{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "odpowiedzialność",
  "slug": "odpowiedzialnosc",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc",
  "heading": "Cytaty o odpowiedzialności",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc.md",
  "quotes_count": 199,
  "authors_count": 122,
  "parent": null,
  "children": [
    {
      "name": "obowiązek",
      "slug": "obowiazek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/obowiazek",
      "heading": "Cytaty o obowiązku"
    },
    {
      "name": "wymówki",
      "slug": "wymowki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wymowki",
      "heading": "Cytaty o wymówkach"
    },
    {
      "name": "odpowiedzialność zbiorowa",
      "slug": "odpowiedzialnosc-zbiorowa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa",
      "heading": "Cytaty o odpowiedzialności zbiorowej"
    }
  ],
  "quotes": [
    {
      "id": "471ab1ab-2aa1-4e8a-bb7b-d21f1d9e183f",
      "slug": "wzruszyl-ramionami-jakby",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julio-cortazar/gra-w-klasy/wzruszyl-ramionami-jakby",
      "text": "[...] wzruszył ramionami, jakby chciał zrzucić z nich odpowiedzialność - tę małpę, ciążącą mu na barkach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Julio Cortázar",
        "slug": "julio-cortazar",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julio-cortazar"
      },
      "book": {
        "title": "Gra w klasy",
        "slug": "gra-w-klasy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julio-cortazar/gra-w-klasy"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Z tej strony, 56",
      "chapter_parent": null,
      "page": 406,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-01T13:23:03"
    },
    {
      "id": "72082aa1-f39e-4424-8b56-c60635ab52ce",
      "slug": "nie-jestes-odpowiedzialny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patryk-janas/brutalna-prawda-o-toksycznych-ludziach/nie-jestes-odpowiedzialny",
      "text": "Nie jesteś odpowiedzialny za czyjeś traumy. Nie musisz być ratownikiem i bohaterem w tej grze. Czasem najlepszą decyzją jest wyjście z relacji. Po prostu. To nic złego, a jedynie przejaw zdrowego egoizmu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Patryk Janas",
        "slug": "patryk-janas",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patryk-janas"
      },
      "book": {
        "title": "Brutalna prawda o toksycznych ludziach",
        "slug": "brutalna-prawda-o-toksycznych-ludziach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patryk-janas/brutalna-prawda-o-toksycznych-ludziach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "granice",
          "slug": "granice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/granice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Patryk_Janas#Brutalna_prawda_o_toksycznych_ludziach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:44"
    },
    {
      "id": "a7b183fd-fba2-4310-a038-e49531ed1a2e",
      "slug": "nikt-inny-na-tej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/regina-brett/bog-nigdy-nie-mruga/nikt-inny-na-tej",
      "text": "Nikt inny na tej planecie nie może cię uszczęśliwić. Ani twoja matka, ani ojciec, ani małżonek, partner, dziewczyna, chłopak, dzieci, szef, koledzy z pracy, przyjaciele czy horoskop. To twoje i tylko twoje zadanie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Regina Brett",
        "slug": "regina-brett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/regina-brett"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg nigdy nie mruga",
        "slug": "bog-nigdy-nie-mruga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/regina-brett/bog-nigdy-nie-mruga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 155,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Regina_Brett#B%C3%B3g_nigdy_nie_mruga_(2010)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:40"
    },
    {
      "id": "07dbfc65-fdea-4890-b05a-3e101af66d98",
      "slug": "seks-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josh-mcdowell/mity-edukacji-seksualnej/seks-nie-jest",
      "text": "Seks nie jest prywatnym aktem, gdy osoby, które uprawiają przygodne stosunki seksualne, otwierają drzwi, wychodzą zza nich i żądają, aby na zwalczanie i leczenie ich chorób wenerycznych władze wydawały miliardy naszych dolarów. Seks nie jest prywatnym aktem, gdy nastolatki zachodzą w ciążę, a później przerzucają koszty utrzymania swoich dzieci na podatników.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Josh McDowell",
        "slug": "josh-mcdowell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josh-mcdowell"
      },
      "book": {
        "title": "Mity edukacji seksualnej",
        "slug": "mity-edukacji-seksualnej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josh-mcdowell/mity-edukacji-seksualnej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 69,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "seks",
          "slug": "seks",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/seks"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Josh_McDowell#Mity_edukacji_seksualnej_(1981)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:38"
    },
    {
      "id": "3ad47346-eb0e-48ee-9482-5e3b1d3f42ec",
      "slug": "jako-reporter-bierzesz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/visual-storytelling/jako-reporter-bierzesz",
      "text": "Jako reporter bierzesz odpowiedzialność za bohatera. On nie zawsze do końca zdaje sobie sprawę ze wszystkich możliwych konsekwencji ujawniania szczegółów swojej historii. Ty – tak, dlatego po twojej stronie leży odpowiedzialność, żeby go chronić na każdym etapie realizacji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Visual Storytelling",
        "slug": "visual-storytelling",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/visual-storytelling"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "dziennikarstwo",
          "slug": "dziennikarstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziennikarstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Visual_storytelling#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:33"
    },
    {
      "id": "325b3160-1576-4c45-84c0-13fbfea74dba",
      "slug": "to-co-dane",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/to-co-dane",
      "text": "To, co dane, jest zadane.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "talent",
          "slug": "talent",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/talent"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:30"
    },
    {
      "id": "13ce9c47-d6c6-43e6-b180-c3dabf6f67da",
      "slug": "krzyze-stoja-przy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima/krzyze-stoja-przy",
      "text": "– Krzyże stoją przy wszystkich drogach, a na nich wisi Jezus! Ulitował się nad nami, ludźmi grzesznymi, którzy poszli ku niemu, by został umęczony zamiast nich. I on, głupiec, wziął szubienicę i wspiął się na Golgotę. Ludzie mówili: „Grzeszyliśmy, a teraz ktoś musi przyjść, by go zamęczyli za nas”. (…) – Posłuchajcie, mówimy przecież jednak: „Mesjasz z rodu Dawida nie zadośćuczyni”. Mówimy przecież: „Każdy człowiek musi wziąć swoją szubienicę i wspiąć się na Golgotę samemu, a każda belka musi być wzięta z muru, a każde drzewo z lasu, bowiem sami powinniśmy powiesić się na wszystkich drogach”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mosze Kulbak",
        "slug": "mosze-kulbak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak"
      },
      "book": {
        "title": "Mesjasz z rodu Efraima",
        "slug": "mesjasz-z-rodu-efraima",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 72,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "grzech",
          "slug": "grzech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/grzech"
        },
        {
          "name": "chrześcijaństwo",
          "slug": "chrzescijanstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chrzescijanstwo"
        },
        {
          "name": "judaizm",
          "slug": "judaizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/judaizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mosze_Kulbak#Mesjasz_z_rodu_Efraima",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:05"
    },
    {
      "id": "49d9a38e-fa73-4a9d-859c-67cbd5459359",
      "slug": "kazdy-z-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jordan-b-peterson/12-zyciowych-zasad-antidotum-na-chaos/kazdy-z-nas",
      "text": "Każdy z nas musi wziąć na siebie odpowiedzialność tak dużą, jak to możliwe – za losy własne, społeczeństwa i świata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jordan B. Peterson",
        "slug": "jordan-b-peterson",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jordan-b-peterson"
      },
      "book": {
        "title": "12 życiowych zasad. Antidotum na chaos",
        "slug": "12-zyciowych-zasad-antidotum-na-chaos",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jordan-b-peterson/12-zyciowych-zasad-antidotum-na-chaos"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jordan_Peterson#12_%C5%BCyciowych_zasad:_Antidotum_na_chaos",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:04"
    },
    {
      "id": "3b07c12a-6315-4761-a39e-b05bf7a09611",
      "slug": "sugeruje-jednak-by-ludzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jordan-b-peterson/12-zyciowych-zasad-antidotum-na-chaos/sugeruje-jednak-by-ludzie",
      "text": "Sugeruję jednak, by ludzie, którzy nie mają uporządkowanego własnego domu powinni dwa razy się zastanowić zanim zaczną zmieniać świat",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jordan B. Peterson",
        "slug": "jordan-b-peterson",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jordan-b-peterson"
      },
      "book": {
        "title": "12 życiowych zasad. Antidotum na chaos",
        "slug": "12-zyciowych-zasad-antidotum-na-chaos",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jordan-b-peterson/12-zyciowych-zasad-antidotum-na-chaos"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "moralizowanie",
          "slug": "moralizowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralizowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jordan_Peterson#12_%C5%BCyciowych_zasad:_Antidotum_na_chaos",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:04"
    },
    {
      "id": "85ed8c77-d26b-4ed0-9550-b163e5bd532a",
      "slug": "wladza-to-gra",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/elzbieta-cherezinska/gra-w-kosci/wladza-to-gra",
      "text": "Władza to gra. Gra o zmiennych regułach, przewidywalnych, ale nieobliczalnych. (…) władza to najcięższe z zadań, jakie może wziąć na siebie człowiek. Władza nigdy nie jest za darmo, trzeba umieć za nią zapłacić. Kosztuje zdrowie, bo nigdy nie jest się panem swego ciała, lecz sługą wojny lub choćby konieczności. Kosztuje utratę spokojnego snu, z góry bowiem trzeba założyć, że nie tylko sąsiedzi, ale i krewni, i możni, i nawet – lepiej brać to pod uwagę – przyjaciele w każdej chwili mogą chcieć po nią sięgnąć. I na końcu – kosztuje majątek, którym nieustannie trzeba dysponować, nie dla własnej przyjemności, lecz dla udowodnienia, że ciągle stać człowieka na bycie władcą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Elżbieta Cherezińska",
        "slug": "elzbieta-cherezinska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/elzbieta-cherezinska"
      },
      "book": {
        "title": "Gra w kości",
        "slug": "gra-w-kosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/elzbieta-cherezinska/gra-w-kosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 255,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "poświęcenie",
          "slug": "poswiecenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/poswiecenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gra_w_ko%C5%9Bci_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:56"
    },
    {
      "id": "cd7d5cad-8b43-45a4-822e-157599452407",
      "slug": "jak-maciory-w-blocie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ana-veloso/badz-zdrowa-lizbono/jak-maciory-w-blocie",
      "text": "Jak maciory w błocie, tak ludzie taplali się w zawiści i przez ten cały nagromadzony brud nie dostrzegali, że sami są za siebie odpowiedzialni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ana Veloso",
        "slug": "ana-veloso",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ana-veloso"
      },
      "book": {
        "title": "Bądź zdrowa, Lizbono",
        "slug": "badz-zdrowa-lizbono",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ana-veloso/badz-zdrowa-lizbono"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "zawiść",
          "slug": "zawisc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zawisc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/B%C4%85d%C5%BA_zdrowa,_Lizbono",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:47"
    },
    {
      "id": "5b2d6c3b-437d-48b6-9ffe-bafd9400770f",
      "slug": "w-liceum-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mats-strandberg/krag/w-liceum-jest",
      "text": "– W liceum jest inaczej.(...) Masz większą wolność, ale to odpowiedzialna wolność. Nikt nie będzie się z tobą cackał. Tylko od ciebie zależy, jak będzie wyglądać reszta twojego życia. Tutaj się to rozstrzygnie. Cała twoja przyszłość.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mats Strandberg",
        "slug": "mats-strandberg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mats-strandberg"
      },
      "book": {
        "title": "Krąg",
        "slug": "krag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mats-strandberg/krag"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mats_Strandberg#Kr%C4%85g",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:43"
    },
    {
      "id": "fdf96a22-8d6d-4946-a75d-ae0a179af0e5",
      "slug": "dzisiejsi-ludzie-chca",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernard-minier/bielszy-odcien-smierci/dzisiejsi-ludzie-chca",
      "text": "Dzisiejsi ludzie chcą żyć jak dzieci. Bez odpowiedzialności. Jak głupcy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bernard Minier",
        "slug": "bernard-minier",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernard-minier"
      },
      "book": {
        "title": "Bielszy odcień śmierci",
        "slug": "bielszy-odcien-smierci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernard-minier/bielszy-odcien-smierci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bernard_Minier#Bielszy_odcie%C5%84_%C5%9Bmierci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:39"
    },
    {
      "id": "7c5316cf-810b-4dc4-88a3-d920e5c27c05",
      "slug": "lamanie-zasad-moze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecilia-samartin/mofongo/lamanie-zasad-moze",
      "text": "(...) łamanie zasad może zaszkodzić nie tylko tym, którzy je lekceważą, ale i innym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Cecilia Samartin",
        "slug": "cecilia-samartin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecilia-samartin"
      },
      "book": {
        "title": "Mofongo",
        "slug": "mofongo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/cecilia-samartin/mofongo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 46,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mofongo",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:20"
    },
    {
      "id": "73f8a64f-91ce-41c4-9a59-074e053f3328",
      "slug": "jesli-masz-jakis",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala/jesli-masz-jakis",
      "text": "(...) jeśli masz jakiś problem ze światem, to niekoniecznie musi być wina świata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bernhard Jaumann",
        "slug": "bernhard-jaumann",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann"
      },
      "book": {
        "title": "Godzina szakala",
        "slug": "godzina-szakala",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 193,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "problemy",
          "slug": "problemy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/problemy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bernhard_Jaumann#Godzina_szakala",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:13"
    },
    {
      "id": "386aeb7c-21e1-4cc9-afe8-85f8559a7963",
      "slug": "swiat-rzadko-kiedy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marta-kisiel/nomen-omen/swiat-rzadko-kiedy",
      "text": "Świat rzadko kiedy jest czarno-biały, Salko. Odpowiedzialność zwykle rozkłada się na wiele barków. Każda decyzja pociąga za sobą następne, a we wszystkim z zapałem miesza zwykły przypadek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marta Kisiel",
        "slug": "marta-kisiel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marta-kisiel"
      },
      "book": {
        "title": "Nomen Omen",
        "slug": "nomen-omen",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marta-kisiel/nomen-omen"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 210,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przypadek",
          "slug": "przypadek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przypadek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marta_Kisiel#Nomen_omen_(2014)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:44"
    },
    {
      "id": "1786a738-2fa9-470d-978f-253ebdec60bb",
      "slug": "nie-mozna-przezyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marta-kisiel/nomen-omen/nie-mozna-przezyc",
      "text": "Nie można przeżyć życia za kogoś innego, choćby nie wiem co. Nie można mu mówić, co ma robić, a czego nie, ani brać na własne barki konsekwencji cudzych czynów. Nikomu to nie wychodzi na dobre. Każdy decyduje za siebie… i tylko za siebie potem dostaje od życia po głowie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marta Kisiel",
        "slug": "marta-kisiel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marta-kisiel"
      },
      "book": {
        "title": "Nomen Omen",
        "slug": "nomen-omen",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marta-kisiel/nomen-omen"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 106,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Nomen_omen",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:44"
    },
    {
      "id": "07b334e2-0eff-415b-886e-21281a800ea1",
      "slug": "nastepnym-darem-od-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro-4-przyjaciele-mroku/nastepnym-darem-od-boga",
      "text": "Następnym darem od Boga było poczucie odpowiedzialności. Czasami wolałabym go nie mieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Marsden",
        "slug": "john-marsden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden"
      },
      "book": {
        "title": "Jutro 4. Przyjaciele mroku",
        "slug": "jutro-4-przyjaciele-mroku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro-4-przyjaciele-mroku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Marsden#Jutro_4:_Przyjaciele_mroku",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:39"
    },
    {
      "id": "603539c4-ad5d-43e6-8126-0b3032d76f2b",
      "slug": "swiata-nie-naprawisz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-nowak/rezerwat-niebieskich-ptakow/swiata-nie-naprawisz",
      "text": "Świata nie naprawisz, możesz tylko naprawić siebie. (…) A co robią inni? Niech cię to nie obchodzi. Rozliczaj zawsze tylko siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ewa Nowak",
        "slug": "ewa-nowak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-nowak"
      },
      "book": {
        "title": "Rezerwat niebieskich ptaków",
        "slug": "rezerwat-niebieskich-ptakow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-nowak/rezerwat-niebieskich-ptakow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "rozwój osobisty",
          "slug": "rozwoj-osobisty",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozwoj-osobisty"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ewa_Nowak#Rezerwat_niebieskich_ptak%C3%B3w_(2008)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:23"
    },
    {
      "id": "8e011f2c-cd50-40d9-a466-84925777ca32",
      "slug": "los-to-wymowka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/wroce-po-ciebie/los-to-wymowka",
      "text": "Los to wymówka dla tych, którzy nie chcą wziąć odpowiedzialności za własne życie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Guillaume Musso",
        "slug": "guillaume-musso",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso"
      },
      "book": {
        "title": "Wrócę Po Ciebie",
        "slug": "wroce-po-ciebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/wroce-po-ciebie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wymówki",
          "slug": "wymowki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wymowki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Guillaume_Musso#Wr%C3%B3c%C4%99_po_ciebie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:22"
    },
    {
      "id": "a4f97af7-a1d8-499f-89c2-392a6b6a1597",
      "slug": "wiele-osob-dziwi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/temple-grandin/zrozumiec-zwierzeta/wiele-osob-dziwi",
      "text": "Wiele osób dziwi się, że choć tak bardzo kocham zwierzęta, to współpracuję z przemysłem mięsnym. Dużo o tym myślałam. Pamiętam, jak wyjrzałam przez okno po tym, gdy zaprojektowałam centralny blok naprowadzający. Zobaczyłam setki krów w zagrodach. Zmartwiłam się, że mam na biurku plany naprawdę wydajnej rzeźni. Ze wszystkich zwierząt najbardziej lubię właśnie krowy. Patrząc na nie, zdałam sobie sprawę z tego, ze nie byłoby ich tam, gdyby nie ludzie. A skoro to my doprowadziliśmy do tego, że te zwierzęta są z nami, jesteśmy za nie odpowiedzialni. Powinny przy nas dobrze żyć i mieć dobrą śmierć. Powinniśmy sprawić, by uniknęły stresów. Na tym polega moje zadanie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Temple Grandin",
        "slug": "temple-grandin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/temple-grandin"
      },
      "book": {
        "title": "Zrozumieć zwierzęta",
        "slug": "zrozumiec-zwierzeta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/temple-grandin/zrozumiec-zwierzeta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "zwierzęta",
          "slug": "zwierzeta",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zwierzeta"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Temple_Grandin#Zrozumie%C4%87_zwierz%C4%99ta._Wykorzystywanie_tajemnic_autyzmu_do_rozszyfrowania_zachowa%C5%84_zwierz%C4%85t_(2005)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:11"
    },
    {
      "id": "5e9c0307-72e6-4335-94c8-7390c6ff3ad6",
      "slug": "oczekujac-ze-inni",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/seks-trujacy-seks-doskonaly-coaching-relacji/oczekujac-ze-inni",
