{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "teatr",
  "slug": "teatr",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr",
  "heading": "Cytaty o teatrze",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr.md",
  "quotes_count": 38,
  "authors_count": 26,
  "parent": {
    "name": "sztuka",
    "slug": "sztuka",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sztuka",
    "heading": "Cytaty o sztuce"
  },
  "children": [
    {
      "name": "aktorstwo",
      "slug": "aktorstwo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/aktorstwo",
      "heading": "Cytaty o aktorstwie"
    }
  ],
  "quotes": [
    {
      "id": "1a9d92b3-6f40-4f99-a763-2d0e678fd564",
      "slug": "sztuka-kendo-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-tokarski/sztuki-walki-ruchowe-formy-ekspresji-filozofii-wschodu/sztuka-kendo-jest",
      "text": "Sztuka kendo jest niezwykle widowiskowa, jako teatr sam w sobie w najwyższym stopniu nadaje się do propagowania. Jest jednocześnie teatrem misteryjnym; każdy z praktykujących silnie przeżywa poznawane stopniowo sekrety.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Tokarski",
        "slug": "stanislaw-tokarski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-tokarski"
      },
      "book": {
        "title": "Sztuki walki. Ruchowe formy ekspresji filozofii Wschodu",
        "slug": "sztuki-walki-ruchowe-formy-ekspresji-filozofii-wschodu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-tokarski/sztuki-walki-ruchowe-formy-ekspresji-filozofii-wschodu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 79,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Tokarski#Sztuki_walki._Ruchome_formy_ekspresji_filozofii_wschodu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:39"
    },
    {
      "id": "ffe4618f-704c-48dc-8808-db151d938d29",
      "slug": "teatr-to-nieustajacy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski/zanim-opadnie-kurtyna-esej-pisany-wierszem/teatr-to-nieustajacy",
      "text": "Teatr to nieustający upadek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kazimierz Grochmalski",
        "slug": "kazimierz-grochmalski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski"
      },
      "book": {
        "title": "Zanim opadnie kurtyna. Esej pisany wierszem",
        "slug": "zanim-opadnie-kurtyna-esej-pisany-wierszem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski/zanim-opadnie-kurtyna-esej-pisany-wierszem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 12,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kazimierz_Grochmalski#Zanim_opadnie_kurtyna._Esej_pisany_wierszem_(2021)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:22"
    },
    {
      "id": "be7b4b3d-1ae9-4ff8-bb31-21cc36768ea5",
      "slug": "aktorzy-nie-pracuja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski/zanim-opadnie-kurtyna-esej-pisany-wierszem/aktorzy-nie-pracuja",
      "text": "Aktorzy nie pracują w pocie czoła w laboratoriach teatru. Nie wykuwają sensu przekazu. Oni tylko się prezentują.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kazimierz Grochmalski",
        "slug": "kazimierz-grochmalski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski"
      },
      "book": {
        "title": "Zanim opadnie kurtyna. Esej pisany wierszem",
        "slug": "zanim-opadnie-kurtyna-esej-pisany-wierszem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski/zanim-opadnie-kurtyna-esej-pisany-wierszem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 5,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pozory",
          "slug": "pozory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pozory"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "aktorstwo",
          "slug": "aktorstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/aktorstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kazimierz_Grochmalski#Zanim_opadnie_kurtyna._Esej_pisany_wierszem_(2021)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:22"
    },
    {
      "id": "ba19ccf6-0473-475b-934d-c7f94318bdbc",
      "slug": "w-swojej-dlugoletniej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wlodzimierz-herman/moj-dybuk-w-poszukiwaniu-tozsamosci-drogi-bezdroza-dygresje/w-swojej-dlugoletniej",
      "text": "W swojej długoletniej pracy reżyserskiej w Polsce, Danii i wielu innych krajach miałem bardzo często do czynienia z tekstami w obcych językach i z ich przekładami na język, w którym realizowałem przedstawienie. Musiałem często porównywać, polemizować z tłumaczami, poprawiać… Przeważnie tłumacze znali język docelowy lepiej ode mnie. Ale, jak zapewne każdy reżyser, miałem pewną przewagę nad nimi: często rozumiałem podteksty, sytuacje i intencje dramatyczne autora sztuki lepiej niż tłumacz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Włodzimierz Herman",
        "slug": "wlodzimierz-herman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wlodzimierz-herman"
