{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "język",
  "slug": "jezyk",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk",
  "heading": "Cytaty o języku",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk.md",
  "quotes_count": 144,
  "authors_count": 86,
  "parent": {
    "name": "słowa",
    "slug": "slowa",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa",
    "heading": "Cytaty o słowach"
  },
  "children": [
    {
      "name": "przysłowia",
      "slug": "przyslowia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia",
      "heading": "Cytaty o przysłowiach"
    },
    {
      "name": "gra słów",
      "slug": "gra-slow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/gra-slow",
      "heading": "Cytaty o grze słów"
    },
    {
      "name": "język polski",
      "slug": "jezyk-polski",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk-polski",
      "heading": "Cytaty o języku polskim"
    }
  ],
  "quotes": [
    {
      "id": "baede349-109a-4917-a78b-81d3c70f8d58",
      "slug": "mit-wiezy-babel",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-o-bogu-diable-grzechu-i-innych-zmartwieniach-tak-zwanej-filozofii-religii/mit-wiezy-babel",
      "text": "[...] mit wieży Babel jest głęboko zakorzeniony w naszej świadomości językowej; odkryć chcemy utracony język dany nam od Boga, język, w którym rzeczom przysługują ich własne imiona, niebiańskie i prawdziwe.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Jeśli Boga nie ma. O Bogu, diable, grzechu i innych zmartwieniach tak zwanej filozofii religii",
        "slug": "jesli-boga-nie-ma-o-bogu-diable-grzechu-i-innych-zmartwieniach-tak-zwanej-filozofii-religii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-o-bogu-diable-grzechu-i-innych-zmartwieniach-tak-zwanej-filozofii-religii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "Biblia",
          "slug": "biblia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biblia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-28T20:49:03"
    },
    {
      "id": "6fc531d7-43a8-47d1-bed4-417aad82880d",
      "slug": "sens-formuje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-o-bogu-diable-grzechu-i-innych-zmartwieniach-tak-zwanej-filozofii-religii/sens-formuje-sie",
      "text": "[...] sens formuje się w aktach komunikacji i w aktach tych musi być wciąż na nowo odtwarzany.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Jeśli Boga nie ma. O Bogu, diable, grzechu i innych zmartwieniach tak zwanej filozofii religii",
        "slug": "jesli-boga-nie-ma-o-bogu-diable-grzechu-i-innych-zmartwieniach-tak-zwanej-filozofii-religii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-o-bogu-diable-grzechu-i-innych-zmartwieniach-tak-zwanej-filozofii-religii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "rozmowa",
          "slug": "rozmowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozmowa"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-25T21:01:51"
    },
    {
      "id": "ad188172-db67-47bd-b968-e7be5b70aca0",
      "slug": "kto-jest-nieszczesliwy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dehnel/brzytwa-okamgnienia-i-inne-wiersze/kto-jest-nieszczesliwy",
      "text": "Kto jest nieszczęśliwy, mówi innym językiem, złożonym z przeczących partykuł i wyrazów, których nie wypada wymawiać w towarzystwie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Dehnel",
        "slug": "jacek-dehnel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dehnel"
      },
      "book": {
        "title": "Brzytwa okamgnienia i inne wiersze",
        "slug": "brzytwa-okamgnienia-i-inne-wiersze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dehnel/brzytwa-okamgnienia-i-inne-wiersze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "smutek",
          "slug": "smutek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smutek"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-07T23:11:12"
    },
    {
      "id": "d9e9f723-c522-4e5d-8cae-0205209dff4b",
      "slug": "pomieszanie-jezykow-w-filozofii",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/horror-metaphysicus/pomieszanie-jezykow-w-filozofii",
      "text": "[...] pomieszanie języków w filozofii jest karą za samo jej wynalezienie, czy też odwetem wziętym przez mitologię na oświeceniu za aroganckie próby jej unicestwienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Horror metaphysicus",
        "slug": "horror-metaphysicus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/horror-metaphysicus"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        },
        {
          "name": "mitologia",
          "slug": "mitologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/mitologia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-07T06:11:57"
    },
    {
      "id": "fe96dda4-ae08-422c-880b-15dfb9cff521",
      "slug": "dobrze-znac-jezyk",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/kirgiz-schodzi-z-konia/dobrze-znac-jezyk",
      "text": "Dobrze znać język rosyjski, zakończył nauczyciel, ale Tadżyk musi znać również swój język. Wypiliśmy toast za wszystkie języki świata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ryszard Kapuściński",
        "slug": "ryszard-kapuscinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski"
      },
      "book": {
        "title": "Kirgiz schodzi z konia",
        "slug": "kirgiz-schodzi-z-konia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/kirgiz-schodzi-z-konia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 82,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kirgiz_schodzi_z_konia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:46"
    },
    {
      "id": "b5df35fa-cd0e-442b-8a6b-fd12ee8a0443",
      "slug": "niezaleznie-od-swej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-liponski/narodziny-cywilizacji-wysp-brytyjskich/niezaleznie-od-swej",
      "text": "Niezależnie od swej ostatecznej porażki język francuski był w Anglii przez kilkaset lat oficjalnym językiem dworu, urzędów, prawa i literatury, wyrażał zjawiska cywilizacyjne, polityczne, militarne i obyczajowe. Pozostawiło to po dziś dzień widoczny ślad. Liczba zapożyczeń francuskich przewyższa nawet procentowo liczbę oryginalnych słów staroangielskich! Supremacja Francuzów nad Anglosasami znajduje odbicie w nazewnictwie związanym z pojęciami i funkcjami władzy, państwa i sądownictwa. (…) W procedurze sądowej francuski utrwalił się tak silnie, że utrzymał się w protokołach aż po rok 1731.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Liponski",
        "slug": "wojciech-liponski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-liponski"
      },
      "book": {
        "title": "Narodziny cywilizacji Wysp Brytyjskich",
        "slug": "narodziny-cywilizacji-wysp-brytyjskich",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-liponski/narodziny-cywilizacji-wysp-brytyjskich"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 489,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wojciech_Lipo%C5%84ski#Narodziny_cywilizacji_Wysp_Brytyjskich",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:45"
    },
    {
      "id": "7337ba38-4c01-4164-9ab2-6c428eae68f1",
      "slug": "kto-chce-odnosic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/scott-adams/zasada-dilberta/kto-chce-odnosic",
      "text": "Kto chce odnosić sukcesy w zarządzaniu, musi przekonać innych, że jest sprytny. Można to osiągnąć, mówiąc zamiast językiem potocznym, niezrozumiałym żargonem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Scott Adams",
        "slug": "scott-adams",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/scott-adams"
      },
      "book": {
        "title": "Zasada Dilberta",
        "slug": "zasada-dilberta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/scott-adams/zasada-dilberta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 46,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "przywództwo",
          "slug": "przywodztwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przywodztwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Scott_Adams#Zasada_Dilberta_(2000)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:42"
    },
    {
      "id": "f736a3a2-759e-4ae1-bd77-be0b17f4c192",
      "slug": "jezyka-filmu-mozna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/visual-storytelling/jezyka-filmu-mozna",
      "text": "Języka filmu można się nauczyć tak jak każdego innego języka. I jest to prostsze, niż się wydaje. Wystarczy, że spojrzysz na niego, dokładnie tak, jak na język pisany. Każda twoja książka na półce zbudowana jest z liter, słów, zdań, akapitów, rozdziałów, które razem tworzą całe dzieło. Z językiem filmu jest podobnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Visual Storytelling",
        "slug": "visual-storytelling",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/visual-storytelling"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "kino",
          "slug": "kino",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kino"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Visual_storytelling#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:33"
    },
    {
      "id": "ddbb31ec-e9cc-4ba2-8c63-4d6bfb345acf",
      "slug": "moj-mistrzu-wittgensteinie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski/traktat-o-marionetkach/moj-mistrzu-wittgensteinie",
      "text": "Mój mistrzu, Wittgensteinie, nie granice języka są granicami świata.\n\nSą nimi granice nienawiści, której brakuje słów do wyartykułowania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kazimierz Grochmalski",
        "slug": "kazimierz-grochmalski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski"
      },
      "book": {
        "title": "Traktat o marionetkach",
        "slug": "traktat-o-marionetkach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-grochmalski/traktat-o-marionetkach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 31,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nienawiść",
          "slug": "nienawisc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nienawisc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "granice",
          "slug": "granice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/granice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kazimierz_Grochmalski#Traktat_o_marionetkach_(2018)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:22"
    },
    {
      "id": "107c8e25-d7d6-44be-901b-2e511066c20c",
      "slug": "transformacja-niewoli-starozytnej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kacper-poblocki/chamstwo/transformacja-niewoli-starozytnej",
      "text": "Transformacja niewoli starożytnej w nowoczesną w Polszcze odbyła się też na polu języka. Rugowano z niego pojęcie niewolnika na rzecz pozornie neutralnych: sługi lub czeladzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kacper Pobłocki",
        "slug": "kacper-poblocki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kacper-poblocki"
      },
      "book": {
        "title": "Chamstwo",
        "slug": "chamstwo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kacper-poblocki/chamstwo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 94,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "niewolnictwo",
          "slug": "niewolnictwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niewolnictwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kacper_Pob%C5%82ocki#Chamstwo",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:16"
    },
    {
      "id": "61e40166-6764-4bf4-9854-3fb891332b0f",
      "slug": "chociaz-to-duze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mordechaj-canin/przez-ruiny-i-zgliszcza-podroz-po-stu-zgladzonych-gminach-zydowskich-w-polsce/chociaz-to-duze",
      "text": "Chociaż to duże miasto, Żydzi Białegostoku posługiwali się wyłącznie językiem jidysz. Obca im była snobistyczna asymilacja i każda inna. Dla tutejszych Żydów nie istniała kwestia języka. To jidysz był językiem żydowskich tkaczy i żydowskiej inteligencji. Językiem ulicy i salonu, kawiarni i szkoły. Białostocki Żyd nie mógł się nadziwić, słysząc, że w innych dużych miastach w Polsce w pewnych żydowskich kręgach rozmawia się po polsku, a żydowski jest rzeczą wstydliwą. W Białymstoku nawet słońce świeciło po żydowsku…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mordechaj Canin",
        "slug": "mordechaj-canin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mordechaj-canin"
      },
      "book": {
        "title": "Przez ruiny i zgliszcza. Podróż po stu zgładzonych gminach żydowskich w Polsce",
        "slug": "przez-ruiny-i-zgliszcza-podroz-po-stu-zgladzonych-gminach-zydowskich-w-polsce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mordechaj-canin/przez-ruiny-i-zgliszcza-podroz-po-stu-zgladzonych-gminach-zydowskich-w-polsce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 250,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "judaizm",
          "slug": "judaizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/judaizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mordechaj_Canin#Przez_ruiny_i_zgliszcza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:15"
    },
    {
      "id": "29bffcef-40bb-427a-8a6f-742b144bcc2f",
