%C4%99_pewnego_b%C5%82%C4%99kitnego_dnia._Pami%C4%99tniki_nadzwyczajnego_umys%C5%82u_z_zespo%C5%82em_Aspergera_(2008)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:19"
    },
    {
      "id": "8a685478-1905-4367-b82a-4fc56522c668",
      "slug": "dwa-slowa-wystarcza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/milosc-toksyczna-milosc-dojrzala-coaching-relacji/dwa-slowa-wystarcza",
      "text": "Dwa słowa wystarczą, by zablokować dalsze działania i ponieść porażkę. Brzmią one tak: – To trudne. Inne dwa słowa wystarczą, by poczuć się niezręcznie i by coś, co jeszcze przed chwilą było przyjemnością, stało się frustracją. Brzmią one: – To głupie. Dwa słowa motywują i pozwalają odnaleźć wewnętrzną siłę: – Dasz radę. Trzy słowa ze strony rodzica pozwalają poczuć się silnym: – Wierzę w ciebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maciej Bennewicz",
        "slug": "maciej-bennewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Miłość toksyczna, miłość dojrzała. Coaching relacji",
        "slug": "milosc-toksyczna-milosc-dojrzala-coaching-relacji",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/milosc-toksyczna-milosc-dojrzala-coaching-relacji"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "motywacja",
          "slug": "motywacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/motywacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maciej_Bennewicz#Mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_toksyczna,_mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_dojrza%C5%82a._Coaching_relacji_(2011)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:10"
    },
    {
      "id": "907d1ace-caf0-4582-82b9-fa3c1fb0e50b",
      "slug": "niektorzy-ludzie-w-swoich",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/zycie-na-ziemi-poradnik-dla-kosmitow/niektorzy-ludzie-w-swoich",
      "text": "Niektórzy ludzie w swoich środowiskach uczą się uległości i lęku wobec nowości. Im więcej gotowych rozwiązań otrzymywali w dzieciństwie, nawet w bardzo słabym stopniu realizujących ich potrzeby, tym gorzej radzą sobie samodzielnie. Zamiast poszukiwać szans, pełniejszego sposobu realizowania się w życiu poprzestają na dotychczasowym, nierzadko frustrującym poziomie realizacji potrzeb.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maciej Bennewicz",
        "slug": "maciej-bennewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Życie na Ziemi. Poradnik dla kosmitów",
        "slug": "zycie-na-ziemi-poradnik-dla-kosmitow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/zycie-na-ziemi-poradnik-dla-kosmitow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "strach",
          "slug": "strach",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maciej_Bennewicz#%C5%BBycie_na_Ziemi._Poradnik_dla_kosmit%C3%B3w_(2013)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:09"
    },
    {
      "id": "dfd1649d-35ab-4f50-9b15-6f9228a01978",
      "slug": "w-samej-rzeczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/w-samej-rzeczy",
      "text": "W samej rzeczy, aby być dobrze wychowanym człowiekiem, nie wystarcza od czasu do czasu zdobyć się na czyny dobre, odpowiadające w zupełności wymaganiom moralności, nie wystarcza nawet spełniać je często, ale z wahaniem się i zmaganiem, z trudem i walką wewnętrzną, aby się oprzeć skłonnościom przeciwnym, popychającym do złego. Do pojęcia dobrze wychowanego człowieka, jaki wszyscy mamy, należy ta sprawność wewnętrzna, dzięki której postępowanie nasze nie tylko odpowiada wymaganiom moralności, ale jest w pewnym stopniu, przynajmniej w normalnych warunkach życia, wolne od wahań i zmagań wewnętrznych. Gruntowne wychowanie sprawia, że dobro robimy z łatwością, bez długich namysłów, słowem, jakby z przyrzutu, a jednocześnie i z pewnym zadowoleniem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 140,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "przyzwyczajenia",
          "slug": "przyzwyczajenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyzwyczajenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "dd93e466-3918-44e7-8762-b807d3725df0",
      "slug": "nad-wartosciami-wychowawczymi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/nad-wartosciami-wychowawczymi",
      "text": "Nad wartościami wychowawczymi romantyzmu, – może raczej nad ich brakiem – wypadnie się kiedyś osobno zatrzymać: będzie to niewątpliwie dość bolesna operacja, ale nie da się jej uniknąć, jeśli zadania wychowawcze szkoły mają być traktowane poważnie i bez hipokryzji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 74,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "literatura",
          "slug": "literatura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/literatura"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "b9b97de8-fb1f-4c93-babf-38177827c3d2",
      "slug": "dawniejsze-wieki-zarowno",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/dawniejsze-wieki-zarowno",
      "text": "Dawniejsze wieki – zarówno starożytność, jak i średniowiecze – rozumiały bardzo dobrze, że około tego usprawnienia się w dobrym całe zagadnienie wychowania się obraca. Dopiero intelektualizm moralny, który stopniowo opanował myśl nowożytną od XVII w., odsunął to zagadnienie na drugi plan i sprawił, że o nim zapomniano.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 142,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "b5c0bac7-11b5-4052-af54-9cecd1545c0a",
      "slug": "ze-hasla-oswiatowe",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/ze-hasla-oswiatowe",
      "text": "Że hasła oświatowe wyprzedziły hasła wychowawcze, dziwić nie powinno. Wychowanie jest przede wszystkim zadaniem rodziny i Kościoła, i obie te instytucje, choć nieraz ograniczone i krępowane w swej działalności, mogły do pewnego stopnia wypełniać swe zadanie. Oświata natomiast, tj. kształcenie umysłu jest przede wszystkim zadaniem szkoły, a ta coraz bardziej przechodziła w ostatnich czasach w ręce władz państwowych i stawała się narzędziem powolnym w ich ręku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 22,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "państwo",
          "slug": "panstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/panstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "8523cd47-61dd-4bc9-b724-1da5866648b2",
      "slug": "pomimo-wiec-bezposrednich",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/pomimo-wiec-bezposrednich",
      "text": "Pomimo więc bezpośrednich niepowodzeń należy dalej spokojnie i miarowo siać zdrowe ziarno wychowania chrześcijańskiego w najbardziej nawet nieurodzajne na pozór grunta, gdyż nigdy nie można być pewnym, że nie przeistoczą się one kiedyś w żyzną rolę, gdy je Bóg rosą swej łaski nawiedzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 252,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wytrwałość",
          "slug": "wytrwalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wytrwalosc"
        },
        {
          "name": "cierpliwość",
          "slug": "cierpliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpliwosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "642c0822-0c3d-4548-abfc-a5c26d98ecea",
      "slug": "szczegolnie-trzeba-koniecznie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/szczegolnie-trzeba-koniecznie",
      "text": "Szczególnie trzeba koniecznie zwrócić uwagę na ogromną doniosłość wychowawczą nauki języka ojczystego i to samej nauki języka, a nie literatury. Nauka języka ojczystego, która, miejmy nadzieję, raz już nareszcie będzie uznana jako jedyny centralny ogólnokształcący przedmiot każdej szkoły, jakiegokolwiek typu, ma w dziedzinie wychowania dużo większe znaczenie niż ogół wychowawców zdaje się mniemać. W jej rękach jest całe kierownictwo rozwoju umysłowego dziecka, wyćwiczenie i nastawienia poszczególnych władz psychicznych i wdrożenie do kontrolowania własnych procesów umysłowych. Wszystko to ma także kapitalne znaczenie dla procesów wychowania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 73,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "język polski",
          "slug": "jezyk-polski",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk-polski"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "4ed0c05e-ed6d-45ad-ad93-74a598a4c0de",
      "slug": "gdy-dziecku-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/gdy-dziecku-sie",
      "text": "Gdy dziecku się od małego zaszczepi w duszy głęboki szacunek dla wielkiej godności duszy ludzkiej stworzonej na obraz i podobieństwo Boże, odkupionej Krwią Zbawiciela i będącej mieszkaniem Trójcy Świętej, da mu się przez to niewzruszone podłoże tego szacunku względem samego siebie, który nazywam poczuciem godności osobistej i który odda mu ogromne usługi w wewnętrznych zmaganiach się z niższymi czynnikami swej natury, nieuniknionych w rozwoju życia moralnego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 224,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "godność",
          "slug": "godnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/godnosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "4b5a84c9-5bf1-40cb-9a05-1c8a54f6f235",
      "slug": "co-krok-w-zyciu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/co-krok-w-zyciu",
      "text": "Co krok w życiu spotykamy ludzi, którzy dużo umieją, otrzymali więc gruntowne wykształcenie, a nie mają charakteru, nie umieją postępować jak należy, bo nie zostali wychowani.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 64,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        },
        {
          "name": "charakter",
          "slug": "charakter",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/charakter"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "3b8554dd-099e-494f-b6e1-ed6865ddd9a3",
      "slug": "nic-tak-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/nic-tak-nie",
      "text": "(…) nic tak nie wychowuje, jak codzienne obcowanie z ludźmi, którzy dobre wychowanie posiadają – żadne moralizowanie tego nie zastąpi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 78,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "dobre maniery",
          "slug": "dobre-maniery",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobre-maniery"
        },
        {
          "name": "moralizowanie",
          "slug": "moralizowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralizowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "28fe914f-b2aa-4f18-a4ff-2f1ee97119bc",
      "slug": "podstawowym-tonem-pracy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/podstawowym-tonem-pracy",
      "text": "Podstawowym tonem pracy wychowawczej winna być radość i pogoda; kto się nie potrafił na tym punkcie wychować, kto nie umie zapanować nad pokusami smutku i zniechęcenia tak częstymi w zawodzie wychowawczym, ten winien się uważać za zdyskwalifikowanego do tego rodzaju pracy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 79,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "radość",