      "text": "Oczekując, że inni się domyślą, że jakoś się ułoży, wzdychając lub narzekając, licząc, że to partner, partnerka się zmieni lub domyśli, poprawi lub naprawi swoje zachowanie, oddajemy władzę nad własnym życiem innym ludziom lub przypadkowi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maciej Bennewicz",
        "slug": "maciej-bennewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Seks trujący. Seks doskonały. Coaching relacji.",
        "slug": "seks-trujacy-seks-doskonaly-coaching-relacji",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/seks-trujacy-seks-doskonaly-coaching-relacji"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "bierność",
          "slug": "biernosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biernosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maciej_Bennewicz#Seks_truj%C4%85cy,_seks_doskona%C5%82y._Coaching_relacji_(2011)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:11"
    },
    {
      "id": "b79e8a26-363a-4a8a-aa10-8ea8fcd99237",
      "slug": "chce-przez-to-powiedziec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/zycie-na-ziemi-poradnik-dla-kosmitow/chce-przez-to-powiedziec",
      "text": "Chcę przez to powiedzieć drogi Kosmito, że mamy nadzieję, że niektórzy z nas usilnie starają się odmienić nasz świat i w bezmyślne mechanizmy dominacji tchnąć nieco więcej szerszego widzenia, odpowiedzialności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maciej Bennewicz",
        "slug": "maciej-bennewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Życie na Ziemi. Poradnik dla kosmitów",
        "slug": "zycie-na-ziemi-poradnik-dla-kosmitow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maciej-bennewicz/zycie-na-ziemi-poradnik-dla-kosmitow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nadzieja",
          "slug": "nadzieja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nadzieja"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maciej_Bennewicz#%C5%BBycie_na_Ziemi._Poradnik_dla_kosmit%C3%B3w_(2013)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:09"
    },
    {
      "id": "5dd2fced-0602-4b82-85d8-a7ec391ddf7b",
      "slug": "czlowiek-ktory-w-sytuacji",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/greg-iles/aniol-z-missisipi/czlowiek-ktory-w-sytuacji",
      "text": "(…) człowiek, który w sytuacji kryzysowej pozostaje bezczynny, jest równie szkodliwy jak ten, który do niej doprowadził.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Greg Iles",
        "slug": "greg-iles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/greg-iles"
      },
      "book": {
        "title": "Anioł z Missisipi",
        "slug": "aniol-z-missisipi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/greg-iles/aniol-z-missisipi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "bierność",
          "slug": "biernosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biernosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Greg_Iles#Anio%C5%82_z_Missisipi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:59"
    },
    {
      "id": "c67f9e3d-70a4-4c0a-80cc-cd9636df2922",
      "slug": "nie-ma-praw",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-giddens/przemiany-intymnosci/nie-ma-praw",
      "text": "Nie ma praw bez obowiązków – ta elementarna zasada demokracji politycznej odnosi się również do czystej relacji. Prawa pozwalają przezwyciężyć arbitralną władzę tylko o tyle, o ile idzie za nimi poczucie odpowiedzialności za innych, które przywilej czyni obowiązkiem. W związkach międzyludzkich, jak wszędzie, obowiązki podlegają renegocjacjom.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anthony Giddens",
        "slug": "anthony-giddens",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-giddens"
      },
      "book": {
        "title": "Przemiany intymności",
        "slug": "przemiany-intymnosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-giddens/przemiany-intymnosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "obowiązek",
          "slug": "obowiazek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/obowiazek"
        },
        {
          "name": "demokracja",
          "slug": "demokracja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/demokracja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anthony_Giddens#Przemiany_intymno%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:54"
    },
    {
      "id": "ca56ad5e-ce47-4e80-b115-f660f71d58de",
      "slug": "mowienie-o-winie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nathaniel-branden/6-filarow-poczucia-wlasnej-wartosci/mowienie-o-winie",
      "text": "Mówienie o winie tam gdzie nie ma odpowiedzialności jest zamachem na rozum i moralność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Nathaniel Branden",
        "slug": "nathaniel-branden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nathaniel-branden"
      },
      "book": {
        "title": "6 filarów poczucia własnej wartości",
        "slug": "6-filarow-poczucia-wlasnej-wartosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nathaniel-branden/6-filarow-poczucia-wlasnej-wartosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Nathaniel_Branden#6_filar%C3%B3w_poczucia_w%C5%82asnej_warto%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:40"
    },
    {
      "id": "a2ca7cee-86fa-4a1f-8519-f135e0a928c0",
      "slug": "nikt-nie-ma-prawa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-kruczkowski/niemcy/nikt-nie-ma-prawa",
      "text": "Nikt nie ma prawa gubić drugiego człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leon Kruczkowski",
        "slug": "leon-kruczkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-kruczkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Niemcy",
        "slug": "niemcy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-kruczkowski/niemcy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leon_Kruczkowski#Niemcy_(1949)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:31"
    },
    {
      "id": "82c6a90e-abaf-4b4e-9ec3-1c080569993e",
      "slug": "moj-strach-bal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro/moj-strach-bal",
      "text": "Mój strach bał się z miłości. Z miłości do przyjaciół. Nie chciałam ich zawieść. Wiedziałam, że jeśli ich zawiodę, zginą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Marsden",
        "slug": "john-marsden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden"
      },
      "book": {
        "title": "Jutro",
        "slug": "jutro",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "strach",
          "slug": "strach",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach"
        },
        {
          "name": "przyjaźń",
          "slug": "przyjazn",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyjazn"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Marsden#Jutro:_Kiedy_zacz%C4%99%C5%82a_si%C4%99_wojna",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:25"
    },
    {
      "id": "8f594011-13b5-4a48-bd0d-ed393df690c7",
      "slug": "wszystko-co-robie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-castaneda/podroz-do-ixtlan/wszystko-co-robie",
      "text": "Wszystko co robię, uzależnione jest od mojej decyzji i jestem za to odpowiedzialny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Castañeda",
        "slug": "carlos-castaneda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-castaneda"
      },
      "book": {
        "title": "Podróż do Ixtlan",
        "slug": "podroz-do-ixtlan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-castaneda/podroz-do-ixtlan"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Carlos_Castaneda#Podr%C3%B3%C5%BC_do_Ixtlan",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:11"
    },
    {
      "id": "a52c7b27-8fc2-444f-a507-0325ce7ad576",
      "slug": "kiedy-czlowiek-na-cos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-castaneda/podroz-do-ixtlan/kiedy-czlowiek-na-cos",
      "text": "Kiedy człowiek na coś się zdecyduje, musi to kontynuować (…) ale konieczne jest także, aby wziął odpowiedzialność za swoje czyny. Niezależnie od tego, co robi, musi przede wszystkim wiedzieć, dlaczego to robi, a później powinien dalej działać, nie mając… jednak żadnych wątpliwości ani wyrzutów sumienia co do swoich czynów",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Castañeda",
        "slug": "carlos-castaneda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-castaneda"
      },
      "book": {
        "title": "Podróż do Ixtlan",
        "slug": "podroz-do-ixtlan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-castaneda/podroz-do-ixtlan"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wyrzuty sumienia",
          "slug": "wyrzuty-sumienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyrzuty-sumienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Carlos_Castaneda#Podr%C3%B3%C5%BC_do_Ixtlan",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:10"
    },
    {
      "id": "5d9ef52c-35f0-4a58-99c6-cf5504f08a52",
      "slug": "heather-wszyscy-popelniamy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susan-elizabeth-phillips/arena/heather-wszyscy-popelniamy",
      "text": "Heather, wszyscy popełniamy błędy. Dorastanie polega na tym, że trzeba ponosić ich konsekwencje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Susan Elizabeth Phillips",
        "slug": "susan-elizabeth-phillips",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susan-elizabeth-phillips"
      },
      "book": {
        "title": "Arena",
        "slug": "arena",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/susan-elizabeth-phillips/arena"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        },
        {
          "name": "dojrzewanie",
          "slug": "dojrzewanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dojrzewanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Arena#Daisy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:02"
    },
    {
      "id": "730a7949-86c1-4e5b-81d3-fe491cd6a818",
      "slug": "czlowiek-potrzebuje-prawa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons/mezczyzna-i-chlopiec/czlowiek-potrzebuje-prawa",
      "text": "Człowiek potrzebuje prawa jazdy, żeby prowadzić samochód. Pozwolenia, żeby mieć psa. Ale nie trzeba niczego, żeby wydać na świat dzieci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tony Parsons",
        "slug": "tony-parsons",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons"
      },
      "book": {
        "title": "Mężczyzna I Chłopiec",
        "slug": "mezczyzna-i-chlopiec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tony-parsons/mezczyzna-i-chlopiec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tony_Parsons#M%C4%99%C5%BCczyzna_i_ch%C5%82opiec_(1999)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:00"
    },
    {
      "id": "6b778393-6911-4685-a2df-541082d4baec",
      "slug": "jesli-myslicie-ze-was",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antonina-zachara-wnekowa/basnie-spod-gorcow/jesli-myslicie-ze-was",
      "text": "Jeśli myślicie, że was Nowy Rok obsypie kwiatami, snem to będzie... Kwiaty, kolce, łzy, radość roznosimy sami z sobą wszędzie...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antonina Zachara-Wnękowa",
        "slug": "antonina-zachara-wnekowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antonina-zachara-wnekowa"
      },
      "book": {
        "title": "Baśnie spod Gorców",
        "slug": "basnie-spod-gorcow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antonina-zachara-wnekowa/basnie-spod-gorcow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "nadzieja",
          "slug": "nadzieja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nadzieja"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antonina_Zachara-Wn%C4%99kowa#Ba%C5%9Bnie_spod_Gorc%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:55"
    },
    {
      "id": "ba86e012-ffe9-4ef6-b44d-4f550a0a885c",
      "slug": "ciekawosc-ciekawoscia-a-podsluchiwanie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alfred-szklarski/tomek-w-krainie-kangurow/ciekawosc-ciekawoscia-a-podsluchiwanie",
      "text": "Ciekawość ciekawością, a podsłuchiwanie i podglądanie przez dziurkę od klucza nie zasługuje na pochwałę. Skoro jednak to robicie, lepiej będzie, jeśli razem oberwiemy burę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alfred Szklarski",
        "slug": "alfred-szklarski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alfred-szklarski"
      },
      "book": {
        "title": "Tomek w krainie kangurów",
        "slug": "tomek-w-krainie-kangurow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alfred-szklarski/tomek-w-krainie-kangurow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ciekawość",
          "slug": "ciekawosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ciekawosc"
        },
        {
          "name": "solidarność",
          "slug": "solidarnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/solidarnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alfred_Szklarski#Tomek_w_krainie_kangur%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:54"
    },
    {
      "id": "35155f06-f4ce-4908-9685-1acfeeb6917d",
      "slug": "zachowanie-ludzkie-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/zachowanie-ludzkie-zawsze",
      "text": "Zachowanie ludzkie zawsze jest zależne od sił sytuacyjnych. Ten kontekst jest osadzony w szerszym, ogólniejszym kontekście, często w określonym systemie władzy. Który ma podtrzymywać i utrzymywać sam siebie. Tradycyjne analizy przeprowadzane przez większość ludzi, m. in. w instytucjach prawnych, religijnych i medycznych, koncentrują się na osobie działającej jako jedynym czynniku przyczynowym. Wskutek tego minimalizują one lub lekceważą wpływ zmiennych sytuacyjnych i determinantów systemowych, które kształtują skutki zachowania i przekształcają działające osoby.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Zimbardo",
        "slug": "philip-zimbardo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo"
      },
      "book": {
        "title": "Efekt Lucyfera",
        "slug": "efekt-lucyfera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 429,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "psychologia",
          "slug": "psychologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psychologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "4385495a-a8d3-4c1d-8a43-7fd8ffde0bc5",
      "slug": "to-ze-cos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-katzenbach/analityk/to-ze-cos",
      "text": "To, że coś ci się nie podoba, nie znaczy, że możesz to zignorować.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Katzenbach",
        "slug": "john-katzenbach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-katzenbach"
      },
      "book": {
        "title": "Analityk",
        "slug": "analityk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-katzenbach/analityk"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wyparcie",
          "slug": "wyparcie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyparcie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Katzenbach#Analityk",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:40"
    },
    {
      "id": "3c0e2533-186d-43af-8b85-7866d28be6f0",
      "slug": "ludzie-ktorzy-zachowuja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte/profesor/ludzie-ktorzy-zachowuja",
      "text": "Ludzie, którzy zachowują się lekkomyślnie wobec siebie samych, są zwykle dziesięć razy bardziej nierozważni wobec swych przyjaciół.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Charlotte Brontë",
        "slug": "charlotte-bronte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte"
      },
      "book": {
        "title": "Profesor",
        "slug": "profesor",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte/profesor"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 59,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyjaźń",
          "slug": "przyjazn",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyjazn"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Profesor_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:11"
    },
    {
      "id": "f45f9e37-2d69-45bb-b07c-c83741b5cec3",
      "slug": "daleko-lepiej-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte/dziwne-losy-jane-eyre/daleko-lepiej-jest",
      "text": "Daleko lepiej jest cierpliwie znosić ból, którego nikt nie odczuwa prócz ciebie, niż popełnić czyn nierozważny, którego złe następstwa rozciągnęłyby się na wszystkich twoich bliskich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Charlotte Brontë",
        "slug": "charlotte-bronte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte"
      },
      "book": {
        "title": "Dziwne losy Jane Eyre",
        "slug": "dziwne-losy-jane-eyre",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte/dziwne-losy-jane-eyre"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "cierpliwość",
          "slug": "cierpliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dziwne_losy_Jane_Eyre",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:10"
    },
    {
      "id": "b7f9bd55-09b2-4170-b659-77f15684650a",
      "slug": "jezeli-jest-pan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte/profesor/jezeli-jest-pan",
      "text": "(…) jeżeli jest pan powszechnie nielubiany, to dlatego, że pan sobie na to zasłużył.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Charlotte Brontë",
        "slug": "charlotte-bronte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte"
      },
      "book": {
        "title": "Profesor",
        "slug": "profesor",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charlotte-bronte/profesor"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 238,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "reputacja",
          "slug": "reputacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/reputacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Profesor_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:10"
    },
    {
      "id": "86bfae6a-b94d-49d3-90de-2c40ae1be319",
      "slug": "jezeli-w-twoim",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/brian-tracy/milionerzy-z-wyboru/jezeli-w-twoim",
      "text": "Jeżeli w twoim życiu jest coś, czego nie znosisz, sam powinieneś to zmienić. Jesteś panem samego siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Brian Tracy",
        "slug": "brian-tracy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/brian-tracy"
      },
      "book": {
        "title": "Milionerzy z wyboru",
        "slug": "milionerzy-z-wyboru",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/brian-tracy/milionerzy-z-wyboru"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Brian_Tracy#Milionerzy_z_wyboru",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:56"
    },
    {
      "id": "e0706424-6a71-421a-adcb-774402b09e24",
      "slug": "jestes-projektantem-swojego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rhonda-byrne/sekret/jestes-projektantem-swojego",
      "text": "Jesteś projektantem swojego przeznaczenia. Jesteś jego autorem. Sam piszesz historię. Pióro tkwi w Twoim ręku, a wynik zależy od tego, co wybierzesz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Rhonda Byrne",
        "slug": "rhonda-byrne",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rhonda-byrne"
      },
      "book": {
        "title": "Sekret",
        "slug": "sekret",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rhonda-byrne/sekret"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rhonda_Byrne#Sekret",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:55"
    },
    {
      "id": "56978432-e947-4825-98ac-909c06490948",
      "slug": "wiesz-mala-na-czym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/zatoka-trujacych-jabluszek/wiesz-mala-na-czym",
      "text": "Wiesz, mała, na czym polega bycie dorosłym? (…) Na odpowiedzialności. Trzeba przewidywać skutki swojego postępowania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Zatoka trujących jabłuszek",
        "slug": "zatoka-trujacych-jabluszek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/zatoka-trujacych-jabluszek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "dojrzewanie",
          "slug": "dojrzewanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dojrzewanie"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zatoka_truj%C4%85cych_jab%C5%82uszek#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:49"
    },
    {
      "id": "1dacecf8-155f-4840-b7cb-2b0676fca1e0",
      "slug": "wiesz-co-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/zatoka-trujacych-jabluszek/wiesz-co-jest",
      "text": "Wiesz, co jest jedną z nieodłącznych cech dorosłości? Samotność. W najważniejszych chwilach życia jesteśmy sami. (…) Nikt za ciebie nie zdecyduje, co zrobić. Musisz to wziąć na siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Zatoka trujących jabłuszek",
        "slug": "zatoka-trujacych-jabluszek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/zatoka-trujacych-jabluszek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "dojrzewanie",
          "slug": "dojrzewanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dojrzewanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zatoka_truj%C4%85cych_jab%C5%82uszek#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:49"
    },
    {
      "id": "0589e942-7a45-4da4-95e7-3bb71cd1a4c8",
      "slug": "trzezwiejacy-alkoholik-moze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/klub-malo-uzywanych-dziewic/trzezwiejacy-alkoholik-moze",
      "text": "(…) trzeźwiejący alkoholik może być źródłem najróżniejszych niespodzianek. I jeszcze jedno. Nie bądź dla niej zbyt życzliwa, mam na myśli matkę, nie córkę. Ona będzie się łasić, prosić o wybaczenie. Jeśli będziesz dla niej miła, pomyśli, że wszystko w porządku. Zdaje się, że cała jej rodzina ją chroni. Alkoholika nie można chronić. Trzeba mu piętrzyć kryzys. Niech wie, że robi źle i że nikt go nie usprawiedliwia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Klub Mało Używanych Dziewic",
        "slug": "klub-malo-uzywanych-dziewic",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/klub-malo-uzywanych-dziewic"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "alkohol",
          "slug": "alkohol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/alkohol"
        },
        {
          "name": "uzależnienia",
          "slug": "uzaleznienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/uzaleznienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Klub_Ma%C5%82o_U%C5%BCywanych_Dziewic",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:45"
    },
    {
      "id": "bc6dc168-36e0-4eac-8ec7-c4e09179c543",
      "slug": "umierac-zdaniem-janka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/wsciekly-pies/umierac-zdaniem-janka",
      "text": "Umierać, zdaniem Janka, należy bez żadnych zaległości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Tochman",
        "slug": "wojciech-tochman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman"
      },
