{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "wola życia",
  "slug": "wola-zycia",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia",
  "heading": "Cytaty o woli życia",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia.md",
  "quotes_count": 80,
  "authors_count": 56,
  "parent": {
    "name": "życie",
    "slug": "zycie",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie",
    "heading": "Cytaty o życiu"
  },
  "children": [],
  "quotes": [
    {
      "id": "9e092654-c8eb-44c5-81de-34a8f46db0db",
      "slug": "skoczylem-z-osmego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-borszewicz/mroki/skoczylem-z-osmego",
      "text": "Skoczyłem z ósmego piętra… I nie dasz wiary, co się stało! Po prostu otworzyła się przede mną ziemia… Od tego czasu postanowiłem żyć. Żyć za wszelką cenę i jak najdłużej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jarosław Borszewicz",
        "slug": "jaroslaw-borszewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-borszewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Mroki",
        "slug": "mroki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-borszewicz/mroki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jaros%C5%82aw_Borszewicz#Mroki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:36"
    },
    {
      "id": "eccc8a2b-9e7d-4b1c-afa8-2fc6b58573a2",
      "slug": "mowiono-musisz-jesc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osamu-dazai/zatracenie/mowiono-musisz-jesc",
      "text": "Mówiono: „Musisz jeść, bo inaczej umrzesz”, a ja odbierałem to po prostu jako paskudną groźbę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Osamu Dazai",
        "slug": "osamu-dazai",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osamu-dazai"
      },
      "book": {
        "title": "Zatracenie",
        "slug": "zatracenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osamu-dazai/zatracenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "jedzenie",
          "slug": "jedzenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jedzenie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Osamu_Dazai#Zatracenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:25"
    },
    {
      "id": "64a6b831-933f-48f6-afea-16d2203ed3f4",
      "slug": "gdzie-te-czasy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-claude-izzo/solea/gdzie-te-czasy",
      "text": "Gdzie te czasy, kiedy za pierwszym sztachem pierwszego papierosa budził się we mnie apetyt na życie?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jean-Claude Izzo",
        "slug": "jean-claude-izzo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-claude-izzo"
      },
      "book": {
        "title": "Solea",
        "slug": "solea",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-claude-izzo/solea"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 25,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "nostalgia",
          "slug": "nostalgia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nostalgia"
        },
        {
          "name": "palenie papierosów",
          "slug": "palenie-papierosow",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/palenie-papierosow"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jean-Claude_Izzo#Solea_(1998)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:00"
    },
    {
      "id": "b3f095df-1866-4799-be9b-a046b047fd30",
      "slug": "czasami-clark-wlasciwie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jojo-moyes/zanim-sie-pojawiles/czasami-clark-wlasciwie",
      "text": "– Czasami, Clark, właściwie tylko dla ciebie chce mi się wstawać rano.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jojo Moyes",
        "slug": "jojo-moyes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jojo-moyes"
      },
      "book": {
        "title": "Zanim się pojawiłeś",
        "slug": "zanim-sie-pojawiles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jojo-moyes/zanim-sie-pojawiles"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zanim_si%C4%99_pojawi%C5%82e%C5%9B#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:54"
    },
    {
      "id": "1e5c5839-85d8-416b-9f8a-36c213df4917",
      "slug": "nic-mi-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rainbow-rowell/fangirl/nic-mi-nie",
      "text": "– Nic mi nie jest. Wróciłem do gry.\n\n– Co jest tą grą? (…) – Bieganie? Nadmiar pracy?\n\n– Życie – odparł, może nieco zbyt głośno. – Życie jest moją grą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Rainbow Rowell",
        "slug": "rainbow-rowell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rainbow-rowell"
      },
      "book": {
        "title": "Fangirl",
        "slug": "fangirl",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rainbow-rowell/fangirl"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Fangirl",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:53"
    },
    {
      "id": "313f5911-ac4a-4e41-9ce3-e4ef4d3cb39a",
      "slug": "coz-bowiem-cenniejszego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maite-carranza/przeklenstwo-odi/coz-bowiem-cenniejszego",
      "text": "Cóż bowiem cenniejszego nad życie? To jedyne, co do nas należy. Możemy zmienić pochodzenie, imię, siedzibę, a nawet kolor oczu. Tylko życie pozostaje niezmienne, tylko ono się liczy. I zależy wyłącznie od naszej woli przetrwania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maite Carranza",
        "slug": "maite-carranza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maite-carranza"
      },
      "book": {
        "title": "Przekleństwo Odi",
        "slug": "przeklenstwo-odi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maite-carranza/przeklenstwo-odi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maite_Carranza#Przekle%C5%84stwo_Odi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:18"
    },
    {
      "id": "aab55e02-2b92-46dd-ad41-032d38411488",
      "slug": "kiedy-jestes-w-ogromnym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro-7-po-drugiej-stronie-switu/kiedy-jestes-w-ogromnym",
      "text": "Kiedy jesteś w ogromnym niebezpieczeństwie, twój umysł się skupia. Nie myślisz o siniaku, ranie czy zadrapaniu. Liczy się tylko staranie o życie, walka o pozostanie wśród żywych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Marsden",
        "slug": "john-marsden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden"
      },
      "book": {
        "title": "Jutro 7. Po drugiej stronie świtu",
        "slug": "jutro-7-po-drugiej-stronie-switu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro-7-po-drugiej-stronie-switu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Marsden#Jutro_7:_Po_drugiej_stronie_%C5%9Bwitu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:40"
    },
    {
      "id": "8040e157-1788-4e93-886f-6026281d92f4",
      "slug": "kto-nie-kocha",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chufo-llorens/wladca-barcelony/kto-nie-kocha",
      "text": "Kto nie kocha życia, zwykle je traci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Chufo Lloréns",
        "slug": "chufo-llorens",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chufo-llorens"
      },
      "book": {
        "title": "Władca Barcelony",
        "slug": "wladca-barcelony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chufo-llorens/wladca-barcelony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Chufo_Llor%C3%A9ns#W%C5%82adca_Barcelony",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:30"
    },
    {
      "id": "57a439ff-27d1-4c02-a2e6-ea6769e6b08c",
      "slug": "bo-czlowiek-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/bedziesz-tam/bo-czlowiek-jest",
      "text": "Bo człowiek jest najsilniejszy wtedy, gdy stacza swoją ostateczną bitwę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Guillaume Musso",
        "slug": "guillaume-musso",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso"
      },
      "book": {
        "title": "Będziesz tam?",
        "slug": "bedziesz-tam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/bedziesz-tam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "siła",
          "slug": "sila",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sila"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Guillaume_Musso#B%C4%99dziesz_tam%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:20"
    },
    {
      "id": "2bef6135-6534-4af2-a4b2-8c7877a0607b",
      "slug": "nic-tylko-zyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieniedikt-jerofiejew/moskwa-pietuszki/nic-tylko-zyc",