          "slug": "radosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/radosc"
        },
        {
          "name": "nauczyciele",
          "slug": "nauczyciele",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauczyciele"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "1dc7fc81-6799-4d66-aa9d-1f2c9bd1026d",
      "slug": "naturalnie-ze-szkola",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/naturalnie-ze-szkola",
      "text": "Naturalnie, że szkoła powołana do życia dla wypełnienia tego, co przewyższa zakres działania rodziny, że nie może abstrahować od właściwych zadań rodziny tj. od wychowania. I kształcenie charakterów musi ona uwzględniać w swej działalności, nie tylko za pomocą wiadomości, jakich udziela, ale i za pomocą porządku w swym funkcjonowaniu, karności i pilności, jakiej wymaga od ucznia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 39,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "rodzina",
          "slug": "rodzina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzina"
        },
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "09de6ba4-e998-4588-9853-a212e545e223",
      "slug": "zaznaczylismy-juz-dosyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/zaznaczylismy-juz-dosyc",
      "text": "Zaznaczyliśmy już dosyć wyraźnie, że wychowanie nie odbywa się jedynie za pomocą gadania, że nie słowo, ale czyn zajmuje w pracy wychowawczej pierwsze miejsce; wychowuje atmosfera moralna, w której się młodzież obraca i która sprawia, że powoli wciąga się ona, sama nie zdając sobie z tego sprawy, do coraz lepszego spełniania swych obowiązków.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 57,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "działanie",
          "slug": "dzialanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzialanie"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "obowiązek",
          "slug": "obowiazek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/obowiazek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "04925a80-1b93-4908-9e25-f290017de930",
      "slug": "przyzwyczajenie-sie-do-postepowania",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane/przyzwyczajenie-sie-do-postepowania",
      "text": "Przyzwyczajenie się do postępowania we wszystkich dziedzinach życia ludzkiego zgodnie w wymaganiami moralności jest tedy głównym zadaniem wychowania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "W szkole wychowania. Teksty wybrane",
        "slug": "w-szkole-wychowania-teksty-wybrane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/w-szkole-wychowania-teksty-wybrane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 141,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "przyzwyczajenia",
          "slug": "przyzwyczajenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyzwyczajenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#W_szkole_wychowania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "22e2bb18-faa9-43ef-8254-492e9bc40b1f",
      "slug": "ani-w-sentymentalizmie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/katolickosc-tomizmu/ani-w-sentymentalizmie",
      "text": "Ani w sentymentalizmie, przyznającym uczuciom pierwsze miejsce, nie podporządkowane żadnym wyższym czynnikom, ani w stoicyzmie, żądającym wykluczenia uczuć z życia moralnego, o poddawaniu ich pracy wychowawczej nie może być mowy. Łatwo zrozumieć, co są warte dla życia praktycznego systemy moralne, w których na wychowanie uczuć nie ma miejsca!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Katolickość tomizmu",
        "slug": "katolickosc-tomizmu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/katolickosc-tomizmu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 45,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Katolicko%C5%9B%C4%87_tomizmu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:05"
    },
    {
      "id": "152bd515-2bf1-45bf-a80a-fabc4f8bf4a0",
      "slug": "niestety-zazwyczaj-wyrazamy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andy-andrews/mistrz/niestety-zazwyczaj-wyrazamy",
      "text": "Niestety (...) zazwyczaj wyrażamy miłość w taki sam sposób, w jaki zostaliśmy nauczeni ją przyjmować.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andy Andrews",
        "slug": "andy-andrews",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andy-andrews"
      },
      "book": {
        "title": "Mistrz",
        "slug": "mistrz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andy-andrews/mistrz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andy_Andrews#Mistrz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:58"
    },
    {
      "id": "fde64a1e-839d-4e94-8a4c-6482d069093c",
      "slug": "dzieci-nie-pojawiaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/szukajac-noel/dzieci-nie-pojawiaja",
      "text": "Dzieci nie pojawiają się na świecie z załączoną instrukcją obsługi. Samemu trzeba nauczyć się, jak radzić sobie z każdym z nich, a gdy ci to zaczyna wychodzić, one postanawiają wyprowadzić się z domu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Paul Evans",
        "slug": "richard-paul-evans",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans"
      },
      "book": {
        "title": "Szukając Noel",
        "slug": "szukajac-noel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/szukajac-noel"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Paul_Evans#Szukaj%C4%85c_Noel_(2011)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:46"
    },
    {
      "id": "fda2ecd3-3d94-4d1f-b822-6961d5699364",
      "slug": "bo-kiedy-dostajesz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jakub-zulczyk/dawno-temu-w-warszawie/bo-kiedy-dostajesz",
      "text": "Bo kiedy dostajesz tylko przemoc, przemoc jest wszystkim, co masz. I jedynym, co dajesz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jakub Żulczyk",
        "slug": "jakub-zulczyk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jakub-zulczyk"
      },
      "book": {
        "title": "Dawno temu w Warszawie",
        "slug": "dawno-temu-w-warszawie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jakub-zulczyk/dawno-temu-w-warszawie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 783,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemoc",
          "slug": "przemoc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemoc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jakub_%C5%BBulczyk#Dawno_temu_w_Warszawie_(2023)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:30"
    },
    {
      "id": "cab2ae1a-f2e0-4642-a72c-76df2eebccfe",
      "slug": "zeby-stworzyc-dobra",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/clarissa-pinkola-estes/biegnaca-z-wilkami/zeby-stworzyc-dobra",
      "text": "Żeby stworzyć dobrą atmosferę, wychowując dziecko, które trochę czy bardzo odbiega od przeciętnej pod względem potrzeb psychiki, matka musi wzbudzać w sobie cechy heroiczne. Musi umieć, jak bohaterki mitów, odnaleźć w sobie i uzbroić się w cechy niedozwolone, pielęgnować je, w odpowiedniej chwili uruchamiać, bronić siebie i tego, w co wierzy. I nie można się do tego przygotować inaczej, niż tylko mobilizując odwagę i działając. Od niepamiętnych czasów każdy wielki akt heroizmu okazywał się lekarstwem na udaremniającą wszystko ambiwalencję.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Clarissa Pinkola Estés",
        "slug": "clarissa-pinkola-estes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/clarissa-pinkola-estes"
      },
      "book": {
        "title": "Biegnąca z wilkami",
        "slug": "biegnaca-z-wilkami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/clarissa-pinkola-estes/biegnaca-z-wilkami"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 194,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "matka",
          "slug": "matka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Clarissa_Pinkola_Est%C3%A9s#Biegn%C4%85ca_z_wilkami._Archetyp_Dzikiej_Kobiety_w_mitach_i_legendach_(1992)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:04"
    },
    {
      "id": "e9f0ad98-0df5-4e83-a4b7-ea07ef323f9b",
      "slug": "szyjac-czlowiek-doklada",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jeffery-deaver/spirale-grozy/szyjac-czlowiek-doklada",
      "text": "Szyjąc, człowiek dokłada wszelkich starań, by uzyskać to, czego oczekuje. Nie ma w tym żadnej tajemnicy. Jednak wysiłek, który wkłada w wychowanie dziecka, jest niepomiernie większy, a rezultaty okazują się zupełnie inne niż to, czego się spodziewa i o czym marzy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jeffery Deaver",
        "slug": "jeffery-deaver",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jeffery-deaver"
      },
      "book": {
        "title": "Spirale grozy",
        "slug": "spirale-grozy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jeffery-deaver/spirale-grozy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "oczekiwanie",
          "slug": "oczekiwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/oczekiwanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jeffery_Deaver#Spirale_grozy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:47"
    },
    {
      "id": "1dd5c754-fd37-4bd1-b9ff-037e6de2da70",
      "slug": "wszystkie-haniebne-czyny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adolf-muschg/szczescie-suttera/wszystkie-haniebne-czyny",
      "text": "Wszystkie haniebne czyny na świecie dokonują się z powodów pedagogicznych, kiedy to pedagog, chociaż narzeka, chce mieć swoją przyjemność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Adolf Muschg",
        "slug": "adolf-muschg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adolf-muschg"
      },
      "book": {
        "title": "Szczęście Suttera",
        "slug": "szczescie-suttera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adolf-muschg/szczescie-suttera"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 173,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "hipokryzja",
          "slug": "hipokryzja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/hipokryzja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Adolf_Muschg#Szcz%C4%99%C5%9Bcie_Suttera",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:35"
    },
    {
      "id": "98f10316-d117-4365-b402-2e9275908ea2",
      "slug": "kazdy-chlopiec-powinien",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-rothfuss/imie-wiatru/kazdy-chlopiec-powinien",
      "text": "Każdy chłopiec powinien mieć coś, czym mógłby sobie zrobić krzywdę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Patrick Rothfuss",
        "slug": "patrick-rothfuss",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-rothfuss"
      },
      "book": {
        "title": "Imię wiatru",
        "slug": "imie-wiatru",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-rothfuss/imie-wiatru"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "ryzyko",