      "book": {
        "title": "Wściekły pies",
        "slug": "wsciekly-pies",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/wsciekly-pies"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%9Bciek%C5%82y_pies#Cz%C5%82owiek,_kt%C3%B3ry_powsta%C5%82_z_tor%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:42"
    },
    {
      "id": "6fc15889-0f24-4e06-af87-c66b8826b2a4",
      "slug": "zeby-wybaczyc-trzeba",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana/zeby-wybaczyc-trzeba",
      "text": "Żeby wybaczyć, trzeba odtworzyć w pamięci, jak boleśnie zostało się zranionym. A żeby zapomnieć, trzeba najpierw zaakceptować rolę, jaką się odegrało w tragicznych wydarzeniach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Przemiana",
        "slug": "przemiana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przemiana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:40"
    },
    {
      "id": "68f71c3b-af2e-4cc7-aeaf-4ba98e4e9f0c",
      "slug": "sama-moc-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-goodkind/pierwsze-prawo-magii/sama-moc-nie",
      "text": "Sama moc nie jest ani dobra, ani zła – po prostu istnieje. To człowiek decyduje, co z nią zrobi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Goodkind",
        "slug": "terry-goodkind",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-goodkind"
      },
      "book": {
        "title": "Pierwsze prawo magii",
        "slug": "pierwsze-prawo-magii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-goodkind/pierwsze-prawo-magii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Goodkind#Pierwsze_prawo_magii",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:31"
    },
    {
      "id": "3e778e7b-8ab5-4249-87b6-e9e4b783d98e",
      "slug": "prawdziwa-doroslosc-oznacza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nicholas-sparks/prawdziwy-cud/prawdziwa-doroslosc-oznacza",
      "text": "Prawdziwa dorosłość oznacza rozważenie ryzyka dużo wcześniej niż nagrody.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Nicholas Sparks",
        "slug": "nicholas-sparks",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nicholas-sparks"
      },
      "book": {
        "title": "Prawdziwy Cud",
        "slug": "prawdziwy-cud",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/nicholas-sparks/prawdziwy-cud"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "doświadczenie",
          "slug": "doswiadczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/doswiadczenie"
        },
        {
          "name": "ryzyko",
          "slug": "ryzyko",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ryzyko"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Nicholas_Sparks#Prawdziwy_cud_(2005)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:29"
    },
    {
      "id": "a31cd76f-d805-490b-b791-0afe576d94d9",
      "slug": "nie-masz-wplywu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7/nie-masz-wplywu",
      "text": "Nie masz wpływu na to, co czujesz, (...) ale masz wpływ na to, co z tym zrobisz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Beata Andrzejczuk",
        "slug": "beata-andrzejczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Pamiętnik nastolatki. Tom 7",
        "slug": "pamietnik-nastolatki-tom-7",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "samokontrola",
          "slug": "samokontrola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samokontrola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pami%C4%99tnik_nastolatki#Inni",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:18"
    },
    {
      "id": "491d945e-1d5c-46b0-b7c2-f88c2d702e85",
      "slug": "pobierac-wynagrodzenie-za-prace",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/walka-kotow/pobierac-wynagrodzenie-za-prace",
      "text": "Pobierać wynagrodzenie za pracę jest nie tylko słuszne, ale i godne. (…) rezygnacja z wynagrodzenia pociąga za sobą zrzeczenie się odpowiedzialności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Eduardo Mendoza",
        "slug": "eduardo-mendoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza"
      },
      "book": {
        "title": "Walka kotów",
        "slug": "walka-kotow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eduardo-mendoza/walka-kotow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "praca",
          "slug": "praca",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/praca"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Walka_kot%C3%B3w#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:46"
    },
    {
      "id": "43c1fd90-2e25-47cc-a2c9-2c47c630a2c9",
      "slug": "to-nie-droga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gao-xingjian/gora-duszy/to-nie-droga",
      "text": "To nie droga jest zła, to wędrowiec się myli.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gao Xingjian",
        "slug": "gao-xingjian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gao-xingjian"
      },
      "book": {
        "title": "Góra duszy",
        "slug": "gora-duszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gao-xingjian/gora-duszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/G%C3%B3ra_duszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:02"
    },
    {
      "id": "7b3fc2b1-0502-4326-9835-49d9f5cca175",
      "slug": "kazdy-czlowiek-ma-swoja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/portret-w-sepii/kazdy-czlowiek-ma-swoja",
      "text": "Każdy człowiek ma swoją karmę, (…) nie można kierować cudzym życiem, (…) czasami można jedynie skorygować bieg własnego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Portret w sepii",
        "slug": "portret-w-sepii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/portret-w-sepii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Portret_w_sepii",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:54"
    },
    {
      "id": "6412bfca-6d51-446e-860b-cfe1826be012",
      "slug": "odpowiedzialnosc-za-moje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/portret-w-sepii/odpowiedzialnosc-za-moje",
      "text": "Odpowiedzialność za moje szczęście spoczywa wyłącznie na mnie. Mój mąż mi go nie da niczym prezentu zawiniętego w delikatną bibułkę, dzień po dniu muszę je sobie wypracowywać, wkładając w to wiele wysiłku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Portret w sepii",
        "slug": "portret-w-sepii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/portret-w-sepii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "małżeństwo",
          "slug": "malzenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/malzenstwo"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Portret_w_sepii",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:54"
    },
    {
      "id": "c662e3c2-ee9f-42a0-ab93-16c99399e046",
      "slug": "predzej-czy-pozniej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/milosc-i-cienie/predzej-czy-pozniej",
      "text": "Prędzej czy później każdemu przyjdzie odpowiadać za swoje czyny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Miłość i cienie",
        "slug": "milosc-i-cienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/milosc-i-cienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_i_cienie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:50"
    },
    {
      "id": "aea8b5df-5c5c-44f8-8f61-8c1753cb2152",
      "slug": "w-niektorych-sytuacjach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/las-pigmejow/w-niektorych-sytuacjach",
      "text": "W niektórych sytuacjach nie można pozostać neutralnym. Uświadomili sobie, że tak naprawdę niewiele zależy od nich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Las Pigmejów",
        "slug": "las-pigmejow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/las-pigmejow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "bezradność",
          "slug": "bezradnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bezradnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Las_Pigmej%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:49"
    },
    {
      "id": "45154e05-f9eb-4184-ac0c-d4f60fe58ddb",
      "slug": "deszcz-w-jakis",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-stasiuk/dojczland/deszcz-w-jakis",
      "text": "Deszcz w jakiś niewytłumaczalny sposób zwalniał mnie z odpowiedzialności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Stasiuk",
        "slug": "andrzej-stasiuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-stasiuk"
      },
      "book": {
        "title": "Dojczland",
        "slug": "dojczland",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-stasiuk/dojczland"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "deszcz",
          "slug": "deszcz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/deszcz"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Stasiuk#Dojczland",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:39"
    },
    {
      "id": "b4fc9373-23e8-4cd1-84b9-fad7109e47ba",
      "slug": "przestan-miec-pretensje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr/maly-poradnik-zycia-tom-1/przestan-miec-pretensje",
      "text": "Przestań mieć pretensje do innych. Bierz odpowiedzialność za każdy swój krok.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "H. Jackson Brown, Jr.",
        "slug": "h-jackson-brown-jr",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr"
      },
      "book": {
        "title": "Mały poradnik życia. Tom 1",
        "slug": "maly-poradnik-zycia-tom-1",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr/maly-poradnik-zycia-tom-1"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 23,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/H._Jackson_Brown,_Jr.#Ma%C5%82y_poradnik_%C5%BCycia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:38"
    },
    {
      "id": "7fb244f6-4c79-4981-9314-279b80930386",
      "slug": "zostawiaj-wszystko-w-nieco",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr/maly-poradnik-zycia-tom-1/zostawiaj-wszystko-w-nieco",
      "text": "Zostawiaj wszystko w nieco lepszym stanie niż zastałeś.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "H. Jackson Brown, Jr.",
        "slug": "h-jackson-brown-jr",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr"
      },
      "book": {
        "title": "Mały poradnik życia. Tom 1",
        "slug": "maly-poradnik-zycia-tom-1",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr/maly-poradnik-zycia-tom-1"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 90,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "rady",
          "slug": "rady",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rady"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/H._Jackson_Brown,_Jr.#Ma%C5%82y_poradnik_%C5%BCycia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:38"
    },
    {
      "id": "755b34a7-0206-492e-9b2c-b217d75a13db",
      "slug": "sam-ksztaltuj-swoja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr/maly-poradnik-zycia-tom-1/sam-ksztaltuj-swoja",
      "text": "Sam kształtuj swoją postawę życiową. Nie pozwól, żeby ktoś inny zrobił to za ciebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "H. Jackson Brown, Jr.",
        "slug": "h-jackson-brown-jr",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr"
      },
      "book": {
        "title": "Mały poradnik życia. Tom 1",
        "slug": "maly-poradnik-zycia-tom-1",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/h-jackson-brown-jr/maly-poradnik-zycia-tom-1"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 122,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/H._Jackson_Brown,_Jr.#Ma%C5%82y_poradnik_%C5%BCycia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:38"
    },
    {
      "id": "626444b2-643b-4493-bb88-fed5d7498728",
      "slug": "na-kazdym-etapie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross/zlote-zniwa-rzecz-o-tym-co-sie-dzialo-na-obrzezach-zaglady-zydow/na-kazdym-etapie",
      "text": "Na każdym etapie Zagłady podejmowano decyzje, i jest to proces nasycony osobistą inicjatywą wykonawców, którzy nie byli po prostu trybikami wielkiej machiny funkcjonującej wedle z góry narzuconych i dobrze znanych reguł. Co w sumie oznacza, że siłą sprawczą w procesie tej masowej zbrodni – w stopniu o wiele większym, niż zwykliśmy o tym myśleć – była wolna wola, działanie i inicjatywa mnóstwa ludzi, którzy brali w niej udział.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Tomasz Gross",
        "slug": "jan-tomasz-gross",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross"
      },
      "book": {
        "title": "Złote żniwa. Rzecz o tym, co się działo na obrzeżach zagłady Żydów",
        "slug": "zlote-zniwa-rzecz-o-tym-co-sie-dzialo-na-obrzezach-zaglady-zydow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross/zlote-zniwa-rzecz-o-tym-co-sie-dzialo-na-obrzezach-zaglady-zydow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 111,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Tomasz_Gross#Z%C5%82ote_%C5%BCniwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:36"
    },
    {
      "id": "0fbd7a49-6af6-4604-ba11-8c6c04580556",
      "slug": "czlowiek-zawsze-stoi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-clavell/krol-szczurow/czlowiek-zawsze-stoi",
      "text": "Człowiek zawsze stoi na rozstaju dróg. I jeżeli naprawdę jest człowiekiem, to w grę wchodzi nie tylko jego własne, ale także cudze życie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "James Clavell",
        "slug": "james-clavell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-clavell"
      },
      "book": {
        "title": "Król szczurów",
        "slug": "krol-szczurow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-clavell/krol-szczurow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kr%C3%B3l_szczur%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:14"
    },
    {
      "id": "d3e06145-a1e4-4a6d-855a-b2f6c765c4dd",
      "slug": "prawde-powiedziawszy-kazdy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz/sprezyna/prawde-powiedziawszy-kazdy",
      "text": "Prawdę powiedziawszy, każdy jest sprężyną wydarzeń, chce czy nie chce (…).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Małgorzata Musierowicz",
        "slug": "malgorzata-musierowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Sprężyna",
        "slug": "sprezyna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz/sprezyna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 218,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przyczyna i skutek",
          "slug": "przyczyna-i-skutek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyczyna-i-skutek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ma%C5%82gorzata_Musierowicz#Spr%C4%99%C5%BCyna_(2008)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:07"
    },
    {
      "id": "442c45eb-a616-4013-b4bb-4c78a105c82f",
      "slug": "nikt-nie-moze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz/imieniny/nikt-nie-moze",
      "text": "Nikt nie może odpowiadać za cechy, jakimi go obdarzyła natura.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Małgorzata Musierowicz",
        "slug": "malgorzata-musierowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Imieniny",
        "slug": "imieniny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-musierowicz/imieniny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "charakter",
          "slug": "charakter",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/charakter"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ma%C5%82gorzata_Musierowicz#Imieniny_(1998)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:06"
    },
    {
      "id": "71e8f932-906c-4245-87c4-600cccf0c7e2",
      "slug": "bedziesz-zyl-i-umrzesz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis/mistrz-gry/bedziesz-zyl-i-umrzesz",
      "text": "Będziesz żył i umrzesz sam, a twoje życie stanie się tym, co mogłeś z nim zrobić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sergio Kokis",
        "slug": "sergio-kokis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis"
      },
      "book": {
        "title": "Mistrz gry",
        "slug": "mistrz-gry",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis/mistrz-gry"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mistrz_gry",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:58"
    },
    {
      "id": "51b06433-89f4-48d9-bab6-962658d92f60",
      "slug": "kazdy-sam-stwarza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charles-bukowski/szmira/kazdy-sam-stwarza",
      "text": "Każdy sam stwarza sobie piekło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Charles Bukowski",
        "slug": "charles-bukowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charles-bukowski"
      },
      "book": {
        "title": "Szmira",
        "slug": "szmira",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/charles-bukowski/szmira"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "piekło",
          "slug": "pieklo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieklo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Charles_Bukowski#Szmira",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:55"
    },
    {
      "id": "83ee203e-41f6-45d4-b9b2-fcf8db0cad37",
      "slug": "moim-zdaniem-ktos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos/niebezpieczne-zwiazki/moim-zdaniem-ktos",
      "text": "Moim zdaniem, ktoś, kto rozkazuje, tym samym zaciąga zobowiązania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Pierre Choderlos de Laclos",
        "slug": "pierre-choderlos-de-laclos",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos"
      },
      "book": {
        "title": "Niebezpieczne związki",
        "slug": "niebezpieczne-zwiazki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos/niebezpieczne-zwiazki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Niebezpieczne_zwi%C4%85zki#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:48"
    },
    {
      "id": "cf1dc8ab-7349-4bca-816d-4f0a0fd91be0",
      "slug": "zycie-jest-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/wszyscy-mamy-tajemnice/zycie-jest-jak",
      "text": "Życie jest jak rzeka i kiedy zmieniasz jego bieg, jesteś odpowiedzialny za to, dokąd zmierza.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Harlan Coben",
        "slug": "harlan-coben",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben"
      },
      "book": {
        "title": "Wszyscy Mamy Tajemnice",
        "slug": "wszyscy-mamy-tajemnice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/harlan-coben/wszyscy-mamy-tajemnice"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wszyscy_mamy_tajemnice",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:38"
    },
    {
      "id": "3a83b526-2395-4e51-ba06-47952f15d2bc",
      "slug": "rozkaz-to-jednostkowa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-ludlum/droga-do-gandolfo/rozkaz-to-jednostkowa",
      "text": "Rozkaz to jednostkowa odpowiedzialność, nie zawsze jest czas na roztrząsanie przyczyn jakiejś decyzji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Robert Ludlum",
        "slug": "robert-ludlum",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-ludlum"
      },
      "book": {
        "title": "Droga do Gandolfo",
        "slug": "droga-do-gandolfo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-ludlum/droga-do-gandolfo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "posłuszeństwo",
          "slug": "posluszenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/posluszenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Ludlum#Droga_do_Gandolfo",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:33"
    },
    {
      "id": "ff4b31bd-daf9-4fc3-b1e9-e09ea1177b7d",
      "slug": "kto-ma-pilnowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown/cyfrowa-twierdza/kto-ma-pilnowac",
      "text": "Kto ma pilnować tych, co pilnują? Quis custodiet ipsos custodes.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dan Brown",
        "slug": "dan-brown",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown"
      },
      "book": {
        "title": "Cyfrowa twierdza",
        "slug": "cyfrowa-twierdza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown/cyfrowa-twierdza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Cyfrowa_twierdza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:30"
    },
    {
      "id": "a15002b9-cd63-420f-9370-78aae51386a6",
      "slug": "chcialbys-zeby-milosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/male-zbrodnie-malzenskie/chcialbys-zeby-milosc",
      "text": "Chciałbyś, żeby miłość dowiodła ci, że istnieje. Nie tędy droga. To ty masz dowieść, że istnieje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Małe zbrodnie małżeńskie",
        "slug": "male-zbrodnie-malzenskie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/male-zbrodnie-malzenskie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "dowody",
          "slug": "dowody",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dowody"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C3%89ric-Emmanuel_Schmitt#Ma%C5%82e_zbrodnie_ma%C5%82%C5%BCe%C5%84skie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:19"
    },
    {
      "id": "581e34cd-4774-431e-893c-b8c411d52d52",
      "slug": "ten-kto-wydaje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/gra-o-tron/ten-kto-wydaje",
      "text": "(…) ten, kto wydaje wyrok, sam powinien go wykonać. Jeśli chcesz odebrać komuś życie, powinieneś spojrzeć mu w oczy i wysłuchać jego ostatnich słów. Jesteś mu to winien. Kiedy nie masz odwagi tego uczynić, skąd możesz wiedzieć, że ten człowiek zasługuje na śmierć?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George R.R. Martin",
        "slug": "george-rr-martin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin"
      },
      "book": {
        "title": "Gra o tron",
        "slug": "gra-o-tron",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/gra-o-tron"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 18,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "kara śmierci",
          "slug": "kara-smierci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara-smierci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gra_o_tron_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:08"
    },
    {
      "id": "c73946e4-7f57-4f5a-b71f-60c337c7d249",
      "slug": "wladca-ktory-chowa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/gra-o-tron/wladca-ktory-chowa",
      "text": "Władca, który chowa się za płatnym katem, szybko zapomina, czym jest śmierć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George R.R. Martin",
        "slug": "george-rr-martin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin"
      },
      "book": {
        "title": "Gra o tron",
        "slug": "gra-o-tron",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/gra-o-tron"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 18,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/George_R.R._Martin#Gra_o_tron",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:07"