      "slug": "wszelkich-innych-umiejetnosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski/moj-przyjaciel-idzi/wszelkich-innych-umiejetnosci",
      "text": "Wszelkich innych umiejętności intelektualnych uczymy się w sposób rozumowy, systematyczny, konsekwentny, a jedną tylko mowę, która właśnie czyni z nas istotę społeczną, przyswajamy sobie nieświadomie, a posługujemy się nią odruchowo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Władysław Kopaliński",
        "slug": "wladyslaw-kopalinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski"
      },
      "book": {
        "title": "Mój przyjaciel Idzi",
        "slug": "moj-przyjaciel-idzi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski/moj-przyjaciel-idzi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 122,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nauka języków",
          "slug": "nauka-jezykow",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka-jezykow"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%82adys%C5%82aw_Kopali%C5%84ski#M%C3%B3j_przyjaciel_Idzi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:13"
    },
    {
      "id": "09ebc741-cefd-4edb-a956-201961ac7fa6",
      "slug": "nieraz-przypominalem-tu-o-wieloznacznosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski/moj-przyjaciel-idzi/nieraz-przypominalem-tu-o-wieloznacznosci",
      "text": "Nieraz przypominałem tu o wieloznaczności wyrazu komunikacja; oznaczać on może zarówno łączność, jak i porozumiewanie się, środki lokomocji i przekazywanie informacji. We wszystkich znaczeniach ma ona podobną, charakterystyczną skłonność do zacinania się.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Władysław Kopaliński",
        "slug": "wladyslaw-kopalinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski"
      },
      "book": {
        "title": "Mój przyjaciel Idzi",
        "slug": "moj-przyjaciel-idzi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski/moj-przyjaciel-idzi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 283,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nieporozumienia",
          "slug": "nieporozumienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieporozumienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%82adys%C5%82aw_Kopali%C5%84ski#M%C3%B3j_przyjaciel_Idzi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:12"
    },
    {
      "id": "4d1e1f93-fac8-47d5-9579-4e843374511e",
      "slug": "jak-mam-teraz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier/z-kraju-bez-milosci/jak-mam-teraz",
      "text": "Jak mam teraz oddać złożoność królestwa, które już nie istnieje? Bo, widzi Pan, urodziłam się w królestwie żydowskim, w mieście, w którym przez całe życie mógł Pan mówić tylko w języku ukształtowanym tysiąc lat wcześniej nad brzegami Renu, a nad Wisłą ludzie mówiący tym językiem czuli się jak u siebie w domu, przynajmniej tak myśleli. W prawdziwym królestwie z jego możnowładcami i wasalami, jego granicami i jego terytorium, krótko mówiąc: w języku jidysz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gilles Rozier",
        "slug": "gilles-rozier",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier"
      },
      "book": {
        "title": "Z kraju bez miłości",
        "slug": "z-kraju-bez-milosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier/z-kraju-bez-milosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 9,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nostalgia",
          "slug": "nostalgia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nostalgia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gilles_Rozier#Z_kraju_bez_mi%C5%82o%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:06"
    },
    {
      "id": "1c8a49be-4c18-4b88-9560-c1a797ff26c4",
      "slug": "a-wiec-jidysz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier/z-kraju-bez-milosci/a-wiec-jidysz",
      "text": "A więc jidysz… (…) Znasz kawał o Żydzie, który gada, gada… Gada godzinami, aż wreszcie stwierdza: „W końcu chyba jednak nie”. To właśnie lubię w tym języku: on nie wierzy sam w siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gilles Rozier",
        "slug": "gilles-rozier",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier"
      },
      "book": {
        "title": "Z kraju bez miłości",
        "slug": "z-kraju-bez-milosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier/z-kraju-bez-milosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 365,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "niepewność",
          "slug": "niepewnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niepewnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gilles_Rozier#Z_kraju_bez_mi%C5%82o%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:06"
    },
    {
      "id": "d297f844-9bde-404f-9076-31940fccbfe3",
      "slug": "poprawnej-budowy-zdan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/timur-vermes/on-wrocil/poprawnej-budowy-zdan",
      "text": "Poprawnej budowy zdań prawie się nie stwierdzało, przypominało to raczej jakieś zasieki językowe, poprzegradzane duchowym drutem kolczastym, rozorane granatami mentalnymi jak pola bitwy pod Sommą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Timur Vermes",
        "slug": "timur-vermes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/timur-vermes"
      },
      "book": {
        "title": "On wrócił",
        "slug": "on-wrocil",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/timur-vermes/on-wrocil"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 121,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Timur_Vermes#On_wr%C3%B3ci%C5%82",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:00"
    },
    {
      "id": "75198c3b-7eae-413a-98be-9ebf59eefb4b",
      "slug": "slowa-sa-najwazniejsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-simmons/hyperion/slowa-sa-najwazniejsze",
      "text": "„Słowa są najważniejsze. Mają własny rozum”. (…) Jest to prawda równie oczywista i łatwo dostrzegalna jak każda idea, jaka kiedykolwiek rzuciła cień na wejście do mrocznej jaskini naszej percepcji. Ale słowa są także zdradzieckimi pułapkami, czyhającymi na każdy, nawet najmniejszy błąd. Słowa kierują nasze myślenie na kręte ścieżki ułudy, a fakt, że większość życia spędzamy w zamkach, które z nich właśnie wybudowaliśmy, dowodzi ponad wszelką wątpliwość, iż brakuje nam obiektywizmu, bez którego nie sposób dostrzec ogromnych zniekształceń rzeczywistości powodowanych przez język.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dan Simmons",
        "slug": "dan-simmons",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-simmons"
      },
      "book": {
        "title": "Hyperion",
        "slug": "hyperion",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-simmons/hyperion"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "obiektywizm",
          "slug": "obiektywizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/obiektywizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dan_Simmons#Hyperion_(1989)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:17"
    },
    {
      "id": "e1f3fd64-545d-4b79-ae86-abf5996e84ec",
      "slug": "a-gdyby-tak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lars-gustafsson/smierc-pszczelarza/a-gdyby-tak",
      "text": "A gdyby tak słowo „ja” było właściwie słowem zupełnie pozbawionym znaczenia. Słowo „ja” używa się przecież w codziennym znaczeniu w dokładnie taki sam sposób jak słowa „tutaj” i „teraz”. Wszyscy ludzie mają prawo nazywać siebie „ja”, a równocześnie tylko jeden człowiek ma za każdym razem prawo do tego, mianowicie ten, który właśnie mówi.\n\nNikt nie wmawia sobie, że „tutaj” albo „tam” znaczy coś specjalnego, oznacza, że coś się za tym określeniem kryje. Dlaczego więc mamy sobie wyobrażać, że mamy „ja”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lars Gustafsson",
        "slug": "lars-gustafsson",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lars-gustafsson"
      },
      "book": {
        "title": "Śmierć pszczelarza",
        "slug": "smierc-pszczelarza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lars-gustafsson/smierc-pszczelarza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 52,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lars_Gustafsson#%C5%9Amier%C4%87_pszczelarza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:13"
    },
    {
      "id": "a8ce25f5-21c0-4cba-9d8d-4a302a97e190",
      "slug": "kazda-ze-sztuk",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-plazewski/jezyk-filmu/kazda-ze-sztuk",
      "text": "(…) każda ze sztuk posiada swoisty język (z wyjątkiem literatury), gdyż każda przekazuje myśli i uczucia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Płażewski",
        "slug": "jerzy-plazewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-plazewski"
      },
      "book": {
        "title": "Język filmu",
        "slug": "jezyk-filmu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-plazewski/jezyk-filmu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 17,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sztuka",
          "slug": "sztuka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sztuka"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_P%C5%82a%C5%BCewski#J%C4%99zyk_filmu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:13"
    },
    {
      "id": "8ca62605-f7f9-41cf-9c31-4d165f958861",
      "slug": "jezykiem-nazywamy-to",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-milewski/jezykoznawstwo/jezykiem-nazywamy-to",
      "text": "Językiem nazywamy to, co w mowie jest równocześnie społeczne, trwałe i abstrakcyjne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Milewski",
        "slug": "tadeusz-milewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-milewski"
      },
      "book": {
        "title": "Językoznawstwo",
        "slug": "jezykoznawstwo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-milewski/jezykoznawstwo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Milewski#J%C4%99zykoznawstwo_(1965)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:05"
    },
    {
      "id": "1037dc22-8a3d-4f6a-a73e-d2e3a2558e7e",
      "slug": "mowa-ludzka-spelnia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-milewski/jezykoznawstwo/mowa-ludzka-spelnia",
      "text": "Mowa ludzka spełnia trzy zasadnicze funkcje: ekspresywną, impresywną i semantyczną.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Milewski",
        "slug": "tadeusz-milewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-milewski"
      },
      "book": {
        "title": "Językoznawstwo",
        "slug": "jezykoznawstwo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-milewski/jezykoznawstwo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Milewski#J%C4%99zykoznawstwo_(1965)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:05"
    },
    {
      "id": "dc1ac512-2674-4d35-b184-8dc7db5cddda",
      "slug": "istnieje-przekonanie-ze-wszyscy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-pisarkowa/wyliczanki-polskie/istnieje-przekonanie-ze-wszyscy",
      "text": "Istnieje przekonanie, że wszyscy ludzie należący do jednego narodu mówią tym samym językiem. W ogólności rzeczywiście tak jest. W sprawach ogólnych i podstawowych każdy Polak porozumiewa się z innymi Polakami tymi samymi wyrazami. Ale kiedy dochodzimy do szczegółów, okazuje się, że w różnych okolicach Polski te same przedmioty mają różne nazwy. Na przykład rośliny, gatunki grzybów albo owoców leśnych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Krystyna Pisarkowa",
        "slug": "krystyna-pisarkowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-pisarkowa"
      },
      "book": {
        "title": "Wyliczanki polskie",
        "slug": "wyliczanki-polskie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-pisarkowa/wyliczanki-polskie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 6,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "język polski",
          "slug": "jezyk-polski",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk-polski"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krystyna_Pisarkowa#Wyliczanki_polskie_(1975)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:04"
    },
    {
      "id": "ae24754f-c713-4f3b-84b4-d4a9641cd03b",
      "slug": "slowa-zaczerpniete-z-innych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-rusinek/pypcie-na-jezyku/slowa-zaczerpniete-z-innych",
      "text": "Słowa zaczerpnięte z innych języków mają skłonność do asymilowania się, czyli przejmowania gramatycznych cech słów polskich. Zmienia się ich pisownia, zaczynają się odmieniać – i po pewnym czasie zapominamy, że były kiedyś obce. Jeśli nie poddadzą się asymilacji, będą razić, użytkownicy przestaną z nich korzystać i tym sposobem język je wypluje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michał Rusinek",
        "slug": "michal-rusinek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-rusinek"
      },
      "book": {
        "title": "Pypcie na języku",
        "slug": "pypcie-na-jezyku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-rusinek/pypcie-na-jezyku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "język polski",