      },
      "book": {
        "title": "Mój Dybuk. W poszukiwaniu tożsamości: drogi, bezdroża, dygresje",
        "slug": "moj-dybuk-w-poszukiwaniu-tozsamosci-drogi-bezdroza-dygresje",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wlodzimierz-herman/moj-dybuk-w-poszukiwaniu-tozsamosci-drogi-bezdroza-dygresje"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 17,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%82odzimierz_Herman#M%C3%B3j_dybuk._W_poszukiwaniu_to%C5%BCsamo%C5%9Bci:_drogi,_bezdro%C5%BCa,_dygresje",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:08"
    },
    {
      "id": "efafb4b7-cae4-44c5-bfd6-bbec5297e690",
      "slug": "moze-zabrzmi-to-kontrowersyjnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wlodzimierz-herman/moj-dybuk-w-poszukiwaniu-tozsamosci-drogi-bezdroza-dygresje/moze-zabrzmi-to-kontrowersyjnie",
      "text": "Może zabrzmi to kontrowersyjnie, ale sądzę, że pod koniec XIX i w pierwszej połowie XX wieku decydującą rolę w kształtowaniu poczucia żydowskiej tożsamości przejęły od religii rozwijająca się i coraz bogatsza literatura w jidysz oraz bujne życie teatralne w tym języku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Włodzimierz Herman",
        "slug": "wlodzimierz-herman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wlodzimierz-herman"
      },
      "book": {
        "title": "Mój Dybuk. W poszukiwaniu tożsamości: drogi, bezdroża, dygresje",
        "slug": "moj-dybuk-w-poszukiwaniu-tozsamosci-drogi-bezdroza-dygresje",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wlodzimierz-herman/moj-dybuk-w-poszukiwaniu-tozsamosci-drogi-bezdroza-dygresje"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 103,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "literatura",
          "slug": "literatura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/literatura"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "judaizm",
          "slug": "judaizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/judaizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%82odzimierz_Herman#M%C3%B3j_dybuk._W_poszukiwaniu_to%C5%BCsamo%C5%9Bci:_drogi,_bezdro%C5%BCa,_dygresje",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:07"
    },
    {
      "id": "a3684439-7974-466f-9abd-fd6ffe7c7402",
      "slug": "modne-dzis-pojecie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-grzymala-siedlecki/rozmowy-z-samym-soba/modne-dzis-pojecie",
      "text": "Modne dziś pojęcie: dramat epicki – w dziedzinie na przykład metalurgii odpowiednikiem byłoby: żelazo ołowiane, lub cyna miedziana.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Adam Grzymała-Siedlecki",
        "slug": "adam-grzymala-siedlecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-grzymala-siedlecki"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmowy z samym sobą",
        "slug": "rozmowy-z-samym-soba",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-grzymala-siedlecki/rozmowy-z-samym-soba"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 234,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "paradoks",
          "slug": "paradoks",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/paradoks"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Adam_Grzyma%C5%82a-Siedlecki#Rozmowy_z_samym_sob%C4%85_(1972)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:00"
    },
    {
      "id": "c497a0c3-1a1a-47cf-bb94-8f3c2454520c",
      "slug": "komedia-uczy-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/ksiaze-parnasu/komedia-uczy-nas",
      "text": "Komedia uczy nas, iż nie należy brać życia nazbyt serio, tragedia zaś uczy nas, co się dzieje, kiedy nie bierzemy na serio tego, czego nas uczy komedia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Ruiz Zafón",
        "slug": "carlos-ruiz-zafon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon"
      },
      "book": {
        "title": "Książę Parnasu",
        "slug": "ksiaze-parnasu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/ksiaze-parnasu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ksi%C4%85%C5%BC%C4%99_Parnasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:33"
    },
    {
      "id": "575fbbc2-8f5e-4a4b-817e-892def1d8f3c",
      "slug": "nikt-nie-chce",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/ksiaze-parnasu/nikt-nie-chce",
      "text": "Nikt nie chce oglądać, dajmy na to, dramatów wyzutych z nadziei, nikt nie chce, by ze sceny mówiono mu, że ludzkie serca są zepsute, że piekło to my sami i nasi bliźni. Ludzie chodzą do teatru, by śmiać się do rozpuku, by rzewnie zapłakać i by przypomniano im, jacyż to są zacni i prawi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Ruiz Zafón",
        "slug": "carlos-ruiz-zafon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon"
      },
      "book": {
        "title": "Książę Parnasu",