      "text": "Nic tylko żyć i żyć! Życie wcale nie jest nudne! Nudno żyło się jedynie Mikołajowi Gogolowi i królowi Salomonowi. A jeżeli już przeżyliśmy trzydzieści lat, trzeba spróbować przeżyć jeszcze trzydzieści, tak, tak. „Człowiek jest śmiertelny” – twierdzę. Więc skoro już się urodziliśmy – trudno, trzeba trochę pożyć... „Życie jest piękne” – tak uważam.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wieniedikt Jerofiejew",
        "slug": "wieniedikt-jerofiejew",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieniedikt-jerofiejew"
      },
      "book": {
        "title": "Moskwa — Pietuszki",
        "slug": "moskwa-pietuszki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieniedikt-jerofiejew/moskwa-pietuszki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wieniedikt_Jerofiejew#Moskwa_%E2%80%93_Pietuszki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:14"
    },
    {
      "id": "eadd059c-efe4-4eaf-baf3-5d7a0fd3e950",
      "slug": "ktokolwiek-przezyl-swoja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton/obled-tom-i/ktokolwiek-przezyl-swoja",
      "text": "Ktokolwiek przeżył swoją własną śmierć, ocknie się z tego już innym człowiekiem. I być może to jedyna niewątpliwa korzyść z owego przeżycia, które nie każdemu się przydarza. No i chwała Bogu, bo nie godzi się czegoś takiego życzyć bliźniemu swemu.(...) Trzeba uczyć się kochać życie żyjąc, a nie poprzez doświadczenie śmierci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Krzysztoń",
        "slug": "jerzy-krzyszton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton"
      },
      "book": {
        "title": "Obłęd. Tom I",
        "slug": "obled-tom-i",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton/obled-tom-i"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Krzyszto%C5%84#Ob%C5%82%C4%99d_(1980)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:04"
    },
    {
      "id": "7074c6b0-4c61-42d2-8813-920fd2e38502",
      "slug": "latwiej-czytac-w-gwiazdach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton/obled-tom-i/latwiej-czytac-w-gwiazdach",
      "text": "– Łatwiej czytać w gwiazdach niż w ludziach, przyjacielu (...) Więc? Mów zwyczajnie.\n\n– Nie chcę żyć – wykrztusiłem – A to bardzo dobrze. To znakomicie. Dzięki temu zaczniesz żyć na nowo.\n\n– Ale życie to trwoga! Mam dość.\n\n– Życie to ty sam i wszystko, co cię spotka. Ty sam, początek i koniec, w tobie się wszystko zamyka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Krzysztoń",
        "slug": "jerzy-krzyszton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton"
      },
      "book": {
        "title": "Obłęd. Tom I",
        "slug": "obled-tom-i",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton/obled-tom-i"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "nowy początek",
          "slug": "nowy-poczatek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nowy-poczatek"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Krzyszto%C5%84#Ob%C5%82%C4%99d_(1980)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:04"
    },
    {
      "id": "0b94fa57-ff04-44d1-b27c-279fa9b550ec",
      "slug": "najbardziej-dziwie-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton/wielblad-na-stepie/najbardziej-dziwie-sie",
      "text": "Najbardziej dziwię się samobójcom. To prawda, że muszą strasznie cierpieć. Ale jak można zapomnieć, że życie wciąż stwarza nieprzeczuwalne możliwości. Że jest nieustanną wielką możliwością... do wykorzystania. Taką szansą! Pracy, zadowolenia, radości. To w lęku zaiste dziecinnym chowa się głowę pod poduszkę, w śmierć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Krzysztoń",
        "slug": "jerzy-krzyszton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton"
      },
      "book": {
        "title": "Wielbłąd na stepie",
        "slug": "wielblad-na-stepie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-krzyszton/wielblad-na-stepie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nadzieja",
          "slug": "nadzieja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nadzieja"
        },
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Krzyszto%C5%84#Wielb%C5%82%C4%85d_na_stepie_(1978)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:04"
    },
    {
      "id": "d65a724c-929e-4eac-adbb-ff12671d3e0c",
      "slug": "poczuc-sie-przenicowana",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patricia-bosworth/diane-arbus-biografia/poczuc-sie-przenicowana",
      "text": "Poczuć się przenicowaną, zupełnie nagą, zmiażdżoną, zniszczoną i żyć nadal.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Patricia Bosworth",
        "slug": "patricia-bosworth",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patricia-bosworth"
      },
      "book": {
        "title": "Diane Arbus. Biografia",
        "slug": "diane-arbus-biografia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patricia-bosworth/diane-arbus-biografia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Diane_Arbus._Biografia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:01"
    },
    {
      "id": "26e6e44c-da5d-4431-ba1f-88ab1b077332",
      "slug": "przez-dluzszy-czas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/na-rozstaju-drog/przez-dluzszy-czas",
      "text": "Przez dłuższy czas wpatrywała się w podłogę.\n\n– Jak żyć, gdy już nie chce się dłużej żyć? Ile razy sam sobie zadawałem to pytanie? – pomyślałem. – Po jednym dniu naraz – odpowiedziałem cicho. – Po jednym dniu naraz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Paul Evans",
        "slug": "richard-paul-evans",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans"
      },
      "book": {
        "title": "Na rozstaju dróg",
        "slug": "na-rozstaju-drog",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/na-rozstaju-drog"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "rozpacz",
          "slug": "rozpacz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozpacz"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Paul_Evans#Na_rozstaju_dr%C3%B3g_(2012)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:45"
    },
    {
      "id": "b3971716-fcdc-4370-909b-d59ef26fe6b9",
      "slug": "nigdy-nie-zrozumiem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/libba-bray/studnia-wiecznosci/nigdy-nie-zrozumiem",
      "text": "Nigdy nie zrozumiem twojej gotowości, żeby się położyć i umrzeć. Nie mam dla ciebie współczucia, skoro nawet nie chcesz spróbować o siebie walczyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Libba Bray",
        "slug": "libba-bray",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/libba-bray"
      },
      "book": {
        "title": "Studnia wieczności",
        "slug": "studnia-wiecznosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/libba-bray/studnia-wiecznosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "bierność",
          "slug": "biernosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biernosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Libba_Bray#Studnia_wieczno%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:44"
    },
    {
      "id": "c432c4d8-4ba5-4e93-a97b-2dbb51639f14",
      "slug": "ja-tylko-walcze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-frey/milion-malych-kawalkow/ja-tylko-walcze",
      "text": "Ja tylko walczę o siebie, ja tylko nie chcę umierać, ja tylko pragnę pokochać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "James Frey",
        "slug": "james-frey",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-frey"
      },
      "book": {
        "title": "Milion małych kawałków",
        "slug": "milion-malych-kawalkow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-frey/milion-malych-kawalkow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/James_Frey#Milion_ma%C5%82ych_kawa%C5%82k%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:39"
    },
    {
      "id": "ecae76b9-9c0c-4296-88d1-2de53eb01cdd",
      "slug": "choc-zycie-mialo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/val-mcdermid/miejsce-egzekucji/choc-zycie-mialo",
      "text": "Choć życie miało wiele wad i niedostatków, alternatywa okazywała się nieskończenie gorsza.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Val McDermid",
        "slug": "val-mcdermid",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/val-mcdermid"
      },
      "book": {
        "title": "Miejsce egzekucji",
        "slug": "miejsce-egzekucji",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/val-mcdermid/miejsce-egzekucji"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Val_McDermid#Miejsce_egzekucji",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:27"
    },
    {
      "id": "a9d26cc1-1b50-45f5-be49-92ee041a6f9a",
      "slug": "czasem-zycie-pozwala",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/seweryna-szmaglewska/dymy-nad-birkenau/czasem-zycie-pozwala",
