{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "nepotyzm",
  "slug": "nepotyzm",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm",
  "heading": "Cytaty o nepotyzmie",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm.md",
  "quotes_count": 11,
  "authors_count": 7,
  "parent": {
    "name": "korupcja",
    "slug": "korupcja",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/korupcja",
    "heading": "Cytaty o korupcji"
  },
  "children": [],
  "quotes": [
    {
      "id": "d6f897df-0d36-4a4f-b113-7b47f81f61e6",
      "slug": "najwazniejsze-to-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna/najwazniejsze-to-byc",
      "text": "Najważniejsze to być ustosunkowanym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Eva Luna",
        "slug": "eva-luna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/eva-luna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "znajomości",
          "slug": "znajomosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/znajomosci"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eva_Luna#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:47"
    },
    {
      "id": "08e8e72e-02e7-48d1-8a93-71e31e9b5ea0",
      "slug": "swoj-popiera-swego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki/swoj-popiera-swego",
      "text": "Swój popiera swego, a nie najlepszego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hanna Kowalewska",
        "slug": "hanna-kowalewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska"
      },
      "book": {
        "title": "Julita i huśtawki",
        "slug": "julita-i-hustawki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Julita_i_hu%C5%9Btawki#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:24"
    },
    {
      "id": "c3929a66-7f02-481c-bcff-4c35f7970ee0",
      "slug": "wzgledy-personalne-przy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pawel-jasienica/polska-jagiellonow/wzgledy-personalne-przy",
      "text": "Względy personalne [przy nominacjach] nie stwarzają żadnej solidnej podstawy. Za dobrze zorganizowane wolno uważać jedynie takie państwo, gdzie prawo względy owe ogranicza, pozbawia roli decydującej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paweł Jasienica",
        "slug": "pawel-jasienica",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pawel-jasienica"
      },
      "book": {
        "title": "Polska Jagiellonów",
        "slug": "polska-jagiellonow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pawel-jasienica/polska-jagiellonow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 70,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawo",
          "slug": "prawo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawo"
        },
        {
          "name": "państwo",
          "slug": "panstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/panstwo"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pawe%C5%82_Jasienica#Polska_Jagiellon%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:43"
    },
    {
      "id": "ecfbbaa2-4806-447d-9b29-56de9de3c9e4",
      "slug": "ale-wlasna-rodzina",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla/ale-wlasna-rodzina",
      "text": "Ale własna rodzina, choćby składała się z samych próżniaków, nieudaczników, durni i nędzników, miała pierwszeństwo przed przyjaźnią i politycznym interesem, to była święta zasada w jego kodeksie honorowym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Święto Kozła",
        "slug": "swieto-kozla",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "rodzina",
          "slug": "rodzina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzina"
        },
        {
          "name": "honor",
          "slug": "honor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/honor"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%9Awi%C4%99to_koz%C5%82a#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:55"
    },
    {
      "id": "a8f64e24-b143-428d-8b9c-2fb9afd3515e",
      "slug": "poznalem-w-ciagu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie/poznalem-w-ciagu",
      "text": "Poznałem w ciągu trzech lat wielu z nich – i tych z wybrzeża, i tych z terenów górskich, i z dżungli – przy czym wszyscy wydawali się ulepieni na jedną modłę. Już byli, albo z całą pewnością zostaną, senatorami, deputowanymi, burmistrzami, prefektami, zastępcami prefektów. Ich energia, zdolności, skłonność do intryg oraz cała ich wyobraźnia koncentrowały się tylko na jednym celu: zdobyć, zatrzymać lub odzyskać cząstkę władzy dozwolonymi bądź zabronionymi środkami, które pozostawały w ich zasięgu. Wszyscy wyznawali filozofię moralną, jaką wyraża następująca maksyma: „Życie poza państwowym budżetem to błąd”. Wszyscy mieli swój mały dwór albo orszak krewnych, przyjaciół i faworytów, których przedstawiali jako przywódców ludowych – nauczycieli, chłopów, robotników, techników – i wprowadzali ich do komitetów, którym sami przewodniczyli. Wszyscy zmieniali ideologię i partię jak rękawiczki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Jak ryba w wodzie",
        "slug": "jak-ryba-w-wodzie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "polityka",
          "slug": "polityka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/polityka"
        },
        {
          "name": "oportunizm",
          "slug": "oportunizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/oportunizm"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jak_ryba_w_wodzie#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:50"
    },
    {
      "id": "f038f5e2-1234-4c31-a188-eaf094051cca",
      "slug": "jednak-w-kraju",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie/jednak-w-kraju",
      "text": "Jednak w kraju nierozwiniętym, podobnie jak w państwie totalitarnym, rząd j e s t państwem i ci, którzy rządzą, administrują państwem jak swoją własnością, a raczej jak swoim łupem. Przedsiębiorstwo państwowe służy im do lokowania w nim swoich faworytów, karmienia swojej politycznej klienteli i ma służyć władzy. Państwowe przedsiębiorstwa stają się skupiskami biurokratów sparaliżowanych korupcją i niewydolnością, którą wprowadza do nich polityka. Nie istnieje ryzyko, że zbankrutują, bo prawie zawsze są to monopole chronione przed konkurencją, a byt ich gwarantują subsydia pochodzące z pieniędzy podatników.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Jak ryba w wodzie",