        "slug": "ksiaze-parnasu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/ksiaze-parnasu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ucieczka od rzeczywistości",
          "slug": "ucieczka-od-rzeczywistosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ucieczka-od-rzeczywistosci"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ksi%C4%85%C5%BC%C4%99_Parnasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:33"
    },
    {
      "id": "ec640e24-b529-4cd4-a17b-d6866f32d988",
      "slug": "caly-swiat-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-kellerman/unik/caly-swiat-jest",
      "text": "Cały świat jest sceną – (…). – Fajnie byłoby mieć scenopis.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Kellerman",
        "slug": "jonathan-kellerman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-kellerman"
      },
      "book": {
        "title": "Unik",
        "slug": "unik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-kellerman/unik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jonathan_Kellerman#Unik",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:39"
    },
    {
      "id": "c0d27f6a-13ad-4375-9dc0-cb7948e0becb",
      "slug": "moze-cale-moje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-kantoch/czarne/moze-cale-moje",
      "text": "(...) może całe moje życie jest żartem właśnie, inscenizacją, jak w teatrze, gdzie nic nie jest prawdziwe.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anna Kańtoch",
        "slug": "anna-kantoch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-kantoch"
      },
      "book": {
        "title": "Czarne",
        "slug": "czarne",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-kantoch/czarne"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "złudzenia",
          "slug": "zludzenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zludzenia"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anna_Ka%C5%84toch#Czarne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:22"
    },
    {
      "id": "af8f5b7c-9468-4297-9e49-b4fbce0341fc",
      "slug": "naszym-teatrom-rozpaczliwie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/powtorka-z-morderstwa/naszym-teatrom-rozpaczliwie",
      "text": "Naszym teatrom rozpaczliwie brakuje współczesnej literatury dramatycznej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Powtórka z morderstwa",
        "slug": "powtorka-z-morderstwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/powtorka-z-morderstwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "literatura",
          "slug": "literatura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/literatura"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Powt%C3%B3rka_z_morderstwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:46"
    },
    {
      "id": "4a09fd65-7d25-488c-a66d-5872318e8ff2",
      "slug": "a-od-czego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/mag/a-od-czego",
      "text": "– A od czego zależy, czy jest to tragedia, czy komedia?\n\n– Od tego, czy potrafimy zrozumieć, jaką rolę odgrywamy w normalnym życiu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Mag",
        "slug": "mag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/mag"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samopoznanie",
          "slug": "samopoznanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samopoznanie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "role społeczne",
          "slug": "role-spoleczne",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/role-spoleczne"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Fowles#Mag_(1965)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:27"
    },
    {
      "id": "e1105793-0787-49f2-948a-5a58cf1a53d9",
      "slug": "tragedia-jest-dobra",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza/tragedia-jest-dobra",
      "text": "Tragedia jest dobra na scenie, ale w zwykłym życiu sprawia wrażenie przekory.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Kochanica Francuza",
        "slug": "kochanica-francuza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "codzienność",
          "slug": "codziennosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/codziennosc"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kochanica_Francuza#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:26"
    },
    {
      "id": "e6220ece-123b-44c1-9fa0-9abe5118a83f",
      "slug": "nie-istnieja-inne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefania-grodzienska/wspomnienia-chalturzystki/nie-istnieja-inne",
      "text": "Nie istnieją inne przedstawienia. Każde jest na swój sposób łańcuchem katastrof, niedostrzegalnych absolutnie dla nikogo na widowni. Ale oni w to nie wierzą. Nie uwierzą, że nic nie było widać. Każdy jest przekonany, że jego przygoda była katastrofą przestawienia, a publiczność rozchodzą się komentowała z niesmakiem jego sypkę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stefania Grodzieńska",