          "slug": "ryzyko",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ryzyko"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Patrick_Rothfuss#Imi%C4%99_wiatru",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:09"
    },
    {
      "id": "df65a2cc-3763-4aec-8d05-62b9ce340045",
      "slug": "nie-ma-trudnych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-klawitter/slicznotka/nie-ma-trudnych",
      "text": "Nie ma trudnych dzieci, są trudni dorośli.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Klawitter",
        "slug": "andrzej-klawitter",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-klawitter"
      },
      "book": {
        "title": "Ślicznotka",
        "slug": "slicznotka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-klawitter/slicznotka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Klawitter#%C5%9Alicznotka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:50"
    },
    {
      "id": "82f34d2c-0515-4cf2-9894-874f3a0eaedf",
      "slug": "dzieci-sa-bystrzejsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-segal/absolwenci/dzieci-sa-bystrzejsze",
      "text": "Dzieci są bystrzejsze, niż nam się wydaje. Dlatego tak bardzo je zawsze ranimy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Erich Segal",
        "slug": "erich-segal",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-segal"
      },
      "book": {
        "title": "Absolwenci",
        "slug": "absolwenci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-segal/absolwenci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Erich_Segal#Absolwenci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:50"
    },
    {
      "id": "47416755-4702-44cc-94ce-2b7f83380bd0",
      "slug": "pamieta-pan-nasza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/zatoka-trujacych-jabluszek/pamieta-pan-nasza",
      "text": "(…) pamięta pan naszą naczelną zasadę: one mogą być głupie, bo to jeszcze dzieci… – A my jesteśmy od tego, żeby im pomóc i wytłumaczyć, na czym polega życie. Pamiętam. To fajna zasada i przydaje mi się w wychowaniu syna. Generuje cierpliwość ojcowską, jeśli mogę tak powiedzieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Zatoka trujących jabłuszek",
        "slug": "zatoka-trujacych-jabluszek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/zatoka-trujacych-jabluszek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpliwość",
          "slug": "cierpliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpliwosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zatoka_truj%C4%85cych_jab%C5%82uszek#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:48"
    },
    {
      "id": "286b71fe-e337-4d5e-8d39-ec5e96c18486",
      "slug": "powtarzanie-klasy-to-pryszcz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/klub-malo-uzywanych-dziewic/powtarzanie-klasy-to-pryszcz",
      "text": "(…) powtarzanie klasy to pryszcz. W ogóle się tym nie przejmuj. Jeżeli panienka nie żre prochów, nie ma anoreksji ani bulimii, nie kradnie dla przeżycia emocji i nie znęca się nad młodszymi dzieciakami, to naprawdę masz dobre dziecko.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Klub Mało Używanych Dziewic",
        "slug": "klub-malo-uzywanych-dziewic",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/klub-malo-uzywanych-dziewic"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Klub_Ma%C5%82o_U%C5%BCywanych_Dziewic",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:45"
    },
    {
      "id": "3d640cef-a776-45fc-b16e-76175f82bd4c",
      "slug": "dzieci-to-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/khaled-hosseini/chlopiec-z-latawcem/dzieci-to-nie",
      "text": "Dzieci to nie książeczki do kolorowania. Nie da się wypełnić ich naszymi ulubionymi kolorami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Khaled Hosseini",
        "slug": "khaled-hosseini",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/khaled-hosseini"
      },
      "book": {
        "title": "Chłopiec Z Latawcem",
        "slug": "chlopiec-z-latawcem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/khaled-hosseini/chlopiec-z-latawcem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Khaled_Hosseini#Ch%C5%82opiec_z_latawcem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:57"
    },
    {
      "id": "dc06f998-ebef-4273-ba0e-41f76eb29f78",
      "slug": "synu-musisz-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-kuczok/widmokrag/synu-musisz-byc",
      "text": "Synu musisz być wielki i silny, bo cię zdmuchną, pamiętaj, słabych ludzi się zdmuchuje, potem chodzą tacy zdmuchnięci po dworcach i żebrzą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Kuczok",
        "slug": "wojciech-kuczok",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-kuczok"
      },
      "book": {
        "title": "Widmokrąg",
        "slug": "widmokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-kuczok/widmokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "siła",
          "slug": "sila",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sila"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wojciech_Kuczok#Widmokr%C4%85g",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:33"
    },
    {
      "id": "35a367f5-cc8d-49d0-90bd-4e3e175f392b",
      "slug": "gdy-ma-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/bieguni/gdy-ma-sie",
      "text": "Gdy ma się małe dziecko, nie trzeba się nad niczym zastanawiać, wszystko jest oczywiste i naturalne. Lgnienie dziecka do piersi, jego ciężar i zapach – swojski i rozczulający. Ale dziecko nie jest człowiekiem. Staje się człowiekiem, gdy wyrywa się z ramion i mówi „nie”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Bieguni",
        "slug": "bieguni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/bieguni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bieguni",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:19"
    },
    {
      "id": "ea0b0215-e8c4-4886-ab24-6f9e5178bf01",
      "slug": "byl-spragniony-czulosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna/byl-spragniony-czulosci",
      "text": "Był spragniony czułości, ale sam odważał się okazywać ją tylko zwierzętom, ponieważ wychowano go bez pieszczot. Potrzebował długiego czasu, by oswoić się z ludźmi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Eva Luna",
        "slug": "eva-luna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "czułość",
          "slug": "czulosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czulosc"
        },
        {
          "name": "miłość do zwierząt",
          "slug": "milosc-do-zwierzat",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc-do-zwierzat"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eva_Luna#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:47"
    },
    {
      "id": "4d6b64a3-daab-4a64-818d-d0e6196e757e",
      "slug": "rozumial-on-ze-pochwala",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/karol-olgierd-borchardt/znaczy-kapitan/rozumial-on-ze-pochwala",
      "text": "Rozumiał on, że pochwała i nagana to dwa końce kija, który służy do tresury, a nie do wychowywania, i dlatego najlepiej w ogóle go nie używać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Karol Olgierd Borchardt",
        "slug": "karol-olgierd-borchardt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/karol-olgierd-borchardt"
      },
      "book": {
        "title": "Znaczy kapitan",
        "slug": "znaczy-kapitan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/karol-olgierd-borchardt/znaczy-kapitan"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "krytyka",
          "slug": "krytyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/krytyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Karol_Olgierd_Borchardt#Znaczy_Kapitan",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:31"
    },
    {
      "id": "aac943ff-84fc-41db-9057-8136f8786914",
      "slug": "dlaczego-klamiemy-przed",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/ono/dlaczego-klamiemy-przed",
      "text": "„Dlaczego kłamiemy przed własnymi dziećmi?”, myśli Teresa. „Dlaczego nikt z nas nie powie: a ja w twoim wieku byłam jeszcze głupsza? Dlaczego udajemy przed nimi, że byliśmy najlepszymi uczniami świata? Wcieleniem cnót i przyzwoitości? Uosobieniem rozumu? Dlaczego, skoro to na ogół zwykłe kłamstwa?”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dorota Terakowska",
        "slug": "dorota-terakowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska"
      },
      "book": {
        "title": "Ono",
        "slug": "ono",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/ono"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kłamstwo",
          "slug": "klamstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/klamstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ono",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:11"
    },
    {
      "id": "90582c0e-c572-4965-aef7-1319e0fc872c",
      "slug": "ono-jest-swoje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/ono/ono-jest-swoje",
      "text": "Ono jest swoje własne, Ewa. Nie rób mu tego, co robią wszyscy rodzice: więzimy dzieci w naszych własnych ambicjach i nadziejach. Daj mu kiedyś wolność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dorota Terakowska",
        "slug": "dorota-terakowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska"
      },
      "book": {
        "title": "Ono",
        "slug": "ono",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/ono"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ono",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:11"
    },
    {
      "id": "5a269336-143b-40cd-87bb-d4d5b83356b1",
      "slug": "no-i-tak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/dobry-adres-to-czlowiek/no-i-tak",
      "text": "No i tak to z nami jest. I to nie są żarty. Z pasją wychowujemy nasze dzieci według tradycyjnych zasad, które głoszą, że miłość – erotyczna zwłaszcza – jest be, to wręcz świństwo dla małych dzieci. Za to wiadomości ze świata są cacy, a w najgorszym razie „neutralne”, no i powtarzalne jak codzienny chleb.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dorota Terakowska",
        "slug": "dorota-terakowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska"
      },
      "book": {
        "title": "Dobry adres to człowiek",
        "slug": "dobry-adres-to-czlowiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/dobry-adres-to-czlowiek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "media",
          "slug": "media",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/media"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dorota_Terakowska#Dobry_adres_to_cz%C5%82owiek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:10"
    },
    {
      "id": "0f38480e-3de1-46be-ab6c-13a866d44e84",
      "slug": "mali-amerykanie-cierpia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-patterson/fiolki-sa-niebieskie/mali-amerykanie-cierpia",