          "slug": "jezyk-polski",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk-polski"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Micha%C5%82_Rusinek#Pypcie_na_j%C4%99zyku",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:02"
    },
    {
      "id": "80f42c93-cb5e-48d4-9a86-162758b7169d",
      "slug": "jesli-nazwy-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mo-yan/obfite-piersi-pelne-biodra/jesli-nazwy-nie",
      "text": "(...) jeśli nazwy nie są właściwe, język nie mówi prawdy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mo Yan",
        "slug": "mo-yan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mo-yan"
      },
      "book": {
        "title": "Obfite piersi, pełne biodra",
        "slug": "obfite-piersi-pelne-biodra",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mo-yan/obfite-piersi-pelne-biodra"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 82,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Obfite_piersi,_pe%C5%82ne_biodra",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:49"
    },
    {
      "id": "d76e4198-6bb7-41f0-a49e-a6729c65aace",
      "slug": "jak-slusznie-przypomnial",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski/roztrzaskane-lustro/jak-slusznie-przypomnial",
      "text": "(…) jak słusznie przypomniał Rocco Buttiglione, łaciński źródłosłów małżeństwa (matrimonium) oznaczał opiekę nad matką.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Roszkowski",
        "slug": "wojciech-roszkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Roztrzaskane lustro",
        "slug": "roztrzaskane-lustro",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski/roztrzaskane-lustro"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 504,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "małżeństwo",
          "slug": "malzenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/malzenstwo"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "matka",
          "slug": "matka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wojciech_Roszkowski_(historyk)#Roztrzaskane_lustro",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:32"
    },
    {
      "id": "69cedec3-6a4e-41ea-8d07-df3f67263cc1",
      "slug": "czy-wiesz-ze-w-jednym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sue-monk-kidd/sekretne-zycie-pszczol/czy-wiesz-ze-w-jednym",
      "text": "Czy wiesz, że w jednym z eskimoskich języków są trzydzieści dwa słowa oznaczające miłość? – powiedziała August. – A my mamy tylko to jedno. Jesteśmy tacy ograniczeni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sue Monk Kidd",
        "slug": "sue-monk-kidd",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sue-monk-kidd"
      },
      "book": {
        "title": "Sekretne życie pszczół",
        "slug": "sekretne-zycie-pszczol",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sue-monk-kidd/sekretne-zycie-pszczol"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sue_Monk_Kidd#Sekretne_%C5%BCycie_pszcz%C3%B3%C5%82",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:30"
    },
    {
      "id": "e42021e9-8170-4ff5-8f5d-2a98d5858579",
      "slug": "jadwiga-strak-produkowala",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-bator/piaskowa-gora/jadwiga-strak-produkowala",
      "text": "Jadwiga Strąk (…) produkowała mnóstwo powiedzonek, których nikt inny nie używał ani nie rozumiał. Dowolnie kompilowała przysłowia, ucinała je w połowie, a do reszty dodawała kawałek, który został z innego, użytego też tylko częściowo. Ścinki zmiatała, zwijała w kulkę, chowała do kieszeni fartucha, a nuż się przyda. Jej język był szalonym patchworkiem, cóż to był za pejzaż, co za wzór.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joanna Bator",
        "slug": "joanna-bator",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-bator"
      },
      "book": {
        "title": "Piaskowa góra",
        "slug": "piaskowa-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-bator/piaskowa-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 274,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Piaskowa_G%C3%B3ra_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:19"
    },
    {
      "id": "2bf7c324-4ff1-4fa7-b1dd-6fa72f3d087b",
      "slug": "gmine-zydowska-w-warszawie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emanuel-ringelblum/kronika-getta-warszawskiego-wrzesien-1939-styczen-1943/gmine-zydowska-w-warszawie",
      "text": "Gminę Żydowską w Warszawie cechuje, poza wieloma innymi „zaletami”, to, iż jest gniazdem wstrętnej asymilacji. 95% urzędników rozmawia z petentami po polsku, nawet kiedy ci nie rozumieją.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emanuel Ringelblum",
        "slug": "emanuel-ringelblum",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emanuel-ringelblum"
      },
      "book": {
        "title": "Kronika getta warszawskiego. Wrzesień 1939 - styczeń 1943",
        "slug": "kronika-getta-warszawskiego-wrzesien-1939-styczen-1943",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emanuel-ringelblum/kronika-getta-warszawskiego-wrzesien-1939-styczen-1943"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 251,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emanuel_Ringelblum#Kronika_getta_warszawskiego",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:13"
    },
    {
      "id": "5ad2677a-b2bb-4611-9d1c-22b74650109c",
      "slug": "mysl-szuka-wyrazu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/okolo-kultu-mowy-ojczystej/mysl-szuka-wyrazu",
      "text": "Myśl szuka wyrazu nie tylko, żeby się uzewnętrznić, ale też aby wewnętrznie przybrać jasną, ściśle określoną postać; wyraz zaś wywołuje myśl, kieruje jej rozwojem, zmusza do refleksyj, do pogłębienia jej treści.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Około kultu mowy ojczystej",
        "slug": "okolo-kultu-mowy-ojczystej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/okolo-kultu-mowy-ojczystej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 21,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Oko%C5%82o_kultu_mowy_ojczystej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:06"
    },
    {
      "id": "0327f2d4-22f4-4dcf-a38a-37c5ab2f90c8",
      "slug": "jezyk-nie-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/okolo-kultu-mowy-ojczystej/jezyk-nie-tylko",
      "text": "Język nie tylko jest narzędziem mowy, środkiem do wyrażania na zewnątrz swych myśli on jest i na wewnątrz ważnem narzędziem pomocniczem samego procesu myślenia. Jeśli najpierw mówienie zależy od myślenia, to następnie siłą refleksu i myślenia zależy od mówienia: gdy się w jakiej sprawie nie ma bardzo jeszcze sprecyzowane pojęcia, może być ogromnie pomocnem zmusić się do możliwie jasnego i ścisłego wyrażenia ich w słowach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Około kultu mowy ojczystej",
        "slug": "okolo-kultu-mowy-ojczystej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/okolo-kultu-mowy-ojczystej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 43,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Oko%C5%82o_kultu_mowy_ojczystej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:06"
    },
    {
      "id": "00f3e037-66f3-47e2-b2a5-956137cc49e7",
      "slug": "przez-dlugi-czas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/okolo-kultu-mowy-ojczystej/przez-dlugi-czas",
      "text": "Przez długi czas łacina musiała być głównym ogólnokształcącym czynnikiem; gdy języki narodowe nie były jeszcze dostatecznie rozwinięte i uformowane, trzeba było posługiwać się gotowemi formami myślenia, jakie dawał język łaciński. Niesłuszne są więc narzekania na powstrzymywanie rozwoju języków narodowych przez łacinę; one się na niej kształtowały i, gdybyśmy byli np. już w XVI w. łacinę zarzucili i oparli nasz rozwój umysłowy przede wszystkiem na języku ojczystym, dziś stalibyśmy niewątpliwie niżej, niż stoimy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Około kultu mowy ojczystej",
        "slug": "okolo-kultu-mowy-ojczystej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/okolo-kultu-mowy-ojczystej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 32,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "język polski",
          "slug": "jezyk-polski",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk-polski"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Oko%C5%82o_kultu_mowy_ojczystej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:06"
    },
    {
      "id": "5de46370-0d19-40a7-b9c4-565b46f578ab",
      "slug": "w-hebrajskim-kazda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-potocki/rekopis-znaleziony-w-saragossie/w-hebrajskim-kazda",
      "text": "(…) w hebrajskim każda litera jest liczbą, każdy wyraz przemądrą kombinacją, każde zdanie straszliwą formułą, która, gdy ją kto potrafi wymówić z potrzebnym przydechem i akcentem, z łatwością może poruszyć góry i osuszać rzeki. (…) Słowo wprawia w ruch powietrze i umysł, działa na zmysły i duszę zarazem (…) słowo jest koniecznym pośrednikiem między materią a wszelkim umysłem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Potocki",
        "slug": "jan-potocki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-potocki"
      },
      "book": {
        "title": "Rękopis znaleziony w Saragossie",
        "slug": "rekopis-znaleziony-w-saragossie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-potocki/rekopis-znaleziony-w-saragossie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 101,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "magia",
          "slug": "magia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/magia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Potocki#R%C4%99kopis_znaleziony_w_Saragossie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:52"
    },
    {
      "id": "6f9387d3-734f-4f36-ba46-bbdd04e6b7f9",
      "slug": "rozwalka-brzmi-zdrobniale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marian-pankowski/z-auszwicu-do-belsen-przygody/rozwalka-brzmi-zdrobniale",
      "text": "Rozwałka brzmi zdrobniale, rzekłbyś jeden z etapów pracy piekarza, nazwany familiarnie. A tu chodzi o rozstrzeliwanie. „Janek poszedł na rozwałkę”. Słowa dochodzą z sąsiedniej koi. Jeden głos jakby smętny, pszczoła uwięziona za firanką, drugi silący się na dowcip, raz po raz wpada w refrenem do relacji kolegi. I tak przez KOMIN…i tak przed KOMIN! Janek poszedł na rozwałkę, jakby poszedł na ryby, na grzyby, na maliny-dziewczyny… A do tego czasownik wyraża gest samodzielny, samowolny, wbrew oczywistości!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marian Pankowski",
        "slug": "marian-pankowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marian-pankowski"
      },
      "book": {
        "title": "Z Auszwicu do Belsen. Przygody",
        "slug": "z-auszwicu-do-belsen-przygody",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marian-pankowski/z-auszwicu-do-belsen-przygody"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        },
        {
          "name": "kara śmierci",
          "slug": "kara-smierci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara-smierci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marian_Pankowski#Z_Auszwicu_do_Belsen",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:29"
    },
    {
      "id": "1e55c8a1-bff1-4d9d-8d1c-6710eed5df98",
      "slug": "angela-popatrzyla-za-nim",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bentley-little/pociag-upiorow/angela-popatrzyla-za-nim",
      "text": "Angela popatrzyła za nim. Dlaczego przybysze ze Wschodniego Wy­brzeża mówią „za kolejką” zamiast „w kolejce”? – pomyślała. Ludzie nie stoją za kolejką. Oni są kolejką. Kolejkę tworzą stojące w niej osoby. Czy już zaczynały ją drażnić różnice językowe?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bentley Little",
        "slug": "bentley-little",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bentley-little"
      },
      "book": {
        "title": "Pociąg upiorów",
        "slug": "pociag-upiorow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bentley-little/pociag-upiorow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bentley_Little#Poci%C4%85g_upior%C3%B3w_(2008)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:27"
    },
    {
      "id": "11c65030-581d-4d2c-9c85-9bc8ee8d7f51",
      "slug": "dlaczego-w-naszym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro/dlaczego-w-naszym",
      "text": "Dlaczego w naszym języku jest tak mało słów na określenie zieleni? Każdy listek i każde drzewo mają swój własny odcień. To kolejny przykład tego, jak bardzo natura wyprzedza człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Marsden",
        "slug": "john-marsden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden"
      },
      "book": {
        "title": "Jutro",
        "slug": "jutro",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "kolory",
          "slug": "kolory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kolory"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Marsden#Jutro:_Kiedy_zacz%C4%99%C5%82a_si%C4%99_wojna",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:25"
    },
    {
      "id": "fd67cba2-4cf4-4589-8458-d4a150a5cdab",