        "slug": "stefania-grodzienska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefania-grodzienska"
      },
      "book": {
        "title": "Wspomnienia chałturzystki",
        "slug": "wspomnienia-chalturzystki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefania-grodzienska/wspomnienia-chalturzystki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "aktorstwo",
          "slug": "aktorstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/aktorstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wspomnienia_cha%C5%82turzystki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:00"
    },
    {
      "id": "0f0f7427-f2d6-4169-9730-7e02511ac876",
      "slug": "wzruszaja-mnie-dorosli",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefania-grodzienska/wspomnienia-chalturzystki/wzruszaja-mnie-dorosli",
      "text": "Wzruszają mnie dorośli ludzie, którzy nie mogą wytrzymać bez jedzenia w ciągu godziny, gdyż tyle mniej więcej trwa jedna część przedstawienia. W domu nie tknęliby cukierka. Ale niech na estradzie pianissimo, niech na ekranie śmierć, niech na scenie rozstanie – już ćpają. Już opychają się słodyczami jak przedszkolaki pod choinką.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stefania Grodzieńska",
        "slug": "stefania-grodzienska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefania-grodzienska"
      },
      "book": {
        "title": "Wspomnienia chałturzystki",
        "slug": "wspomnienia-chalturzystki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stefania-grodzienska/wspomnienia-chalturzystki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "jedzenie",
          "slug": "jedzenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jedzenie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wspomnienia_cha%C5%82turzystki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:00"
    },
    {
      "id": "59c1be0b-1c28-4737-a174-421fbc7b221a",
      "slug": "sztuka-teatru-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-kucowna/zapach-szminki/sztuka-teatru-jest",
      "text": "Sztuka teatru jest najbardziej ulotną sztuką i najbardziej pańską ze wszystkich sztuk. Rzuca niedbałym gestem swe bogactwa, nie dbając o ich przetrwanie. Może dobrze, że tak jest. Konfrontacje z czasem bywają nieraz bardzo bolesne i wytrzymują je tylko nieliczni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Kucówna",
        "slug": "zofia-kucowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-kucowna"
      },
      "book": {
        "title": "Zapach szminki",
        "slug": "zapach-szminki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-kucowna/zapach-szminki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zofia_Kuc%C3%B3wna#Zapach_szminki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:46"
    },
    {
      "id": "0c6b5f81-268e-4f4f-8cdc-7ac7c5d63c1a",
      "slug": "teatr-jako-zjawisko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-kucowna/zapach-szminki/teatr-jako-zjawisko",
      "text": "Teatr jako zjawisko w świecie zdarzeń, a może cudów nawet, jawi się w mojej wyobraźni w postaci żywego, ukrwionego organu, w którym każda tkanka, żyłka, naczynko, ma przeznaczoną funkcję i tak związane w kawał pulsującego mięcha – świeci wszystkimi kolorami tęczy, a czasem prószy łagodnym blaskiem świecy, a czasem wybucha neonową racą, zależnie od czasu, mody, aktualnych potrzeb czy fantazji twórczych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Kucówna",
        "slug": "zofia-kucowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-kucowna"
      },
      "book": {
        "title": "Zapach szminki",
        "slug": "zapach-szminki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-kucowna/zapach-szminki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zofia_Kuc%C3%B3wna#Zapach_szminki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:46"
    },
    {
      "id": "9b5593c2-ce84-475a-a526-4ea49f4237af",
      "slug": "teatr-i-historia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk/snieg/teatr-i-historia",
      "text": "Teatr i historia powstały z tej samej materii (…) historia, jak teatr, wciąż każe komuś odgrywać jakąś rolę. I tak jak na teatralne deski, na scenę historii wychodzą tylko odważni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orhan Pamuk",
        "slug": "orhan-pamuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk"
      },
      "book": {
        "title": "Śnieg",
        "slug": "snieg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orhan-pamuk/snieg"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Orhan_Pamuk#%C5%9Anieg_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:45"
    },
    {
      "id": "6cd9bcbb-27e6-4846-a222-ff46dcbf0ee6",
