# Cytaty o odpowiedzialności zbiorowej - Liczba cytatów: 12 - Liczba autorów: 7 - Szerszy temat: [Cytaty o odpowiedzialności](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc.md) - Strona tematu: https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa - Wersja JSON (te same dane): https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.json ## Cytaty > Myślę, że w naszym stosunku do żydowsko-polskiej przeszłości winniśmy tę postawę naśladować. Przestać się bronić, usprawiedliwiać, targować. Podkreślać, czego nie mogliśmy zrobić, za okupacji czy dawniej. Zrzucać winę na uwarunkowanie polityczne, społeczne, ekonomiczne. Powiedzieć najpierw: tak, jesteśmy winni. [Jan Błoński](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski.md) · [Biedni Polacy patrzą na Getto](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski/biedni-polacy-patrza-na-getto.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski/biedni-polacy-patrza-na-getto/mysle-ze-w-naszym.md) Tematy: [wina](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina.md), [antysemityzm](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/antysemityzm.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Współ-udział i współ-wina to nie jest to samo. Można być współ-winnym, nie biorąc udziału w zbrodni. Najpierw przez zaniechanie czy przeciwdziałanie niedostateczne. [Jan Błoński](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski.md) · [Biedni Polacy patrzą na Getto](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski/biedni-polacy-patrza-na-getto.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski/biedni-polacy-patrza-na-getto/wspol-udzial-i-wspol-wina.md) Tematy: [wina](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina.md), [bierność](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biernosc.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Ale od współwiny wcale nas to nie uwalnia. Skażenie, zbezczeszczenie polskiej ziemi miało miejsce i dalej ciąży na nas obowiązek oczyszczenia. Chociaż – na tym cmentarzu – sprowadza się już tylko do jednego: do obowiązku zobaczenia naszej przeszłości w prawdzie. [Jan Błoński](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski.md) · [Biedni Polacy patrzą na Getto](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski/biedni-polacy-patrza-na-getto.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/jan-blonski/biedni-polacy-patrza-na-getto/ale-od-wspolwiny.md) Tematy: [prawda](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda.md), [przeszłość](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Z przytoczonych relacji wynika, że mordowanie Żydów w czasie okupacji było sprawą publiczną, przedmiotem zainteresowania ogółu. Brali w nim udział zwykli członkowie lokalnej społeczności, a nie żadni „ludzie marginesu”, łatwo identyfikowalni i świetnie wszystkim znani w każdej małej miejscowości. Więcej nawet – zaangażowanie przedstawicieli miejscowych elit w opisanych zbrodniach i uczestnictwo zbiorowe miejscowej ludności nadawało mordom imprimatur grupowe, swoistą sankcję, „pozwalając na rozmycie odpowiedzialności” (…). [Jan Tomasz Gross](https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross.md) · [Złote żniwa. Rzecz o tym, co się działo na obrzeżach zagłady Żydów](https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross/zlote-zniwa-rzecz-o-tym-co-sie-dzialo-na-obrzezach-zaglady-zydow.md) · s. 91 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross/zlote-zniwa-rzecz-o-tym-co-sie-dzialo-na-obrzezach-zaglady-zydow/z-przytoczonych-relacji.md) Tematy: [Holokaust](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Uczestnictwo miejscowych to warunek sine qua non skuteczności polityki ludobójstwa. Planowe wytępienie wszystkich przedstawicieli wydzielonej grupy ludności – na przykład Żydów w Generalnej Guberni albo Tutsi w Rwandzie – jest niemożliwe do zrealizowania bez współpracy najbliższych sąsiadów, bo tylko oni wiedzą, kto jest kim w obrębie lokalnej społeczności. [Jan Tomasz Gross](https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross.md) · [Złote żniwa. Rzecz o tym, co się działo na obrzeżach zagłady Żydów](https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross/zlote-zniwa-rzecz-o-tym-co-sie-dzialo-na-obrzezach-zaglady-zydow.md) · s. 138 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/jan-tomasz-gross/zlote-zniwa-rzecz-o-tym-co-sie-dzialo-na-obrzezach-zaglady-zydow/uczestnictwo-miejscowych-to-warunek.md) Tematy: [Holokaust](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Odkryłem, że strach czyni mnie niebezpiecznym.Niebezpiecznym dla kogo? – Przez