      "text": "Mali Amerykanie cierpią na nadmiar matki i niedobór ojca.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "James Patterson",
        "slug": "james-patterson",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-patterson"
      },
      "book": {
        "title": "Fiołki są niebieskie",
        "slug": "fiolki-sa-niebieskie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-patterson/fiolki-sa-niebieskie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "matka",
          "slug": "matka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matka"
        },
        {
          "name": "ojciec",
          "slug": "ojciec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojciec"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/James_Patterson#Fio%C5%82ki_s%C4%85_niebieskie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:57"
    },
    {
      "id": "06dad480-c872-4ce6-bf99-9df24ea3c4eb",
      "slug": "dzieci-sa-naszymi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda/rozowe-tabletki-na-uspokojenie/dzieci-sa-naszymi",
      "text": "Dzieci są naszymi małymi niewolnikami. Są skazane na nas. Na nasze nerwy, humory, upodobania. Na nasze poczucie sprawiedliwości. Poczucie taktu. To my, jak władcy absolutni ustalamy granice wolności i godności tych małych istot.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Krystyna Janda",
        "slug": "krystyna-janda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda"
      },
      "book": {
        "title": "Różowe tabletki na uspokojenie",
        "slug": "rozowe-tabletki-na-uspokojenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda/rozowe-tabletki-na-uspokojenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krystyna_Janda#R%C3%B3%C5%BCowe_tabletki_na_uspokojenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:50"
    },
    {
      "id": "e6abf5a8-27cd-425c-865c-a54a3862b118",
      "slug": "tyle-nam-mowia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos/niebezpieczne-zwiazki/tyle-nam-mowia",
      "text": "Tyle nam mówią, że powinno się mieć dobre serce! A potem, jak tylko chodzi o mężczyznę, zabraniają iść za tym, co ono mówi! Cóż za niesprawiedliwość!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Pierre Choderlos de Laclos",
        "slug": "pierre-choderlos-de-laclos",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos"
      },
      "book": {
        "title": "Niebezpieczne związki",
        "slug": "niebezpieczne-zwiazki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos/niebezpieczne-zwiazki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Niebezpieczne_zwi%C4%85zki#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:49"
    },
    {
      "id": "8afd8bdd-6965-49e5-81f6-c6b3323e0b0c",
      "slug": "wszyscy-rodzice-wyrzadzaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mitch-albom/piec-osob-ktore-spotykamy-w-niebie/wszyscy-rodzice-wyrzadzaja",
      "text": "Wszyscy rodzice wyrządzają krzywdę swoim dzieciom. Nic nie można na to poradzić. Młodość, niczym najczystsze szkło, odbija ślady rąk, które jej dotykają. Jedni rodzice zostawiają smugi, inni rysy, jeszcze inni rozbijają dzieciństwo na małe kawałeczki o ostrych krawędziach, których już potem nigdy nie da się skleić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mitch Albom",
        "slug": "mitch-albom",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mitch-albom"
      },
      "book": {
        "title": "Pięć osób, które spotykamy w niebie",
        "slug": "piec-osob-ktore-spotykamy-w-niebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mitch-albom/piec-osob-ktore-spotykamy-w-niebie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mitch_Albom#Pi%C4%99%C4%87_os%C3%B3b,_kt%C3%B3re_spotykamy_w_niebie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:42"
    },
    {
      "id": "7c7af721-2032-4fab-857b-b304bab7f81e",
      "slug": "my-rodzice-jestesmy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/wszyscy-mamy-tajemnice/my-rodzice-jestesmy",
      "text": "(…) my, rodzice jesteśmy jak mechanicy samochodowi. Potrafimy wyregulować auto i dopilnować, żeby miało odpowiednie płyny, możemy sprawdzić pracę silnika, stan oleju, przygotować je do jazdy. Jednak samochód to samochód. Kiedy się zjawia, jest to jaguar, Toyota lub prius. Nie zamienisz toyoty w jaguara.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Harlan Coben",
        "slug": "harlan-coben",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben"
      },
      "book": {
        "title": "Wszyscy Mamy Tajemnice",
        "slug": "wszyscy-mamy-tajemnice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/wszyscy-mamy-tajemnice"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "charakter",
          "slug": "charakter",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/charakter"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wszyscy_mamy_tajemnice",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:38"
    },
    {
      "id": "c742e11c-30ed-4013-a686-9329c6db9e8a",
      "slug": "rodzice-zawsze-maja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/rytual/rodzice-zawsze-maja",
      "text": "Rodzice zawsze mają własny pogląd na to, jak powinno się wychowywać dzieci, w sensie moralnym i duchowym. Ale muszą zrozumieć, że dzieci nie są ich własnością, że mają prawo szukać szczęścia na własną rękę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Rytuał",
        "slug": "rytual",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/rytual"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Graham_Masterton#Rytua%C5%82",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:59"
    },
    {
      "id": "2e940edd-a109-4fe8-b400-11501cc90609",
      "slug": "panstwo-chabrowiczowie-w-dosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska/wielkie-zaslugi/panstwo-chabrowiczowie-w-dosc",
      "text": "Państwo Chabrowiczowie w dość prosty sposób rozwiązali kwestię troski o bezpieczeństwo dzieci. Obydwoje, i Janeczka, i Pawełek, pływali znakomicie. Zostawiono im zatem całkowitą swobodę postępowania, pod jednym warunkiem. Musieli mianowicie opanować na pamięć całą długą listę niebezpieczeństw, grożących dobrym pływakom. Od chwili kiedy zaczęli cokolwiek rozumieć, pan Roman wytrwale wbijał im do głowy informacje o podwodnych pieńkach i gałęziach na jeziorach, o wpływie temperatury na ludzki organizm, o wirach i prądach na rzekach, a także o wstecznej fali na morzu. Wiedzieli, że jest groźna i przy swojej pozornej łagodności – zdradliwa. Wiedzieli, że należy na nią bardzo uważać…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joanna Chmielewska",
        "slug": "joanna-chmielewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska"
      },
      "book": {
        "title": "Wielkie zasługi",
        "slug": "wielkie-zaslugi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska/wielkie-zaslugi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 136,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "bezpieczeństwo",
          "slug": "bezpieczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bezpieczenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wielkie_zas%C5%82ugi#Inne_cytaty",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:48"
    },
    {
      "id": "fb47a67b-bcba-4b4d-90f6-ef7950bef1b7",
      "slug": "slowa-ktorymi-z-malostkowosci-czy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru/slowa-ktorymi-z-malostkowosci-czy",
      "text": "Słowa, którymi z małostkowości czy z ignorancji zatruwa się serce własnego dziecka, zostają na zawsze w pamięci i prędzej czy później spopielą mu duszę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Ruiz Zafón",
        "slug": "carlos-ruiz-zafon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon"
      },
      "book": {
        "title": "Cień wiatru",
        "slug": "cien-wiatru",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "trauma",
          "slug": "trauma",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/trauma"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Cie%C5%84_wiatru#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:28"
    },
    {
      "id": "0a095095-b06a-4ba9-95b6-4b0268bd6f0f",
      "slug": "milosc-to-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/przepowiednia/milosc-to-nie",
      "text": "– Miłość to nie wszystko – oświadczyła. – Rodzice muszą wiedzieć, jak odnosić się do dziecka i do siebie nawzajem. Muszą chcieć przebywać z tobą bardziej niż z kimkolwiek innym. Muszą przedkładać dom nad każde inne miejsce na świecie i interesować się tobą bardziej niż... – Wężami i tornadami – podpowiedziałem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dean Koontz",
        "slug": "dean-koontz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz"
      },
      "book": {
        "title": "Przepowiednia",
        "slug": "przepowiednia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/przepowiednia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dean_Koontz#Przepowiednia_(2004)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:22"
    },
    {
      "id": "87bc356d-cf9e-4307-88ac-d3ddd007a496",
      "slug": "zdolnym-dzieciom-wlasnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/zdolnym-dzieciom-wlasnie",
      "text": "Zdolnym dzieciom, właśnie przez to, że są zdolne, dorośli nieustannie wyznaczają nowe cele. Często zdarza się, że dzieci przytłoczone koniecznością ciągłego wykonywania konkretnych zadań, jakie się przed nimi stawia, tracą charakterystyczne dla dzieciństwa szczere wzruszenia i radość z osiągnięć. Postawione w takich sytuacjach, niebawem zamykają się w sobie i starannie skrywają objawy uczuć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "presja społeczna",
          "slug": "presja-spoleczna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/presja-spoleczna"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:07"
    },
    {
      "id": "347e7a87-a927-4d56-919d-0864abb1cca4",
      "slug": "dzieci-maja-miekkie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/dzieci-maja-miekkie",
      "text": "Dzieci maja miękkie serca i można je dowolnie zdeformować. Trudno potem przywrócić kształt takiemu zniekształconemu, stwardniałemu serduszku. W wielu wypadkach nie da się go przywrócić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "trauma",
          "slug": "trauma",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/trauma"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:04"
    },
    {
      "id": "1f7b6296-81c9-430e-9253-ba4280a87f1d",
      "slug": "religia-przypomina-jezyk",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown/anioly-i-demony/religia-przypomina-jezyk",
      "text": "Religia przypomina język lub ubiór. Pociągają nas zazwyczaj te praktyki, w których byliśmy wychowywani. W końcu jednak wszyscy dochodzimy do tego samego. Mianowicie, że życie mam sens i że jesteśmy wdzięczni za istnienie siły, która nas stworzyła.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dan Brown",