      "slug": "swiat-jest-teatrem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/ja-inkwizytor-wieze-do-nieba/swiat-jest-teatrem",
      "text": "Świat jest teatrem, w którym nie grają zazwyczaj jednej sztuki naraz. Tutaj człowiek przychodzi, by obejrzeć groteskę lub komedię, by pośmiać się i odpocząć, a oto nagle komedia zamienia się w tragedię lub też komedia i tragedia toczą się jednocześnie, czasem nawet z tymi samymi bohaterami występującymi na scenie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Piekara",
        "slug": "jacek-piekara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara"
      },
      "book": {
        "title": "Ja, inkwizytor. Wieże do nieba",
        "slug": "ja-inkwizytor-wieze-do-nieba",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/ja-inkwizytor-wieze-do-nieba"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 343,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Piekara#Ja,_inkwizytor._Dotyk_z%C5%82a",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:25"
    },
    {
      "id": "a6b62c19-7c4a-47c1-8473-49f10173c9a4",
      "slug": "czechow-probuje-powiedziec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/czechow-probuje-powiedziec",
      "text": "Czechow próbuje powiedzieć rzecz następująca: konieczność jest niezależnym pojęciem. Powstaje inaczej niż logika, moralność czy znaczenie. Jej funkcja koncentruje się w roli, jaką odgrywa. To, co nie musi odegrać roli, nie powinno istnieć. A to, co koniecznie musi odegrać rolę, istnieje. Na tym opiera się dramaturgia. Logika, moralność, znaczenie rodzą się w relacji do niej. Czechow rozumiał istotę dramaturgii.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "literatura",
          "slug": "literatura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/literatura"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:03"
    },
    {
      "id": "18b8dcd8-9706-4321-8e3a-f7c6ff2c78cb",
      "slug": "czlowiek-nie-wybiera",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/czlowiek-nie-wybiera",
      "text": "– Człowiek nie wybiera losu, to los wybiera człowieka. Taki pogląd leży u podstaw tragedii greckiej. I dźwignią tragizmu, tak to definiuje Arystofanes, stają się – o ironio! – nie wady bohatera, a jego cnoty. Rozumiesz, o czym mówię? Cnoty, a nie wady wciągają człowieka w tragedię. Wybitnym przykładem jest Król Edyp Sofoklesa. W przypadku króla Edypa tragedię wywołuje nie lenistwo czy głupota, a jego odwaga i uczciwość. I tak nieuchronnie rodzi się ironia.\n\n– Ale nie ma ratunku.\n\n– To zależy – mówi pan Oshima – Bywa, że nie ma ratunku. Lecz ironia losu dodaje charakterowi głębi, dojrzałości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:03"
    },
    {
      "id": "c825579d-6df7-4578-942d-1e7d7370f0b4",
      "slug": "teatr-mozna-robic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce/teatr-mozna-robic",
      "text": "Teatr można robić tylko w przyjaźni. Nie mogę wyjść na scenę z wrogiem, z człowiekiem, o którym wiem, że mi źle życzy. W filmie tak, tam mogę grać z wrogiem, no, najwyżej, gdy już nie można wytrzymać, to jednego dnia nagram swoje ja, drugiego dnia nagra swoje mój wróg, potem się montuje i też od biedy może być, ale w teatrze nie!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Stuhr",
        "slug": "jerzy-stuhr",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr"
      },
      "book": {
        "title": "Sercowa choroba, czyli moje życie w sztuce",
        "slug": "sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyjaźń",
          "slug": "przyjazn",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyjazn"
        },
        {
          "name": "wrogowie",
          "slug": "wrogowie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wrogowie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sercowa_choroba,_czyli_moje_%C5%BCycie_w_sztuce",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:35"
    },
    {
      "id": "b36af42f-4725-4fd7-836f-0635d7623a6b",
      "slug": "nie-sama-jednak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce/nie-sama-jednak",
      "text": "Nie sama jednak miłość gnała nas bez odpoczynku na scenę czy estradę. Wiedzieliśmy, byliśmy tego pewni, że aby posiąść pewien stopień wtajemniczenia w tym zawodzie, musimy mieć nieustanny kontakt z publicznością, aby ciągle zmniejszać w sobie barierę lęku przed prezentowaniem siebie innym. Chodzić po scenie, raczkować, przewracać się nieraz, ale być na niej jak najczęściej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Stuhr",
        "slug": "jerzy-stuhr",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr"
      },
      "book": {
        "title": "Sercowa choroba, czyli moje życie w sztuce",
        "slug": "sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "doświadczenie",
          "slug": "doswiadczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/doswiadczenie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "pokonywanie strachu",