      "slug": "akceptuje-okazjonalne-innowacje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa/akceptuje-okazjonalne-innowacje",
      "text": "Akceptuję (…) okazjonalne innowacje funkcjonalnie uzasadnione, odświeżające codzienne zachowania językowe, służące dysautomatyzacji odbioru poszczególnych tekstów i ich destereotypizacji. Powiem więcej: żywa, potoczna mowa musi być źródłem pulsującym innowacjami! To one bowiem są warunkiem życia języka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Miodek",
        "slug": "jan-miodek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślajcie nad mową!",
        "slug": "rozmyslajcie-nad-mowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 9,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "kreatywność",
          "slug": "kreatywnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kreatywnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Miodek#Rozmy%C5%9Blajcie_nad_mow%C4%85!_(1998)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:23"
    },
    {
      "id": "ca438d7c-3f54-4d41-9c12-ab7f108bc2fc",
      "slug": "jezyk-ewoluuje-rowniez",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa/jezyk-ewoluuje-rowniez",
      "text": "(…) język ewoluuje również od wewnątrz, sam w sobie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Miodek",
        "slug": "jan-miodek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślajcie nad mową!",
        "slug": "rozmyslajcie-nad-mowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 109,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rozmy%C5%9Blajcie_nad_mow%C4%85!",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:23"
    },
    {
      "id": "ba3ed967-b8ef-463e-9745-a661fab0035e",
      "slug": "jezyk-bylby-tworem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa/jezyk-bylby-tworem",
      "text": "(…) język byłby tworem nieznośnie schematycznym, gdybyśmy operowali wyłącznie podstawowymi znaczeniami poszczególnych form.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Miodek",
        "slug": "jan-miodek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślajcie nad mową!",
        "slug": "rozmyslajcie-nad-mowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 59,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "metafory",
          "slug": "metafory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/metafory"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rozmy%C5%9Blajcie_nad_mow%C4%85!",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:23"
    },
    {
      "id": "a7995f53-9167-4ca5-8501-77e6d82f3c4b",
      "slug": "logika-nie-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa/logika-nie-zawsze",
      "text": "(…) logika nie zawsze jest ostatecznym prawodawcą w języku; silniejsze od niej okazują się często inne czynniki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Miodek",
        "slug": "jan-miodek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślajcie nad mową!",
        "slug": "rozmyslajcie-nad-mowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 17,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "logika",
          "slug": "logika",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/logika"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rozmy%C5%9Blajcie_nad_mow%C4%85!",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:23"
    },
    {
      "id": "7990c12b-ae99-400e-872a-2e88b13c2293",
      "slug": "dobrze-sie-dzieje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa/dobrze-sie-dzieje",
      "text": "(…) dobrze się dzieje w języku, gdy w obieg społeczny wchodzą nowe użycia słów czy nowe połączenia wyrazowe. Nie ulega przecież wątpliwości, że wzbogacają one system stylistyczny, stając się dla mówiących jeszcze jedną ofertą leksykalną. Źle się natomiast dzieje, gdy ta nowa oferta zaczyna być traktowana jako wyłączna, bo momentalnie nabiera charakteru wyrazowego natręta – manierycznego, snobistycznego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Miodek",
        "slug": "jan-miodek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślajcie nad mową!",
        "slug": "rozmyslajcie-nad-mowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 56,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "moda",
          "slug": "moda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Miodek#Rozmy%C5%9Blajcie_nad_mow%C4%85!_(1998)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:23"
    },
    {
      "id": "11bd6a9d-7ea6-45a8-b456-f68fc6850161",
      "slug": "w-jezykowa-przeszlosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa/w-jezykowa-przeszlosc",
      "text": "(…) w językową przeszłość odchodzą konstrukcje, które ostatecznie okazują się gramatycznym balastem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Miodek",
        "slug": "jan-miodek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślajcie nad mową!",
        "slug": "rozmyslajcie-nad-mowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-miodek/rozmyslajcie-nad-mowa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 17,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Miodek#Rozmy%C5%9Blajcie_nad_mow%C4%85!_(1998)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:23"
    },
    {
      "id": "1e1de55a-b5cd-4a9a-95c9-a15471c81549",
      "slug": "czy-istnieje-jezyk",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/krucha-jak-lod/czy-istnieje-jezyk",
      "text": "Czy istnieje język krzywdy? Czy ci, którzy cierpią, mówią własnym, odrębnym dialektem?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Krucha jak lód",
        "slug": "krucha-jak-lod",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/krucha-jak-lod"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krucha_jak_l%C3%B3d",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:17"
    },
    {
      "id": "e3ef0dbe-ff4c-44a0-aa63-18a2d591e4a6",
      "slug": "olimwenga-usuri-tak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-grzedowicz/pan-lodowego-ogrodu-tom-2/olimwenga-usuri-tak",
      "text": "– Olimwenga usuri… Tak mówią Kebiryjczycy. My w takich razach mówimy, że jest nam przykro, a oni, że „świat jest podły”. Tak samo jak my uważają, że nic nie można poradzić na to jaki jest świat. To żywioł.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jarosław Grzędowicz",
        "slug": "jaroslaw-grzedowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-grzedowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Pan Lodowego Ogrodu. Tom 2",
        "slug": "pan-lodowego-ogrodu-tom-2",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-grzedowicz/pan-lodowego-ogrodu-tom-2"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "bezradność",
          "slug": "bezradnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bezradnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jaros%C5%82aw_Grz%C4%99dowicz#Pan_Lodowego_Ogrodu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:11"
    },
    {
      "id": "b0d65b76-0baa-4999-913f-f41252824120",
      "slug": "najwazniejsza-czesc-kazdego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-stiller/pokaz-jezyk-tom-1/najwazniejsza-czesc-kazdego",
      "text": "Najważniejsza część każdego języka, która decyduje o wszystkim, to jego składnia. Nie słownictwo, nie fleksja i żadna z tych rzeczy, które potocznie nazywa się gramatyką.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Robert Stiller",
        "slug": "robert-stiller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-stiller"
      },
      "book": {
        "title": "Pokaż język. Tom 1",
        "slug": "pokaz-jezyk-tom-1",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-stiller/pokaz-jezyk-tom-1"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Stiller#Poka%C5%BC_j%C4%99zyk!",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:09"
    },
    {
      "id": "9cf9299c-5827-4ff4-babf-dce3712f999b",
      "slug": "bez-wielojezycznosci-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-stiller/pokaz-jezyk-tom-1/bez-wielojezycznosci-nie",
      "text": "Bez wielojęzyczności nie można mówić o porządnym myśleniu. Człowiek znający tylko jeden język ma kalekie myślenie, bo nie odróżnia słów od pojęć, myśli od języka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Robert Stiller",
        "slug": "robert-stiller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-stiller"
      },
      "book": {
        "title": "Pokaż język. Tom 1",
        "slug": "pokaz-jezyk-tom-1",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-stiller/pokaz-jezyk-tom-1"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nauka języków",
          "slug": "nauka-jezykow",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka-jezykow"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Stiller#Poka%C5%BC_j%C4%99zyk!",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:09"
    },
    {
      "id": "0c67be8b-592e-4f6e-a1a5-a89c094e6ce4",
      "slug": "poezja-jest-dziedzina",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-odonohue/anam-cara-duchowa-madrosc-celtyckiego-swiata/poezja-jest-dziedzina",
      "text": "Poezja jest dziedziną, w której język najpiękniej wyraża się we własnym milczeniu. Poezja jest językiem ciszy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John O’Donohue",
        "slug": "john-odonohue",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-odonohue"
      },
      "book": {
        "title": "Anam Cara. Duchowa mądrość celtyckiego świata",
        "slug": "anam-cara-duchowa-madrosc-celtyckiego-swiata",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-odonohue/anam-cara-duchowa-madrosc-celtyckiego-swiata"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "poezja",
          "slug": "poezja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/poezja"
        },
        {
          "name": "cisza",
          "slug": "cisza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cisza"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_O'Donohue#Anam_Cara._Duchowa_m%C4%85dro%C5%9B%C4%87_celtyckiego_%C5%9Bwiata",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:03"
    },
    {
      "id": "ac96b034-e13d-4e93-a9ae-77b4adb40d63",
      "slug": "objawienie-dowolnej-glebi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin/generation-p/objawienie-dowolnej-glebi",
      "text": "Objawienie dowolnej głębi i wielkości nieuchronnie natknie się na słowa. A słowa nieuchronnie nadzieją się na siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiktor Pielewin",
        "slug": "wiktor-pielewin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin"
      },
      "book": {
        "title": "Generation P",
        "slug": "generation-p",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin/generation-p"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 156,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wiktor_Pielewin#Generation_,P%E2%80%99",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:41"
    },
    {
      "id": "3c5131cd-e9af-4615-be78-aa3decbde592",
      "slug": "po-co-ludziom",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin/swieta-ksiega-wilkolaka/po-co-ludziom",
      "text": "Po co ludziom język, skoro to on jest przyczyną wszystkich nieszczęść? – Po pierwsze, żeby kłamać. Po drugie, żeby ranić się nawzajem cierniami jadowitych słów. Po trzecie, żeby mówić o tym, czego nie ma.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiktor Pielewin",
        "slug": "wiktor-pielewin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin"
      },
      "book": {
        "title": "Święta księga wilkołaka",
        "slug": "swieta-ksiega-wilkolaka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin/swieta-ksiega-wilkolaka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "kłamstwo",
          "slug": "klamstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/klamstwo"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wiktor_Pielewin#%C5%9Awi%C4%99ta_ksi%C4%99ga_wilko%C5%82aka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:41"
    },
    {
      "id": "9475136a-7a60-47fa-97c1-c34eee178e95",
      "slug": "narodziny-dziecka-lub",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana/narodziny-dziecka-lub",
      "text": "Narodziny dziecka lub śmierć rodzica. Czy miłość. Nadajemy tym zdarzeniom nazwę, próbujemy wyrazić emocje z nimi związane, ale w gruncie rzeczy wiemy, że w warstwie werbalnej nie zdołamy pomieścić ogromu naszej radości, rozpaczy czy zachwytu. Odnalezienie drogi do Boga należy do kategorii tych samych przeżyć. Jeżeli kogoś z nas to spotka, wiemy co czujemy. Ale gdy chcemy się podzielić naszymi odczuciami – język nas zawodzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Przemiana",
        "slug": "przemiana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przemiana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:40"
    },
    {
      "id": "bd65ae55-30fe-4aba-93e1-1817b7f19506",
      "slug": "mowa-jest-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza/mowa-jest-jak",
      "text": "Mowa jest jak jedwabna mora – tak wiele zależy od kąta, pod jakim się na nią patrzy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Kochanica Francuza",