      "text": "Czasem życie pozwala spojrzeć, jak w zaczarowany kalejdoskop, w przyszłość. Dzień za dniem, krok za krokiem i ukazuje się to wszystko, co byłoby – co będzie – dla osiągnięcia czego koniecznie trzeba chcieć żyć. Jeżeli człowiek z niechęcią odwraca twarz od tych obrazów, jeżeli nie chce ich widzieć i pragnie tylko zanurzyć się w nicość, wtedy śmierć łagodnie kładzie dłoń na słabnącym sercu i przerywa jego bieg. Potem przesuwa palce po jego twarzy, pokrywając rysy powłoką wiecznej martwoty. Niekiedy zdarza się jednak, że opowieść którą snuje życie, budzi w żyjącym taki ból, burzę, protest, przepełnia jego serce takim płaczem rozpaczy i żalu za tym, co najbardziej umiłowane, że każe mu gestem niecierpliwej tęsknoty wyciągać ramiona i wołać: – Ja chcę żyć! Każe mu spękanymi od pragnienia ustami szeptać swą jedyną prośbę: – Ja chcę żyć! Każe mu zebrać całą wolę, skupić wszystkie siły organizmu, każe mu uchwycić się życia i trwać najbardziej nieprawdopodobnym wysiłkiem. Śmierć nie cofa wprawdzie swej niewidzialnej ręki, lecz jej też nie zbliża. Tymczasem życie ujmuje w swą dłoń gasnące serce człowieka i powoli napełnia je własnym ciepłem. Pierwszym doznaniem budzącego się do życia jest cierpienie. Jeszcze nie ocknął się po męczących, gorączkowych zjawach, a już czuje że boli, tu głęboko, koło serca. Tak jakby jakaś dobra, kochająca ręka ściskała biedne serce z czułością, nie pamiętając, że to boleć może.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Seweryna Szmaglewska",
        "slug": "seweryna-szmaglewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/seweryna-szmaglewska"
      },
      "book": {
        "title": "Dymy nad Birkenau",
        "slug": "dymy-nad-birkenau",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/seweryna-szmaglewska/dymy-nad-birkenau"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Seweryna_Szmaglewska#Dymy_nad_Birkenau_(1945)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:21"
    },
    {
      "id": "e48d15da-f3da-413b-8175-538523161ff3",
      "slug": "i-ty-i-ja-wiemy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerry-ahern/wojna-totalna/i-ty-i-ja-wiemy",
      "text": "I ty, i ja wiemy, że to, co najtrudniej zapamiętać, trzyma nas przy życiu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerry Ahern",
        "slug": "jerry-ahern",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerry-ahern"
      },
      "book": {
        "title": "Wojna totalna",
        "slug": "wojna-totalna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerry-ahern/wojna-totalna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerry_Ahern#Wojna_totalna_(1981)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:54"
    },
    {
      "id": "f7f57356-aa33-4318-97fa-66673b51abb8",
      "slug": "gdy-powrot-do-zycia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-przepiera/epidemia-zamknietych-serc/gdy-powrot-do-zycia",
      "text": "Gdy powrót do życia nie wywołuje entuzjazmu, sen niewiele może pomóc.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maciej Przepiera",
        "slug": "maciej-przepiera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-przepiera"
      },
      "book": {
        "title": "Epidemia zamkniętych serc",
        "slug": "epidemia-zamknietych-serc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-przepiera/epidemia-zamknietych-serc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "sen",
          "slug": "sen",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sen"
        },
        {
          "name": "depresja",
          "slug": "depresja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/depresja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maciej_Przepiera#Epidemia_zamkni%C4%99tych_serc",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:41"
    },
    {
      "id": "0ed4f0d8-adbe-4fae-95ad-9e7935402715",
      "slug": "czlowiek-zyje-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow/opowiadania-kolymskie/czlowiek-zyje-nie",
      "text": "Człowiek żyje nie dlatego, że w coś wierzy czy też czegoś się spodziewa. Chroni go instynkt życia, tak samo jak każde zwierze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Warłam Szałamow",
        "slug": "warlam-szalamow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow"
      },
      "book": {
        "title": "Opowiadania kołymskie",
        "slug": "opowiadania-kolymskie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/warlam-szalamow/opowiadania-kolymskie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 143,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "instynkt",
          "slug": "instynkt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/instynkt"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/War%C5%82am_Sza%C5%82amow#Opowiadania_ko%C5%82ymskie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:16"
    },
    {
      "id": "27309751-4422-49c5-8533-1a351a773d66",
      "slug": "jak-sie-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/klub-malo-uzywanych-dziewic/jak-sie-czlowiek",
      "text": "(…) jak się człowiek poddaje, to chorobie łatwiej go dopaść. A jak zrezygnuje, to jakby się zgadzał na własną śmierć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Klub Mało Używanych Dziewic",
        "slug": "klub-malo-uzywanych-dziewic",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/klub-malo-uzywanych-dziewic"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "choroba",
          "slug": "choroba",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/choroba"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Klub_Ma%C5%82o_U%C5%BCywanych_Dziewic",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:45"
    },
    {
      "id": "f9ab0ce9-0bb7-4966-8faa-484af71b60db",
      "slug": "mialam-bardzo-kochanego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/gosposia-prawie-do-wszystkiego/mialam-bardzo-kochanego",
      "text": "– Miałam bardzo kochanego dziadka. Umarł, kiedy miałam piętnaście lat. A zaraz potem babcia stwierdziła, że skoro on nie żyje, to ona też nie chce. Moi rodzice próbowali jej tłumaczyć, że jeszcze my jesteśmy, że ją kochamy, ale nie słuchała. Położyła się i rzeczywiście umarła.(...)\n\n– (...) Pani babcia chciała umrzeć i umarła. Ja nie chcę umrzeć, ale też umrę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Gosposia prawie do wszystkiego",
        "slug": "gosposia-prawie-do-wszystkiego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/gosposia-prawie-do-wszystkiego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "żałoba",
          "slug": "zaloba",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaloba"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Monika_Szwaja#Gosposia_prawie_do_wszystkiego",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:44"
    },
    {
      "id": "5725314a-ca66-4a9e-8f3f-e7a2d643efa6",
      "slug": "tyle-bolu-szkoda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/wsciekly-pies/tyle-bolu-szkoda",
      "text": "Tyle bólu szkoda by było zmarnować, więc żyję - mówi dzisiaj Kuba - Chcę wyzdrowieć, ale nie wiem po co.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Tochman",
        "slug": "wojciech-tochman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman"
      },
      "book": {
        "title": "Wściekły pies",
        "slug": "wsciekly-pies",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/wsciekly-pies"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%9Bciek%C5%82y_pies#Amen",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:43"
    },
    {
      "id": "61e55efe-2bb2-4717-aec5-906ef0b0ebed",
      "slug": "nie-wydawalo-jej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pokochala-toma-gordona/nie-wydawalo-jej",
      "text": "Nie wydawało jej się w porządku, że ma umrzeć, choć tak długo i wytrwale walczyła o życie, lecz ta fundamentalna niesprawiedliwość nie powodowała już wybuchów złości. Gniew odbierał energię. Odbierał żywotność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Pokochała Toma Gordona",
        "slug": "pokochala-toma-gordona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pokochala-toma-gordona"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "gniew",
          "slug": "gniew",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/gniew"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pokocha%C5%82a_Toma_Gordona",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:11"
    },
    {
      "id": "a8e572f2-035a-48b5-baec-ffb341395ee5",
      "slug": "tylko-ten-umiera",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sandor-marai/pierwsza-milosc/tylko-ten-umiera",
      "text": "Tylko ten umiera, kto się na to godzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sándor Márai",