          "slug": "pokonywanie-strachu",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokonywanie-strachu"
        },
        {
          "name": "aktorstwo",
          "slug": "aktorstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/aktorstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sercowa_choroba,_czyli_moje_%C5%BCycie_w_sztuce",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:35"
    },
    {
      "id": "4fab51df-f1aa-4c4f-9307-90bee88b184d",
      "slug": "rezyser-zawsze-bedzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce/rezyser-zawsze-bedzie",
      "text": "Reżyser zawsze będzie zazdrościł aktorowi, że to on jest bezpośrednim przekaźnikiem jego i autora myśli i zbiera za to gratulacje (…); a aktor zawsze będzie miał do reżysera pretensje, że lepiej niż on sam, bo z zewnątrz, widzi, co on, aktor, ma zrobić, i jemu pierwszemu, prawowitemu gospodarzowi desek scenicznych, narzuca swoje zdanie, gusta, ideę, nawet ruch. Oto odwieczny konflikt. Dlatego te wzajemne kontakty muszą być niezwykle delikatne, przyjazne, bez cienia lekceważenia czy broń Boże pogardy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Stuhr",
        "slug": "jerzy-stuhr",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr"
      },
      "book": {
        "title": "Sercowa choroba, czyli moje życie w sztuce",
        "slug": "sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zazdrość",
          "slug": "zazdrosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zazdrosc"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "współpraca",
          "slug": "wspolpraca",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wspolpraca"
        },
        {
          "name": "aktorstwo",
          "slug": "aktorstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/aktorstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sercowa_choroba,_czyli_moje_%C5%BCycie_w_sztuce",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:35"
    },
    {
      "id": "4c8cf904-6408-44cb-ab03-2f3fba952058",
      "slug": "gdyby-chociaz-kilku",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce/gdyby-chociaz-kilku",
      "text": "Gdyby chociaż kilku polskich krytyków było w stanie wyzwolić się z myślenia typu „co autor chciał przez to powiedzieć”, a zaczęło żyć tym, czym autor i aktor żyją, może wreszcie byłoby z kim podyskutować.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Stuhr",
        "slug": "jerzy-stuhr",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr"
      },
      "book": {
        "title": "Sercowa choroba, czyli moje życie w sztuce",
        "slug": "sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-stuhr/sercowa-choroba-czyli-moje-zycie-w-sztuce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "krytyka",
          "slug": "krytyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/krytyka"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Stuhr#Sercowa_choroba,_czyli_moje_%C5%BCycie_w_sztuce",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:35"
    },
    {
      "id": "cd022e0c-15aa-4bd7-a63e-7df651feed69",
      "slug": "ziemianie-przez-caly",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/syreny-z-tytana/ziemianie-przez-caly",
      "text": "Ziemianie przez cały czas zachowywali się tak, jakby z nieba obserwowało ich jakieś wielkie oko – i jakby to wielkie oko bez końca łaknęło rozrywki.\n\nWielkie oko było nienasyconym wielbicielem teatru. Wielkiemu oku obojętne było, czy na Ziemi grają komedię czy tragedię, czy farsę, czy satyrę, czy zawody lekkoatletyczne, czy wodewil. Żądało jedynie, aby spektakl zrobiony był z rozmachem – dla Ziemian zaś to żądanie było równie nieodparte, jak siła ciążenia.\n\nŻądanie było tak kategoryczne, że Ziemianie nie robili prawie nic innego, tylko grali, grali dniem i nocą – a nawet we śnie.\n\nWielkie oko było jedyną publicznością, jaką Ziemianie się przejmowali. Autorami najwymyślniejszych spektakli byli ci Ziemianie, którzy żyli w najokrutniejszej samotności. Ich jedyną publicznością było rzekome wielkie oko.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kurt Vonnegut",
        "slug": "kurt-vonnegut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut"
      },
      "book": {
        "title": "Syreny z Tytana",
        "slug": "syreny-z-tytana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/syreny-z-tytana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "pozory",
          "slug": "pozory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pozory"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kurt_Vonnegut#Syreny_z_Tytana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:15"
    },
    {
      "id": "c7293f2a-5508-4780-bf6e-da812aa19db4",
      "slug": "ludzkie-zycie-na-ziemi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/w-zwierciadle-niejasno/ludzkie-zycie-na-ziemi",