    },
    {
      "id": "cf70a237-6bbd-41f0-981f-a14d3b54f326",
      "slug": "jestes-moim-bratem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/zjawa/jestes-moim-bratem",
      "text": "– Jesteś moim bratem. Jak mógłbym cię zostawić? – Muszę sam wziąć odpowiedzialność za to, co robię. Muszę popełniać swoje własne błędy. Jeśli będę cierpiał, trudno. Jeśli napiszę nową książkę i krytycy ją schlastają, będę musiał się z tym pogodzić i postarać się napisać lepiej następną.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Zjawa",
        "slug": "zjawa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/zjawa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zjawa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:03"
    },
    {
      "id": "63cfd67b-862c-4091-b5b7-3339a0f74d54",
      "slug": "jesli-kazdy-bedzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rafal-kosik/felix-net-i-nika-oraz-orbitalny-spisek/jesli-kazdy-bedzie",
      "text": "Jeśli każdy będzie myślał, że problemem zajmie się ktoś inny, to nie zajmie się nim nikt.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Rafał Kosik",
        "slug": "rafal-kosik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rafal-kosik"
      },
      "book": {
        "title": "Felix, Net i Nika oraz Orbitalny Spisek",
        "slug": "felix-net-i-nika-oraz-orbitalny-spisek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rafal-kosik/felix-net-i-nika-oraz-orbitalny-spisek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "bierność",
          "slug": "biernosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biernosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Felix,_Net_i_Nika#Felix,_Net_i_Nika_oraz_Orbitalny_Spisek_(2008)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:52"
    },
    {
      "id": "23800d3b-40b9-4ce4-9e24-d8b7c84055fb",
      "slug": "to-co-dzisiaj",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rafal-kosik/felix-net-i-nika-oraz-teoretycznie-mozliwa-katastrofa/to-co-dzisiaj",
      "text": "To, co dzisiaj robimy, ma wpływ na całe nasze życie. Od nas samych zależy, czy będzie to przyszłość szczęśliwa, czy też nastąpi Teoretycznie Możliwa Katastrofa.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Rafał Kosik",
        "slug": "rafal-kosik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rafal-kosik"
      },
      "book": {
        "title": "Felix, Net i Nika oraz Teoretycznie Możliwa Katastrofa",
        "slug": "felix-net-i-nika-oraz-teoretycznie-mozliwa-katastrofa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/rafal-kosik/felix-net-i-nika-oraz-teoretycznie-mozliwa-katastrofa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Felix,_Net_i_Nika#Felix,_Net_i_Nika_oraz_Teoretycznie_Mo%C5%BCliwa_Katastrofa_(2005)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:51"
    },
    {
      "id": "bda8b9f6-90e2-49d6-96e4-8616941fe6e6",
      "slug": "wszystko-jest-kwestia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/wszystko-jest-kwestia",
      "text": "Wszystko jest kwestią wyobraźni. Nasza odpowiedzialność zaczyna się od wyobraźni. Yeats napisał: In dreams begin the responsibilities – doprawdy miał rację. A mówiąc na odwrót, gdzie nie ma wyobraźni, być może nie rodzi się odpowiedzialność. Jak widać z przykładu Eichmanna.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wyobraźnia",
          "slug": "wyobraznia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyobraznia"
        },
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:06"
    },
    {
      "id": "c9af8f4e-4238-476c-a7ec-650394bb6c17",
      "slug": "odpowiedzialnosc-rodzi-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/odpowiedzialnosc-rodzi-sie",
      "text": "Odpowiedzialność rodzi się w snach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "sny",
          "slug": "sny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:05"
    },
    {
      "id": "c4028b0e-cbd5-4db5-a536-7e7388bf4b01",
      "slug": "ale-mysle-ze-chyba",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones/stad-do-wiecznosci/ale-mysle-ze-chyba",
      "text": "Ale myślę, że chyba lepiej, żeśmy się nareszcie pozbyli tego Prewitta. – Chyba lepiej – powiedział Warden. – Pewnie pan uważa, że to gruboskórność z mojej strony – powiedział szybko porucznik Ross. – Nie. – Przede wszystkim jestem odpowiedzialny za kompanię jako całość. Nie za poszczególne jednostki. I jeżeli jakaś jednostka zagraża bezpieczeństwu całości, to zagraża i tej mojej odpowiedzialności. Nadal powtarzam, że moim zdaniem dobrze się stało, żeśmy się nareszcie pozbyli tego człowieka. – Pan porucznik nie musi usprawiedliwiać się przede mną. – Nie, ale muszę usprawiedliwiać się przed samym sobą – odparł Ross. – W takim razie niech pan mnie nie używa jako worka do boksowania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "James Jones",
        "slug": "james-jones",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones"
      },
      "book": {
        "title": "Stąd do wieczności",
        "slug": "stad-do-wiecznosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones/stad-do-wiecznosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wyrzuty sumienia",
          "slug": "wyrzuty-sumienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyrzuty-sumienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/St%C4%85d_do_wieczno%C5%9Bci#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:50"
    },
    {
      "id": "e6422cf1-f17f-4e1e-a94d-c72010e6755a",
      "slug": "trzeba-byc-odpowiedzialnym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka/trzeba-byc-odpowiedzialnym",
      "text": "Trzeba być odpowiedzialnym do końca, nawet za własne samobójstwo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Barbara Rosiek",
        "slug": "barbara-rosiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek"
      },
      "book": {
        "title": "Byłam schizofreniczką",
        "slug": "bylam-schizofreniczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C5%82am_schizofreniczk%C4%85#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:48"
    },
    {
      "id": "706d3b30-1045-42c5-8b02-169f329d3074",
      "slug": "wiesz-basiu-i-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka/wiesz-basiu-i-nie",
      "text": "Wiesz Basiu, i nie chcesz się do tego przyznać ponownie przed sobą, w nowej świadomości, nie chcesz zaistnieć do końca jako osoba dorosła, odpowiedzialna. Wolisz być tu, tam, ówdzie, nigdzie, ponad tam, lekka, bolesna, ponadczasowa, na swój sposób nieśmiertelna. Jak Bóg!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Barbara Rosiek",
        "slug": "barbara-rosiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek"
      },
      "book": {
        "title": "Byłam schizofreniczką",
        "slug": "bylam-schizofreniczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ucieczka od siebie",
          "slug": "ucieczka-od-siebie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ucieczka-od-siebie"
        },
        {
          "name": "schizofrenia",
          "slug": "schizofrenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/schizofrenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C5%82am_schizofreniczk%C4%85#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:48"
    },
    {
      "id": "455676ce-793f-4c47-aa5c-1335437c875c",
      "slug": "nie-jest-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka/nie-jest-sie",
      "text": "Nie jest się odpowiedzialnym, że go nie kochano. Jest się jedynie odpowiedzialnym za to, że się nie kocha.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Barbara Rosiek",
        "slug": "barbara-rosiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek"
      },
      "book": {
        "title": "Byłam schizofreniczką",
        "slug": "bylam-schizofreniczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C5%82am_schizofreniczk%C4%85#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:47"
    },
    {
      "id": "13a7ded2-686b-4108-a7bb-80aa5dd8ea8d",
      "slug": "twierdzic-iz-owa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony/twierdzic-iz-owa",
      "text": "Twierdzić, iż owa pierwsza przyczyna, wielkie nieznane, odpowiedzialne za to, że istnieje raczej coś niż nic, to istota, która potrafiła zaprojektować Wszechświat i przemawiać do miliardów ludzi równoczesne, to nic więcej niż ucieczka od odpowiedzialności, od odpowiedzialności za znalezienie prawdziwego wyjaśnienia. To przeraźliwa demonstracja samozadowolenia i oportunizmu, przeczące nie tylko zdrowemu rozsądkowi poszukiwanie haka zwisającego z nieba.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Dawkins",
        "slug": "richard-dawkins",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg urojony",
        "slug": "bog-urojony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Dawkins#B%C3%B3g_urojony_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:41"
    },
    {
      "id": "66c6029f-177a-4084-ac44-2340047acfb7",
      "slug": "samotnosc-daje-sile",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dolega-mostowicz/bracia-dalcz-i-s-ka/samotnosc-daje-sile",
      "text": "Samotność daje siłę. Siła jest poczuciem odpowiedzialności tylko przed sobą samym i więcej przed nikim.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Dołęga-Mostowicz",
        "slug": "tadeusz-dolega-mostowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dolega-mostowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Bracia Dalcz i S-ka",
        "slug": "bracia-dalcz-i-s-ka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dolega-mostowicz/bracia-dalcz-i-s-ka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 287,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        },
        {
          "name": "siła",
          "slug": "sila",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sila"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Do%C5%82%C4%99ga-Mostowicz#Bracia_Dalcz_i_S-ka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:35"
    },
    {
      "id": "77bf07ae-25e0-4f7c-813f-4935cc597e70",
      "slug": "niektorzy-z-mieszczuchow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/wymarzony-dom-ani/niektorzy-z-mieszczuchow",
      "text": "Niektórzy z mieszczuchów, co to mają letnie mieszkania nad przystanią, są tak bezmyślni, że dochodzą w tym do okrucieństwa. Jest to najdroższy rodzaj zbrodni, takie bezmyślne okrucieństwo. Nie sposób z tym walczyć. W lecie trzymają sobie koty, żywią je i pieszczą, ubierają we wstążeczki i kryzy, a kiedy zbliża się zima, odjeżdżają do miasta, zostawiając biedne stworzenia bez opieki na głód i zimno. Krew się we mnie burzy, jak o tym myślę. Pewnego razu, w zimie, znalazłem na brzegu zmarzniętą kotkę, leżącą obok ciałek swych trojga wygłodzonych kociąt. Zamarzła starając się otulić je swoją drobną posturą. Obejmowała je małymi łapkami. (...) Znałem panią, która je tak porzuciła. Poszedłem do niej do domu i powiedziałem jej prosto w oczy moje zdanie o tym.(...) Rozpłakała się i powiedziała, że „nie myślała o tym”. A ja jej powiedziałem: \"Czy pani sobie wyobraża, że to będzie dostateczna wymówka na Sądzie Ostatecznym, jak przyjdzie pani odpowiadać za życie tej nieszczęsnej matki? Mam wrażenie, że Stwórca zapyta panią wówczas, na co dał pani mózg, jeżeli nie w tym celu, aby pani myślała.\"",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Wymarzony dom Ani",
        "slug": "wymarzony-dom-ani",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/wymarzony-dom-ani"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 83,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "okrucieństwo",
          "slug": "okrucienstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/okrucienstwo"
        },
        {
          "name": "koty",
          "slug": "koty",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/koty"
        },
        {
          "name": "znęcanie się nad zwierzętami",
          "slug": "znecanie-sie-nad-zwierzetami",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/znecanie-sie-nad-zwierzetami"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wymarzony_dom_Ani#Kapitan_Jakub",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:32"
    },
    {
      "id": "634019e1-025a-4ae8-acfc-f8f6cf8792b7",
      "slug": "unikanie-odpowiedzialnosci-to-przeklenstwo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/wymarzony-dom-ani/unikanie-odpowiedzialnosci-to-przeklenstwo",
      "text": "Unikanie odpowiedzialności – to przekleństwo nowoczesnego życia, to tajemnica niepokoju i niezadowolenia prześladującego świat dzisiejszy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Wymarzony dom Ani",
        "slug": "wymarzony-dom-ani",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/wymarzony-dom-ani"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 237,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wymarzony_dom_Ani#Gilbert_Blythe",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:32"
    },
    {
      "id": "ed4e31a0-ee06-4c37-bdbe-1681e6afd0f1",
      "slug": "sami-stwarzamy-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-z-avonlea/sami-stwarzamy-sobie",
      "text": "Sami stwarzamy sobie życie, gdziekolwiek jesteśmy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Ania z Avonlea",
        "slug": "ania-z-avonlea",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-z-avonlea"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lucy_Maud_Montgomery#2._Ania_z_Avonlea_(1909)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:30"
    },
    {
      "id": "efee3e67-6851-425f-b519-5c0935ca12be",
      "slug": "zdawalem-sobie-jednak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-anders/bez-ostatniego-rozdzialu-wspomnienia-z-lat-1939-1946/zdawalem-sobie-jednak",
      "text": "Zdawałem sobie jednak sprawę, że Korpus i na innym odcinku miałby duże straty. Natomiast wykonanie tego zadania ze względu na rozgłos jaki Monte Cassino zyskało wówczas w świecie mogło mieć duże znaczenie dla sprawy polskiej. Byłoby najlepszą odpowiedzią na propagandę sowiecką, która twierdziła, że Polacy nie chcą się bić z Niemcami. Podtrzymywałoby na duchu opór walczącego Kraju. Przyniosłoby dużą chwałę orężowi polskiemu. Oceniałem ryzyko podjęcia tej walki, nieuniknione straty oraz moją pełną odpowiedzialność w razie niepowodzenia. Po krótkim namyśle oświadczyłem, że podejmuję się tego trudnego zadania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Władysław Anders",
        "slug": "wladyslaw-anders",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-anders"
      },
      "book": {
        "title": "Bez ostatniego rozdziału. Wspomnienia z lat 1939-1946",
        "slug": "bez-ostatniego-rozdzialu-wspomnienia-z-lat-1939-1946",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-anders/bez-ostatniego-rozdzialu-wspomnienia-z-lat-1939-1946"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ryzyko",
          "slug": "ryzyko",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ryzyko"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%82adys%C5%82aw_Anders#Bez_ostatniego_rozdzia%C5%82u._Wspomnienia_z_lat_1939%E2%80%931946",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:29"
    },
    {
      "id": "25fb9ba2-0c08-417d-917a-75baf1997acb",
      "slug": "przyszlo-ciezkie-zalamanie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-czerwinska/korona-ziemi/przyszlo-ciezkie-zalamanie",
      "text": "Przyszło ciężkie załamanie pogody. Straciło życie kilku wspinaczy zaskoczonych wysoko na grani. Nie winiłam za to Everestu. Taki był, groźny i potężny. To my musieliśmy uniknąć jego gniewu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anna Czerwinska",
        "slug": "anna-czerwinska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-czerwinska"
      },
      "book": {
        "title": "Korona Ziemi",
        "slug": "korona-ziemi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-czerwinska/korona-ziemi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "góry",
          "slug": "gory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/gory"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Korona_Ziemi_(ksi%C4%85%C5%BCka)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:29"
    },
    {
      "id": "279869f8-4e5c-46e6-a035-48f8a8282fbd",
      "slug": "trzeba-wreszcie-skonczyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-cohn-bendit/co-robic/trzeba-wreszcie-skonczyc",
      "text": "Trzeba wreszcie skończyć z tym, co ekonomiści nazywają „eksternalizacją”, polegającą na nieuwzględnianiu kosztów społecznych i środowiskowych w PKB i zaliczaniu ich do kosztów nieproduktywnych. Eksternalizacja to przeniesienie na ekosystem towarzyszących produkcji kosztów ekologicznych i degradacji środowiska. To także złożenie na barki społeczeństw i jednostek kosztów produkcji (opieka socjalna, warunki pracy), których producent nie chce wziąć na siebie. To w końcu zrzucenie na konsumentów ryzyka zdrowotnego, którego nie chce się wziąć pod uwagę (odpady toksyczne itd.)",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Daniel Cohn-Bendit",
        "slug": "daniel-cohn-bendit",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-cohn-bendit"
      },
      "book": {
        "title": "Co robić?",
        "slug": "co-robic",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-cohn-bendit/co-robic"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ekologia",
          "slug": "ekologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ekologia"
        },
        {
          "name": "gospodarka",
          "slug": "gospodarka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/gospodarka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Daniel_Cohn-Bendit#Co_robi%C4%87%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:28"
    },
    {
      "id": "deab9450-71a9-481e-a4dc-4e8e2327a596",
      "slug": "najciezsze-brzemie-przywodcy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon/najciezsze-brzemie-przywodcy",
      "text": "Najcięższe brzemię przywódcy to odpowiedzialność za podlegających ci ludzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Christopher Paolini",
        "slug": "christopher-paolini",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini"
      },
      "book": {
        "title": "Eragon",
        "slug": "eragon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przywództwo",
          "slug": "przywodztwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przywodztwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eragon",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:21"
    },
    {
      "id": "aa2b09f2-6907-4642-ae45-594a8b01cdbe",
      "slug": "nie-baczac-na-zmiany",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/pianola/nie-baczac-na-zmiany",
      "text": "Nie bacząc na zmiany, jakie to może poczynić we wzorcach ludzkiego życia, wprowadza się bezustannie nowe maszyny, nowe formy organizacyjne i nowe metody zwiększania wydajności. Czynienie tego bez troski o zmiany, jakie to może spowodować we wzorcach życia ludzkiego, jest bezprawiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kurt Vonnegut",
        "slug": "kurt-vonnegut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut"
      },
      "book": {
        "title": "Pianola",
        "slug": "pianola",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/pianola"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "technologia",
          "slug": "technologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/technologia"
        },
        {
          "name": "postęp technologiczny",
          "slug": "postep-technologiczny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/postep-technologiczny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pianola",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:14"
    },
    {
      "id": "99e8ff23-ad60-48c2-bd9c-1aa55cff329b",
      "slug": "jestesmy-tym-kogo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/matka-noc/jestesmy-tym-kogo",
      "text": "Jesteśmy tym, kogo udajemy, i dlatego musimy bardzo uważać, kogo udajemy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kurt Vonnegut",
        "slug": "kurt-vonnegut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut"
      },
      "book": {
        "title": "Matka noc",
        "slug": "matka-noc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/matka-noc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "pozory",
          "slug": "pozory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pozory"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kurt_Vonnegut#Matka_noc",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:13"
    },
    {
      "id": "d0c04e97-c9ad-4fce-b7ef-ff5414fe0421",
      "slug": "gdybym-miala-cos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/w-zwierciadle-niejasno/gdybym-miala-cos",
      "text": "Gdybym miała coś narysować i wiedziałabym, że to co narysuję stanie się żywe, nie wzięłabym ołówka do ręki. Nigdy nie odważyłabym się obdarować życiem czegoś, co nie mogłoby się bronić przeciw wszystkim tym gorliwym kredkom…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jostein Gaarder",
        "slug": "jostein-gaarder",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder"
      },
      "book": {
        "title": "W zwierciadle niejasno",
        "slug": "w-zwierciadle-niejasno",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/w-zwierciadle-niejasno"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jostein_Gaarder#W_zwierciadle_niejasno",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:07"
    },
    {
      "id": "3dfc3f5a-ba8c-4674-ad36-257a7f5dd6c4",
      "slug": "przyszlosc-wydaje-werdykt",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kobo-abe/czwarta-epoka/przyszlosc-wydaje-werdykt",
      "text": "Przyszłość wydaje werdykt „winny” na to poczucie ciągłości zwyczajnego życia. Właśnie ten problem traktuję jako szczególnie ważny w tych krytycznych czasach i decyduję się uchwycić tę postać przyszłości, która wtargnęła we współczesność jako strona sądząca. Nasze poczucie ciągłości musi umrzeć w momencie, gdy ujrzy przyszłość. Aby zrozumieć przyszłość, nie wystarczy po prostu żyć w teraźniejszości. Musimy jasno sobie uświadomić, że największa wina kryje się właśnie w tym zwyczajnym porządku, który nazywamy codziennością. Prawdopodobnie nie istnieje coś takiego jak okrutna przyszłość. Jest okrutna dlatego, że właśnie jest przyszłością. Odpowiedzialność za okrucieństwo spoczywa jednak na teraźniejszości, niezdolnej zaakceptować przepaści dzielącej od przyszłości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kōbō Abe",
        "slug": "kobo-abe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kobo-abe"
      },
      "book": {
        "title": "Czwarta epoka",
        "slug": "czwarta-epoka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kobo-abe/czwarta-epoka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        },