        "slug": "sandor-marai",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sandor-marai"
      },
      "book": {
        "title": "Pierwsza miłość",
        "slug": "pierwsza-milosc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sandor-marai/pierwsza-milosc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/S%C3%A1ndor_M%C3%A1rai#Pierwsza_mi%C5%82o%C5%9B%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:54"
    },
    {
      "id": "6db0a9cb-26e3-4989-988d-09ca4fdd87de",
      "slug": "najgorszy-jest-upor",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/mauricio-czyli-wybory/najgorszy-jest-upor",
      "text": "Najgorszy jest upór, z jakim czepiają się życia. Mówią ci, że to żadne życie, ale przy najdrobniejszym symptomie wpadają w popłoch. Niczym nie przejmują się tak jak własnym zdrowiem. Nigdy nie zrozumiemy ludzkiej natury.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Eduardo Mendoza",
        "slug": "eduardo-mendoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza"
      },
      "book": {
        "title": "Mauricio, czyli wybory",
        "slug": "mauricio-czyli-wybory",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/mauricio-czyli-wybory"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "zdrowie",
          "slug": "zdrowie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zdrowie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mauricio,_czyli_wybory#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:40"
    },
    {
      "id": "8f978792-6414-40de-b4d4-ef065b7ffe40",
      "slug": "ale-we-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/dziekuje-za-wspomnienia/ale-we-mnie",
      "text": "Ale we mnie nie ma życia. Nie czuję go (…). Serce bije mi coraz szybciej, samotny wojownik stojący na ringu, wyrzucając triumfalnie w górę dłoń odzianą w czerwoną bokserską rękawicę. Odmawia poddania się. To jedyna część mnie, która chce żyć, której kiedykolwiek na czymkolwiek zależało.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Cecelia Ahern",
        "slug": "cecelia-ahern",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern"
      },
      "book": {
        "title": "Dziękuję za wspomnienia",
        "slug": "dziekuje-za-wspomnienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecelia-ahern/dziekuje-za-wspomnienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "depresja",
          "slug": "depresja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/depresja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dzi%C4%99kuj%C4%99_za_wspomnienia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:35"
    },
    {
      "id": "7bb0a6d8-49dc-4fcc-868f-0149edab575a",
      "slug": "normalne-zycie-w-nienormalnosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krzysztof-varga/nagrobek-z-lastryko/normalne-zycie-w-nienormalnosci",
      "text": "Normalne życie w nienormalności wlewającej się nawet w usta jest cenniejsze niż spokojna śmierć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Krzysztof Varga",
        "slug": "krzysztof-varga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krzysztof-varga"
      },
      "book": {
        "title": "Nagrobek z lastryko",
        "slug": "nagrobek-z-lastryko",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krzysztof-varga/nagrobek-z-lastryko"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krzysztof_Varga#Nagrobek_z_lastryko",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:19"
    },
    {
      "id": "342e857c-418d-40a3-a0c5-a3e42e1bbcdb",
      "slug": "nie-mozna-zrezygnowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/koji-suzuki/ring/nie-mozna-zrezygnowac",
      "text": "Nie można zrezygnować z życia tylko dlatego, że jest niepewne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Koji Suzuki",
        "slug": "koji-suzuki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/koji-suzuki"
      },
      "book": {
        "title": "Ring",
        "slug": "ring",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/koji-suzuki/ring"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "niepewność",
          "slug": "niepewnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niepewnosc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/K%C5%8Dji_Suzuki#Ring",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:13"
    },
    {
      "id": "8500a8b3-585e-4653-b6b3-b87d8077a440",
      "slug": "zyc-mi-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu/zyc-mi-sie",
      "text": "Żyć mi się zawsze chciało, nie umierać. Żyć i żyć, aby dalej, aby więcej. Choćby i nie było po co. Zresztą czy to takie ważne, jest czy nie ma po co? Może to nawet wszystko jedno, a tylko człowiek lubi się na próżno dręczyć. Bo kto wie, czy żyć nie jest jedenastym przykazaniem, którego Bóg zapomniał obwieścić. Albo może ma w gwiazdach czy w innej księdze zapisane, że ma żyć i żyć. I powinno wystarczyć. Nie wszystko się musi wiedzieć. Koń nie wie i żyje. A pszczoła, na ten przykład, gdyby tak wiedziała, że to dla człowieka zbiera miód, to by nie zbierała. A cóż lepszego od konia, pszczoły człowiek?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Kamień na kamieniu",
        "slug": "kamien-na-kamieniu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wies%C5%82aw_My%C5%9Bliwski#Kamie%C5%84_na_kamieniu_(1984)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:07"
    },
    {
      "id": "06f3069b-dc35-46c8-afa3-70412a9851e6",
      "slug": "lepiej-mimo-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/milosc-i-cienie/lepiej-mimo-wszystko",
      "text": "Lepiej mimo wszystko żyć nie umierać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Miłość i cienie",
        "slug": "milosc-i-cienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/milosc-i-cienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_i_cienie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:50"
    },
    {
      "id": "93039a3e-8615-45c1-964c-858d1950189f",
      "slug": "staly-wysilek-i-bezustanna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna/staly-wysilek-i-bezustanna",
      "text": "Stały wysiłek i bezustanna bieda odebrały jej ochotę do życia i zaczęła rozmawiać ze śmiercią.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Eva Luna",
        "slug": "eva-luna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ubóstwo",
          "slug": "ubostwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ubostwo"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "wyczerpanie",
          "slug": "wyczerpanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyczerpanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eva_Luna#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:48"
    },
    {
      "id": "c42d5de5-3b0f-4618-a6a9-5aa073ec2515",
      "slug": "starala-sie-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow/starala-sie-nie",
      "text": "Starała się nie oddychać, nie ruszać i z niecierpliwością czekała na śmierć. Trwało to bardzo długo. Gdy już niemal osiągnęła cel, pojawiła się babka Clara, którą tyle razy wzywała, prosząc by pomogła jej umrzeć, i powiedziała, że łaską nie jest śmierć, gdyż tak czy inaczej jest ona nieunikniona, lecz przeżycie, które jest cudem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Dom duchów",
        "slug": "dom-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dom_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:46"
    },
    {
      "id": "641c1240-7e89-4090-ae4f-d132bdf594c4",
      "slug": "ludziom-zalezy-na-zyciu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/romain-gary/zycie-przed-soba/ludziom-zalezy-na-zyciu",
      "text": "Ludziom zależy na życiu bardziej niż na czym innym, to aż śmieszne, jak pomyśleć, ile pięknych rzeczy jest na świecie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Romain Gary",
        "slug": "romain-gary",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/romain-gary"
      },
      "book": {
        "title": "Życie przed sobą",
        "slug": "zycie-przed-soba",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/romain-gary/zycie-przed-soba"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 34,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Romain_Gary#%C5%BBycie_przed_sob%C4%85_(1975)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:09"
    },
    {
      "id": "14d00609-2420-4794-a6a6-2b91fcb946f6",
      "slug": "zatrzymal-wzrok-na-ohydnym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz/dziecko-piatku/zatrzymal-wzrok-na-ohydnym",