      "text": "Ludzkie życie na ziemi jest jak niekończąca się sztuka teatralna. Przybywasz i odchodzisz. Raz, dwa, trzy odchodzisz Ty…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jostein Gaarder",
        "slug": "jostein-gaarder",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder"
      },
      "book": {
        "title": "W zwierciadle niejasno",
        "slug": "w-zwierciadle-niejasno",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/w-zwierciadle-niejasno"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jostein_Gaarder#W_zwierciadle_niejasno",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:07"
    },
    {
      "id": "4b718790-7de1-472d-8f62-13f53b78b645",
      "slug": "teatr-afrykanski-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem/teatr-afrykanski-nie",
      "text": "Teatr afrykański nie jest tak rygorystyczny jak europejski. Wszędzie może zebrać się przygodna grupa ludzi i odegrać na poczekaniu wymyśloną sztukę. Nie ma tekstu, wszystko jest produktem chwili, przygodnego nastroju, żywiołowej wyobraźni. Wszystko jest tematem: jak policja łapie szajkę złodziei, jak kupcy walczą, aby im miasto nie odebrało placu targowego, jak żony rywalizują ze sobą o męża, który jest zakochany w jakiejś innej kobiecie. Treść musi być prosta, a język zrozumiały dla wszystkich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ryszard Kapuściński",
        "slug": "ryszard-kapuscinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski"
      },
      "book": {
        "title": "Podróże z Herodotem",
        "slug": "podroze-z-herodotem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "improwizacja",
          "slug": "improwizacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/improwizacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Podr%C3%B3%C5%BCe_z_Herodotem#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:44"
    },
    {
      "id": "9093bcfa-aff9-48fd-92b0-303ee4fe44e3",
      "slug": "swiat-jest-teatrem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/izabela-sowa/smak-swiezych-malin/swiat-jest-teatrem",
      "text": "Świat jest teatrem, na którym gramy z góry ustalone role.(...) Wcześniej każdy losuje kartkę z rolą, żeby było sprawiedliwie. Potem rodzi się i zapomina o kartce. Ale w miarę dojrzewania coraz częściej sobie uświadamia, że gra coś, co już dawno ustalono. Próbuje z tym walczyć, zmienić przeznaczenie. stara się, dwoi, troi, staje na rzęsach. Nic z tego. Nie ma szans. Jeśli dostał rolę nieudacznika, zostanie nieudacznikiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Izabela Sowa",
        "slug": "izabela-sowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/izabela-sowa"
      },
      "book": {
        "title": "Smak świeżych malin",
        "slug": "smak-swiezych-malin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/izabela-sowa/smak-swiezych-malin"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Smak_%C5%9Bwie%C5%BCych_malin#%C5%9A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:30"
    },
    {
      "id": "0d532fb9-12e9-4ed7-85c3-fce19cf6ad20",
      "slug": "zycie-jest-farsa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-rimbaud/sezon-w-piekle-iluminacje/zycie-jest-farsa",
      "text": "Życie jest farsą, w której grają wszyscy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Arthur Rimbaud",
        "slug": "arthur-rimbaud",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-rimbaud"
      },
      "book": {
        "title": "Sezon w piekle. Iluminacje",
        "slug": "sezon-w-piekle-iluminacje",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-rimbaud/sezon-w-piekle-iluminacje"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "pozory",
          "slug": "pozory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pozory"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Arthur_Rimbaud#Sezon_w_piekle",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:02"
    },
    {
      "id": "3529da72-34f1-45ed-89c4-81825559bfd9",
      "slug": "istnieja-sytuacje-w-ktorych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/nieznosna-lekkosc-bytu/istnieja-sytuacje-w-ktorych",
      "text": "Istnieją sytuacje, w których ludzie są s k a z a n i na odgrywanie teatru.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Nieznośna lekkość bytu",
        "slug": "nieznosna-lekkosc-bytu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/nieznosna-lekkosc-bytu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pozory",
          "slug": "pozory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pozory"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Niezno%C5%9Bna_lekko%C5%9B%C4%87_bytu#Cz%C4%99%C5%9B%C4%87_VI_%E2%80%93_Wielki_Marsz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:43"
    },
    {
      "id": "4374020d-8e13-4d1b-ac79-62ff45d61406",
      "slug": "no-sezonowka-sezonowa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriela-zapolska/sezonowa-milosc/no-sezonowka-sezonowa",