        {
          "name": "codzienność",
          "slug": "codziennosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/codziennosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/K%C5%8Db%C5%8D_Abe#Czwarta_epoka_(1959)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:06"
    },
    {
      "id": "2083617b-bf6e-4784-8489-a93e7967aae4",
      "slug": "otrzymujemy-rozkazy-i-dbamy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/otrzymujemy-rozkazy-i-dbamy",
      "text": "Otrzymujemy rozkazy i dbamy o ich wykonanie, to wszystko. Force Publique nie ustala wysokości kontyngentu, panie Casement. Ustalają ją władze polityczne oraz dyrektorzy koncesjonowanych firm. My jesteśmy wykonawcami polityki, w której nie mamy żadnego udziału. Nikt nigdy nie pytał nas o zdanie. Gdyby tak było, sprawy być może wyglądałyby lepiej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "posłuszeństwo",
          "slug": "posluszenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/posluszenstwo"
        },
        {
          "name": "wymówki",
          "slug": "wymowki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wymowki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:53"
    },
    {
      "id": "de85b67a-bec4-46c9-b986-a4b2f51c1d8c",
      "slug": "przesluchiwani-pewnie-musieli",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/lituma-w-andach/przesluchiwani-pewnie-musieli",
      "text": "Przesłuchiwani pewnie musieli opowiedzieć wszystko, ukrywając swoją odpowiedzialność najlepiej, jak umieli – to znaczy wyolbrzymiając odpowiedzialność innych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Lituma w Andach",
        "slug": "lituma-w-andach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/lituma-w-andach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wymówki",
          "slug": "wymowki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wymowki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lituma_w_Andach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:51"
    },
    {
      "id": "14957df6-c826-4c52-a29d-662c31c98757",
      "slug": "nie-moze-milczec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie/nie-moze-milczec",
      "text": "Nie może milczeć – bo ten, kto milczy, ten udziela przyzwolenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Jak ryba w wodzie",
        "slug": "jak-ryba-w-wodzie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "milczenie",
          "slug": "milczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jak_ryba_w_wodzie#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:49"
    },
    {
      "id": "5b36e742-7ca4-48cc-bb0f-58be4c5deb21",
      "slug": "sklepikarzowi-ktory-zostawia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-golden/wyznania-gejszy/sklepikarzowi-ktory-zostawia",
      "text": "Sklepikarzowi, który zostawia otwartą wystawę, nie wolno złorzeczyć na deszcz, że mu zniszczył towary.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Arthur Golden",
        "slug": "arthur-golden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-golden"
      },
      "book": {
        "title": "Wyznania Gejszy",
        "slug": "wyznania-gejszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arthur-golden/wyznania-gejszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        },
        {
          "name": "narzekanie",
          "slug": "narzekanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/narzekanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyznania_gejszy#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:46"
    },
    {
      "id": "c45e6e18-0daa-447f-bc8a-1850cf94c6a8",
      "slug": "moj-lekarz-mowi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/douglas-adams/zycie-wszechswiat-i-cala-reszta/moj-lekarz-mowi",
      "text": "Mój lekarz mówi, że mam zdeformowany gruczoł obowiązków obywatelskich oraz wrodzoną słabość kośćca moralnego i dlatego jestem zwolniony od ratowania wszechświatów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Douglas Adams",
        "slug": "douglas-adams",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/douglas-adams"
      },
      "book": {
        "title": "Życie, wszechświat i cała reszta",
        "slug": "zycie-wszechswiat-i-cala-reszta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/douglas-adams/zycie-wszechswiat-i-cala-reszta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wymówki",
          "slug": "wymowki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wymowki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%BBycie,_wszech%C5%9Bwiat_i_ca%C5%82a_reszta",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:39"
    },
    {
      "id": "6208d2d2-d0b0-42dc-8091-f47771072f7a",
      "slug": "polska-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa/polska-nie-jest",
      "text": "Polska nie jest własnością tego czy innego Polaka, tego czy innego obozu ani nawet jednego pokolenia. Należy ona do całego łańcucha pokoleń, wszystkich tych, które były i które będą. Człowiek, który ryzykuje byt narodu, jest jak gracz, który siada do zielonego stołu z cudzymi pieniędzmi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Roman Dmowski",
        "slug": "roman-dmowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski"
      },
      "book": {
        "title": "Polityka polska i odbudowanie państwa",
        "slug": "polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ryzyko",
          "slug": "ryzyko",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ryzyko"
        },
        {
          "name": "ojczyzna",
          "slug": "ojczyzna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojczyzna"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Roman_Dmowski#Polityka_polska_i_odbudowanie_pa%C5%84stwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:32"
    },
    {
      "id": "0915beef-48cf-4fcf-a2a9-d5d278747f49",
      "slug": "polski-sie-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa/polski-sie-nie",
      "text": "Polski się nie buduje ani dla siebie, ani dla swej partii, ani nawet dla swego pokolenia. Ona jest własnością nieskończonego szeregu pokoleń, które ją tworzyły i tworzyć będą, które stanowią naród. Tylko ten w wielkich, przełomowych chwilach znajdzie właściwą drogę, kto ma poczucie odpowiedzialności względem tak pojętego narodu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Roman Dmowski",
        "slug": "roman-dmowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski"
      },
      "book": {
        "title": "Polityka polska i odbudowanie państwa",
        "slug": "polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ojczyzna",
          "slug": "ojczyzna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojczyzna"
        },
        {
          "name": "Polacy",
          "slug": "polacy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/polacy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Roman_Dmowski#Polityka_polska_i_odbudowanie_pa%C5%84stwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:32"
    },
    {
      "id": "622415f8-4fb3-4ac9-a621-eb33cdccea4e",
      "slug": "dorosli-jednak-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/lsnienie/dorosli-jednak-zawsze",
      "text": "Dorośli jednak zawsze wprowadzają takie zamieszanie, każdy ewentualny czyn zamącają myślami o następstwach, brakiem zaufania do siebie, wyobrażeniami o sobie, uczuciami miłości i odpowiedzialności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Lśnienie",
        "slug": "lsnienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/lsnienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/L%C5%9Bnienie_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:17"
    },
    {
      "id": "89ac0a9c-ff30-47a4-97da-3660f6f0f1ac",
      "slug": "igra-z-ogniem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/bezsennosc/igra-z-ogniem",
      "text": "Igra z ogniem, a jak ktoś igra z ogniem, nie powinien płakać, kiedy się poparzy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Bezsenność",
        "slug": "bezsennosc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/bezsennosc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ryzyko",
          "slug": "ryzyko",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ryzyko"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bezsenno%C5%9B%C4%87_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:13"
    },
    {
      "id": "689b3a66-64e3-4105-b676-5651a421e840",
      "slug": "jestescie-strozami-waszej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-ignacy-kraszewski/banita/jestescie-strozami-waszej",
      "text": "Jesteście stróżami waszej własnej wolności (…), strzeżcie zatem i brońcie waszych wolności, lecz dajcie na to pozór, aby ta wolność wasza źle użytą nie była.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Józef Ignacy Kraszewski",
        "slug": "jozef-ignacy-kraszewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-ignacy-kraszewski"
      },
      "book": {
        "title": "Banita",
        "slug": "banita",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-ignacy-kraszewski/banita"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/J%C3%B3zef_Ignacy_Kraszewski#Banita",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:53"
    },
    {
      "id": "ee4b404a-e252-4272-aa76-51e46817c1ff",
      "slug": "kazdy-czlowiek-ktory",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie/kazdy-czlowiek-ktory",
      "text": "Każdy człowiek, który na dnie ginie, mówi do mnie krwawymi oczyma: dlaczego pozwoliłeś? I ja nie mógłbym odpowiedzieć, że mam ważniejsze sprawy, skoro stałem tu i widziałem. Nie mogę być cichą i świecącą gwiazdą ponad krwawym morzem, więc gdy nadarzy się sposobność, zejdę, będę walczył, póki starczy sił.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Brzozowski",
        "slug": "stanislaw-brzozowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski"
      },
      "book": {
        "title": "Płomienie",
        "slug": "plomienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "solidarność",
          "slug": "solidarnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/solidarnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Brzozowski#P%C5%82omienie_(1908)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:52"
    },
    {
      "id": "927f03e5-fca3-4715-85b0-254b2a470b43",
      "slug": "to-co-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie/to-co-czlowiek",
      "text": "To, co człowiek czyni, musi on uważać za swoją odpowiedzialność, musi przyjmować odpowiedzialność za wszystko w czym bierze udział, do czego przyczynia się całym życiem swoim – gdyż inaczej demoralizuje sam siebie. Zrzucanie z ludzi odpowiedzialności za ich czyny, przyzwyczajanie ich do tej myśli jest budowaniem i rozwijaniem psychiki niewolniczej. Nasza swoboda sięga tak daleko, ten sam ma okres co i nasze poczucie odpowiedzialności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Brzozowski",
        "slug": "stanislaw-brzozowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski"
      },
      "book": {
        "title": "Płomienie",
        "slug": "plomienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Brzozowski#P%C5%82omienie_(1908)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:52"
    },
    {
      "id": "3f5331d8-e5e8-483e-baf0-332fc5739af9",
      "slug": "nigdzie-w-zadnej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/idee-wstep-do-filozofii-dojrzalosci-dziejowej/nigdzie-w-zadnej",
      "text": "Nigdzie w żadnej dziedzinie człowiek nie ma do czynienia z zagadnieniami innymi jak tylko tymi, jakie sam dla siebie działalnością swą stwarza i rozwiązuje. Materializm dziejowy czyni tę bezwiedną pracę – świadomą, ukazuje nam, że wszędzie i zawsze w całym naszym życiu mamy do czynienia z ludzkimi problemami, z wynikami naszej całej działalności, tym samym: – z zagadnieniami, które sam człowiek rozwiązać m u s i, których nic prócz niego samego nie rozstrzyga. Materializm dziejowy wyklucza raz na zawsze wszelkie ideologiczne, fetyszystyczne substancjalizacje naszej bierności: czy nazywają się one bóstwem, czy ideą, czy bardziej skromnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Brzozowski",
        "slug": "stanislaw-brzozowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski"
      },
      "book": {
        "title": "Idee. Wstęp do filozofii dojrzałości dziejowej",
        "slug": "idee-wstep-do-filozofii-dojrzalosci-dziejowej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/idee-wstep-do-filozofii-dojrzalosci-dziejowej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Brzozowski#Idee._Wst%C4%99p_do_filozofii_dojrza%C5%82o%C5%9Bci_dziejowej_(1910)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:51"
    },
    {
      "id": "ceae10d6-bdbc-4990-8bc0-66315aa5f826",
      "slug": "czlowiek-ktory-ma-odwage",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/autoportret-czlowieka/czlowiek-ktory-ma-odwage",
      "text": "Człowiek, który ma odwagę wziąć odpowiedzialność za samego siebie, na ogół szybciej się starzeje niż ten, który tę odpowiedzialność przerzuca na otoczenie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Kępiński",
        "slug": "antoni-kepinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski"
      },
      "book": {
        "title": "Autoportret człowieka",
        "slug": "autoportret-czlowieka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/autoportret-czlowieka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 79,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "starość",
          "slug": "starosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/starosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_K%C4%99pi%C5%84ski#Autoportret_cz%C5%82owieka._My%C5%9Bli,_aforyzmy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:35"
    },
    {
      "id": "b8d88e67-a4ed-4144-995c-bad057c43440",
      "slug": "urodzic-to-znaczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/simone-de-beauvoir/druga-plec/urodzic-to-znaczy",
      "text": "Urodzić – to znaczy przyjąć zobowiązanie; jeżeli matka się później uchyla od niego – popełnia występek przeciw ludzkiemu życiu, przeciw czyjejś wolności; ale nikt jej tego zobowiązania nie może narzucić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Simone de Beauvoir",
        "slug": "simone-de-beauvoir",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/simone-de-beauvoir"
      },
      "book": {
        "title": "Druga płeć",
        "slug": "druga-plec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/simone-de-beauvoir/druga-plec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "matka",
          "slug": "matka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Druga_p%C5%82e%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:35"
    },
    {
      "id": "929fe7e6-a3f9-4e78-81be-d81c03693947",
      "slug": "bo-nasze-zycie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda/bo-nasze-zycie",
      "text": "Bo nasze życie to wieczna odpowiedzialność i zatraciliśmy swobodę błądzenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Lange",
        "slug": "antoni-lange",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange"
      },
      "book": {
        "title": "Miranda",
        "slug": "miranda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_Lange#Miranda_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:26"
    },
    {
      "id": "b756337a-0eaf-4248-ab4d-7cdb2c4aa87e",
      "slug": "na-poniewierke-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/barcikowscy/na-poniewierke-czlowiek",
      "text": "Na poniewierkę człowiek sam zasłuży, tylko tego nie uznaje, z natury będąc niesprawiedliwym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Barcikowscy",
        "slug": "barcikowscy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/barcikowscy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 136,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Barcikowscy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:39"
    },
    {
      "id": "81f7d19d-9e02-45fc-8894-c753663f2592",
      "slug": "to-od-ciebie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola/nigdy-w-zyciu/to-od-ciebie",
      "text": "To od ciebie zależy, jak się będziesz czuła.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Katarzyna Grochola",
        "slug": "katarzyna-grochola",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola"
      },
      "book": {
        "title": "Nigdy w życiu!",
        "slug": "nigdy-w-zyciu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-grochola/nigdy-w-zyciu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Nigdy_w_%C5%BCyciu!#Inni_bohaterowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:37"
    },
    {
      "id": "826c8db1-d6f3-4bbb-a9a5-8ba38898f489",
      "slug": "nadchodza-trudne-czasy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/krew-elfow/nadchodza-trudne-czasy",
      "text": "Nadchodzą trudne czasy. Trudne i niebezpieczne. Nadchodzi czas zmian. Przykro byłoby starzeć się w przekonaniu, że nie uczyniło się niczego, by zmiany, które nadchodzą, były zmianami na lepsze. Prawda?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Sapkowski",
        "slug": "andrzej-sapkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Krew elfów",
        "slug": "krew-elfow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/krew-elfow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krew_elf%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:35"
    },
    {
      "id": "02d8bf1c-2bf8-4fbf-b755-77ad58949fe0",
      "slug": "bledy-tez-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/krew-elfow/bledy-tez-sie",
      "text": "Błędy też się dla mnie liczą. Nie wykreślam ich ani z życia, ani z pamięci. I nigdy nie winię za nie innych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Sapkowski",
        "slug": "andrzej-sapkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Krew elfów",
        "slug": "krew-elfow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/krew-elfow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Sapkowski#Krew_elf%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:34"
    },
    {
      "id": "03b3d9e8-6090-4c40-abac-71961ce67ac0",
      "slug": "ciagle-ta-cholerna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam/ciagle-ta-cholerna",
      "text": "Ciągle ta cholerna biurokracja. To obsesja wszystkich, pracujących w służbach bezpieczeństwa publicznego. Nikt nie podejmuje ryzyka, zanim się nie upewni, że ma pełne poparcie przełożonego. Ludzie, którzy rokowali nadzieje, byli operatywni i pełni entuzjazmu, pozwolili się przytłoczyć machinie administracyjnej. Stanęli przed problemem nie do rozwiązania: mają działać szybko, a jednocześnie z poszanowaniem obowiązującej hierarchii.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Zwycięzca jest sam",
        "slug": "zwyciezca-jest-sam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "biurokracja",
          "slug": "biurokracja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biurokracja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zwyci%C4%99zca_jest_sam#Inspektor_Savoy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:32"
    },
    {
      "id": "4841ffb9-dd4b-4e21-b4da-f192d43775e4",
      "slug": "w-istocie-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/w-istocie-tylko",
      "text": "W istocie tylko my ponosimy winę za to, co zdarza się w naszym życiu. Wielu ludzi przeszło przez te same trudności, co my, ale zareagowało inaczej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:29"
    },
    {
      "id": "29b5bc78-8680-4085-b2ae-0c97bd250908",
      "slug": "jesli-nie-chcesz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/jesli-nie-chcesz",
      "text": "Jeśli nie chcesz wpaść w tarapaty, podziel się równo odpowiedzialnością z innymi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność zbiorowa",
          "slug": "odpowiedzialnosc-zbiorowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:28"
    },
    {
      "id": "00edeae4-ade3-43a3-9258-36d279d6b290",
      "slug": "pogodzilam-sie-z-tym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/pogodzilam-sie-z-tym",
      "text": "Pogodziłam się z tym, że jeśli moje życie nie miało sensu, to nikt oprócz mnie nie był temu winien.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:28"
    },
    {
      "id": "3e8e8d30-c006-485b-9d8e-4d66b6494ba9",
      "slug": "wolno-nam-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/wolno-nam-wszystko",
      "text": "Wolno nam wszystko – nie wolno tylko stawać na drodze miłości. Kiedy do tego dochodzi, ten, kto próbował zburzyć jej dzieło, musi je odbudować.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:26"
    },
    {
      "id": "5c526a03-624c-4b72-893a-3fe92b263a4a",
      "slug": "w-milosci-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/jedenascie-minut/w-milosci-nie",
      "text": "W miłości nie można się nawzajem ranić, bo przecież każdy odpowiada za własne uczucia i nie ma prawa potępiać drugiego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Jedenaście minut",
        "slug": "jedenascie-minut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/jedenascie-minut"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jedena%C5%9Bcie_minut#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "aa03b5df-6ce1-4647-bb2f-3a4fa7afeff8",
      "slug": "do-tej-pory",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/jedenascie-minut/do-tej-pory",
      "text": "Do tej pory uważałam, że dziewczyny idą do łóżka za pieniądze, bo życie nie pozostawiło im żadnego innego wyboru. Teraz widzę, że to nieprawda. Mogłam powiedzieć tak lub nie, nikt mnie do niczego nie zmuszał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Jedenaście minut",
        "slug": "jedenascie-minut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/jedenascie-minut"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        },
        {
          "name": "prostytucja",
          "slug": "prostytucja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prostytucja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jedena%C5%9Bcie_minut#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:18"
    },
    {
      "id": "bef768db-8c1e-411a-bf88-f8c50ae765b2",
      "slug": "odgrywanie-roli-wspanialomyslnego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym/odgrywanie-roli-wspanialomyslnego",
      "text": "Odgrywanie roli wspaniałomyślnego nadaje się w sam raz dla tych, którzy boją się przyjąć na siebie odpowiedzialność za własne życie. O ileż prościej jest wierzyć w swoją szlachetność, niż stawić czoło innym i walczyć o swoje prawa. O ileż wygodniej jest wysłuchać obelgi i nie obrazić się, zamiast zdobyć się na odwagę i rzucić do walki z silniejszym przeciwnikiem. Można przecież zawsze udać, że rzucony w nas kamień chybił celu. I tylko nocą – gdy zostajemy sami ze sobą, a nasi bliscy śpią – tylko nocą możemy w ciszy zapłakać nad własnym tchórzostwem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Demon i panna Prym",