      "text": "Zatrzymał wzrok na ohydnym areozolowym napisie, wysmarowanym przez któregoś młodego wandala na drzwiach tynku i wokół nich: \"BOŻE, ZATRZYMAJ ŚWIAT, JA WYSIADAM\" (…) Wysiada! Patrzcie go! Łatwo powiedzieć!- po czym obrócił się i poczłapał z powrotem na obchód szkoły, myśląc że o wiele trudniej niż \"wysiadać\" jest po prostu- żyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Małgorzata Musierowicz",
        "slug": "malgorzata-musierowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko piątku",
        "slug": "dziecko-piatku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz/dziecko-piatku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 13,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ma%C5%82gorzata_Musierowicz#Dziecko_pi%C4%85tku_(1993)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:05"
    },
    {
      "id": "f7c93235-07cf-4a0f-8ddb-ed552cb39371",
      "slug": "kiedy-spada-na-ciebie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/bez-pozegnania/kiedy-spada-na-ciebie",
      "text": "Kiedy spada na ciebie taki tragiczny cios (...) to jest jak koniec świata. Jakbyś znalazła się w głębinach oceanu podczas sztormu. Woda niesie cie, rzuca, przewala, możesz tylko starać się utrzymać na powierzchni. Jakaś cząstka twego umysłu-może nawet większa-nawet nie ma ochoty utrzymywać głowy nad wodą. Chciałabyś przestać walczyć i po prostu utonąć. Jednak nie możesz. Nie pozwala ci na to instynkt samozachowawczy (...). Tak czy inaczej, chcesz czy nie, utrzymujesz się na powierzchni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Harlan Coben",
        "slug": "harlan-coben",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben"
      },
      "book": {
        "title": "Bez pożegnania",
        "slug": "bez-pozegnania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/bez-pozegnania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "rozpacz",
          "slug": "rozpacz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozpacz"
        },
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bez_po%C5%BCegnania",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:39"
    },
    {
      "id": "43f40306-18cc-4541-8209-be5a0f1d8170",
      "slug": "mozesz-byc-twardy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/wszyscy-mamy-tajemnice/mozesz-byc-twardy",
      "text": "Możesz być twardy, możesz być największym z twardzieli, jednak kiedy patrzysz śmierci w oczy, przychodzi ci do głowy tylko jedna myśl: nie chcę umierać. Wszystko staje się bardzo proste. Przetrwać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Harlan Coben",
        "slug": "harlan-coben",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben"
      },
      "book": {
        "title": "Wszyscy mamy tajemnice",
        "slug": "wszyscy-mamy-tajemnice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/wszyscy-mamy-tajemnice"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "strach przed śmiercią",
          "slug": "strach-przed-smiercia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach-przed-smiercia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wszyscy_mamy_tajemnice",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:38"
    },
    {
      "id": "621f6510-da67-4429-b56d-3f9717f1b8eb",
      "slug": "kazdego-ranka-musze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/lowcy-dusz/kazdego-ranka-musze",
      "text": "Każdego ranka muszę się przekonywać, że warto jeszcze żyć. Ktoś kiedyś, margrabio, powiedział, że przeraźliwą rzeczą jest zasypiać ze strachem, iż się nigdy nie obudzicie. Ja zasypiam ze strachem, że następnego dnia jednak się obudzę… I tylko wiara trzyma mnie przy życiu, kiedy podnoszę głowę ze snu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Piekara",
        "slug": "jacek-piekara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara"
      },
      "book": {
        "title": "Łowcy dusz",
        "slug": "lowcy-dusz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/lowcy-dusz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "depresja",
          "slug": "depresja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/depresja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Piekara#%C5%81owcy_dusz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:27"
    },
    {
      "id": "1922da34-a3cf-4d04-807e-1ba19eefa97e",
      "slug": "nie-namowisz-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/mlot-na-czarownice/nie-namowisz-mnie",
      "text": "– Nie namówisz mnie do tego, Keppel – rzekłem ostro. – Mogę zrozumieć i wybaczyć, że nie cenisz sobie mojego życia, bo ja sam uważam je czasami za wyjątkowo podłe. Ale zważywszy na fakt, że mam tylko jedno, nie zamierzam go tracić. Jakie by nie było.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Piekara",
        "slug": "jacek-piekara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara"
      },
      "book": {
        "title": "Młot na czarownice",
        "slug": "mlot-na-czarownice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/mlot-na-czarownice"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 278,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Piekara#M%C5%82ot_na_czarownice",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:26"
    },
    {
      "id": "22555410-b958-4a5a-ad06-d7b6603da94d",
      "slug": "do-czego-prowadzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/strach/do-czego-prowadzi",
      "text": "Do czego prowadzi pozbawienie człowieka lęku przed śmiercią? Do utraty chęci życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Strach",
        "slug": "strach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/strach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "strach przed śmiercią",
          "slug": "strach-przed-smiercia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach-przed-smiercia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Graham_Masterton#Strach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:00"
    },
    {
      "id": "0c495a3d-f1d4-42c9-9f24-1e14ee655a2b",
      "slug": "zdecydowal-sie-na-zycie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-suskind/pachnidlo/zdecydowal-sie-na-zycie",
      "text": "Zdecydował się na życie z czystej przekory i z czystej złośliwości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Patrick Süskind",
        "slug": "patrick-suskind",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-suskind"
      },
      "book": {
        "title": "Pachnidło",
        "slug": "pachnidlo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-suskind/pachnidlo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bunt",
          "slug": "bunt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bunt"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pachnid%C5%82o",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:26"
    },
    {
      "id": "55417fe7-bd0e-437f-996c-fa2b9ee00d2b",
      "slug": "mijaj-zdrow-otwarte",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving/hotel-new-hampshire/mijaj-zdrow-otwarte",
      "text": "Mijaj zdrów otwarte okna.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Irving",
        "slug": "john-irving",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving"
      },
      "book": {
        "title": "Hotel New Hampshire",
        "slug": "hotel-new-hampshire",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-irving/hotel-new-hampshire"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Irving#Hotel_New_Hampshire_(1981)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:00"
    },
    {
      "id": "fd8240f1-1f11-4f8f-a3c5-6ce846583174",
      "slug": "zycie-nigdy-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka/zycie-nigdy-nie",
      "text": "Życie. Nigdy nie sądziłam, że to takie niesamowite słowo. Niepojęte. Cztery lata czekali, aż się potknę i przewrócę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Barbara Rosiek",
        "slug": "barbara-rosiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek"
      },
      "book": {
        "title": "Byłam schizofreniczką",
        "slug": "bylam-schizofreniczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C5%82am_schizofreniczk%C4%85#%C5%BB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:48"
    },
    {
      "id": "f16331a5-c2df-4bc8-9de2-c140e014b32e",
      "slug": "juz-nie-popelnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka/juz-nie-popelnie",
      "text": "Już nie popełnię samobójstwa. Nawet jeśli szatan będzie mnie kusił.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Barbara Rosiek",
        "slug": "barbara-rosiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek"
      },
      "book": {
        "title": "Byłam schizofreniczką",
        "slug": "bylam-schizofreniczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C5%82am_schizofreniczk%C4%85#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:47"