        "slug": "dan-brown",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown"
      },
      "book": {
        "title": "Anioły i demony",
        "slug": "anioly-i-demony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown/anioly-i-demony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anio%C5%82y_i_demony#R",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:55"
    },
    {
      "id": "037da447-40b0-465d-9ae0-2d5fe9101edb",
      "slug": "jednakze-najszybszym-najskuteczniejszym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones/stad-do-wiecznosci/jednakze-najszybszym-najskuteczniejszym",
      "text": "Jednakże najszybszym, najskuteczniejszym, najmniej kosztownym sposobem wychowania człowieka jest zadawanie mu bólu, kiedy źle postępuje, tak jak się robi z każdym innym zwierzęciem. Wtedy nauczy się postępować dobrze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "James Jones",
        "slug": "james-jones",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones"
      },
      "book": {
        "title": "Stąd do wieczności",
        "slug": "stad-do-wiecznosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones/stad-do-wiecznosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "okrucieństwo",
          "slug": "okrucienstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/okrucienstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "kara",
          "slug": "kara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/St%C4%85d_do_wieczno%C5%9Bci#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:50"
    },
    {
      "id": "207ebadf-7451-4c51-ab7f-014b9ad19084",
      "slug": "introjekcja-przemocy-ktora",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka/introjekcja-przemocy-ktora",
      "text": "Introjekcja przemocy, która wdziera się przez rytuał rodzicielsko-opiekuńczy, może doprowadzić do załamania się standardów identyfikacji osobowej, poprzez patologiczną identyfikację z matką lub ojcem, wyrażającą się skrajnymi postawami podporządkowania lub buntu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Barbara Rosiek",
        "slug": "barbara-rosiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek"
      },
      "book": {
        "title": "Byłam schizofreniczką",
        "slug": "bylam-schizofreniczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "psychologia",
          "slug": "psychologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psychologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C5%82am_schizofreniczk%C4%85#I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:47"
    },
    {
      "id": "9a8832ff-af25-4ed0-a104-8f1ad8fe6a9f",
      "slug": "czesto-dajemy-naszym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kirk-douglas/syn-smieciarza-autobiografia/czesto-dajemy-naszym",
      "text": "Często dajemy naszym dzieciom to, czego nam brakowało.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kirk Douglas",
        "slug": "kirk-douglas",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kirk-douglas"
      },
      "book": {
        "title": "Syn śmieciarza. Autobiografia",
        "slug": "syn-smieciarza-autobiografia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kirk-douglas/syn-smieciarza-autobiografia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kirk_Douglas#Syn_%C5%9Bmieciarza._Autobiografia_(1988)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:46"
    },
    {
      "id": "a94a28d6-f59f-4525-ae62-449429bb9d16",
      "slug": "nieco-uznania-od-czasu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-z-zielonego-wzgorza/nieco-uznania-od-czasu",
      "text": "Nieco „uznania” od czasu do czasu oddziałuje równie dodatnio, jak najrozumniejsza „wychowawcza uwaga”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Ania z Zielonego Wzgórza",
        "slug": "ania-z-zielonego-wzgorza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-z-zielonego-wzgorza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 192,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "komplementy",
          "slug": "komplementy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/komplementy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ania_z_Zielonego_Wzg%C3%B3rza#Inne_cytaty",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:30"
    },
    {
      "id": "05fd500c-eaf4-43ef-9cf7-da3802752c4e",
      "slug": "jesli-umie-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-z-avonlea/jesli-umie-sie",
      "text": "Jeśli umie się szukać, to w każdym można znaleźć coś dobrego. Zadaniem nauczyciela jest właśnie odnalezienie tego pierwiastka i rozwinięcie go. (…) Jak można zmusić dziecko do czynienia dobrze, gdy się je bije? Nasz profesor Rennie mawiał, że pozytywny wpływ, jaki wywieramy na dziecko, jest o wiele ważniejszy niż wpajana mu przez nas umiejętność czytania, pisania i liczenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Ania z Avonlea",
        "slug": "ania-z-avonlea",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-z-avonlea"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 26,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "nauczyciele",
          "slug": "nauczyciele",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauczyciele"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ania_z_Avonlea#Cytaty_w_przek%C5%82adzie_Ireneusza_Sochy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:30"
    },
    {
      "id": "0cbe947e-03a9-4700-a657-987acd65a6b5",
      "slug": "pognebilem-go-i-upokorzylem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte/wichrowe-wzgorza/pognebilem-go-i-upokorzylem",
      "text": "Pognębiłem go i upokorzyłem głębiej niż jego łotrowski ojciec mnie, bo on jest dumny ze swego poniżenia. Nauczyłem go gardzić wszystkim, co ludzkie, jako słabością i głupotą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emily Brontë",
        "slug": "emily-bronte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte"
      },
      "book": {
        "title": "Wichrowe wzgórza",
        "slug": "wichrowe-wzgorza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte/wichrowe-wzgorza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 220,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "zemsta",
          "slug": "zemsta",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zemsta"
        },
        {
          "name": "poniżenie",
          "slug": "ponizenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ponizenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wichrowe_Wzg%C3%B3rza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:27"
    },
    {
      "id": "6af4821a-82d4-4736-9991-c2bcdef58587",
      "slug": "jak-myslisz-czy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte/wichrowe-wzgorza/jak-myslisz-czy",
      "text": "Jak myślisz, czy Hindley byłby dumny z syna, gdyby mógł go widzieć? Pewnie prawie tak samo, jak ja z mojego. Ale jest różnica: jeden to złoto, którego użyto jako kamienia brukowego, a drugi – wypolerowana cyna małpująca srebrną zastawę. Mój nie ma w sobie nic wartościowego, a przecież z moją pomocą zajdzie tak wysoko, jak tylko taki głupiec zajść może. Jego syn ma pierwszorzędne zalety, które idą na marne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emily Brontë",
        "slug": "emily-bronte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte"
      },
      "book": {
        "title": "Wichrowe wzgórza",
        "slug": "wichrowe-wzgorza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte/wichrowe-wzgorza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 220,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "zemsta",
          "slug": "zemsta",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zemsta"
        },
        {
          "name": "zmarnowane szanse",
          "slug": "zmarnowane-szanse",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmarnowane-szanse"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wichrowe_Wzg%C3%B3rza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:26"
    },
    {
      "id": "113a9efa-4c13-4c8d-b8e2-fca13f94d7bd",
      "slug": "to-kulturowe-w-procesie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-biedron/pod-prad/to-kulturowe-w-procesie",
      "text": "To kulturowe. W procesie socjalizacji uczymy się homofobii, nienawiści. Tak długo, jak rodzice nie zwrócą uwagi, że to jest złe, tak długo dziecko będzie traktowało ten wzorzec naturalnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Robert Biedroń",
        "slug": "robert-biedron",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-biedron"
      },
      "book": {
        "title": "Pod prąd",
        "slug": "pod-prad",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-biedron/pod-prad"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 95,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nienawiść",
          "slug": "nienawisc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nienawisc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Biedro%C5%84#Pod_pr%C4%85d_(2016)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:17"
    },
    {
      "id": "fd95dea6-6401-4838-a3e5-73ab1bb3e595",
      "slug": "nie-bylo-silniejszego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-roth/spisek-przeciwko-ameryce/nie-bylo-silniejszego",
      "text": "Nie było silniejszego tabu w naszym środowisku ubogich Żydów o europejskich korzeniach i amerykańskich ambicjach, niż bezwzględny, niepisany zakaz rozstrzygania sporów z użyciem siły. W owych czasach przeciętny Żyd stronił zarówno od agresji, jak i od alkoholu, a wadą tego cnotliwego trybu życia była kompletna niewiedza młodzieży z mojego pokolenia o bojowej agresji, stanowiącej pierwsze prawo edukacji wszystkich innych grup etnicznych i posiadającej niewątpliwy walor praktyczny w sytuacjach, gdy nie dało się wynegocjować pokojowego rozwiązania konfliktu albo zwyczajnie uciec. Pośród kilkuset chłopców z mojej podstawówki, liczących sobie od lat pięciu do czternastu, którzy nie mieli genetycznych predyspozycji do pięściarstwa wagi lekkiej w stylu Alliego Stolza ani zadatków na zawodowych bandziorów w stylu Longy’ego Zwillmana, bójki zdarzały się z pewnością znacznie rzadziej niż we wszystkich innych szkołach przemysłowego Newark, gdzie powinności etyczne młodego człowieka miały inną zgoła definicję, a uczniowie demonstrowali bojowe usposobienie metodami, które nam były niedostępne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Roth",
        "slug": "philip-roth",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-roth"
      },
      "book": {
        "title": "Spisek przeciwko Ameryce",
        "slug": "spisek-przeciwko-ameryce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-roth/spisek-przeciwko-ameryce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 252,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemoc",