        "slug": "demon-i-panna-prym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "tchórzostwo",
          "slug": "tchorzostwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tchorzostwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Demon_i_panna_Prym#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:17"
    },
    {
      "id": "e16d10f4-9651-4b3c-aa1a-6c06fe709df1",
      "slug": "wolna-wola-wymaga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello/wolna-wola-wymaga",
      "text": "Wolna wola wymaga olbrzymiej odpowiedzialności, kosztuje mnóstwo wysiłku i wiąże się z bólem i cierpieniem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Czarownica z Portobello",
        "slug": "czarownica-z-portobello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarownica_z_Portobello#Atena",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:15"
    },
    {
      "id": "64370783-4c36-420b-a731-732c581ca3c9",
      "slug": "nikomu-nikim-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello/nikomu-nikim-nie",
      "text": "Nikomu nikim nie wolno manipulować. W każdym związku dwojga ludzi obie strony są odpowiedzialne za to, co robią, nawet jeśli potem jedna z nich oskarża drugą, że została przez nią wykorzystana.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Czarownica z Portobello",
        "slug": "czarownica-z-portobello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "relacje międzyludzkie",
          "slug": "relacje-miedzyludzkie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/relacje-miedzyludzkie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "manipulacja",
          "slug": "manipulacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/manipulacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarownica_z_Portobello#Atena",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:15"
    },
    {
      "id": "a45b36ea-d24c-46ed-b66f-971d027d6671",
      "slug": "nie-zostaniemy-osadzeni",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/byc-jak-plynaca-rzeka/nie-zostaniemy-osadzeni",
      "text": "Nie zostaniemy osądzeni za popełnione zło, lecz za dobro, którego nie uczyniliśmy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Być jak płynąca rzeka",
        "slug": "byc-jak-plynaca-rzeka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/byc-jak-plynaca-rzeka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C4%87_jak_p%C5%82yn%C4%85ca_rzeka#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:14"
    },
    {
      "id": "707947a7-32bd-4889-b190-5908f61b8888",
      "slug": "dajcie-swoim-pracownikom",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bill-gates/biznes-szybki-j-at-k-mysl/dajcie-swoim-pracownikom",
      "text": "Dajcie swoim pracownikom bardziej wyszukane zadania i lepsze narzędzia, a odkryjecie, że potrafią oni udźwignąć większą odpowiedzialność i wykonywać swoją pracę w mądrzejszy sposób. W erze cyfrowej każdy pracownik musi być pracownikiem umysłowym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bill Gates",
        "slug": "bill-gates",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bill-gates"
      },
      "book": {
        "title": "Biznes szybki j@k myśl",
        "slug": "biznes-szybki-j-at-k-mysl",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bill-gates/biznes-szybki-j-at-k-mysl"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "praca",
          "slug": "praca",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/praca"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "technologia",
          "slug": "technologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/technologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bill_Gates#Biznes_szybki_j%40k_my%C5%9Bl",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:08"
    },
    {
      "id": "44a40d4d-ad0e-4315-a0a4-c89a7cdef1ee",
      "slug": "nie-ma-innego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-balcerowicz/trzeba-sie-bic-z-pis-o-polske-wydanie-ii-uzupelnione/nie-ma-innego",
      "text": "Nie ma innego sposobu na dobre państwo niż silny obywatelski nadzór. Trzeba więc systematycznie i wytrwale działać. Ma się takie państwo, jaki ma się obywatelski nacisk, pilnowanie polityków, bo nie można ich zostawić samym sobie oraz na pastwę etatystycznych grup.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Balcerowicz",
        "slug": "leszek-balcerowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-balcerowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Trzeba się bić z PIS o Polskę. Wydanie II uzupełnione",
        "slug": "trzeba-sie-bic-z-pis-o-polske-wydanie-ii-uzupelnione",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-balcerowicz/trzeba-sie-bic-z-pis-o-polske-wydanie-ii-uzupelnione"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 307,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "polityka",
          "slug": "polityka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/polityka"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "państwo",
          "slug": "panstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/panstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Balcerowicz#Trzeba_si%C4%99_bi%C4%87_z_PiS_o_Polsk%C4%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:08"
    },
    {
      "id": "8086ca3a-a8dd-4015-b15c-e19fae6c4ddf",
      "slug": "empatyzowac-mozna-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/po-pismie/empatyzowac-mozna-tylko",
      "text": "Empatyzować można tylko z już żyjącymi. Empatia wobec bytów hipotetycznych, przyszłych – to nie empatia, to inne zupełnie ćwiczenie umysłu. Toteż w postpiśmienności łatwo i coraz łatwiej przychodzi nam podejmować decyzje z kosztem przesuniętym w przyszłość: na przyszłych nas, na nasze dzieci, wnuki, bezimiennych i pozbawionych twarzy potomków. Stąd rekordowe długi publiczne i życie na kredyt całych społeczeństw: ci, którzy będą musieli zapłacić za naszą nadmiarową konsumpcję, nie są do przeżycia. Podobnie – przyszłe ofiary dzisiejszej ruiny ekologicznej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Dukaj",
        "slug": "jacek-dukaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj"
      },
      "book": {
        "title": "Po piśmie",
        "slug": "po-pismie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/po-pismie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        },
        {
          "name": "empatia",
          "slug": "empatia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/empatia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Dukaj#Po_pi%C5%9Bmie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:00"
    },
    {
      "id": "b3470827-ce0e-4a0d-8f32-a1c8ecf38e2a",
      "slug": "cialo-to-potega",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/lod/cialo-to-potega",
      "text": "Ciało to potęga, ale umysł jest jedyną rzeczą, za jaką człowiek w pełni odpowiada na tym świecie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Dukaj",
        "slug": "jacek-dukaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj"
      },
      "book": {
        "title": "Lód",
        "slug": "lod",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/lod"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ciało",
          "slug": "cialo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cialo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/L%C3%B3d_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:59"
    },
    {
      "id": "94a6ab12-9ac1-46f9-8cbc-4a51a5e8aa37",
      "slug": "gdy-sie-juz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/wydziedziczeni/gdy-sie-juz",
      "text": "Gdy się już tam znajdziesz, gdy wraz ze mną przekroczysz mur, staniesz się jednym z nas. My będziemy odpowiedzialni za ciebie, ty za nas. Będziesz Anarresyjczykiem, staniesz przed takimi samymi wyborami jak my wszyscy. A nie są to łatwe wybory. Wolność nigdy nie bywa łatwa. – Rozejrzał się po cichej, schludnej kabinie, z jej prostymi pulpitami, delikatnymi instrumentami, wysokim sufitem i ścianami bez okien. – Odkryjesz, że jesteś okropnie samotny – zakończył.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ursula K. Le Guin",
        "slug": "ursula-k-le-guin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin"
      },
      "book": {
        "title": "Wydziedziczeni",
        "slug": "wydziedziczeni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/wydziedziczeni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ursula_K._Le_Guin#Wydziedziczeni",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "dd05166f-d50e-4284-a275-b8904783a65a",
      "slug": "czy-nigdy-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/czarnoksieznik-z-archipelagu-powiesc-graficzna/czy-nigdy-nie",
      "text": "Czy nigdy nie pomyślałeś, że tak jak cień musi otaczać światło, tak samo niebezpieczeństwo musi otaczać czarodziejską moc? Te czary to nie gra, w która się bawimy dla przyjemności albo własnej chwały. Pomyśl o tym: o tym, że każde słowo, każde działanie naszej sztuki wypowiadamy i wprowadzamy w ruch na korzyść albo dobra, albo zła. Zanim przemówisz albo uczynisz cokolwiek, musisz znać cenę, jaką trzeba zapłacić!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ursula K. Le Guin",
        "slug": "ursula-k-le-guin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin"
      },
      "book": {
        "title": "Czarnoksiężnik z Archipelagu. Powieść graficzna",
        "slug": "czarnoksieznik-z-archipelagu-powiesc-graficzna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/czarnoksieznik-z-archipelagu-powiesc-graficzna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        },
        {
          "name": "magia",
          "slug": "magia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/magia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarnoksi%C4%99%C5%BCnik_z_Archipelagu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:55"
    },
    {
      "id": "d6b937e5-20c5-437c-b2b2-6be50c1b3aad",
      "slug": "wiedzial-teraz-i-trudna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/czarnoksieznik-z-archipelagu-powiesc-graficzna/wiedzial-teraz-i-trudna",
      "text": "Wiedział teraz – i trudna to była wiedza – że jego zadanie nie polegało na tym, aby przekreślić to, co uczynił, lecz na tym, aby skończył, co zaczął.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ursula K. Le Guin",
        "slug": "ursula-k-le-guin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin"
      },
      "book": {
        "title": "Czarnoksiężnik z Archipelagu. Powieść graficzna",
        "slug": "czarnoksieznik-z-archipelagu-powiesc-graficzna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/czarnoksieznik-z-archipelagu-powiesc-graficzna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ursula_K._Le_Guin#Czarnoksi%C4%99%C5%BCnik_z_Archipelagu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:55"
    },
    {
      "id": "69eba942-62cb-4f7e-9684-a75e936563c4",
      "slug": "amerykanskie-tlumaczenie-ludziom",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-steinbeck/na-wschod-od-edenu/amerykanskie-tlumaczenie-ludziom",
      "text": "Amerykańskie tłumaczenie ludziom tryumfować nad grzechem, a grzech można nazwać niewiedzą. Przekład króla Jakuba daje obietnicę w słowie „będziesz”, co oznacza, że ludzie z całą pewnością nad grzechem zatryumfują. Natomiast słowo hebrajskie, wyraz timszel – „możesz” – daje prawo wyboru. Kto wie, czy to nie najważniejsze słowo na świecie. Mówi ono, że droga jest otwarta. Przenosi odpowiedzialność na człowieka. Bo jeśli „możesz”, to znaczy również, że „możesz nie”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Steinbeck",
        "slug": "john-steinbeck",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-steinbeck"
      },
      "book": {
        "title": "Na wschód od Edenu",
        "slug": "na-wschod-od-edenu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-steinbeck/na-wschod-od-edenu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "grzech",
          "slug": "grzech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/grzech"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Steinbeck#Na_wsch%C3%B3d_od_Edenu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:52"
    },
    {
      "id": "478b21bb-4d09-4e1f-9782-53977c609e30",
      "slug": "skorosmy-nawarzyli-piwa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak/doktor-zywago/skorosmy-nawarzyli-piwa",
      "text": "Skorośmy nawarzyli piwa, to musimy je wypić. Skorośmy sami wleźli w wodę, to nie krzyczmy, że toniemy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Borys Pasternak",
        "slug": "borys-pasternak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak"
      },
      "book": {
        "title": "Doktor Żywago",
        "slug": "doktor-zywago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak/doktor-zywago"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Borys_Pasternak#Doktor_%C5%BBywago",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:42"
    },
    {
      "id": "e0635ec0-3b40-4acb-a579-df799dc30bf6",
      "slug": "jakze-to-dzis",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer/odyseja/jakze-to-dzis",
      "text": "Jakże to dziś łatwo ludzie bogów oskarżają! Mówią, że od nas idzie zło, a w istocie sami swą butą sięgają ponad ludzki los i sprowadzają na siebie nieszczęście.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Homer",
        "slug": "homer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer"
      },
      "book": {
        "title": "Odyseja",
        "slug": "odyseja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer/odyseja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        },
        {
          "name": "wymówki",
          "slug": "wymowki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wymowki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Odyseja",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:35"
    },
    {
      "id": "6c4ceffe-f445-48df-9116-9816a3492d72",
      "slug": "w-micie-wygnania",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus/w-micie-wygnania",
      "text": "(…) w micie Wygnania przyznajemy, że zło jest w nas; (…) Zamiast zrzucać odpowiedzialność za nasze nieszczęście na parę protoplastów, przyznajemy poprzez symbol Wygnania, że jesteśmy wyciosani z krzywego drewna (by użyć Kantowskiej metafory) i że nie zasługujemy na to, by wieść beztroskie, szczęśliwe i bezczynne życie; (…).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Jeśli Boga nie ma. Horror metaphysicus",
        "slug": "jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 46,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Je%C5%9Bli_Boga_nie_ma_(1987)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:33"
    },
    {
      "id": "06dbece0-287d-4629-b02e-d1ef09fad30e",
      "slug": "nie-ludzmy-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/klucz-niebieski-albo-opowiesci-biblijne-zebrane-ku-pouczeniu-i-przestrodze/nie-ludzmy-sie",
      "text": "Nie łudźmy się, że nie podejmujemy decyzji, jeśli tylko stwierdzamy fakty.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Klucz niebieski albo opowieści biblijne zebrane ku pouczeniu i przestrodze",
        "slug": "klucz-niebieski-albo-opowiesci-biblijne-zebrane-ku-pouczeniu-i-przestrodze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/klucz-niebieski-albo-opowiesci-biblijne-zebrane-ku-pouczeniu-i-przestrodze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Klucz_niebieski_albo_Opowie%C5%9Bci_biblijne_zebrane_ku_pouczeniu_i_przestrodze_(1965)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:33"
    },
    {
      "id": "b19ab6cd-cbe5-406b-8bad-038b30e3bad0",
      "slug": "jedna-z-pierwszych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/edmund-burke/rozwazania-o-rewolucji-we-francji/jedna-z-pierwszych",
      "text": "Jedną z pierwszych i najważniejszych zasad uświęcających państwo i prawa jest bowiem zasada głosząca, że jego przejściowi właściciele i dożywotni dzierżawcy nie powinni działać tak, jakby byli jego wyłącznymi panami, niepomni na to, co otrzymali od przodków i co winni są potomnym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Edmund Burke",
        "slug": "edmund-burke",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/edmund-burke"
      },
      "book": {
        "title": "Rozważania o rewolucji we Francji",
        "slug": "rozwazania-o-rewolucji-we-francji",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/edmund-burke/rozwazania-o-rewolucji-we-francji"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "państwo",
          "slug": "panstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/panstwo"
        },
        {
          "name": "tradycja",
          "slug": "tradycja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tradycja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Edmund_Burke#Rozwa%C5%BCania_o_rewolucji_we_Francji",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:31"
    },
    {
      "id": "cf6c8b76-13ec-4a6d-8b33-95af06a24242",
      "slug": "nie-szkodzic-to-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/nie-szkodzic-to-jest",
      "text": "Nie szkodzić to jest dobre w medycynie, nie w życiu. W życiu trzeba być pożytecznym, zwłaszcza jak się ma zdolności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "talent",
          "slug": "talent",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/talent"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:27"
    },
    {
      "id": "53b02075-60e5-4913-9069-c7e7e38c92ab",
      "slug": "jak-cos-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/jak-cos-sie",
      "text": "Jak coś się zdarza cztery razy pod rząd i człowiek jest jedynym stałym elementem tej sekwencji, to nie może nie pomyśleć, że nie jest jej sprawcą…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "samopoznanie",
          "slug": "samopoznanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samopoznanie"
        },
        {
          "name": "pech",
          "slug": "pech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pech"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:26"
    },
    {
      "id": "2fbad6e6-dce2-4362-ac1b-4ba17710380f",
      "slug": "nieraz-mysle-o-teoretycznych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-slonimski/ciekawosc-felietony-z-lat-1973-1976/nieraz-mysle-o-teoretycznych",
      "text": "Nieraz myślę o teoretycznych wypowiedziach, koniunkturalnych sądach zubożonych brakiem wyobraźni. Opinie i mniemania wygłaszane lekko i ze swadą, skonfrontowane nagle z brutalną rzeczywistością słabną, tracą na sile, odpadają, aby wreszcie już tylko w pamięci pozostać gorzkim wyrzutem, gdy lekkomyślne słowo staje się ciałem. Ciałem umęczonym przez drugiego człowieka",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Słonimski",
        "slug": "antoni-slonimski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-slonimski"
      },
      "book": {
        "title": "Ciekawość. Felietony z lat 1973-1976",
        "slug": "ciekawosc-felietony-z-lat-1973-1976",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-slonimski/ciekawosc-felietony-z-lat-1973-1976"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 38,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przemoc",
          "slug": "przemoc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemoc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_S%C5%82onimski#Ciekawo%C5%9B%C4%87._Felietony_z_lat_1973%E2%80%931976",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:21"
    },
    {
      "id": "5452c916-694e-4336-ad37-df46b190b8ed",
      "slug": "slyszac-alarm-i-widzac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/ostatni-rozdzial-czyli-paragraf-22-bis/slyszac-alarm-i-widzac",
      "text": "Słysząc alarm i widząc mrugające na konsoli kolorowe światełka, prezydent ucieszył się, że udało mu się wreszcie coś uruchomić. Zadowolony z siebie odchylił się i dopiero po jakimś czasie dotarło do niego, że nie ma pojęcia, jak zatrzymać to, co zapoczątkował. Bezskutecznie naciskał wszystkie guziki. (...) – To działa – oświadczył uśmiechając się prezydent. – Widzicie? Podobnie jak ta gra obok. (...) – Wystrzelił pan wszystkie nasze rakiety! – Wysłał pan nasze samoloty! – Ja je wysłałem? Dokąd? – Wszędzie! Tym czerwonym guzikiem, który pan wciąż naciska! – Tym? Nic o tym nie wiedziałem. – Niech pan go już więcej nie dotyka! – Skąd miałem wiedzieć? Wezwijcie je wszystkie z powrotem. Powiedzcie, że bardzo mi przykro. Nie zrobiłem tego naumyślnie. – Nie możemy wezwać z powrotem rakiet. – Ale możemy wezwać z powrotem bombowce. – Nie możemy wezwać z powrotem bombowców! Przypuśćmy, że ktoś zastosuje kroki odwetowe. Musimy załatwić ich pierwsi. – Nic o tym nie wiedziałem. – Musimy także wysłać wszystkie nasze bombowce drugiego uderzenia na wypadek, gdyby zechcieli podjąć kroki odwetowe po naszym pierwszym. – Chodźmy, panie prezydencie. Nie mamy ani chwili do stracenia. – Dokąd? – Do podziemi. Do schronów. Triage... nie pamięta pan? – Jasne. Grałem w to, zanim nacisnąłem ten guzik. – Niech to wszyscy diabli! Z czego pan się, do cholery, śmieje? – Nie ma w tym, kurwa, nic śmiesznego! – Skąd miałem wiedzieć? – Szybciej! To my jesteśmy tymi, którzy muszą przeżyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joseph Heller",
        "slug": "joseph-heller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller"
      },
      "book": {
        "title": "Ostatni Rozdział, Czyli Paragraf 22 Bis",
        "slug": "ostatni-rozdzial-czyli-paragraf-22-bis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/ostatni-rozdzial-czyli-paragraf-22-bis"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 545,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "głupota",
          "slug": "glupota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/glupota"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "czarny humor",
          "slug": "czarny-humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czarny-humor"
        },
        {
          "name": "broń jądrowa",
          "slug": "bron-jadrowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bron-jadrowa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ostatni_rozdzia%C5%82,_czyli_Paragraf_22_bis",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:18"
    },
    {
      "id": "2e337f0b-13b1-4ce5-92be-10ccf487738d",
      "slug": "ze-swego-zycia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy/ze-swego-zycia",
      "text": "Ze swego życia uczynił pan jakąś wstrętną historię choroby, ze swych zdolności nieszczęście, jak widzę nie potrafi pan nic innego zrobić z piękną, zachwycającą, młodą dziewczyną, jak wbić jej nóż w ciało i zadać śmierć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Wilk stepowy",
        "slug": "wilk-stepowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "zbrodnia",
          "slug": "zbrodnia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zbrodnia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wilk_stepowy#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:14"