    },
    {
      "id": "65e0388d-61af-447b-8b39-da46dbe4460d",
      "slug": "jezeli-jestesmy-niemal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michael-cunningham/godziny/jezeli-jestesmy-niemal",
      "text": "Jeżeli jesteśmy niemal pozbawieni ciała, które stało się jedną wielką raną, chociaż robimy pod siebie, nadal desperacko trzymamy się życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michael Cunningham",
        "slug": "michael-cunningham",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michael-cunningham"
      },
      "book": {
        "title": "Godziny",
        "slug": "godziny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michael-cunningham/godziny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Godziny_(powie%C5%9B%C4%87)#Pani_Dalloway",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:42"
    },
    {
      "id": "3e5aa095-78da-4f20-9146-d1de0e442a60",
      "slug": "nie-wolno-umierac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla/nie-wolno-umierac",
      "text": "Nie wolno umierać na raty.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Święto Kozła",
        "slug": "swieto-kozla",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%9Awi%C4%99to_koz%C5%82a#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:55"
    },
    {
      "id": "a4ce29e7-9f8e-4b97-ac86-ee63022f2ad8",
      "slug": "w-zyciu-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/w-zyciu-jest",
      "text": "W życiu jest dostatecznie dużo dobrych rzeczy, dla których warto żyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "optymizm",
          "slug": "optymizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/optymizm"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:54"
    },
    {
      "id": "b69f7af5-8a7d-4391-b659-11046575bf84",
      "slug": "tylko-cymbal-chce",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/lituma-w-andach/tylko-cymbal-chce",
      "text": "Tylko cymbał chce umierać, zanim przyjdzie jego kolej (…) W życiu jest mnóstwo wspaniałych rzeczy, chociaż trudno jest to dostrzec.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Lituma w Andach",
        "slug": "lituma-w-andach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/lituma-w-andach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "małe radości",
          "slug": "male-radosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/male-radosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lituma_w_Andach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:51"
    },
    {
      "id": "b7478561-3373-46f6-86c9-a77bfc9c706e",
      "slug": "w-moich-latach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arturo-perez-reverte/szachownica-flamandzka/w-moich-latach",
      "text": "W moich latach powinno być odwrotnie. Ciekawe, że wbrew wszelkiej logice człowiek przywiązuje się do własnej egzystencji z siłą odwrotnieproporcjonalną do tej resztki życia, jaka mu została.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Arturo Pérez-Reverte",
        "slug": "arturo-perez-reverte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arturo-perez-reverte"
      },
      "book": {
        "title": "Szachownica flamandzka",
        "slug": "szachownica-flamandzka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arturo-perez-reverte/szachownica-flamandzka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "starość",
          "slug": "starosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/starosc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Szachownica_flamandzka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:53"
    },
    {
      "id": "bb2c20a9-4ecb-4006-8379-529c836ab1ef",
      "slug": "oto-idzie-szybko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-borowski/prosze-panstwa-do-gazu-ludzie-ktorzy-szli-lektura-z-opracowaniem/oto-idzie-szybko",
      "text": "Oto idzie szybko kobieta, śpieszy się nieznacznie, ale gorączkowo. Małe, kilkuletnie dziecko o zarumienionej twarzy cherubinka biegnie za nią, nie może nadążyć, wyciąga rączki z płaczem: – Mamo! mamo!\n\n– Kobieto, weźże to dziecko na ręce!\n\n– Panie, panie, to nie moje dziecko, to nie moje! – krzyczy histerycznie kobieta i ucieka zakrywając rękoma twarz. Chce skryć się, chce zdążyć między tamte, które nie pojadą autem, które pójdą pieszo, które będą żyć. Jest młoda zdrowa, ładna, chce żyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Borowski",
        "slug": "tadeusz-borowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-borowski"
      },
      "book": {
        "title": "Proszę państwa do gazu. Ludzie, którzy szli. Lektura z opracowaniem",
        "slug": "prosze-panstwa-do-gazu-ludzie-ktorzy-szli-lektura-z-opracowaniem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-borowski/prosze-panstwa-do-gazu-ludzie-ktorzy-szli-lektura-z-opracowaniem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        },
        {
          "name": "matka",
          "slug": "matka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matka"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Borowski#Prosz%C4%99_pa%C5%84stwa_do_gazu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:45"
    },
    {
      "id": "fe55b543-950c-40f4-b153-247c9709dd41",
      "slug": "swiadomosc-smierci-pobudza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/swiadomosc-smierci-pobudza",
      "text": "Świadomość śmierci pobudza do życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#%C5%9A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:29"
    },
    {
      "id": "916b603a-535a-4484-9c57-a006133446e0",
      "slug": "ludzie-walcza-aby",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/ludzie-walcza-aby",
      "text": "Ludzie walczą, aby żyć, a nie, by popełniać samobójstwa.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#L",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:28"
    },
    {
      "id": "1b654bba-3a23-4b56-b2a4-c7e514dfad14",
      "slug": "mam-ochote-zaczac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/mam-ochote-zaczac",
      "text": "Mam ochotę zacząć znowu żyć, Edwardzie. Popełniając błędy, które zawsze chciałam popełnić, tylko nigdy nie miałam odwagi. Stawiając czoła panice, która może powrócić, ale spowoduje przecież tylko zmęczenie, bo przecież wiem, że od paniki się nie umiera. Mogę spotkać nowych przyjaciół i nauczyć ich jak stać się szalonym, by być mądrym. Poradzę im, by nie przestrzegali zasad dobrego wychowania, ale by odkryli swoje własne życie, swoje pragnienia, przygody i żeby żyli! Katolikom będę cytowała Eklezjastę, muzułmanom Koran, Torę Żydom, a ateistom teksty Arystotelesa. Nigdy więcej nie chcę być adwokatem, ale mogę wykorzystać moje doświadczenia i dawać wykłady o ludziach, którzy poznali prawdę istnienia, i których pisma można sprowadzić do jednego słowa: „Żyjcie!”. Jeśli będziesz żyć, Bóg będzie żył z tobą. Jeśli odmówisz podjęcia ryzyka, On wróci do odległego Nieba i stanie się tylko tematem filozoficznych spekulacji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "szaleństwo",
          "slug": "szalenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szalenstwo"
        },
        {
          "name": "ryzyko",
          "slug": "ryzyko",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ryzyko"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:28"
    },
    {
      "id": "01579898-fa4c-4a95-8159-f28d20ef33ea",
      "slug": "czlowiek-walczy-by-przetrwac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/czlowiek-walczy-by-przetrwac",
      "text": "Człowiek walczy, by przetrwać, a nie po to, by się poddać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:27"
    },
    {
      "id": "73325f74-003d-4dab-b4eb-b344b40ab8a5",
      "slug": "zanim-umre-chce",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/jedenascie-minut/zanim-umre-chce",
      "text": "Zanim umrę, chcę walczyć o życie. Dopóki mogę iść o własnych siłach, pójdę tam, gdzie zechcę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Jedenaście minut",
        "slug": "jedenascie-minut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/jedenascie-minut"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paulo_Coelho#Jedena%C5%9Bcie_minut_(2003)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:18"
    },
    {
      "id": "27cd4c9e-50b6-4033-b2ea-bf98c99a0fdf",
      "slug": "kiedy-jednak-dochodzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/gra-endera/kiedy-jednak-dochodzi",
      "text": "Kiedy jednak dochodzi do działania, jest tylko jedno wyjście: jeśli jedni z nas muszą zostać zniszczeni, to upewnijmy się, że to my w końcu zostaniemy żywi. Nasze geny nie pozwalają na podjęcie innej decyzji. Ewolucja nigdy nie wykształci gatunku pozbawionego woli przeżycia. Można hodować osobniki skłonne poświęcić życie, ale cała rasa nigdy nie postanowi, by przestać istnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orson Scott Card",