          "slug": "przemoc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemoc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "agresja",
          "slug": "agresja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/agresja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Roth#Spisek_przeciwko_Ameryce",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:01"
    },
    {
      "id": "d0117d17-f810-43f5-a7f0-ca4015953a8c",
      "slug": "jesli-chcesz-wychowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nancy-h-kleinbaum/stowarzyszenie-umarlych-poetow/jesli-chcesz-wychowac",
      "text": "Jeśli chcesz wychować zagorzałego ateistę, musisz udzielać mu surowych lekcji religii. To zawsze owocuje dobrymi skutkami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Nancy H. Kleinbaum",
        "slug": "nancy-h-kleinbaum",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nancy-h-kleinbaum"
      },
      "book": {
        "title": "Stowarzyszenie umarłych poetów",
        "slug": "stowarzyszenie-umarlych-poetow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nancy-h-kleinbaum/stowarzyszenie-umarlych-poetow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stowarzyszenie_Umar%C5%82ych_Poet%C3%B3w_(ksi%C4%85%C5%BCka)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:38"
    },
    {
      "id": "64b04f67-1e14-49b1-bcfa-d8bee2deea4f",
      "slug": "narod-szczerze-istotnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/kosciol-narod-i-panstwo/narod-szczerze-istotnie",
      "text": "Naród szczerze, istotnie katolicki musi dbać o to, ażeby prawa i urządzenia państwowe, w których żyje, były zgodne z zasadami katolickimi i ażeby w duchu katolickim były wychowywane jego młode pokolenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Roman Dmowski",
        "slug": "roman-dmowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski"
      },
      "book": {
        "title": "Kościół, naród i państwo",
        "slug": "kosciol-narod-i-panstwo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/kosciol-narod-i-panstwo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "państwo",
          "slug": "panstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/panstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Roman_Dmowski#Ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82,_nar%C3%B3d_i_pa%C5%84stwo",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:30"
    },
    {
      "id": "54742660-917a-43db-b56b-8252072c33a9",
      "slug": "dzieci-kocha-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/milosc-w-czasach-zarazy/dzieci-kocha-sie",
      "text": "Dzieci kocha się nie dlatego, że są dziećmi, ale z przyjaźni, która towarzyszy ich wychowaniu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriel García Márquez",
        "slug": "gabriel-garcia-marquez",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez"
      },
      "book": {
        "title": "Miłość w czasach zarazy",
        "slug": "milosc-w-czasach-zarazy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/milosc-w-czasach-zarazy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyjaźń",
          "slug": "przyjazn",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyjazn"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gabriel_Garc%C3%ADa_M%C3%A1rquez#Mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_w_czasach_zarazy_(1985)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:09"
    },
    {
      "id": "5c0f4132-7725-4642-ab78-db8541178a1a",
      "slug": "nasze-dzieci-beda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola/a-nie-mowilam/nasze-dzieci-beda",
      "text": "Nasze dzieci będą się uczyły na własnych błędach, trzeba je tylko wspierać, kiedy tego potrzebują, i kochać. Zawsze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Katarzyna Grochola",
        "slug": "katarzyna-grochola",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola"
      },
      "book": {
        "title": "A nie mówiłam!",
        "slug": "a-nie-mowilam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola/a-nie-mowilam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/A_nie_m%C3%B3wi%C5%82am!#Judyta",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:37"
    },
    {
      "id": "e5274d0f-965f-410b-9df2-c3d7ae93bc29",
      "slug": "trzeba-pilnie-nauczyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/trzeba-pilnie-nauczyc",
      "text": "Trzeba pilnie nauczyć dzieci, aby nienawidziły zła dla jego własnej ohydy, i pokazać im naturalną jego szpetotę, iżby go unikały nie tylko w uczynku, ale zwłaszcza w sercu…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michel de Montaigne",
        "slug": "michel-de-montaigne",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne"
      },
      "book": {
        "title": "Próby",
        "slug": "proby",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 46,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "8dd8cb2b-0058-441d-a253-22b54a67a44b",
      "slug": "surowosc-jest-wyrazem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-elzenberg/klopot-z-istnieniem-aforyzmy-w-porzadku-czasu/surowosc-jest-wyrazem",
      "text": "Surowość jest wyrazem szacunku, wyrozumiałość – lekceważenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Henryk Elzenberg",
        "slug": "henryk-elzenberg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-elzenberg"
      },
      "book": {
        "title": "Kłopot z istnieniem. Aforyzmy w porządku czasu",
        "slug": "klopot-z-istnieniem-aforyzmy-w-porzadku-czasu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-elzenberg/klopot-z-istnieniem-aforyzmy-w-porzadku-czasu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "relacje międzyludzkie",
          "slug": "relacje-miedzyludzkie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/relacje-miedzyludzkie"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Henryk_Elzenberg#K%C5%82opot_z_istnieniem._Aforyzmy_w_porz%C4%85dku_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:57"
    },
    {
      "id": "3c6e8d0b-4829-404e-80ef-e746428795c0",
      "slug": "teraz-powiem-wam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/straszny-dziadunio/teraz-powiem-wam",
      "text": "Teraz powiem wam naukę na przyszłość. Jeśli będziecie wychowywać ludzi, bierzcie lepiej dziewczęta. To wynik mego doświadczenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Straszny dziadunio",
        "slug": "straszny-dziadunio",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/straszny-dziadunio"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 132,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Straszny_dziadunio",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:45"
    },
    {
      "id": "ff5392b6-d6a9-4c89-98eb-bda045eefe4e",
      "slug": "pamietajcie-nie-tykac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/kwiat-lotosu/pamietajcie-nie-tykac",
      "text": "Pamiętajcie nie tykać jego duchowej swobody i woli. Niech się sam kształci, sam uczy, sam wybiera, sam szuka prawdy. Dlatego nie dałem mu żadnej religii, bo wiara powinna być rzeczą wyrozumowaną, przekonaniem a nie narzuconą niemowlęciu formułą. Niech samodzielnie roztrząsa i waży i boryka się z własnym krzyżem (…), nie nakładajcie mu pęt i kajdan, bo zmarnieje jak ludzkość cała marnieje skrępowana wiekowymi fałszami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Kwiat lotosu",
        "slug": "kwiat-lotosu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/kwiat-lotosu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Kwiat_lotosu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:42"
    },
    {
      "id": "2248cda1-18c6-471f-b1ad-d7d7babff04e",
      "slug": "nie-lecz-wychowywac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/czarny-bog/nie-lecz-wychowywac",
      "text": "Nie, lecz wychowywać! Wychowajcie urzędników uczciwych; uczonych o szerokim poglądzie; nauczycieli mądrych i dobrych; kobiety poważne i światłe. Niech staną wasi legalnie u steru rządu, niech nie krwią zaleją kraj, ale swoją własną jasnością. Macie ludzi, którzy napiszą konstytucję, wychowajcież jeszcze takich, co by ją rozumnie, głęboko pojęli. A nie tykajcie dwóch rzeczy: Boga i rodziny. Gdy to zwalicie, nie ujrzycie swej przyszłości!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Czarny Bóg",
        "slug": "czarny-bog",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/czarny-bog"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "ojczyzna",
          "slug": "ojczyzna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojczyzna"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Czarny_B%C3%B3g",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:40"
    },
    {
      "id": "fe47cbef-ebaf-49e2-9fd4-3f3322c21b53",
      "slug": "blogoslawiony-ten-ktory",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam/blogoslawiony-ten-ktory",
      "text": "„Błogosławiony ten, który daje swoim dzieciom korzenie i skrzydła”, powiada arabskie przysłowie. Potrzebował korzeni. Każdy ma takie miejsce na świecie, gdzie się urodził i gdzie się nauczył mówić w swoim języku. A także gdzie odkrył, jak jego przodkowie radzili sobie z przeciwnościami. Zawsze nadchodzi taki czas, kiedy czujemy się odpowiedzialni za to miejsce. Potrzebował skrzydeł. Skrzydła odkrywają przed nami bezkresne horyzonty wyobraźni, przenoszą nas w marzenia i do odległych miejsc. Dzięki skrzydłom poznajemy korzenie naszych bliźnich i uczymy się od nich nowych rzeczy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Zwycięzca jest sam",
        "slug": "zwyciezca-jest-sam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wyobraźnia",
          "slug": "wyobraznia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyobraznia"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        },
        {
          "name": "dom",
          "slug": "dom",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dom"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zwyci%C4%99zca_jest_sam#Hamid_Hussain",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:31"
    },
    {
      "id": "d7b08a59-56bb-4d0c-93d0-e49ca5ab7f07",
      "slug": "wielu-rodzicow-popelnia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/wielu-rodzicow-popelnia",
      "text": "Wielu rodziców popełnia błędy w stosunku do własnych dzieci, bowiem wydaje się im, że wiedzą, co jest dla nich lepsze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "69a020a0-51f8-4b8c-a8bb-fb2803d184ea",
      "slug": "znalem-dwie-panienki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/nienasycenie/znalem-dwie-panienki",
      "text": "Znałem dwie panienki z tzw. „dobrego domu”, wychowane w klasztorze – mawiał. – Jedna była kurwa, a druga zakonnica.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Ignacy Witkiewicz",
        "slug": "stanislaw-ignacy-witkiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Nienasycenie",