    },
    {
      "id": "7f8d85c9-3fa3-49b9-9897-45817ff039c9",
      "slug": "dla-mnie-niedostepne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/narcyza/dla-mnie-niedostepne",
      "text": "Dla mnie niedostępne są takie etyczne subtelności jak zbrodnie myślane… Jedynym możliwym sprawdzianem jest czyn, tylko czyn leży w obrębie odpowiedzialności ludzkiej --",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Narcyza",
        "slug": "narcyza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/narcyza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 75,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "działanie",
          "slug": "dzialanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzialanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zofia_Na%C5%82kowska#Narcyza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:11"
    },
    {
      "id": "1ae9c75e-c9e7-4f38-acf8-429d312f97eb",
      "slug": "ludzie-ludziom-zgotowali",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/medaliony/ludzie-ludziom-zgotowali",
      "text": "Ludzie ludziom zgotowali ten los.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Medaliony",
        "slug": "medaliony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/medaliony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zofia_Na%C5%82kowska#Medaliony_(1946)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:11"
    },
    {
      "id": "8350e31c-36fa-447a-8f54-3c995cc018b7",
      "slug": "nie-liczymy-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica/nie-liczymy-sie",
      "text": "Nie liczymy się wcale z tym, ile innych może kosztować to, co się nam wydaje naszym tak naturalnym prawem. Ile w tym może być nie wiem jakich przymusów, nie wiem jakiego zła. W tym wszystkim, co zastajemy jako gotowe. Strach pomyśleć, z ilu cudzych cierpień i poniżeń składa się czasami takie „szczęśliwe dzieciństwo”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Granica",
        "slug": "granica",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        },
        {
          "name": "nierówności społeczne",
          "slug": "nierownosci-spoleczne",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nierownosci-spoleczne"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Granica_(powie%C5%9B%C4%87)#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:10"
    },
    {
      "id": "60622ea4-c49c-4cd0-828c-fcaa5ac59ed6",
      "slug": "ja-ci-wcale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica/ja-ci-wcale",
      "text": "„Ja ci wcale nie powiadam – mówiła do Elżbiety – że świat jest dobrze urządzony i że każdy ma, co mu trzeba. Ja tylko nie chcę sama jedna cierpieć za to, że jest urządzony źle”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Granica",
        "slug": "granica",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "nierówności społeczne",
          "slug": "nierownosci-spoleczne",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nierownosci-spoleczne"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Granica_(powie%C5%9B%C4%87)#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:10"
    },
    {
      "id": "ab1e63db-429f-43db-a357-46581dcee31e",
      "slug": "w-gruncie-rzeczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek/w-gruncie-rzeczy",
      "text": "W gruncie rzeczy troska o środowisko to typowy wytwór ludzki. A wrażliwość (i wyrzuty sumienia) Homo Faber są źródłem idei poszanowania planety. Zwierzęta nie szanują niczego. Dopóki na wyspie są króliki, wilki pożerają je nie zawracając sobie głowy, tym, że kiedy zabraknie królików, wilki wyzdychają z głodu; kiedy zaś zostanie już bardzo mało wilków, nieliczne ocalałe króliki znowu będą się spokojnie i radośnie mnożyły, nie zdając sobie sprawy, że zapewniają obfitość jadła dla resztki wilków, które dadzą początek nowemu cyklowi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Drugie zapiski na pudełku od zapałek",
        "slug": "drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 56,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ekologia",
          "slug": "ekologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ekologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Drugie_zapiski_na_pude%C5%82ku_od_zapa%C5%82ek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:04"
    },
    {
      "id": "2a242cca-bb96-44dc-bb4a-f57809fba279",
      "slug": "racjonalnosc-ekologiczna-wsparta",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek/racjonalnosc-ekologiczna-wsparta",
      "text": "Racjonalność ekologiczna wsparta doświadczeniem naukowym to umiejętność wyważenia, przy dokonywaniu wyboru, wszystkich za i przeciw, przy jednoczesnym zdaniu sobie sprawy, że nie powrócą czasy sprzed dinozaurów (wytępionych zresztą przez naturę, nie zaś człowieka), ale że trzeba dążyć do równowagi znośnej dla wszystkich synów tej samej Matki Gei.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Drugie zapiski na pudełku od zapałek",
        "slug": "drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/drugie-zapiski-na-pudelku-od-zapalek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 51,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ekologia",
          "slug": "ekologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ekologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Drugie_zapiski_na_pude%C5%82ku_od_zapa%C5%82ek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:04"
    },
    {
      "id": "db2698eb-f00b-4415-9d0f-367404277d2b",
      "slug": "kiedy-czlowiek-ma-jakies",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/lups/kiedy-czlowiek-ma-jakies",
      "text": "Kiedy człowiek ma jakieś dobre usprawiedliwienie, otwiera drzwi złym usprawiedliwieniom.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Łups!",
        "slug": "lups",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/lups"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wymówki",
          "slug": "wymowki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wymowki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%81ups!",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:01"
    },
    {
      "id": "ac1a3bf3-bfde-4fd7-8092-021b7bdc1148",
      "slug": "ludzie-czesto-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/niewidoczni-akademicy/ludzie-czesto-nie",
      "text": "– Ludzie często nie rozumieją ograniczeń tyranii – stwierdził Vetinari, jakby mowił do siebie. – Wydaje im się, że skoro mogę robić, co chcę, to mogę robić, co chcę. Wystarczy chwilę się zastanowić, by zrozumieć, że to niemożliwe. – Och, to tak samo jak z magią – zgodził się nadrektor. – Jeśli człowiek ciska czarami, jakby jutro miało nie nastąpić, istnieje spora szansa, że tak własnie będzie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Niewidoczni Akademicy",
        "slug": "niewidoczni-akademicy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/niewidoczni-akademicy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "tyrania",
          "slug": "tyrania",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tyrania"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Niewidoczni_akademicy_(2009)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:01"
    },
    {
      "id": "0b46cc9f-73e1-4553-951f-862ebb83e37e",
      "slug": "wierze-w-wolnosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe-swiat-dysku/wierze-w-wolnosc",
      "text": "Wierzę w wolność. (…) A żadna praktyczna definicja wolności nie byłaby zupełna bez wolności przyjmowania konsekwencji. W rzeczy samej, jest to wolność, na której opierają się wszystkie pozostałe.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Piekło pocztowe. Świat Dysku",
        "slug": "pieklo-pocztowe-swiat-dysku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe-swiat-dysku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "konsekwencje decyzji",
          "slug": "konsekwencje-decyzji",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsekwencje-decyzji"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Piek%C5%82o_pocztowe_(2004)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:01"
    },
    {
      "id": "e0b7edd8-33b6-4b0b-9321-3762550fdd8f",
      "slug": "przypuscmy-ze-jednak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/carpe-jugulum/przypuscmy-ze-jednak",
      "text": "Przypuśćmy, że jednak jest sprawiedliwość dla wszystkich. Za każdego niewysłuchanego żebraka, każde ostre słowo, zlekceważony obowiązek, każdą zniewagę, każdy wybór… Bo o to przecież chodzi, prawda? Trzeba dokonywać wyborów. Człowiek może mieć rację i może się mylić, ale musi decydować, wiedząc że dobro i zło bywają wcale nieoczywiste, a czasem nawet, że wybiera między dwoma rodzajami zła, że nie ma żadnej racji. I zawsze, zawsze wybiera sam.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Carpe Jugulum",
        "slug": "carpe-jugulum",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/carpe-jugulum"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Carpe_jugulum",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:58"
    },
    {
      "id": "2c01f186-8a6d-493f-97f8-827ce134664a",
      "slug": "prosze-zebrac-wszystkich",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ciekawe-czasy/prosze-zebrac-wszystkich",
      "text": "– Proszę zebrać wszystkich. W moim gabinecie. Za dziesięć minut – polecił Ridcully. Głęboko wierzył w takie działania. Mniej bezpośredni nadrektor wędrowałby po całym budynku i szukał profesorów. On tymczasem wyznawał politykę znalezienia jednej osoby i utrudniania jej życia, dopóki wszystko nie ułoży się tak, jak sobie życzył.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Ciekawe czasy",
        "slug": "ciekawe-czasy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ciekawe-czasy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "przywództwo",
          "slug": "przywodztwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przywodztwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ciekawe_czasy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:55"
    },
    {
      "id": "38a6290c-0cb2-44bd-8b93-721b778d9e96",
      "slug": "trzeba-uwazac-kiedy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy/trzeba-uwazac-kiedy",
      "text": "Trzeba uważać, kiedy wypowiada się życzenie. Nigdy nie wiadomo, kto może słuchać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Muzyka duszy",
        "slug": "muzyka-duszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "pragnienia",
          "slug": "pragnienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pragnienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Muzyka_duszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:54"
    },
    {
      "id": "ee96fd7d-5d3d-4d0e-8baf-7d36222cf9f6",
      "slug": "majstrowanie-przy-losie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz/majstrowanie-przy-losie",
      "text": "Majstrowanie przy losie jednej osoby może zniszczyć cały świat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Kosiarz",
        "slug": "kosiarz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kosiarz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:51"
    },
    {
      "id": "12b14508-d634-44e3-9bb8-13adc079f81c",
      "slug": "nie-ma-nadziei",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz/nie-ma-nadziei",
      "text": "Nie ma nadziei prócz nas. Nie ma litości prócz nas. Nie ma sprawiedliwości. Jesteśmy tylko my.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Kosiarz",
        "slug": "kosiarz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kosiarz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:51"
    },
    {
      "id": "595e0485-b5c5-4842-aeb7-5a2909ccf54c",
      "slug": "odpowiedzialne-zachowanie-to-cos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/trzy-wiedzmy/odpowiedzialne-zachowanie-to-cos",
      "text": "(…) odpowiedzialne zachowanie to coś, co przychodzi z wiekiem. Jak żylaki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Trzy wiedźmy",
        "slug": "trzy-wiedzmy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/trzy-wiedzmy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Trzy_wied%C5%BAmy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:48"
    },
    {
      "id": "89be049b-a525-4f68-a6c3-9e6e4db684ff",
      "slug": "bezwzgledna-odpowiedzialnosc-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-paul-sartre/byt-i-nicosc-zarys-ontologii-fenomenologicznej/bezwzgledna-odpowiedzialnosc-nie",
      "text": "Bezwzględna odpowiedzialność nie jest afirmacją czegoś zewnętrznego; jest zwykłym wymogiem logicznym, wypływającym z naszej wolności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jean-Paul Sartre",
        "slug": "jean-paul-sartre",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-paul-sartre"
      },
      "book": {
        "title": "Byt i nicość. Zarys ontologii fenomenologicznej",
        "slug": "byt-i-nicosc-zarys-ontologii-fenomenologicznej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-paul-sartre/byt-i-nicosc-zarys-ontologii-fenomenologicznej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jean-Paul_Sartre#Byt_i_nico%C5%9B%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:40"
    },
    {
      "id": "52df2159-d1c6-4a05-8369-e78180116917",
      "slug": "oto-wlasnie-caly",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/samuel-beckett/czekajac-na-godota/oto-wlasnie-caly",
      "text": "Oto właśnie cały człowiek, winę nogi zwala na but.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Samuel Beckett",
        "slug": "samuel-beckett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/samuel-beckett"
      },
      "book": {
        "title": "Czekając na Godota",
        "slug": "czekajac-na-godota",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/samuel-beckett/czekajac-na-godota"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Samuel_Beckett#Czekaj%C4%85c_na_Godota",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:39"
    },
    {
      "id": "1495ff5e-0f18-4e9f-8995-210946aa574a",
      "slug": "w-tym-miejscu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/samuel-beckett/czekajac-na-godota/w-tym-miejscu",
      "text": "(…) w tym miejscu i w danym momencie ludzkość cała to my, czy nam się podoba, czy nie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Samuel Beckett",
        "slug": "samuel-beckett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/samuel-beckett"
      },
      "book": {
        "title": "Czekając na Godota",
        "slug": "czekajac-na-godota",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/samuel-beckett/czekajac-na-godota"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Samuel_Beckett#Czekaj%C4%85c_na_Godota",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:39"
    },
    {
      "id": "d74b0b44-4c04-4be4-8cdb-03e43004a9a9",
      "slug": "czlowiek-musi-do-wszystkiego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-dabrowska/noce-i-dnie-tom-iii-i-iv/czlowiek-musi-do-wszystkiego",
      "text": "Człowiek (…) musi do wszystkiego dorastać sam. I do stosowania przymusu wobec siebie także sam.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Dąbrowska",
        "slug": "maria-dabrowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-dabrowska"
      },
      "book": {
        "title": "Noce i dnie. Tom III i IV",
        "slug": "noce-i-dnie-tom-iii-i-iv",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-dabrowska/noce-i-dnie-tom-iii-i-iv"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Noce_i_dnie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:36"
    },
    {
      "id": "efc2e5ea-e45b-4b28-92d9-172b5dd3bc30",
      "slug": "nie-dzialaj-nigdy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania/nie-dzialaj-nigdy",
      "text": "Nie działaj nigdy pod przymusem ani wbrew dobru publicznemu ani bez rozwagi ani w wewnętrznej rozterce. A myśl niech będzie prosta, bez sztucznych dodatków.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marek Aureliusz",
        "slug": "marek-aureliusz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślania",
        "slug": "rozmyslania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marek_Aureliusz#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:35"
    },
    {
      "id": "1cc8a3cd-238b-4d56-9a0a-0c7d06dd31b1",
      "slug": "wszystko-bowiem-cokolwiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania/wszystko-bowiem-cokolwiek",
      "text": "Wszystko bowiem, cokolwiek czynię sam, czy z pomocą obcą, powinno jeden tylko cel mieć na oku: pożytek i korzyść społeczną.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marek Aureliusz",
        "slug": "marek-aureliusz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślania",
        "slug": "rozmyslania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marek_Aureliusz#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:35"
    },
    {
      "id": "94278ffa-e0ea-4601-a8da-238f5d269758",
      "slug": "ale-my-k-paxianie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gene-brewer/k-pax/ale-my-k-paxianie",
      "text": "Ale my K-Paxianie żyjemy na tyle długo, że mogliśmy to odkryć. Wszechświat się rozszerza, ale tylko do pewnego momentu. Potem zaczyna się kurczyć, żeby jeszcze później znowu zacząć się rozszerzać. Ten cykl powtarzać się będzie całą wieczność. Nie wiesz jedynie czy podczas kolejnego takiego cyklu wszystko będzie takie jak wcześniej. Cokolwiek zrobiłeś w swoim życiu źle, wszystkie twoje błędy powtórzą się podczas kolejnego cyklu. Każdy popełniony przez ciebie błąd będzie się za każdym razem powtarzał jeszcze raz, i znowu… I tak przez całą wieczność. Moja rada jest taka, żebyś tym razem zrobił to dobrze ponieważ teraźniejszość, jest wszystkim co masz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gene Brewer",
        "slug": "gene-brewer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gene-brewer"
      },
      "book": {
        "title": "K-pax",
        "slug": "k-pax",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gene-brewer/k-pax"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/K-PAX",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:34"
    },
    {
      "id": "281652da-1c62-443c-8b01-e78c9ffc17b0",
      "slug": "trzeba-sie-dziwic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-boy-zelenski/nasi-okupanci/trzeba-sie-dziwic",
      "text": "Trzeba się dziwić bierności, z jaką społeczeństwo oczekuje, co – bez jego udziału – zdecyduje ktoś o jego losie i w czym potem bezradnie tkwić będą całe pokolenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Boy-Żeleński",
        "slug": "tadeusz-boy-zelenski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-boy-zelenski"
      },
      "book": {
        "title": "Nasi okupanci",
        "slug": "nasi-okupanci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-boy-zelenski/nasi-okupanci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 19,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "społeczeństwo",
          "slug": "spoleczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spoleczenstwo"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Boy-%C5%BBele%C5%84ski#Nasi_okupanci_(1932)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:34"
    },
    {
      "id": "689e6952-508b-4a15-81d1-fd8ae807c83b",
      "slug": "jesli-rozdziele-szczuple",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-mickiewicz/ballady-i-romanse/jesli-rozdziele-szczuple",
      "text": "Jeśli rozdzielę szczupłe wojsko moje, Krewnemu nie dam obrony; A jeśli wszyscy pociągniem na boje, Jak będą córy i żony?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Adam Mickiewicz",
        "slug": "adam-mickiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-mickiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Ballady i romanse",
        "slug": "ballady-i-romanse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/adam-mickiewicz/ballady-i-romanse"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 91,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "dylematy",
          "slug": "dylematy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dylematy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ballady_i_romanse",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:21"
    },
    {
      "id": "cc209495-995f-437e-9dfe-0508dfc342f1",
      "slug": "a-co-to-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-maria-remarque/nim-nadejdzie-lato/a-co-to-jest",
      "text": "– A co to jest wolność? – Tego i ja nie wiem. Wiem tylko, że nie jest to brak odpowiedzialności ani brak celu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Erich Maria Remarque",
        "slug": "erich-maria-remarque",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-maria-remarque"
      },
      "book": {
        "title": "Nim nadejdzie lato",
        "slug": "nim-nadejdzie-lato",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erich-maria-remarque/nim-nadejdzie-lato"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Erich_Maria_Remarque#Nim_nadejdzie_lato_(1961)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:20"
    },
    {
      "id": "ded9fcea-0cfa-4524-99b3-5b7dcdc9942d",
      "slug": "myslal-o-niewinnosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/opowiesci-o-pilocie-pirxie/myslal-o-niewinnosci",
      "text": "Myślał o niewinności maszyn, które człowiek obdarzył zdolnością myślenia i uczynił je przez to uczestnikami swych szaleństw. O tym, że mit Golema, maszyny zbuntowanej i powstającej przeciw człowiekowi, jest kłamstwem, wymyślonym po to, żeby ci, co niosą za wszystko odpowiedzialność, mogli ją z siebie zrzucić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Lem",
        "slug": "stanislaw-lem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieści o pilocie Pirxie",
        "slug": "opowiesci-o-pilocie-pirxie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/opowiesci-o-pilocie-pirxie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Opowie%C5%9Bci_o_pilocie_Pirxie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:15"
    },
    {
      "id": "a29985ed-da17-42b6-8862-519969249200",
      "slug": "byla-to-jedna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/glos-pana/byla-to-jedna",
      "text": "Była to jedna z typowych sytuacji uczonego naszych czasów (…). Najłatwiej jest, dla zachowania czystych rąk, metodą strusi – piłatową nie mieszać się do niczego, co – choćby w odległych konsekwencjach – zahacza o potęgowanie środków zagłady. Lecz to, czego nie chcemy robić, zawsze zrobią za nas inni. Powiada się, że nie jest to moralnym argumentem – zgoda. Można odpowiedzieć przypuszczeniem, że ten, kto zgodził się na udział w takiej pracy, będąc pełnym skrupułów, zdoła je w krytycznej chwili uruchomić, a jeśli nawet mu się nie uda, to i szansy podobnej nie będzie, gdy zastąpi go człowiek pozbawiony skrupułów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Lem",