        "slug": "orson-scott-card",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card"
      },
      "book": {
        "title": "Gra Endera",
        "slug": "gra-endera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/gra-endera"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 228,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "ewolucja",
          "slug": "ewolucja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ewolucja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gra_Endera",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:49"
    },
    {
      "id": "ae6a8cda-17a1-4318-9c2f-4ab5a14e682f",
      "slug": "mysle-ze-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak/doktor-zywago/mysle-ze-wszystko",
      "text": "Myślę, że wszystko się jakoś ułoży. I to niedługo. Zobaczycie. Nie, naprawdę. Wszystko zmierza ku lepszemu. Niewiarygodnie, strasznie chce mi się żyć, a żyć to przecież znaczy iść naprzód, piąć się w górę, ku doskonałości, i osiągnąć ją.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Borys Pasternak",
        "slug": "borys-pasternak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak"
      },
      "book": {
        "title": "Doktor Żywago",
        "slug": "doktor-zywago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak/doktor-zywago"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "optymizm",
          "slug": "optymizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/optymizm"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Doktor_%C5%BBywago#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:43"
    },
    {
      "id": "807a1715-f40b-4868-ba21-ae66dd1ec7f6",
      "slug": "nie-zachwalaj-mi-smierci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer/odyseja/nie-zachwalaj-mi-smierci",
      "text": "Nie zachwalaj mi śmierci, prześwietny Odysie! Wolałbym za parobka służyć na cudzej roli, u biednego chłopa, który ledwo się może utrzymać, niż tu panować nad wszystkimi, co znikli ze świata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Homer",
        "slug": "homer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer"
      },
      "book": {
        "title": "Odyseja",
        "slug": "odyseja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer/odyseja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Odyseja",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:36"
    },
    {
      "id": "d74642a0-1345-485a-90dc-52f545725732",
      "slug": "z-rozpaczliwym-uporem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/pod-mocnym-aniolem/z-rozpaczliwym-uporem",
      "text": "Z rozpaczliwym uporem utrzymuję się przy życiu dzięki myśleniu pełnymi zdaniami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Pod mocnym aniołem",
        "slug": "pod-mocnym-aniolem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/pod-mocnym-aniolem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Pilch#Pod_Mocnym_Anio%C5%82em",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:27"
    },
    {
      "id": "949fb340-de6c-4a5f-978c-9a0f1c052ef6",
      "slug": "my-istoty-ludzkie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-fromm/miec-czy-byc/my-istoty-ludzkie",
      "text": "My, istoty ludzkie, wyposażeni jesteśmy w wewnętrzne, głęboko zakotwiczone pragnienie życia – dawania wyrazu naszym zdolnościom, aktywności, związkom z innymi ludźmi, ucieczki z więziennej celi egoizmu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Erich Fromm",
        "slug": "erich-fromm",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-fromm"
      },
      "book": {
        "title": "Mieć czy być?",
        "slug": "miec-czy-byc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-fromm/miec-czy-byc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "potencjał człowieka",
          "slug": "potencjal-czlowieka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/potencjal-czlowieka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Erich_Fromm#Mie%C4%87_czy_by%C4%87%3F_(1976)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:20"
    },
    {
      "id": "fafeaef7-d019-4ed4-be38-9a8cdec4ac4b",
      "slug": "postanowil-zyc-wiecznie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/paragraf-22/postanowil-zyc-wiecznie",
      "text": "Postanowił żyć wiecznie; był to jedyny cel, dla osiągnięcia którego gotów był narażać życie, i w każdej chwili interesowało go wyłącznie to, żeby wrócić cało i zdrowo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joseph Heller",
        "slug": "joseph-heller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller"
      },
      "book": {
        "title": "Paragraf 22",
        "slug": "paragraf-22",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/paragraf-22"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "nieśmiertelność",
          "slug": "niesmiertelnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niesmiertelnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paragraf_22#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:19"
    },
    {
      "id": "c8db7b10-40a1-4379-9d7d-528009c7e6ab",
      "slug": "wrogiem-jest-kazdy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/paragraf-22/wrogiem-jest-kazdy",
      "text": "– Wrogiem jest każdy – odparł Yossarian z przemyślaną precyzją – kto zamierza cię zabić, niezależnie od tego, po której jest stronie, a to obejmuje również pułkownika Cathcarta. Nie zapominaj o tym, bo im dłużej będziesz o tym pamiętał, tym dłużej możesz pozostać przy życiu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joseph Heller",
        "slug": "joseph-heller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller"
      },
      "book": {
        "title": "Paragraf 22",
        "slug": "paragraf-22",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/paragraf-22"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "wrogowie",
          "slug": "wrogowie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wrogowie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paragraf_22#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:19"
    },
    {
      "id": "f3b8fb79-52a1-480d-8f36-bedeeeceb891",
      "slug": "by-sluzyc-zyciu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/ksiaze/by-sluzyc-zyciu",
      "text": "By służyć życiu, nie należy go kochać zbyt silnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Książę",
        "slug": "ksiaze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/ksiaze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 12,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zofia_Na%C5%82kowska#Ksi%C4%85%C5%BC%C4%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:11"
    },
    {
      "id": "f5970265-ac6c-45c6-a2c6-ecba2cb47ef1",
      "slug": "zyje-sie-krotko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica/zyje-sie-krotko",
      "text": "Żyje się krótko i źle. A przy tym tylko ten jeden raz. Czy można żądać od człowieka, by dał to jedno życie zniszczyć?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Granica",
        "slug": "granica",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 234,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Granica_(powie%C5%9B%C4%87)#%C5%BB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:10"
    },
    {
      "id": "ca4b53df-e2cc-4880-a528-580272ea074a",
      "slug": "rowniez-racjonalna-troska",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek/rowniez-racjonalna-troska",
      "text": "Również racjonalna troska o przetrwanie gatunku jest produktem czysto ludzkim.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Drugie zapiski na pudełku od zapałek",
        "slug": "drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 57,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Drugie_zapiski_na_pude%C5%82ku_od_zapa%C5%82ek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:04"
    },
    {
      "id": "6ba566bf-1589-4dd3-ba68-9ab031ca526f",
      "slug": "zyjemy-dlatego-ze-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ciemna-strona-slonca/zyjemy-dlatego-ze-jest",
      "text": "Żyjemy dlatego, że jest to lepsze rozwiązanie od samobójstwa. Ten wybór zresztą ludzie mieli zawsze, nawet gdy sądzili, że przyszłość jest wiadrem możliwości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Ciemna strona słońca",
        "slug": "ciemna-strona-slonca",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ciemna-strona-slonca"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Ciemna_strona_S%C5%82o%C5%84ca_(1976)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:02"