        "slug": "nienasycenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/nienasycenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        },
        {
          "name": "czarny humor",
          "slug": "czarny-humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czarny-humor"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Ignacy_Witkiewicz#Nienasycenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:05"
    },
    {
      "id": "0958751e-223f-4317-9af5-ec681b52bc23",
      "slug": "jestem-jak-dobrze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert/diuna/jestem-jak-dobrze",
      "text": "Jestem jak dobrze wyprowadzone drzewo owocowe. Uginam się od dobrze prowadzonych uczuć i zdolności, zaszczepionych we mnie co do jednego i wszystkie one czekają, żeby ktoś inny je zebrał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Frank Herbert",
        "slug": "frank-herbert",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert"
      },
      "book": {
        "title": "Diuna",
        "slug": "diuna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert/diuna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "potencjał człowieka",
          "slug": "potencjal-czlowieka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/potencjal-czlowieka"
        },
        {
          "name": "uprzedmiotowienie",
          "slug": "uprzedmiotowienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/uprzedmiotowienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Diuna",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:22"
    },
    {
      "id": "918e3f3f-5929-469f-b831-098bedae7305",
      "slug": "zrozumialem-po-trzydziestu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-rozewicz/kartoteka-kartoteka-rozrzucona/zrozumialem-po-trzydziestu",
      "text": "Zrozumiałem po trzydziestu latach ogrom swych win, a właściwie mych win. Tatusiu! Mamusiu! Tak, to ja zjadłem kiełbasę w Wielki Piątek dnia piętnastego kwietnia 1926 roku. Wstydzę się swego czynu. Zjedzenie kiełbasy uplanowałem o wiele wcześniej z Jasiem i Pawełkiem. Mój niski postępek, kochany tatusiu, nie może być usprawiedliwiony. Zjadłem kiełbasę z łakomstwa. Nie byłem głodny. Dzięki twej trosce, tatusiu, miałem w dzieciństwie do syta chleba. Często otrzymywałem drobne pieniądze na łakocie. Mimo to zbłądziłem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Różewicz",
        "slug": "tadeusz-rozewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-rozewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Kartoteka. Kartoteka rozrzucona",
        "slug": "kartoteka-kartoteka-rozrzucona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-rozewicz/kartoteka-kartoteka-rozrzucona"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kartoteka_(dramat)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:20"
    },
    {
      "id": "5f86af96-40ec-472a-86d0-c0b73c63a54f",
      "slug": "nie-trzymaj-rak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-rozewicz/kartoteka-kartoteka-rozrzucona/nie-trzymaj-rak",
      "text": "Nie trzymaj rąk pod kołdrą, to brzydko i niezdrowo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Różewicz",
        "slug": "tadeusz-rozewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-rozewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Kartoteka. Kartoteka rozrzucona",
        "slug": "kartoteka-kartoteka-rozrzucona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-rozewicz/kartoteka-kartoteka-rozrzucona"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_R%C3%B3%C5%BCewicz#Kartoteka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:20"
    },
    {
      "id": "8bb7be1d-3a52-437c-86fb-1e843e04693b",
      "slug": "bo-i-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot/kubus-fatalista-i-jego-pan/bo-i-mnie",
      "text": "Bo i mnie niczego nie uczono i wcale nie czuję się przez to gorszy. Jeżeli mają [jego dzieci] głowę na karku to dadzą sobie radę jak ja, a jeżeli są osły to czego bym ich nie nauczył, pomnożyłoby tylko ich osielstwo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Denis Diderot",
        "slug": "denis-diderot",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot"
      },
      "book": {
        "title": "Kubuś Fatalista i jego pan",
        "slug": "kubus-fatalista-i-jego-pan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot/kubus-fatalista-i-jego-pan"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kubu%C5%9B_Fatalista_i_jego_pan",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:16"
    },
    {
      "id": "97731e8e-210a-4751-a292-f3379e861ba5",
      "slug": "milosc-czulosc-uczucie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/rosshalde/milosc-czulosc-uczucie",
      "text": "Miłość, czułość, uczucie – to rzeczy, których dziecko na ogół potrzebuje mniej, niż się nam, dorosłym, wydaje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Rosshalde",
        "slug": "rosshalde",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/rosshalde"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "czułość",
          "slug": "czulosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czulosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Hermann_Hesse#Rosshalde",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:14"
    },
    {
      "id": "af245738-3ead-4ed3-a52d-b7f4fa5b6b26",
      "slug": "na-przyklad-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy/na-przyklad-nie",
      "text": "Na przykład nie jest wykluczone, że ten człowiek był w dzieciństwie dziki, nieokiełznany i nieporządny, że jego wychowawcy usiłowali w nim zabić w nim bestię i przez to właśnie wytworzyli w nim urojenie i przeświadczenie, iż w rzeczywistości jest właściwie bestią o cienkiej tylko powłoce wychowania i człowieczeństwa. Można by o tym długo i ciekawie rozprawiać, a nawet pisać całe tomy; ale wilkowi stepowemu nic by to nie pomogło, gdyż było mu obojętne, czy tkwił w nim wilk zaklęty czarami, wbity kijami, czy też był on tylko urojeniem jego duszy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Wilk stepowy",
        "slug": "wilk-stepowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wilk_stepowy#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:13"
    },
    {
      "id": "2b6f24be-7139-44fd-8e99-c05857127b38",
      "slug": "dzieci-ich-juz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/ferdydurke/dzieci-ich-juz",
      "text": "Dzieci ich już wcale nie umiały mówić i na czworakach szczekały, a rodzice jeszcze zachęcali: - Scekaj, scekaj, synusiu-Burecku, to cię ostawiom w spokoju, scekaj, scekaj, Burecku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Witold Gombrowicz",
        "slug": "witold-gombrowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Ferdydurke",
        "slug": "ferdydurke",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/ferdydurke"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "konformizm",
          "slug": "konformizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konformizm"
        },
        {
          "name": "absurd",
          "slug": "absurd",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/absurd"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ferdydurke",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:57"
    },
    {
      "id": "0deafc60-6dbd-4273-8055-a644feee920e",
      "slug": "pewnego-razu-w-nocy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka/list-do-ojca/pewnego-razu-w-nocy",
      "text": "Pewnego razu w nocy bez ustanku marudziłem o trochę wody, zapewne nie z pragnienia, ale prawdopodobnie po to, aby Cię nieco poirytować, po części zaś, aby się zabawić. Gdy nie pomogły surowe napomnienia, zabrałeś mnie z łóżka, zaniosłeś na długi, drewniany balkon i na chwilę zostawiłeś samego, w koszuli, pod zamkniętymi drzwiami. Nie chcę powiedzieć, że to było niewłaściwe, może wtedy naprawdę nie można było w inny sposób uzyskać spokoju w nocy, chcę jednak przez to scharakteryzować Twoje metody wychowawcze i ich oddziaływanie na mnie. Potem byłem już chyba posłuszny, ale pozostał mi z tego wewnętrzny uraz. Nigdy nie potrafiłem doszukać się właściwego związku pomiędzy tym zrozumiałym dla mnie, bezsensownym proszeniem o wodę, a niezwykłą ohydą wyniesienia mnie na balkon. Jeszcze po latach cierpiałem z powodu dręczącego wyobrażenia, że ogromny mężczyzna, mój Ojciec, najwyższa instancja, mógł przyjść i prawie bez powodu wynieść mnie w nocy z łóżka na balkon, i że ja tak zupełnie nic nie znaczyłem dla niego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Franz Kafka",
        "slug": "franz-kafka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka"
      },
      "book": {
        "title": "List do ojca",
        "slug": "list-do-ojca",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka/list-do-ojca"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "strach",
          "slug": "strach",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach"
        },
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "trauma",
          "slug": "trauma",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/trauma"
        },
        {
          "name": "ojciec",
          "slug": "ojciec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojciec"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Franz_Kafka#List_do_ojca",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:40"
    },
    {
      "id": "0564320a-5540-436f-baef-9176bb698521",
      "slug": "potrafisz-tylko-tak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka/list-do-ojca/potrafisz-tylko-tak",
      "text": "Potrafisz tylko tak traktować dziecko, jak Ciebie traktowano: energicznie, hałaśliwie i porywczo, i w tym przypadku wydaje Ci się to nawet bardzo stosowne, ponieważ zamierzałeś wychować mnie na silnego, dziarskiego i odważnego młodzieńca.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Franz Kafka",
        "slug": "franz-kafka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka"
      },
      "book": {
        "title": "List do ojca",
        "slug": "list-do-ojca",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka/list-do-ojca"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "ojciec",
          "slug": "ojciec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojciec"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Franz_Kafka#List_do_ojca",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:40"
    },
    {
      "id": "f021b19a-44e6-4959-bb80-9905a7058d72",
      "slug": "czy-dzieci-ucza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus/lalka/czy-dzieci-ucza",