        "slug": "stanislaw-lem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem"
      },
      "book": {
        "title": "Głos Pana",
        "slug": "glos-pana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/glos-pana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Lem#G%C5%82os_Pana_(1968)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:12"
    },
    {
      "id": "d5a2761b-1fb1-4948-9298-269adc5522f0",
      "slug": "grozilby-mi-moralny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/rodzinna-europa/grozilby-mi-moralny",
      "text": "Groziłby mi moralny upadek, gdybym wybierał wyspy południowych mórz, gdzie nie ma nic prócz birth, copulation and death, gdzie zapłatą za odwrócenie się od akcji jest czczość serca.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Czesław Miłosz",
        "slug": "czeslaw-milosz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz"
      },
      "book": {
        "title": "Rodzinna Europa",
        "slug": "rodzinna-europa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/rodzinna-europa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rodzinna_Europa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:54"
    },
    {
      "id": "ae16508d-cbdb-4b2f-b677-b6d3719b9e9d",
      "slug": "nie-jestes-jednak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/traktat-moralny-traktat-poetycki/nie-jestes-jednak",
      "text": "Nie jesteś jednak tak bezwolny, A choćbyś był jak kamień polny, Lawina bieg od tego zmienia, Po jakich toczy się kamieniach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Czesław Miłosz",
        "slug": "czeslaw-milosz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz"
      },
      "book": {
        "title": "Traktat moralny. Traktat poetycki",
        "slug": "traktat-moralny-traktat-poetycki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/traktat-moralny-traktat-poetycki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czes%C5%82aw_Mi%C5%82osz#Traktat_moralny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:54"
    },
    {
      "id": "929a8070-87aa-43dc-9da0-76af7a2ba65f",
      "slug": "sluchaj-stasiu-smiercia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz/w-pustyni-i-w-puszczy/sluchaj-stasiu-smiercia",
      "text": "Słuchaj, Stasiu! Śmiercią nie wolno nikomu szafować, ale jeśli ktoś zagrozi twej ojczyźnie, życiu twej matki, siostry lub życiu kobiety, którą ci oddano w opiekę, to pal mu w łeb, ani pytaj, i nie czyń sobie z tego żadnych wyrzutów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Henryk Sienkiewicz",
        "slug": "henryk-sienkiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "W pustyni i w puszczy",
        "slug": "w-pustyni-i-w-puszczy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz/w-pustyni-i-w-puszczy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W_pustyni_i_w_puszczy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:52"
    },
    {
      "id": "df46d540-4ad8-43ce-b6a6-0261e65b14bb",
      "slug": "kazdy-czlowiek-grzeszac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy/kazdy-czlowiek-grzeszac",
      "text": "Każdy człowiek grzesząc, grzeszy przeciwko wszystkim ludziom i każdy człowiek w jakimś stopniu winny jest cudzego grzechu. Grzech jednostkowy nie istnieje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fiodor Dostojewski",
        "slug": "fiodor-dostojewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski"
      },
      "book": {
        "title": "Biesy",
        "slug": "biesy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "grzech",
          "slug": "grzech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/grzech"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Biesy#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:34"
    },
    {
      "id": "7a39d83e-a1be-4a50-9d91-0b4c06902040",
      "slug": "spelniony-obowiazek-powinien",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus/lalka/spelniony-obowiazek-powinien",
      "text": "– Spełniony obowiązek powinien coś przynosić człowiekowi, gdyż inaczej byłby ofiarą, której nikt od nikogo nie ma prawa wymagać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bolesław Prus",
        "slug": "boleslaw-prus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus"
      },
      "book": {
        "title": "Lalka",
        "slug": "lalka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus/lalka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lalka_(Boles%C5%82aw_Prus)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:30"
    },
    {
      "id": "b849d458-51eb-435b-8619-5660c73899ac",
      "slug": "ach-ci-kochani",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus/lalka/ach-ci-kochani",
      "text": "Ach, ci kochani bliźni i to społeczeństwo, które nigdy nie troszczyło się o mnie i stawiało mi wszelkie przeszkody, a zawsze upomina się o ofiary z mojej strony… Lecz właśnie to, co oni dziś nazywają szaleństwem, popycha mnie do pełnienia jakichś fikcyjnych obowiązków. Gdyby nie ono, siedziałbym dziś jak mól w książkach i kilkaset osób miałoby mniejsze zarobki",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bolesław Prus",
        "slug": "boleslaw-prus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus"
      },
      "book": {
        "title": "Lalka",
        "slug": "lalka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-prus/lalka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "społeczeństwo",
          "slug": "spoleczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spoleczenstwo"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lalka_(Boles%C5%82aw_Prus)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:29"
    },
    {
      "id": "c301732d-31b2-4e98-b573-86ebf76ecfe4",
      "slug": "byc-czlowiekiem-znaczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/ziemia-planeta-ludzi/byc-czlowiekiem-znaczy",
      "text": "Być człowiekiem znaczy właśnie być odpowiedzialnym. To znaczy odczuwać wstyd w obliczu nędzy, nawet tej, której nie jesteśmy winni. To znaczy też być dumnym ze zwycięstwa, które jest udziałem kolegów. To świadomość, że dokładając swój kamień, uczestniczy się w budowaniu świata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoine de Saint-Exupéry",
        "slug": "antoine-de-saint-exupery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery"
      },
      "book": {
        "title": "Ziemia, planeta ludzi",
        "slug": "ziemia-planeta-ludzi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/ziemia-planeta-ludzi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ziemia,_planeta_ludzi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:22"
    },
    {
      "id": "54a34142-92cd-4839-8d5c-86e7c548b0dc",
      "slug": "musisz-byc-odpowiedzialny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/maly-ksiaze/musisz-byc-odpowiedzialny",
      "text": "Musisz być odpowiedzialny za to, co oswoiłeś.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoine de Saint-Exupéry",
        "slug": "antoine-de-saint-exupery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery"
      },
      "book": {
        "title": "Mały Książę",
        "slug": "maly-ksiaze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/maly-ksiaze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyjaźń",
          "slug": "przyjazn",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyjazn"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ma%C5%82y_Ksi%C4%85%C5%BC%C4%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:20"
    },
    {
      "id": "5ba83b61-b3f0-47f8-bb33-be98fa17cf52",
      "slug": "kazdy-nosi-w-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/dzuma/kazdy-nosi-w-sobie",
      "text": "Każdy nosi w sobie dżumę, nikt bowiem nie jest od niej wolny. I trzeba czuwać nad sobą nieustannie, żeby w chwili roztargnienia nie tchnąć dżumy w twarz drugiego człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Albert Camus",
        "slug": "albert-camus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus"
      },
      "book": {
        "title": "Dżuma",
        "slug": "dzuma",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/dzuma"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/D%C5%BCuma_(powie%C5%9B%C4%87)#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:09"
    },
    {
      "id": "190d0556-b886-4af3-9daa-c16a0af514f0",
      "slug": "jestesmy-sami-nic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/dzuma/jestesmy-sami-nic",
      "text": "Jesteśmy sami, nic nas nie usprawiedliwi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Albert Camus",
        "slug": "albert-camus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus"
      },
      "book": {
        "title": "Dżuma",
        "slug": "dzuma",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/dzuma"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/D%C5%BCuma_(powie%C5%9B%C4%87)#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:09"
    },
    {
      "id": "082b1af8-7a39-48b8-995c-f052f1a5e942",
      "slug": "wszystko-jest-w-rekach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/wszystko-jest-w-rekach",
      "text": "Wszystko jest w rękach człowieka. Dlatego należy myć je często.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:22"
    },
    {
      "id": "a56803f4-5d34-486c-b10c-9d3ae7f67f49",
      "slug": "uwazajcie-satyrycy-z-rodzeniem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/uwazajcie-satyrycy-z-rodzeniem",
      "text": "Uważajcie, satyrycy, z rodzeniem pomysłów! W filmie R. Claira „Niech żyje wolność” z roku 1931 brzmi refren jednej z ironicznych piosenek: „Le travail c'est la liberté”, a w roku 1940 na bramie oświęcimskiego obozu pojawił się napis „Arbeit macht frei!”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "nazizm",
          "slug": "nazizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nazizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#U",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:21"
    },
    {
      "id": "2968bb74-b22e-4be6-b615-6e8c3981d4b0",
      "slug": "odpowiedzialnosc-jest-wygodna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/odpowiedzialnosc-jest-wygodna",
      "text": "Odpowiedzialność jest wygodna, spoczywa chętnie na takich, co są nietykalni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:18"
    },
    {
      "id": "f7c1421c-317a-43c5-80c1-28d341c1ce2e",
      "slug": "bezmyslnosc-zabija-innych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/bezmyslnosc-zabija-innych",
      "text": "Bezmyślność zabija. Innych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "głupota",
          "slug": "glupota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/glupota"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Jerzy_Lec#My%C5%9Bli_nieuczesane",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:11"
    },
    {
      "id": "2f7591a3-29a0-4898-8d05-eb9c2a4d1828",
      "slug": "anonim-jest-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/anonim-jest-tylko",
      "text": "Anonim jest tylko wtedy dopuszczalny, gdy piszący go rzeczywiście jest nikim.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "anonimowość",
          "slug": "anonimowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/anonimowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:11"
    },
    {
      "id": "6cf01e92-073b-4a39-9069-df6ed913b7a8",
      "slug": "nie-tylko-kodeks",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pawel-jasienica/polska-jagiellonow/nie-tylko-kodeks",
      "text": "Nie tylko kodeks karny, lecz i historia zna przestępstwo polegające na „zaniechaniu w potrzebie”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paweł Jasienica",
        "slug": "pawel-jasienica",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pawel-jasienica"
      },
      "book": {
        "title": "Polska Jagiellonów",
        "slug": "polska-jagiellonow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pawel-jasienica/polska-jagiellonow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "bierność",
          "slug": "biernosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biernosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T16:47:18"
    },
    {
      "id": "a3f54657-bdb2-46d1-8539-2f8a21ba0e56",
      "slug": "ktokolwiek-jest-za-kara",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/podziemni-bogowie-wybor-szkicow/ktokolwiek-jest-za-kara",
      "text": "Ktokolwiek jest za karą śmierci, musi być gotów wykonać wyrok, jeśli tak zdecyduje społeczność, w której żyje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Podziemni bogowie. Wybór szkiców",
        "slug": "podziemni-bogowie-wybor-szkicow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/podziemni-bogowie-wybor-szkicow"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Podziemni bogowie, Dialog o karze śmierci",
      "chapter_parent": null,
      "page": 154,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "kara śmierci",
          "slug": "kara-smierci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara-smierci"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T16:28:52"
    },
    {
      "id": "42273348-aa2f-4a2a-b11e-615f61344275",
      "slug": "zaczynam-splacac-dlugi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/juan-rulfo/pedro-paramo/zaczynam-splacac-dlugi",
      "text": "Zaczynam spłacać długi. Lepiej zacząć wcześnie, żeby jak najprędzej skończyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Juan Rulfo",
        "slug": "juan-rulfo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/juan-rulfo"
      },
      "book": {
        "title": "Pedro Páramo",
        "slug": "pedro-paramo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/juan-rulfo/pedro-paramo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 78,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "długi",
          "slug": "dlugi",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dlugi"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-21T19:06:29"
    },
    {
      "id": "619c4a26-7cd0-4851-80e5-ec8e4cde789e",
      "slug": "kazdemu-zdarza-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/rytm-zycia/kazdemu-zdarza-sie",
      "text": "Każdemu zdarza się decydować o losie drugiego człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Kępiński",
        "slug": "antoni-kepinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski"
      },
      "book": {
        "title": "Rytm życia",
        "slug": "rytm-zycia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/rytm-zycia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T13:24:03"
    },
    {
      "id": "fd2ba914-40aa-424c-8da1-11581ca1d860",
      "slug": "czlowiek-chroni-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zly-demiurg/czlowiek-chroni-sie",
      "text": "Człowiek chroni się w samotność, aby za nikogo nie odpowiadać; wystarczy mu on sam i wszechświat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emil Cioran",
        "slug": "emil-cioran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran"
      },
      "book": {
        "title": "Zły demiurg",
        "slug": "zly-demiurg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zly-demiurg"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-04T21:36:52"
    },
    {
      "id": "44b734c8-4939-4988-9186-92ed41b41bf9",
      "slug": "kiedy-dwoje-dzieci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/dwanascie-opowiadan-tulaczych/kiedy-dwoje-dzieci",
      "text": "[...] kiedy dwoje dzieci przebywa razem, oboje odpowiedzialni są za to, co każde z nich robi osobno [...].",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriel García Márquez",
        "slug": "gabriel-garcia-marquez",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez"
      },
      "book": {
        "title": "Dwanaście opowiadań tułaczych",
        "slug": "dwanascie-opowiadan-tulaczych",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/dwanascie-opowiadan-tulaczych"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Szczęśliwe lato pani Forbes",
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność zbiorowa",
          "slug": "odpowiedzialnosc-zbiorowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T15:06:46"
    },
    {
      "id": "c324846e-f6a4-47f6-978e-2190bdb8998f",
      "slug": "na-zawsze-ponosisz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/maly-ksiaze/na-zawsze-ponosisz",
      "text": "Na zawsze ponosisz odpowiedzialność za to, co oswoiłeś.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoine de Saint-Exupéry",
        "slug": "antoine-de-saint-exupery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery"
      },
      "book": {
        "title": "Mały Książę",
        "slug": "maly-ksiaze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/maly-ksiaze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyjaźń",
          "slug": "przyjazn",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyjazn"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:49:21"
    },
    {
      "id": "aa822197-412f-4beb-90de-c3cc1c7fed37",
      "slug": "wszedzie-szukali-ludzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian/wszedzie-szukali-ludzie",
      "text": "Wszędzie szukali ludzie „wolności” oraz „szczęścia” gdzieś poza sobą, wyłącznie ze strachu, że przypomną im o własnej odpowiedzialności, o własnej ich drodze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Demian",
        "slug": "demian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian"
      },
      "character": "Emil Sinclair",
      "chapter": "Rozdział siódmy, Pani Ewa",
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:24:49"
    },
    {
      "id": "df8388f7-a0b3-4d49-a831-277d3e124437",
      "slug": "kto-za-wygodny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian/kto-za-wygodny",
      "text": "Kto za wygodny, żeby sam myśleć i sam sobie być sędzią, poddaje się po prostu zakazom takim, jakie istnieją, i łatwo mu żyć. Lecz inni sami czują w sobie przykazania i dla nich zabronione są rzeczy, które każdy człowiek honoru czyni codziennie, natomiast dozwolone są dla nich rzeczy na ogół potępiane. Każdy musi odpowiadać za siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Demian",
        "slug": "demian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian"
      },
      "character": "Maks Demian",
      "chapter": "Rozdział trzeci, Łotr",
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:19:53"
    },
    {
      "id": "eecea415-9cf8-4bcd-b181-34d0b14f31b5",
      "slug": "w-pewnym-momencie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/poza-cisza/w-pewnym-momencie",
      "text": "W pewnym momencie życie sadza nas u szczytu stołu na miejscu naszych rodziców i nagle jesteśmy odpowiedzialni za ich „nakarmienie”, podczas gdy dotąd było odwrotnie. To wzruszająca i naprawdę kłopotliwa chwila i dopiero po jakimś czasie rozpoznajemy jej charakter.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Poza ciszą",
        "slug": "poza-cisza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/poza-cisza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 51,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "rodzina",
          "slug": "rodzina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzina"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:09:43"
    },
    {
      "id": "43d7bdf5-0bfc-409d-9679-de32ea9cf443",
      "slug": "lepiej-byc-czescia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pozniej/lepiej-byc-czescia",
      "text": "Lepiej być częścią rozwiązania niż częścią problemu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Później",
        "slug": "pozniej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pozniej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "rozwiązywanie problemów",
          "slug": "rozwiazywanie-problemow",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozwiazywanie-problemow"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T12:28:12"
    },
    {
      "id": "ff78016b-e4c6-4e30-bb61-02e62c8e11fc",
      "slug": "w-karierze-kazdego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/4-po-polnocy/w-karierze-kazdego",
      "text": "[...] w karierze każdego pilota jest trzydzieści, czterdzieści sekund, w ciagu których on może zadecydować o ludzkim losie. Płacą nam za to, żebyśmy nie przestali myśleć i działać, kiedy te sekundy w końcu nadejdą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "4 po północy",
        "slug": "4-po-polnocy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/4-po-polnocy"
      },
      "character": "Brian Engle",
      "chapter": "Rozdział czwarty",
      "chapter_parent": "Langoliery",
      "page": 95,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T09:52:50"
    },
    {
      "id": "992e6f61-f3d9-4bc9-9b80-5e2b25e00738",
      "slug": "wiedzial-ale-postanowil",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/gra-geralda/wiedzial-ale-postanowil",
      "text": "Wiedział, ale postanowił nie wiedzieć. Czy człowiek ma prawo tak postępować?!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Gra Geralda",
        "slug": "gra-geralda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/gra-geralda"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "wyparcie",
          "slug": "wyparcie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyparcie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T00:01:37"
    },
    {
      "id": "861fe916-91fb-4449-b607-b2515154450a",
      "slug": "praca-policji-jest-teraz-duzo-bardziej-eksponowana-w",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jorn-lier-horst/szumowiny/praca-policji-jest-teraz-duzo-bardziej-eksponowana-w",
      "text": "Praca policji jest teraz dużo bardziej eksponowana w przekazie medialnym, niż była kiedyś. Wskutek tego policjanci byli obecnie w większym stopniu narażeni na krytykę z powodu popełnianych błędów i źle prowadzonych dochodzeń. Zarówno media, jak i opinia publiczna patrzyli im na ręce, oczekując od nich wyższej jakości i refleksji nad etyczną stroną spraw. [...] Funkcjonariusze musieli sobie uświadomić, że szacunek nie należy im się już automatycznie z tego tylko powodu, że noszą mundur.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jørn Lier Horst",
        "slug": "jorn-lier-horst",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jorn-lier-horst"
      },
      "book": {
        "title": "Szumowiny",
        "slug": "szumowiny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jorn-lier-horst/szumowiny"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział 18",
      "chapter_parent": null,
      "page": 92,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "media",
          "slug": "media",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/media"
        },
        {
          "name": "policja",
          "slug": "policja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/policja"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-04-03T20:48:52"
    }
  ]
}