    },
    {
      "id": "57f5ada5-b1ec-4f97-848c-ebede6a52ad7",
      "slug": "morituri-nolumus-mori",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ostatni-bohater/morituri-nolumus-mori",
      "text": "„Morituri Nolumus Mori” – z łaciny: My, mający umrzeć – nie chcemy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Ostatni bohater",
        "slug": "ostatni-bohater",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ostatni-bohater"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ostatni_bohater",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:00"
    },
    {
      "id": "064defc0-848d-4a91-bc07-6df57a7fa02c",
      "slug": "wdziera-sie-pod",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/wiedzmikolaj/wdziera-sie-pod",
      "text": "Wdziera się pod skórę to życie. To nałóg, który trudno jest rzucić. Jeden oddech nigdy nie wystarcza, odkrywasz, ze chcesz zaczerpnąć następny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Wiedźmikołaj",
        "slug": "wiedzmikolaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/wiedzmikolaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wied%C5%BAmiko%C5%82aj",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:57"
    },
    {
      "id": "e4714e88-868c-4a8f-9d2c-59850164d45e",
      "slug": "zycie-to-nalog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz/zycie-to-nalog",
      "text": "Życie to nałóg, z którym bardzo trudno zerwać...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Kosiarz",
        "slug": "kosiarz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kosiarz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:51"
    },
    {
      "id": "91ea0cd3-67b8-4673-a20a-f940e3b3abbb",
      "slug": "wszystko-co-istnieje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz/wszystko-co-istnieje",
      "text": "Wszystko, co istnieje, pragnie żyć. Na tym właśnie polega cykl życia. To jest energia, która napędza ogromne, biologiczne pompy ewolucji. Wszystko stara się wspiąć wyżej, używając pazurów, macek, czy zwyczajnie pełzając do kolejnej niszy, aż wreszcie dostaje się na sam szczyt – który, prawdę mówiąc, jakoś nigdy nie wydaje się wart tego wysiłku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Kosiarz",
        "slug": "kosiarz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "ewolucja",
          "slug": "ewolucja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ewolucja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kosiarz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:51"
    },
    {
      "id": "613058e6-e1f2-4157-af00-ae6c1b792085",
      "slug": "tak-ale-jednak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/czarodzicielstwo/tak-ale-jednak",
      "text": "– Tak... Ale jednak przeżyłem, prawda? Mam do tego talent. Spytaj kogokolwiek. Jestem nałogowcem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Czarodzicielstwo",
        "slug": "czarodzicielstwo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/czarodzicielstwo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "tchórzostwo",
          "slug": "tchorzostwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tchorzostwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarodzicielstwo",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:48"
    },
    {
      "id": "acaab64e-19a3-4325-8be6-8826d9c5c6e2",
      "slug": "kiedy-mag-ma-juz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/blask-fantastyczny/kiedy-mag-ma-juz",
      "text": "Kiedy mag ma już dosyć szukania tłuczonego szkła w jedzeniu, ma już dosyć życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Blask fantastyczny",
        "slug": "blask-fantastyczny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/blask-fantastyczny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "podejrzliwość",
          "slug": "podejrzliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/podejrzliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Blask_fantastyczny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:46"
    },
    {
      "id": "20e17589-be63-47f1-b3e6-34cd8d12dccf",
      "slug": "zachedrynski-wie-pan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/slawomir-mrozek/milosc-na-krymie/zachedrynski-wie-pan",
      "text": "ZACHEDRYNSKI – Wie pan, dlaczego zginie Rosja?\n\nCZELCOW – Dlaczego?\n\nZACHEDRYNSKI – Bo nawet dekadenci chcą żyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sławomir Mrożek",
        "slug": "slawomir-mrozek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/slawomir-mrozek"
      },
      "book": {
        "title": "Miłość na Krymie",
        "slug": "milosc-na-krymie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/slawomir-mrozek/milosc-na-krymie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/S%C5%82awomir_Mro%C5%BCek#Mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_na_Krymie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:43"
    },
    {
      "id": "4bd5ced5-ec6f-4a62-9ceb-04b5d5e3a3ee",
      "slug": "nie-podcinaj-galezi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/nie-podcinaj-galezi",
      "text": "Nie podcinaj gałęzi, na której siedzisz, chyba że chcą cię na niej powiesić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:17"
    },
    {
      "id": "a93aa7d3-0f7d-41a7-b580-fb66bfe84cf4",
      "slug": "gdy-rozbitek-musi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/gdy-rozbitek-musi",
      "text": "Gdy rozbitek musi się ratować, ma prawo po raz drugi odkryć Amerykę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        },
        {
          "name": "kreatywność",
          "slug": "kreatywnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kreatywnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#G",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:13"
    },
    {
      "id": "c2543073-2ab3-45a7-8dea-d29fd0dcef66",
      "slug": "wybralem-smierc-a-jednak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiesc-rozbitka/wybralem-smierc-a-jednak",
      "text": "Wybrałem śmierć, a jednak żyłem dalej, z kawałkiem wiosła w dłoni, gotów walczyć o życie. Walczyć o to, na czym już mi zupełnie nie zależało.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriel García Márquez",
        "slug": "gabriel-garcia-marquez",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieść rozbitka",
        "slug": "opowiesc-rozbitka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiesc-rozbitka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "wytrwałość",
          "slug": "wytrwalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wytrwalosc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T15:19:54"
    },
    {
      "id": "49e450c9-61ae-4c9f-a904-dc51c41f722c",
      "slug": "znikad-nie-spodziewalem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiesc-rozbitka/znikad-nie-spodziewalem",
      "text": "Znikąd nie spodziewałem się już ratunku i chciałem umrzeć. A jednak działo się coś dziwnego, ilekroć nawiedzało mnie to pragnienie, natychmiast myślałem o niebezpieczeństwie. Myśl ta dodawała mi sił do dalszej walki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriel García Márquez",
        "slug": "gabriel-garcia-marquez",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieść rozbitka",
        "slug": "opowiesc-rozbitka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiesc-rozbitka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wytrwałość",
          "slug": "wytrwalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wytrwalosc"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T15:19:45"
    },
    {
      "id": "760e1c20-39ad-431c-8b55-77cf09f4461c",
      "slug": "kiedy-jednak-czlowiek-ma-po-co-zyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amanda-lee-koe/ministerstwo-moralnej-paniki/kiedy-jednak-czlowiek-ma-po-co-zyc",
      "text": "[...] kiedy jednak człowiek ma po co żyć - nawet jeśli nie jest pewien, czym jest to coś - ciało podejmuje walkę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Amanda Lee Koe",
        "slug": "amanda-lee-koe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amanda-lee-koe"
      },
      "book": {
        "title": "Ministerstwo moralnej paniki",
        "slug": "ministerstwo-moralnej-paniki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/amanda-lee-koe/ministerstwo-moralnej-paniki"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Flamingo Valley",
      "chapter_parent": null,
      "page": 26,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "wola życia",
          "slug": "wola-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-zycia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-03-29T17:56:35"
    }
  ]
}