      "text": "Czy dzieci uczą się pracować na chleb? Nie, uczą się ładnie trzymać nóż i widelec. Czy uczą się poznawać ludzi, z którymi kiedyś żyć im przyjdzie?… Nie, uczą się podobać za pomocą stosownych min i ukłonów. Czy uczą się realnych faktów, decydujących o naszym szczęściu i nieszczęściu?… Nie, uczą się zamykać oczy na fakty, a marzyć o ideałach. Nasza miękkość w życiu, nasza niepraktyczność, lenistwo, fagasowstwo i te straszne pęta głupoty, które od wieków gniotą ludzkość, są rezultatem pedagogiki stworzonej przez kobiety. A nasze znowu kobiety są owocem klerykalno-feudalistyczno-poetyckiej teorii miłości, która jest obelgą dla higieny i zdrowego rozsądku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bolesław Prus",
        "slug": "boleslaw-prus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus"
      },
      "book": {
        "title": "Lalka",
        "slug": "lalka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus/lalka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "społeczeństwo",
          "slug": "spoleczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spoleczenstwo"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lalka_(Boles%C5%82aw_Prus)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:29"
    },
    {
      "id": "7424f51a-b78f-4bad-a491-6431822c6fa7",
      "slug": "uczyc-sie-mozna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anatole-france/zbrodnia-sylwestra-bonnard/uczyc-sie-mozna",
      "text": "Uczyć się można tylko przez zabawę. Sztuka nauczania jest tylko sztuką rozbudzania ciekawości w młodych duszach po to, żeby następnie ją zaspokajać, ciekawość zaś żywa jest i zdrowa tylko w umysłach szczęśliwych. Wiadomości, które gwałtem wpycha się do umysłu, tłumią i duszą go. Żeby przetrawić naukę, trzeba przełknąć ją z apetytem. Znam Joasię! Gdyby to dziecko było mnie powierzone, uczyniłbym z niej nie uczoną, bo pragnę jej dobra, ale dziewczynę tryskającą inteligencją i życiem, w której całe piękno przyrody i sztuki odbijałoby się łagodnym blaskiem. Nauczyłbym ją kochać piękny krajobraz, idealne sceny poezji i historii, szlachetną, wzruszającą muzykę. Uczyniłbym jej miłym wszystko, co pragnąłbym, aby ukochała. Nawet roboty ręczne, szycie upiększyłbym dla niej przez wybór tkanin, gust haftów, styl koronek. Dałbym jej pięknego psa i konia, by nauczyła się kierować zwierzętami, dałbym jej ptaki do żywienia, by poznała wartość kropli wody i okruszyny chleba. Żeby stworzyć jej jeszcze jedną radość więcej, chciałbym, aby z radością była miłosierna. A skoro ból jest nieunikniony, skoro życie pełne jest nędzy i smutków, nauczyłbym ją tej mądrości chrześcijańskiej, która wznosi nas ponad wszelkie nędze i nawet ból czyni pięknym. Oto jak rozumiem wychowanie młodej dziewczyny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anatole France",
        "slug": "anatole-france",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anatole-france"
      },
      "book": {
        "title": "Zbrodnia Sylwestra Bonnard",
        "slug": "zbrodnia-sylwestra-bonnard",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anatole-france/zbrodnia-sylwestra-bonnard"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zbrodnia_Sylwestra_Bonnard",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:16"
    },
    {
      "id": "501651a9-58bb-4006-b568-f481ba8c40b3",
      "slug": "od-matki-obrywalem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/woody-allen/a-propos-niczego-autobiografia/od-matki-obrywalem",
      "text": "Od matki obrywałem co najmniej raz każdego dnia. Bicie było w tamtych czasach obowiązkowe, chociaż ojciec uderzył mnie tylko raz, kiedy mu powiedziałem, żeby się odpierdolił, a on wyraził swoje niezadowolenie, policzkując mnie łagodnie, co dało mi niezakłócony widok na zorzę polarną. Mama jednak tłukła mnie codziennie i to było jak stary dowcip Sama Levensona – „Może nie wiem, czym sobie na to zasłużyłeś, ale ty wiesz”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Woody Allen",
        "slug": "woody-allen",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/woody-allen"
      },
      "book": {
        "title": "A propos niczego. Autobiografia",
        "slug": "a-propos-niczego-autobiografia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/woody-allen/a-propos-niczego-autobiografia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/A_propos_niczego",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:26"
    },
    {
      "id": "3616efcf-2f8f-4b5c-b4d9-3cc3ad7cb56e",
      "slug": "nauczyciel-nie-moze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg/aforyzmy/nauczyciel-nie-moze",
      "text": "Nauczyciel nie może wychować indywiduów, wychowuje jedynie rodzaje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Georg Christoph Lichtenberg",
        "slug": "georg-christoph-lichtenberg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg"
      },
      "book": {
        "title": "Aforyzmy",
        "slug": "aforyzmy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg/aforyzmy"
      },
      "character": null,
      "chapter": "85",
      "chapter_parent": null,
      "page": 56,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "indywidualizm",
          "slug": "indywidualizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/indywidualizm"
        },
        {
          "name": "nauczyciele",
          "slug": "nauczyciele",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauczyciele"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-23T22:08:59"
    },
    {
      "id": "04d31f58-b389-47a5-a951-6490614586a6",
      "slug": "czlowiek-rozwija-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/lek/czlowiek-rozwija-sie",
      "text": "Człowiek rozwija się przez całe życie, ale jednak to, co nabył w dzieciństwie, pozostaje zasadniczą wytyczną na dalszy ciąg jego nieraz zmiennej i burzliwej historii.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Kępiński",
        "slug": "antoni-kepinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski"
      },
      "book": {
        "title": "Lęk",
        "slug": "lek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/lek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-03T21:49:10"
    },
    {
      "id": "a0354ec7-b615-4bfa-aa2b-d406863e03ab",
      "slug": "kto-nie-przypomina",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marie-von-ebner-eschenbach/aforyzmy/kto-nie-przypomina",
      "text": "Kto nie przypomina sobie wyraźnie własnego dzieciństwa jest złym wychowawcą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marie von Ebner-Eschenbach",
        "slug": "marie-von-ebner-eschenbach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marie-von-ebner-eschenbach"
      },
      "book": {
        "title": "Aforyzmy",
        "slug": "aforyzmy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marie-von-ebner-eschenbach/aforyzmy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 29,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-31T08:32:05"
    },
    {
      "id": "f1f24c60-8d5a-4b4c-a9bb-ee3a39acf7f1",
      "slug": "nie-mozna-wymagac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marie-von-ebner-eschenbach/aforyzmy/nie-mozna-wymagac",
      "text": "Nie można wymagać prawdomówności od kobiet tak długo, jak długo się je wychowuje w przekonaniu, że najszczytniejszym ich celem życia jest podobać się.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marie von Ebner-Eschenbach",
        "slug": "marie-von-ebner-eschenbach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marie-von-ebner-eschenbach"
      },
      "book": {
        "title": "Aforyzmy",
        "slug": "aforyzmy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marie-von-ebner-eschenbach/aforyzmy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 22,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        },
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-30T20:42:56"
    },
    {
      "id": "57fde710-f5b9-4fc2-8cda-ff72e955455f",
      "slug": "bo-fakt-ze-to-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/oskar-i-pani-roza/bo-fakt-ze-to-nie",
      "text": "Bo fakt, że to nie sztuka mieć dzieci, ale trzeba jeszcze mieć czas, żeby je wychować.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Oskar i pani Róża",
        "slug": "oskar-i-pani-roza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/oskar-i-pani-roza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 49,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-19T23:56:35"
    },
    {
      "id": "eb710a82-03ec-4d7c-b80d-1a037931823e",
      "slug": "ziarna-zasiane-w-dziecinstwie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/koniec-warty/ziarna-zasiane-w-dziecinstwie",
      "text": "Ziarna zasiane w dzieciństwie głęboko się zakorzeniają.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Koniec warty",
        "slug": "koniec-warty",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/koniec-warty"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-19T22:34:44"
    },
    {
      "id": "4965efc4-c405-459c-a412-f35457fce4d4",
      "slug": "zabawa-jest-najlepsza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/rytm-zycia/zabawa-jest-najlepsza",
      "text": "Zabawa jest najlepszą szkołą życia dla dziecka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Kępiński",
        "slug": "antoni-kepinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski"
      },
      "book": {
        "title": "Rytm życia",
        "slug": "rytm-zycia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/rytm-zycia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "zabawa",
          "slug": "zabawa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zabawa"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T15:01:54"
    },
    {
      "id": "60eb1f8f-2cd5-4308-87f1-acefee0d6fce",
      "slug": "od-najmlodszych-lat",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag/od-najmlodszych-lat",
      "text": "Od najmłodszych lat [...] trzeba się do dobrego przyzwyczajać, bo potem na byle co się człowiek godzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Widnokrąg",
        "slug": "widnokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": "8 Nie zatańczone tango",
      "chapter_parent": null,
      "page": 447,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        },
        {
          "name": "przyzwyczajenia",
          "slug": "przyzwyczajenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyzwyczajenia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T09:57:42"
    },
    {
      "id": "2b655d7f-31c4-434f-84b4-e5f27a2083bf",
      "slug": "dzieci-mozna-o-wiele",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/przebudzenie/dzieci-mozna-o-wiele",
      "text": "Dzieci można o wiele więcej nauczyć milczącym przykładem niż nakazami i zakazami, [...].",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Przebudzenie",
        "slug": "przebudzenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/przebudzenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": "X: Dzwony weselne – Jak ugotować żabę – Zjazd rodzinny – „Radzę, żebyś to przeczytał”",
      "chapter_parent": null,
      "page": 282,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T10:23:01"
    }
  ]
}