        "slug": "kochanica-francuza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 522,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "interpretacja sztuki",
          "slug": "interpretacja-sztuki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/interpretacja-sztuki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Fowles#Kochanica_Francuza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:25"
    },
    {
      "id": "628c5266-ddde-400a-8143-554ea0482ecb",
      "slug": "jezyk-sie-zmienia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henning-mankell/nim-nadejdzie-mroz/jezyk-sie-zmienia",
      "text": "(...) język się zmienia, upraszcza, według mnie traci wyrazistość i elegancję. Uważam, że słowa nie powinny być jak tępe noże.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Henning Mankell",
        "slug": "henning-mankell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henning-mankell"
      },
      "book": {
        "title": "Nim nadejdzie mróz",
        "slug": "nim-nadejdzie-mroz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henning-mankell/nim-nadejdzie-mroz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 326,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Nim_nadejdzie_mr%C3%B3z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:48"
    },
    {
      "id": "74e5b3cc-778c-4125-adb7-622227cb733a",
      "slug": "czujemy-w-jednym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust/strona-guermantes/czujemy-w-jednym",
      "text": "Czujemy w jednym świecie, a myślimy i nazywamy w drugim; możemy ustalić między nimi zgodność, ale nie możemy zapełnić dzielącej ich przestrzeni. (…) I ta sama różnica, jaka istnieje między jakąś osobą lub silnie indywidualnym dziełem a pojęciem piękności, istnieje w nie mniejszym stopniu między zbudzonymi przez nie uczuciami a pojęciem miłości i podziwu. Toteż nie poznaje się ich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marcel Proust",
        "slug": "marcel-proust",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust"
      },
      "book": {
        "title": "Strona Guermantes",
        "slug": "strona-guermantes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marcel-proust/strona-guermantes"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 45,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "piękno",
          "slug": "piekno",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/piekno"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W_poszukiwaniu_straconego_czasu#Tom_III_%E2%80%93_Strona_Guermantes",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:27"
    },
    {
      "id": "a7a423d8-ab1c-4598-859d-7002b5637724",
      "slug": "brakuje-nam-jezyka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/czuly-narrator/brakuje-nam-jezyka",
      "text": "Brakuje nam języka, brakuje punktów widzenia, metafor, mitów i nowych baśni. Jesteśmy za to świadkami, jak te nieprzystające, zardzewiałe i anachroniczne stare narracje próbuje się wprzęgnąć do wizji przyszłości, może wychodząc z założenia, że lepsze stare coś niż nowe nic, albo próbując w ten sposób poradzić sobie z ograniczeniem własnych horyzontów. Jednym słowem – brakuje nam nowych sposobów opowiadania o świecie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Czuły narrator",
        "slug": "czuly-narrator",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/czuly-narrator"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "opowiadanie historii",
          "slug": "opowiadanie-historii",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/opowiadanie-historii"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Olga_Tokarczuk#Cytaty_z_mowy_noblowskiej_Czu%C5%82y_narrator",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:22"
    },
    {
      "id": "2920ebfe-f40a-4cf0-a7bc-e53a1b61645e",
      "slug": "dalekowschodnia-madrosc-powiada",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/dalekowschodnia-madrosc-powiada",
      "text": "(…) dalekowschodnia mądrość powiada, że „kiedy mędrzec wskazuje Księżyc, idioci patrzą na palec”. Język to właśnie palec, który wskazuje na Księżyc.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Moment niedźwiedzia",
        "slug": "moment-niedzwiedzia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 169,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "mądrość",
          "slug": "madrosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/madrosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Olga_Tokarczuk#Moment_nied%C5%BAwiedzia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:20"
    },
    {
      "id": "848cd878-025b-43dc-9f26-0368d62b38a0",
      "slug": "potega-matematyki-tkwi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller/poczatek-jest-wszedzie-nowa-hipoteza-pochodzenia-wszechswiata/potega-matematyki-tkwi",
      "text": "Potęga matematyki tkwi właśnie w jej zdolności ujmowania tego, co jest niewyrażalne poprzez język.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michał Heller",
        "slug": "michal-heller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller"
      },
      "book": {
        "title": "Początek jest wszędzie. Nowa hipoteza pochodzenia Wszechświata",
        "slug": "poczatek-jest-wszedzie-nowa-hipoteza-pochodzenia-wszechswiata",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller/poczatek-jest-wszedzie-nowa-hipoteza-pochodzenia-wszechswiata"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 119,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "matematyka",
          "slug": "matematyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matematyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Micha%C5%82_Heller#Pocz%C4%85tek_jest_wsz%C4%99dzie._Nowa_hipoteza_pochodzenia_Wszech%C5%9Bwiata_(2002)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:11"
    },
    {
      "id": "7124ef0a-7e43-4326-8ff6-a96724bf1f90",
      "slug": "matematyka-wykracza-poza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller/wszechswiat-u-schylku-stulecia/matematyka-wykracza-poza",
      "text": "Matematyka wykracza poza funkcje przypisywane zwykle językowi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michał Heller",
        "slug": "michal-heller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller"
      },
      "book": {
        "title": "Wszechświat u schyłku stulecia",
        "slug": "wszechswiat-u-schylku-stulecia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller/wszechswiat-u-schylku-stulecia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 88,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "matematyka",
          "slug": "matematyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matematyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Micha%C5%82_Heller#Wszech%C5%9Bwiat_u_schy%C5%82ku_stulecia_(1994)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:10"
    },
    {
      "id": "61d619bc-f2c3-450f-ad83-2d7a2d5e21b3",
      "slug": "wszystko-od-slow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/traktat-o-luskaniu-fasoli/wszystko-od-slow",
      "text": "Wszystko od słów zależy. Jakie słowa, takie rzeczy, zdarzenia, myśli, wyobrażenia, sny i wszystko, nawet co na samym dnie człowieka. Byle jakie słowa, to byle jaki człowiek, byle jaki świat, byle jaki nawet Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Traktat o łuskaniu fasoli",
        "slug": "traktat-o-luskaniu-fasoli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/traktat-o-luskaniu-fasoli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Traktat_o_%C5%82uskaniu_fasoli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:08"
    },
    {
      "id": "4419265c-c984-491c-a8ae-1ef39720f8ab",
      "slug": "caly-swiat-jest-jedna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu/caly-swiat-jest-jedna",
      "text": "Cały świat jest jedną mową. Gdybyś tak się w ten świat dobrze wsłuchał, mógłbyś nawet usłyszeć, co sto lat temu mówili, może tysiące. Bo słowa śmierci nie znają. Jakby jakieś ptaki przezroczyste, raz wypowiedziane, krążą już na wieki ponad nami, tylko że ich nie słyszymy. Ale może z wysokości Boga każdego człowieka głos osobno słychać. Nawet co ja tu do ciebie mówię. Co mówią u Maszczyka, u Derenia i w każdej chałupie. A gdybyś ucho nad tym światem zniżył, to kto wie, może szepty ludzkie byś usłyszał i co ludzie myślą, co im śni się, gdzie u kogo kot mruczy, w czyjej stajni koń rży, które dziecko pierś matczyną ssie, a które dopiero się rodzi, bo to wszystko mowa. Bóg się każe słowami ludziom modlić, bo bez słów nie odróżniłby człowieka od człowieka. A i człowiek sam siebie by nie odróżnił, gdyby nie miał słów. Od słowa zaczyna się życie i na słowach kończy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Kamień na kamieniu",
        "slug": "kamien-na-kamieniu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wies%C5%82aw_My%C5%9Bliwski#Kamie%C5%84_na_kamieniu_(1984)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:06"
    },
    {
      "id": "f8606be4-005c-4dad-b58b-b493f8e26791",
      "slug": "zamienialem-sie-w-dzikusa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow/zamienialem-sie-w-dzikusa",
      "text": "Zamieniałem się w dzikusa, zapominałem rozmaite słowa i ubożał mój język; zrobiłem się też bardzo despotyczny. Ponieważ przed nikim nie musiałem nic udawać, zły charakter, który zawsze miałem, stał się jeszcze gorszy. Wszystko mnie złościło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Dom duchów",
        "slug": "dom-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "charakter",
          "slug": "charakter",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/charakter"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dom_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:47"
    },
    {
      "id": "b4122553-130b-4678-bf5c-884786d8aad4",
      "slug": "w-kazdej-wyjatkowej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/zygzak/w-kazdej-wyjatkowej",
      "text": "W każdej wyjątkowej sytuacji są chwile, kiedy ludzie rozumieją wszystko, co słyszą, bez konieczności rozszyfrowania słów. Katastrofy są wielojęzyczne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Carlos Somoza",
        "slug": "jose-carlos-somoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza"
      },
      "book": {
        "title": "Zygzak",
        "slug": "zygzak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/zygzak"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "wspólnota",
          "slug": "wspolnota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wspolnota"
        },
        {
          "name": "solidarność",
          "slug": "solidarnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/solidarnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zygzak#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:30"
    },
    {
      "id": "26dc0676-0828-4874-9bbb-485e58d44674",
      "slug": "sekret-brzmi-nastepujaco",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama/sekret-brzmi-nastepujaco",
      "text": "„Sekret” brzmi następująco: ludzki język nie jest obojętnym narzędziem. Stwierdzamy to każdego dnia, choćby w przemówieniach fanatyków czy polityków… Słowa wypaczają rzeczywistość, tworzą r z e c z y, lecz tylko wtedy, kiedy recytuje się je w odpowiedniej formie we właściwym porządku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Carlos Somoza",
        "slug": "jose-carlos-somoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza"
      },
      "book": {
        "title": "Trzynasta dama",
        "slug": "trzynasta-dama",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/trzynasta-dama"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "manipulacja",
          "slug": "manipulacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/manipulacja"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Trzynasta_dama",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:29"
    },
    {
      "id": "24b95993-63d6-4ee3-ae85-85d504f4e782",
      "slug": "ze-wszystkich-narzadow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/ksiega-cmentarna/ze-wszystkich-narzadow",
      "text": "Ze wszystkich narządów (…) najniezwyklejszy jest język, używamy go bowiem zarówno do smakowania słodkiego wina i gorzkiej trucizny, jak i do wypowiadania słów zarówno słodkich, jak i cierpkich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Księga cmentarna",
        "slug": "ksiega-cmentarna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/ksiega-cmentarna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 170,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ksi%C4%99ga_cmentarna",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:25"
    },
    {
      "id": "393d9d1d-28e6-4c91-9ccf-7bd7e608d67c",
      "slug": "w-istocie-dzienne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis/mistrz-gry/w-istocie-dzienne",
      "text": "W istocie dzienne światło współczesności zanadto oślepia i nie bardzo wiadomo, jak się nim posługiwać, zatem żongluje się słowami, wierząc, że języki obdarzone są jakąś wrodzoną mądrością, niczym szczątki kopalne i jako takie mogą pomóc zrozumieć współczesny ból egzystencjalny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sergio Kokis",