        "slug": "jak-ryba-w-wodzie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "państwo",
          "slug": "panstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/panstwo"
        },
        {
          "name": "korupcja",
          "slug": "korupcja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/korupcja"
        },
        {
          "name": "biurokracja",
          "slug": "biurokracja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biurokracja"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jak_ryba_w_wodzie#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:49"
    },
    {
      "id": "ceef9472-9513-4c2f-956c-0b1e1ae866be",
      "slug": "natomiast-nie-byli",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie/natomiast-nie-byli",
      "text": "Natomiast nie byli poddani żadnej ochronie urzędnicy i pracownicy banków, towarzystw ubezpieczeniowych i finansowych, które miały teraz przejść do sektora państwowego. Tysiące rodzin nie miało kont za granicą ani nie mogło zapobiec temu, by członkowie rządzącej partii nie czerpali zachłannie zysków. To oni pozajmują w przyszłości kluczowe stanowiska, bo wpływy polityczne będą miały decydujące znaczenie przy awansach i nominacjach, tak więc w znacjonalizowanych instytucjach zapanuje wkrótce taka sama korupcja jak w całym sektorze państwowym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Jak ryba w wodzie",
        "slug": "jak-ryba-w-wodzie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "korupcja",
          "slug": "korupcja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/korupcja"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jak_ryba_w_wodzie#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:49"
    },
    {
      "id": "021c68e2-9a2d-4082-b5b3-b9fe671c738f",
      "slug": "na-lewo-i-prawo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie/na-lewo-i-prawo",
      "text": "Na lewo i prawo, wśród przyjaciół i przeciwników, a nawet wśród osób najmniej podejrzewanych, czyli wśród urzędników, powszechne są kupczenie wpływami i skłonność do nadużyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Jak ryba w wodzie",
        "slug": "jak-ryba-w-wodzie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/jak-ryba-w-wodzie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "korupcja",
          "slug": "korupcja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/korupcja"
        },
        {
          "name": "biurokracja",
          "slug": "biurokracja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biurokracja"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jak_ryba_w_wodzie#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:49"
    },
    {
      "id": "468dbee5-331e-4d78-85db-3ac17fc2f93f",
      "slug": "za-zmniejszenie-nierownosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-balcerowicz/trzeba-sie-bic-z-pis-o-polske-wydanie-ii-uzupelnione/za-zmniejszenie-nierownosci",
      "text": "Za zmniejszenie nierówności dochodów płacono w socjalizmie ogromną cenę: przedsiębiorcze talenty, obecne w każdym społeczeństwie były marnowane, a gospodarka w miarę upływu czasu zmierzała do stagnacji. Ponadto monopol państwowej władzy ogromną nierówność w tej dziedzinie, co mogło prowadzić do dużych nierówności materialnych warunków życia między polityczną elitą a resztą społeczeństwa. Rozdęcie władzy politycznej umożliwiało wreszcie ogromny zakres politycznego i rodzinno-towarzyskiego nepotyzmu, naruszając równość szans. Im więcej państwa w społeczeństwie, tym więcej dobrych posad dla swoich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Balcerowicz",
        "slug": "leszek-balcerowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-balcerowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Trzeba się bić z PIS o Polskę. Wydanie II uzupełnione",
        "slug": "trzeba-sie-bic-z-pis-o-polske-wydanie-ii-uzupelnione",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-balcerowicz/trzeba-sie-bic-z-pis-o-polske-wydanie-ii-uzupelnione"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 37,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "komunizm",
          "slug": "komunizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/komunizm"
        },
        {
          "name": "nierówności społeczne",
          "slug": "nierownosci-spoleczne",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nierownosci-spoleczne"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Balcerowicz#Trzeba_si%C4%99_bi%C4%87_z_PiS_o_Polsk%C4%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:07"
    },
    {
      "id": "a3e2c760-9082-4b64-b902-9eabb96a16ee",
      "slug": "kto-ma-plecy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/kto-ma-plecy",
      "text": "Kto ma plecy, temu i fotel do nich dorobią.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kariera",
          "slug": "kariera",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kariera"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:15"
    },
    {
      "id": "5dd164ca-0592-4d5c-8beb-77bcf91e4118",
      "slug": "czlowiek-jak-kazda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru/czlowiek-jak-kazda",
      "text": "Człowiek, jak każda małpa, jest zwierzęciem społecznym, a społeczeństwo rządzi się kumoterstwem, nepotyzmem, lewizną i plotkarstwem, uznając je za podstawowe normy postępowania etycznego [...]. To czysta biologia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Ruiz Zafón",
        "slug": "carlos-ruiz-zafon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon"
      },
      "book": {
        "title": "Cień wiatru",
        "slug": "cien-wiatru",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru"
      },
      "character": "Fermín Romero de Torres",
      "chapter": "Rozdział 12",
      "chapter_parent": "Trzymać fason, 1953",
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "społeczeństwo",
          "slug": "spoleczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spoleczenstwo"
        },
        {
          "name": "nepotyzm",
          "slug": "nepotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nepotyzm"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T16:56:23"
    }
  ]
}