chwilę Ballesteros patrzył na niego bez słowa. – Nie wiem, może dla mnie samego. (…) Mój ojciec mawiał, że są sprawy, które zdarzają się tylko nielicznym, ale dotyczą wszystkich i wszyscy powinni na nie reagować. [José Carlos Somoza](https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza.md) · [Trzynasta dama](https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama/odkrylem-ze-strach.md) Tematy: [strach](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Jeśli nie chcesz wpaść w tarapaty, podziel się równo odpowiedzialnością z innymi. [Paulo Coelho](https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho.md) · [Weronika postanawia umrzeć](https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/jesli-nie-chcesz.md) Tematy: [odpowiedzialność](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Na początku świata mało było niesprawiedliwości. Każde kolejne pokolenie dokładało maleńką cegiełkę od siebie, sądząc, że nie ma to znaczenia, i sami widzicie, jaki świat jest teraz. [Paulo Coelho](https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho.md) · [Demon i panna Prym](https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym/na-poczatku-swiata.md) Tematy: [sprawiedliwość](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Nie ma ucieczki – płacimy za gwałty naszych przodków. [Frank Herbert](https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert.md) · [Diuna](https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert/diuna.md) · s. 194 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert/diuna/nie-ma-ucieczki.md) Tematy: [historia](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia.md), [wina](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > Parokrotnie wyraziłem pogląd, że każdy naród, a nawet każdy pojedynczy człowiek, zamiast usypiać swoją czujność zakłamanymi politycznymi „kwestiami winy”, musi zbadać, w jakim stopniu, skutkiem błędów, zaniedbań i złych przyzwyczajeń, sam ponosi odpowiedzialność za wojnę i za wszelką inną nędzę świata, i że jest to – być może – jedyna droga zapobieżenia następnej wojnie. Tego mi nie wybaczą, gdyż oczywiście oni sami są absolutnie niewinni: cesarz, generałowie, wielcy przemysłowcy, politycy, prasa…nie mają sobie absolutnie nic do zarzucenia, nie poczuwają się do żadnej winy. Można by sądzić, że na świecie wszystko układa się wspaniale, tylko że w ziemi leżą dziesiątki pozabijanych ludzi. [Hermann Hesse](https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse.md) · [Wilk stepowy](https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy/parokrotnie-wyrazilem-poglad.md) Tematy: [wojna](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna.md), [wina](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md) > – Bogate instrumentowanie nie było zresztą osobistym błędem ani Wagnera, ani Brahmsa, było błędem ich epoki. > > – Jak to? I za to muszą teraz tak ciężko pokutować? – zawołałem z wyrzutem. > > – Oczywiście. To idzie przez różne instancje. Dopiero kiedy odpokutuję winę swoich czasów, okaże się, czy pozostanie jeszcze tyle osobistych walorów, żeby warto było dokonać obrachunku. > > – Ale oni obaj nie są temu winni! > > – Oczywiście, że nie. Nie jest również ich winą, że Adam zeżarł jabłko, a przecież muszą za to pokutować. > > – Ale to straszne! > > – Zapewne, życie zawsze jest straszne. Nie jesteśmy winni, a mimo to jesteśmy odpowiedzialni. Z chwilą kiedy się rodzimy, już jesteśmy winni. Musiał się pan uczyć jakiejś dziwnej religii, skoro pan tego nie wie. [Hermann Hesse](https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse.md) · [Wilk stepowy](https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy.md) — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy/bogate-instrumentowanie-nie.md) Tematy: [wina](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md), [pokuta](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokuta.md) > [...] kiedy dwoje dzieci przebywa razem, oboje odpowiedzialni są za to, co każde z nich robi osobno [...]. [Gabriel García Márquez](https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez.md) · [Dwanaście opowiadań tułaczych](https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/dwanascie-opowiadan-tulaczych.md) · Szczęśliwe lato pani Forbes — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/dwanascie-opowiadan-tulaczych/kiedy-dwoje-dzieci.md) Tematy: [odpowiedzialność](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc.md), [dzieci](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci.md), [odpowiedzialność zbiorowa](https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc-zbiorowa.md)