        "slug": "sergio-kokis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis"
      },
      "book": {
        "title": "Mistrz gry",
        "slug": "mistrz-gry",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis/mistrz-gry"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mistrz_gry",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:58"
    },
    {
      "id": "19f99100-3b34-4e5c-b7ce-1c4bd0365459",
      "slug": "angielski-arabski-hiszpanski",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kate-mosse/labirynt/angielski-arabski-hiszpanski",
      "text": "Angielski, arabski, hiszpański, hebrajski. Każda opowieść zmienia charakter, przybiera inne barwy w zależności od użytych słów, od języka, w jakim się ją opowiada. Staje się poważniejsza lub bardziej zabawna, może zyskać własną melodię.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kate Mosse",
        "slug": "kate-mosse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kate-mosse"
      },
      "book": {
        "title": "Labirynt",
        "slug": "labirynt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kate-mosse/labirynt"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "opowiadanie historii",
          "slug": "opowiadanie-historii",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/opowiadanie-historii"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Labirynt_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:29"
    },
    {
      "id": "8f2fd3fa-2452-44e8-8be2-ccc66d88f67b",
      "slug": "wszystko-na-swiecie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zbigniew-nienacki/ja-dago-piastun/wszystko-na-swiecie",
      "text": "Wszystko na świecie istnieje tylko w taki sposób i pod taką postacią, pod jaką zostało nazwane.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zbigniew Nienacki",
        "slug": "zbigniew-nienacki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zbigniew-nienacki"
      },
      "book": {
        "title": "Ja, Dago Piastun",
        "slug": "ja-dago-piastun",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zbigniew-nienacki/ja-dago-piastun"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ja,_Dago_Piastun#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:04"
    },
    {
      "id": "c688d905-bfe0-49a3-afbd-e59c956f5d31",
      "slug": "dania-operuje-forma",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska/byczki-w-pomidorach/dania-operuje-forma",
      "text": "Dania operuje formą „ty” bez względu na to, czy rozmawia minister ze śmieciarzem, czy arystokratyczna milionerka z listonoszem. Na własne uszy słyszałam, jak pan profesor Królewskiej Akademii Architektury gawędził per „ty” ze świeżo poznanym cieślą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joanna Chmielewska",
        "slug": "joanna-chmielewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska"
      },
      "book": {
        "title": "Byczki w pomidorach",
        "slug": "byczki-w-pomidorach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska/byczki-w-pomidorach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "równość",
          "slug": "rownosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rownosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Byczki_w_pomidorach#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:34"
    },
    {
      "id": "e4182c07-3d87-42b5-9ca3-5701480269ab",
      "slug": "podroznik-bowiem-procz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-nowak/rowerem-i-pieszo-przez-czarny-lad/podroznik-bowiem-procz",
      "text": "Podróżnik bowiem prócz znajomości geografii danego kraju znać musi choć pobieżnie język ludu. Znajomość języka jest kluczem do dusz ludzkich, a tym samym zabezpiecza przed zatargami, które dla wielu podróżników stały się powodem śmierci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kazimierz Nowak",
        "slug": "kazimierz-nowak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-nowak"
      },
      "book": {
        "title": "Rowerem i pieszo przez Czarny Ląd",
        "slug": "rowerem-i-pieszo-przez-czarny-lad",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-nowak/rowerem-i-pieszo-przez-czarny-lad"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "podróże",
          "slug": "podroze",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/podroze"
        },
        {
          "name": "nauka języków",
          "slug": "nauka-jezykow",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka-jezykow"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kazimierz_Nowak#Rowerem_i_pieszo_przez_Czarny_L%C4%85d",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:27"
    },
    {
      "id": "47855b54-a449-4cd1-b32f-04765e6798ea",
      "slug": "to-co-nazisci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/theodor-w-adorno/minima-moralia-refleksje-z-poharatanego-zycia/to-co-nazisci",
      "text": "To, co naziści zrobili Żydom, było nie do wypowiedzenia, ale przecież trzeba znaleźć wyraz, jeżeli ofiar, których i tak jest za dużo, by wspominać ich imiona, nie chce się wydać na przekleństwo zapomnienia. Toteż w angielszczyźnie ukuto pojęcie genocide. Ale przez kodyfikację, zapisaną w międzynarodowej deklaracji praw człowieka, to, co nie do wypowiedzenia, zostało zarazem – w imię protestu – uwspółmiernione. Przez podniesienie do rangi pojęcia uznana zostaje niejako możliwość: instytucja, którą się obkłada zakazem, odrzuca, dyskutuje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Theodor W. Adorno",
        "slug": "theodor-w-adorno",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/theodor-w-adorno"
      },
      "book": {
        "title": "Minima Moralia. Refleksje z poharatanego życia",
        "slug": "minima-moralia-refleksje-z-poharatanego-zycia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/theodor-w-adorno/minima-moralia-refleksje-z-poharatanego-zycia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        },
        {
          "name": "pamięć zbiorowa",
          "slug": "pamiec-zbiorowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec-zbiorowa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Theodor_Adorno#Minima_Moralia,_Refleksje_z_poharatanego_%C5%BCycia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:16"
    },
    {
      "id": "827e6403-be3b-481b-ab2a-efa3a395791f",
      "slug": "w-angielskim-istnieje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/w-angielskim-istnieje",
      "text": "W angielskim istnieje wyrażenie red herring. Coś, co jest interesujące, ale powoduje, że rozmowa zaczyna odbiegać od tematu. Czerwony śledź.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "rozmowa",
          "slug": "rozmowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozmowa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:06"
    },
    {
      "id": "d40ab4ab-7119-46fa-865e-af9247fe707c",
      "slug": "motyl-bardzo-delikatne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion/motyl-bardzo-delikatne",
      "text": "„Motyl” – bardzo delikatne słowo. Zwiewne; zupełnie jak… motyl. Po angielsku też jest delikatne – butterfly. Na piśmie niekoniecznie to widać ale proszę mi uwierzyć – ono brzmi jak aksamit. Jest takie… maślane.\n\nPo francusku, z kolei, śliczne, drobniutkie – papillon.\n\nPo hiszpańsku, urocze – mariposa.\n\nPo rosyjsku, kochane – baboćka. A po niemiecku SCHMETTERLING! No cóż.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Cejrowski",
        "slug": "wojciech-cejrowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski"
      },
      "book": {
        "title": "Gringo wśród dzikich plemion",
        "slug": "gringo-wsrod-dzikich-plemion",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gringo_w%C5%9Br%C3%B3d_dzikich_plemion#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:52"
    },
    {
      "id": "4670aa60-252e-4c72-b3b5-c4950b2f0180",
      "slug": "zdarza-sie-ze-sami",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion/zdarza-sie-ze-sami",
      "text": "Zdarza się, że sami Dzicy znają już kilka słów po hiszpańsku. Na przykład trzy: gringo, nóż i zabić. To bardzo dobry początek. Na tej bazie można zbudować całkiem niezłe porozumienie. A potem albo obie strony szybko się uczą – bo chcą jeszcze pogadać – albo oni mówią do mnie: gringo, nóż i zabić, a ja ich nie słucham, tylko szybko biegnę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Cejrowski",
        "slug": "wojciech-cejrowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski"
      },
      "book": {
        "title": "Gringo wśród dzikich plemion",
        "slug": "gringo-wsrod-dzikich-plemion",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "podróże",
          "slug": "podroze",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/podroze"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gringo_w%C5%9Br%C3%B3d_dzikich_plemion#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:52"
    },
    {
      "id": "2bfc5828-0493-43df-b01c-0554f65177d7",
      "slug": "szczescie-i-radosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion/szczescie-i-radosc",
      "text": "Szczęście i radość najłatwiej nam wyrazić po hiszpańsku – karnawał, balanga, maniana, samba, rumba i tango, copocabana i tropicana, bajabongo, bonanza, ananas, babnanas i Viva Las Vegas!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Cejrowski",
        "slug": "wojciech-cejrowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski"
      },
      "book": {
        "title": "Gringo wśród dzikich plemion",
        "slug": "gringo-wsrod-dzikich-plemion",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "radość",
          "slug": "radosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/radosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gringo_w%C5%9Br%C3%B3d_dzikich_plemion#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:52"
    },
    {
      "id": "45938b69-694e-4e7d-a541-4c0d9072c15c",
      "slug": "mowa-jest-wlasnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-na-uniwersytecie/mowa-jest-wlasnie",
      "text": "(…) mowa jest właśnie do wyrażania myśli.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Ania na uniwersytecie",
        "slug": "ania-na-uniwersytecie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/ania-na-uniwersytecie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 147,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Lucy_Maud_Montgomery#3._Ania_na_uniwersytecie_(1915)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:31"
    },
    {
      "id": "a77e930d-bba3-4125-8ff8-6a1a358d839b",
      "slug": "czy-moglabys-nam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon/czy-moglabys-nam",
      "text": "– Czy mogłabyś nam powiedzieć, w którym domu mieszka Jeod?\n\n– Mogłabym – odparła, nie przerywając pisania.\n\n– A powiesz?\n\n– Tak.\n\n(…)\n\n– Oczywiście, że powiem, wystarczy tylko zapytać! Najpierw spytałeś, czy mogłabym wam powiedzieć, potem, czy zechcę powiedzieć. Ale nie zadałeś właściwego pytania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Christopher Paolini",
        "slug": "christopher-paolini",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini"
      },
      "book": {
        "title": "Eragon",
        "slug": "eragon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/eragon"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "zadawanie pytań",
          "slug": "zadawanie-pytan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zadawanie-pytan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eragon",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:21"
    },
    {
      "id": "7357126b-d2d9-4e2c-b9f6-dd3d88795260",
      "slug": "rzeczywistosc-posunela-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/rzeczywistosc-posunela-sie",
      "text": "Rzeczywistość posunęła się w pewnym kierunku zbyt daleko, by ją teraz zawracać. Angielski stał się językiem komunikacji, mowy, myśli i uczuć przeważającej części Irlandczyków i pragnienie odwrócenia tego było politycznym kaprysem mogącym jedynie spowodować zamieszanie podobne do tego, jakie zapanowało po upadku Babel, i kulturowe przekształcenie jego ukochanej Irlandii w ciekawostkę archeologiczną odciętą od reszty świata. Czy było warto?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "tożsamość",
          "slug": "tozsamosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tozsamosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "pragmatyzm",
          "slug": "pragmatyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pragmatyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#R",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:54"
    },
    {
      "id": "eb9a7394-2b2e-4979-a07e-1f328420fc24",
      "slug": "mowa-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem/mowa-nie-jest",
      "text": "Mowa nie jest tylko wydmuchiwaniem powietrza. Mowa ma coś powiedzieć, ale co ma powiedzieć, nie jest jeszcze bliżej ustalone. Czy rzeczywiście jest coś takiego jak mowa, czy też nie ma niczego podobnego? Czy można ją uważać za różną od szczebiotu ptaków, czy też nie?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ryszard Kapuściński",
        "slug": "ryszard-kapuscinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski"