      "text": "No, sezonówka, sezonowa miłość… U nas w teatrze liczą się miłości na sezony… teatralne. Mówi się: kochali się pół sezonu, cały sezon.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriela Zapolska",
        "slug": "gabriela-zapolska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriela-zapolska"
      },
      "book": {
        "title": "Sezonowa miłość",
        "slug": "sezonowa-milosc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriela-zapolska/sezonowa-milosc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gabriela_Zapolska#Sezonowa_mi%C5%82o%C5%9B%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:24"
    },
    {
      "id": "249012ad-56dc-40ed-8471-48c1ab3bb27f",
      "slug": "przedstawienie-musi-trwac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/maskarada/przedstawienie-musi-trwac",
      "text": "Przedstawienie musi trwać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Maskarada",
        "slug": "maskarada",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/maskarada"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wytrwałość",
          "slug": "wytrwalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wytrwalosc"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maskarada",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:56"
    },
    {
      "id": "5a64695e-2801-4a84-91c2-e416b17cdb13",
      "slug": "widzu-w-rece",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-wisniewski-snerg/wedlug-lotra/widzu-w-rece",
      "text": "– Widzu! W ręce twoje polecam ducha mego! A to rzekłszy – skonał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Adam Wiśniewski-Snerg",
        "slug": "adam-wisniewski-snerg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-wisniewski-snerg"
      },
      "book": {
        "title": "Według łotra",
        "slug": "wedlug-lotra",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-wisniewski-snerg/wedlug-lotra"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Adam_Wi%C5%9Bniewski-Snerg#Wed%C5%82ug_%C5%82otra",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:03"
    },
    {
      "id": "5525ed4d-215c-4c3c-95d1-07f549c69582",
      "slug": "czasem-nastepuje-na-premierze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/czasem-nastepuje-na-premierze",
      "text": "Czasem następuje na premierze takie katharsis, że dalsze przedstawienie nie ma już sensu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sztuka",
          "slug": "sztuka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sztuka"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:12"
    },
    {
      "id": "50e4ea67-4a52-4480-bd9f-39094e209723",
      "slug": "czesto-farse-rzeczywistosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/czesto-farse-rzeczywistosci",
      "text": "Często farsę rzeczywistości można oddać na scenie jedynie tragedią.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sztuka",
          "slug": "sztuka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sztuka"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:12"
    },
    {
      "id": "93bcd7b0-e308-413c-a0ca-7f546134a42a",
      "slug": "teatr-jest-w-duzej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie/teatr-jest-w-duzej",
      "text": "Teatr jest w dużej mierze po prostu terapią grupową z udziałem publiczności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko na niebie",
        "slug": "dziecko-na-niebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie"
      },
      "character": "Weber Gregston",
      "chapter": "Rozdział 8",
      "chapter_parent": "Część druga",
      "page": 205,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        },
        {
          "name": "terapia",
          "slug": "terapia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/terapia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:05:23"
    },
    {
      "id": "97b1784d-39ff-440a-adfe-b6ee06199741",
      "slug": "w-filmie-premiera",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie/w-filmie-premiera",
      "text": "W filmie premiera oznacza, że wszystko jest skończone, możesz już tylko usiąść w fotelu i patrzeć. A w teatrze to dopiero początek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko na niebie",
        "slug": "dziecko-na-niebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie"
      },
      "character": "Phil Strayhorn",
      "chapter": "Rozdział 1",
      "chapter_parent": "Część pierwsza",
      "page": 10,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kino",
          "slug": "kino",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kino"
        },
        {
          "name": "teatr",
          "slug": "teatr",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teatr"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:03:17"
    }
  ]
}