      },
      "book": {
        "title": "Podróże z Herodotem",
        "slug": "podroze-z-herodotem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Podr%C3%B3%C5%BCe_z_Herodotem#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:44"
    },
    {
      "id": "3865a7b8-450b-4076-9672-d85de6b634f1",
      "slug": "kazdy-swiat-ma-wlasna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem/kazdy-swiat-ma-wlasna",
      "text": "Każdy świat ma własną tajemnicę i że dostęp do niej jest tylko na drodze poznania języka. Bez tego świat ów pozostanie dla nas nieprzenikniony i niepojęty, choćbyśmy spędzili w jego wnętrzu całe lata. Co więcej – zauważyłem związek między nazwaniem a istnieniem, bo stwierdzałem po powrocie do hotelu, że widziałem na mieście tylko to, co umiałem nazwać, ze na przykład pamiętałem napotkaną akację, lecz już nie drzewo, które stało obok niej, ale którego nazwy nie znałem. Słowem, rozumiałem, że im więcej będę znał słów, tym bogatszy, pełniejszy i bardziej różnorodny świat otworzy się przede mną.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ryszard Kapuściński",
        "slug": "ryszard-kapuscinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski"
      },
      "book": {
        "title": "Podróże z Herodotem",
        "slug": "podroze-z-herodotem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nauka języków",
          "slug": "nauka-jezykow",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka-jezykow"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Podr%C3%B3%C5%BCe_z_Herodotem#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:44"
    },
    {
      "id": "09902d1a-1774-41c2-bc10-28417b2b1dd2",
      "slug": "w-jakim-jezyku",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/szachinszach/w-jakim-jezyku",
      "text": "W jakim języku będzie się toczyć uniwersalny dialog ludzkości? Kilkaset języków walczy o uznanie i awans, podnoszą się bariery językowe, wzrasta niezrozumiałość i głuchota.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ryszard Kapuściński",
        "slug": "ryszard-kapuscinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski"
      },
      "book": {
        "title": "Szachinszach",
        "slug": "szachinszach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/szachinszach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 14,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nieporozumienia",
          "slug": "nieporozumienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieporozumienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Szachinszach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:44"
    },
    {
      "id": "2b4763a1-8640-4e42-97cc-77b9266fe9ff",
      "slug": "dlaczego-ten-sam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem/dlaczego-ten-sam",
      "text": "Dlaczego ten sam przedmiot ludzie opisują za pomocą znaków zupełnie różnych? Na całym świecie człowiek, góra czy drzewo wyglądają podobnie, a jednak w każdym alfabecie odpowiadają im inne symbole, wyobrażenia czy litery. Dlaczego? Dlaczego ta pierwsza, najpierwsza w każdej kulturze istota, chcąc opisać kwiat, stawia kreskę pionową, inna robi w to miejsce kółko, a jeszcze inna – dwie kreski i stożek? Czy decyzje w tej sprawie owe istoty podejmują jednoosobowo, czy kolektywnie? Omawiają je wcześniej? Dyskutują przy ognisku? Zatwierdzają na radzie rodzinnej? Na zgromadzeniu plemiennym? Radzą się starców? Znachorów? Wróżbitów?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ryszard Kapuściński",
        "slug": "ryszard-kapuscinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski"
      },
      "book": {
        "title": "Podróże z Herodotem",
        "slug": "podroze-z-herodotem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "kultura",
          "slug": "kultura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kultura"
        },
        {
          "name": "symbole",
          "slug": "symbole",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/symbole"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Podr%C3%B3%C5%BCe_z_Herodotem#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:43"
    },
    {
      "id": "d5e64776-1561-428d-b8c9-81a572092ee9",
      "slug": "cala-filozofia-istnieje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hjalmar-soderberg/doktor-glas/cala-filozofia-istnieje",
      "text": "Cała filozofia istnieje tylko i wyłącznie dzięki dwuznaczności języka i na niej żeruje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hjalmar Soderberg",
        "slug": "hjalmar-soderberg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hjalmar-soderberg"
      },
      "book": {
        "title": "Doktor Glas",
        "slug": "doktor-glas",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hjalmar-soderberg/doktor-glas"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Hjalmar_S%C3%B6derberg#Doktor_Glas",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:34"
    },
    {
      "id": "c2ced3f8-892b-435c-902b-dbaffacdfaa5",
      "slug": "wszelki-jezyk-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jorge-luis-borges/alef/wszelki-jezyk-jest",
      "text": "Wszelki język jest alfabetem symboli, użytkowanie go zakłada przeszłość, którą dzielą rozmówcy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jorge Luis Borges",
        "slug": "jorge-luis-borges",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jorge-luis-borges"
      },
      "book": {
        "title": "Alef",
        "slug": "alef",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jorge-luis-borges/alef"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alef_(utw%C3%B3r)#Alef",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:33"
    },
    {
      "id": "20929473-4b3d-42fa-a688-51b99b456491",
      "slug": "pomiedzy-licznymi-wezlami",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa/pomiedzy-licznymi-wezlami",
      "text": "Pomiędzy licznymi węzłami łączącymi ludzi w jeden naród dwa są szczególnej wagi: (1) wspólne dzieje, współżycie w ciągu pokoleń pod jedną władzą i we wspólnych instytucjach, wiekowa walka przeciw wspólnym wrogom; (2) wspólność życia duchowego oparta na wspólnym języku. Zgodnie z różnymi warunkami historycznymi różnych części Europy bądź pierwszy, bądź drugi z tych dwóch czynników odgrywa rolę przeważającą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Roman Dmowski",
        "slug": "roman-dmowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski"
      },
      "book": {
        "title": "Polityka polska i odbudowanie państwa",
        "slug": "polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/roman-dmowski/polityka-polska-i-odbudowanie-panstwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "ojczyzna",
          "slug": "ojczyzna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojczyzna"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Roman_Dmowski#Polityka_polska_i_odbudowanie_pa%C5%84stwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:32"
    },
    {
      "id": "270e3830-0f8c-47cb-9e40-a6035fe0d806",
      "slug": "chcialbym-zeby-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leonard-cohen/piekni-przegrani/chcialbym-zeby-wszystko",
      "text": "Chciałbym, żeby wszystko, co ma się do powiedzenia, można było wyrazić jednym słowem. Nie cierpię tego, co może się zdarzyć między początkiem a końcem zdania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leonard Cohen",
        "slug": "leonard-cohen",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leonard-cohen"
      },
      "book": {
        "title": "Piękni przegrani",
        "slug": "piekni-przegrani",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leonard-cohen/piekni-przegrani"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%99kni_przegrani",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:27"
    },
    {
      "id": "7cc0e907-15c2-432c-85e7-5949383a66df",
      "slug": "sa-slowa-ktore",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/agnieszka-osiecka/szpetni-czterdziestoletni/sa-slowa-ktore",
      "text": "Są słowa, które jak modna panna pojawiają się w języku na jeden sezon, potańczą, pofiglują – i już ich nie ma.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Agnieszka Osiecka",
        "slug": "agnieszka-osiecka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/agnieszka-osiecka"
      },
      "book": {
        "title": "Szpetni czterdziestoletni",
        "slug": "szpetni-czterdziestoletni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/agnieszka-osiecka/szpetni-czterdziestoletni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 55,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "moda",
          "slug": "moda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Agnieszka_Osiecka#Szpetni_czterdziestoletni_(1985)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:26"
    },
    {
      "id": "097d5c44-86f7-4de8-80f9-6fff7cbdd8ad",
      "slug": "nie-rozumiem-ludzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-haddon/dziwny-przypadek-psa-nocna-pora/nie-rozumiem-ludzi",
      "text": "Nie rozumiem ludzi.\n\nZ dwóch zasadniczych powodów.\n\nPierwszym zasadniczym powodem jest to, że ludzie bardzo dużo mówią bez używania słów. (...)\n\nDrugim zasadniczym powodem jest to, że ludzie, mówiąc często używają metafor.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mark Haddon",
        "slug": "mark-haddon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-haddon"
      },
      "book": {
        "title": "Dziwny przypadek psa nocną porą",
        "slug": "dziwny-przypadek-psa-nocna-pora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-haddon/dziwny-przypadek-psa-nocna-pora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "rozmowa",
          "slug": "rozmowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozmowa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dziwny_przypadek_psa_nocn%C4%85_por%C4%85",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:18"
    },
    {
      "id": "ff154f6f-9791-4641-9712-137c99d3c7b4",
      "slug": "czy-tlumaczenie-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow/czy-tlumaczenie-nie",
      "text": "Czy tłumaczenie nie zmieniło toku akcji? Czy inny akcent oraz przełożenie oryginalnych dialogów Webera uczyniło film lepszym czy gorszym? Czy możliwe jest, by fabuła opowiedziana w innym języku była nadal tą samą historią?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Na pastwę aniołów",
        "slug": "na-pastwe-aniolow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_pastw%C4%99_anio%C5%82%C3%B3w#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:03"
    },
    {
      "id": "8fb7d54f-9c37-42ac-a97b-eb0c4d88a38c",
      "slug": "czy-istnieje-zatem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow/czy-istnieje-zatem",
      "text": "Czy istnieje zatem wspólny język dla nas wszystkich? Przez chwilę sądziłam, że takim esperanto może być mowa ludzkich serc, ale po namyśle stwierdziłam, iż nie mam racji – jest zbyt złożona i jednak odmienna. Czy mamy więc jakąkolwiek możliwość, by w pełni wczuć się w przeżycia innego człowieka? Wątpię.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Na pastwę aniołów",
        "slug": "na-pastwe-aniolow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "empatia",
          "slug": "empatia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/empatia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_pastw%C4%99_anio%C5%82%C3%B3w#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:03"
    },
    {
      "id": "f26a5cba-0183-45b2-b0c9-2ea25da6518e",
      "slug": "smierc-czy-grozba",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie/smierc-czy-grozba",
      "text": "Śmierć, czy groźba śmierci, musi mieć własny język, specyficzną gramatykę i słownictwo, które jest rozumiane wyłącznie po tamtej stronie płotu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko na niebie",
        "slug": "dziecko-na-niebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dziecko_na_niebie#%C5%9A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:01"
    },
    {
      "id": "9906d1b1-dbb2-4a20-b4bc-38f94805840b",
      "slug": "twarz-to-kiepski",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/cylinder-heidelberga/twarz-to-kiepski",
      "text": "Twarz to kiepski językoznawca. Ile słów mieści się w uśmiechu? Poza tym uśmiechy dzielą się na stosowne i niestosowne. Te pierwsze otwierają przed tobą drzwi, te drugie nie. Co robić, kiedy jest ci potrzebny język niebios, a ty masz tylko ręce i oczy?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Cylinder Heidelberga",
        "slug": "cylinder-heidelberga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/cylinder-heidelberga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "uśmiech",
          "slug": "usmiech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/usmiech"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jonathan_Carroll#Cylinder_Heidelberga",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:00"
    },
    {
      "id": "d407e3cb-1c0d-40bd-9303-8315f79dc6bb",
      "slug": "nie-ma-najmniejszej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome/trzech-panow-na-wloczedze/nie-ma-najmniejszej",
      "text": "Nie ma najmniejszej wątpliwości, iż w ciągu niewielu lat język angielski stanie się językiem światowym. Wszyscy cudzoziemcy przyznają, że gramatycznie jest najłatwiejszy do opanowania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerome K. Jerome",
        "slug": "jerome-k-jerome",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome"
      },
      "book": {
        "title": "Trzech panów na włóczędze",
        "slug": "trzech-panow-na-wloczedze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome/trzech-panow-na-wloczedze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Trzech_pan%C3%B3w_na_w%C5%82%C3%B3cz%C4%99dze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:55"
    },
    {
      "id": "54ecd66e-f171-495c-a627-7868a3c6898b",
      "slug": "sam-nie-rozumiem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome/trzech-panow-w-lodce-nie-liczac-psa/sam-nie-rozumiem",
      "text": "Sam nie rozumiem po niemiecku. Uczyłem się tego w szkole, lecz w dwa lata po jej opuszczeniu nie pamiętałem już ani słowa i jakoś lżej mi się zrobiło na duszy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerome K. Jerome",
        "slug": "jerome-k-jerome",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome"
      },
      "book": {
        "title": "Trzech panów w łódce (nie licząc psa)",
        "slug": "trzech-panow-w-lodce-nie-liczac-psa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome/trzech-panow-w-lodce-nie-liczac-psa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerome_K._Jerome#Trzech_pan%C3%B3w_w_%C5%82%C3%B3dce_nie_licz%C4%85c_psa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:55"
    },
    {
      "id": "13b60a44-1c57-45b3-99a6-a1d1fbe29707",
      "slug": "doskonala-nieznajomosc-jezyka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome/trzech-panow-na-wloczedze/doskonala-nieznajomosc-jezyka",
      "text": "Doskonała nieznajomość języka jest godna szacunku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerome K. Jerome",
        "slug": "jerome-k-jerome",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome"
      },
      "book": {
        "title": "Trzech panów na włóczędze",
        "slug": "trzech-panow-na-wloczedze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerome-k-jerome/trzech-panow-na-wloczedze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerome_K._Jerome#Trzech_pan%C3%B3w_na_w%C5%82%C3%B3cz%C4%99dze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:55"
    },
    {
      "id": "94f0acda-c70c-4e9d-bcc7-fcee139cd0e1",
      "slug": "nie-obraz-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/rozdroze-krukow/nie-obraz-sie",
      "text": "Nie obraź się (…), ale nalegam, byś przy mnie zechciał w miarę poprawnie się wysławiać. W szczególności nie mówił „obczaić” i „no weź”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Sapkowski",
        "slug": "andrzej-sapkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Rozdroże kruków",
        "slug": "rozdroze-krukow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/rozdroze-krukow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 26,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Sapkowski#Rozdro%C5%BCe_kruk%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:36"
    },
    {
      "id": "f62fc101-a7f9-4114-b61d-4be7ca8669a6",
      "slug": "kiedy-czlowiek-okazal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/byc-jak-plynaca-rzeka/kiedy-czlowiek-okazal",
      "text": "Kiedy człowiek okazał pychę, Bóg nie dopuścił do ukończenia wieży Babel i pomieszał ludziom języki. Jednak w swej nieskończonej dobroci stworzył także pewien rodzaj ludzi, którzy odbudowują zniszczone mosty, czyniąc możliwym rozmowę i szerzenie myśli. Mężczyźni (i kobiety), których nazwisk nie staramy się nawet zapamiętać, gdy otwieramy książkę obcego autora: tłumacze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Być jak płynąca rzeka",
        "slug": "byc-jak-plynaca-rzeka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/byc-jak-plynaca-rzeka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        },
        {
          "name": "literatura",
          "slug": "literatura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/literatura"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C4%87_jak_p%C5%82yn%C4%85ca_rzeka#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:14"
    },
    {
      "id": "af45f147-c681-40fc-aeb9-43ab4da5ae35",
      "slug": "rzeczy-mowia-wieloma",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/rzeczy-mowia-wieloma",
      "text": "Rzeczy mówią wieloma językami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "symbole",
          "slug": "symbole",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/symbole"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#R",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:11"
    },
    {
      "id": "66599ec7-96a0-4990-a29c-cc49d02090cd",
      "slug": "musi-istniec-jakis",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/musi-istniec-jakis",
      "text": "Musi istnieć jakiś język, który obywa się bez słów. (…) Jeśli nauczę się rozszyfrowywać ten język bez słów, uda mi się rozszyfrować świat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "milczenie",
          "slug": "milczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:11"
    },
    {
      "id": "639e1e05-d540-4527-bb86-8b7fb6aac345",
      "slug": "wszechswiat-przemawia-jednym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/wszechswiat-przemawia-jednym",
      "text": "Wszechświat przemawia jednym tylko językiem, mogą go zrozumieć wszyscy, tyle że wszyscy o nim zapomnieli.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:11"
    },
    {
      "id": "36d3f38c-c27b-4563-acfe-c9c6032f533f",
      "slug": "na-swiecie-istnial",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/na-swiecie-istnial",
      "text": "Na świecie istniał język zrozumiały dla wszystkich (…). Był to język zapału, język rzeczy, które wykonuje się z miłością i ochotą, nie tracąc nigdy z oczu celu, do którego się zmierza, i w który się mocno wierzy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "cel",
          "slug": "cel",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cel"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:11"
    },
    {
      "id": "8bf5a14f-c6fd-44dc-b34b-8bca093a4ee2",
      "slug": "kobiety-uzywaja-jezyka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-gray/zakochani-marsjanie-i-wenusjanki/kobiety-uzywaja-jezyka",
      "text": "Kobiety używają języka podobnie jak mężczyźni, aby stwierdzać fakty i rozwiązywać problemy. Jednak mówią również, aby odkryć, co chcą powiedzieć; czasami nazywają swoje uczucia, aby je uporządkować i dzięki temu poczuć się lepiej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Gray",
        "slug": "john-gray",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-gray"
      },
      "book": {
        "title": "Zakochani Marsjanie i Wenusjanki",
        "slug": "zakochani-marsjanie-i-wenusjanki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-gray/zakochani-marsjanie-i-wenusjanki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        },
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Gray_(terapeuta)#Zakochani_Marsjanie_i_Wenusjanki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:53"
    },
    {
      "id": "bdb366ea-400a-4780-a2a8-f716afa87b1a",
      "slug": "jezyk-daje-nam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/zaginione-wrota/jezyk-daje-nam",
      "text": "Język daje nam złudzenie, że mówimy o rzeczywistości, choć równie łatwo powiedzieć nieprawdę, jak prawdę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orson Scott Card",
        "slug": "orson-scott-card",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card"
      },
      "book": {
        "title": "Zaginione wrota",
        "slug": "zaginione-wrota",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/zaginione-wrota"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 251,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "kłamstwo",
          "slug": "klamstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/klamstwo"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Orson_Scott_Card#Zaginione_wrota",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:51"
    },
    {
      "id": "57788d08-8aa4-4610-8c49-aa35cd2aeff7",
      "slug": "jezyki-nordyckie-rozrozniaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/mowca-umarlych/jezyki-nordyckie-rozrozniaja",
      "text": "Języki nordyckie rozróżniają cztery stopnie obcości. Pierwszy to cudzoziemiec, albo „utlänning”, obcy, którego uznajemy za człowieka, ale z innego miasta lub kraju. Drugi to framling – Demostenes po prostu odrzucił akcent z nordyckiego „främling”. To obcy, którego uznajemy za człowieka, ale z innego świata. Trzecim jest ramen, obcy uznawany za człowieka, lecz innego gatunku. Wreszcie czwarty, prawdziwie obcy, varelse. W tej klasie mieszczą się wszystkie zwierzęta, gdyż kontakt z nimi jest niemożliwy. Żyją, ale nie potrafimy odgadnąć celów, jakie skłaniają je do działania. Mogą być inteligentne, mogą być świadome, ale my nie potrafimy się o tym przekonać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orson Scott Card",
        "slug": "orson-scott-card",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card"
      },
      "book": {
        "title": "Mówca umarłych",
        "slug": "mowca-umarlych",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/mowca-umarlych"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "tolerancja",
          "slug": "tolerancja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tolerancja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Orson_Scott_Card#M%C3%B3wca_Umar%C5%82ych",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:49"
    },
    {
      "id": "cadc5249-8463-44e4-8fe4-27a289e0833d",
      "slug": "mowa-ludzka-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/miasto-slepcow/mowa-ludzka-jest",
      "text": "Mowa ludzka jest jak przebranie, ukrywa to, co istotne, słowa łączą się i błądzę, bez celu, lecz nagle, dzięki trzem, czterem wyrazom lub same z siebie, odnajdują wyjście, wystarczy jakiś zaimek osobowy, przysłówek, czasownik, jeden przymiotnik i już bezkształtna masa słów zyskuje siłę, wypływa na powierzchnię, objawia wzruszeniem na twarzy, w oczach, nadaje kształt uczuciom, bywa, że dają o sobie znać nadwerężone nerwy, które znoszą wiele, znoszą wszystko, jak odbijająca ciosy zbroja, ale do czasu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Saramago",
        "slug": "jose-saramago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto ślepców",
        "slug": "miasto-slepcow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/miasto-slepcow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_%C5%9Blepc%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:40"
    },
    {
      "id": "5f855253-44ac-453e-927d-a95d3c5734da",
      "slug": "filozofia-jest-z-definicji",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/horror-metaphysicus/filozofia-jest-z-definicji",
      "text": "Filozofia jest z definicji krainą pomieszania języków, tj. w której zgody co do kryteriów prawomocności nie da się osiągnąć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Horror metaphysicus",
        "slug": "horror-metaphysicus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/horror-metaphysicus"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 135,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Horror_metaphysicus_(1988)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:32"
    },
    {
      "id": "e1a730ac-a9fe-4858-9ebd-2c59013961b5",
      "slug": "sa-ludzie-co-mowia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/sa-ludzie-co-mowia",
      "text": "Są ludzie, co mówią wieloma językami obcymi i w żadnym z tych języków nie mają nic do powiedzenia. I tak samo są ludzie, co potrafią czytać w myślach, ale ani w ząb żadnej z tych myśli nie pojmą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "głupota",
          "slug": "glupota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/glupota"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:27"
    },
    {
      "id": "b863590f-a95a-449e-b82b-f109ba897ff9",
      "slug": "zebym-ja-potrafil",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot/kubus-fatalista-i-jego-pan/zebym-ja-potrafil",
      "text": "Żebym ja potrafił mówić tak, jak myślę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Denis Diderot",
        "slug": "denis-diderot",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot"
      },
      "book": {
        "title": "Kubuś Fatalista i jego pan",
        "slug": "kubus-fatalista-i-jego-pan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot/kubus-fatalista-i-jego-pan"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kubu%C5%9B_Fatalista_i_jego_pan",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:16"
    },
    {
      "id": "825ceb18-d758-4771-a315-32537a3f3871",
      "slug": "coraz-wiecej-rzeczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot/kubus-fatalista-i-jego-pan/coraz-wiecej-rzeczy",
      "text": "Coraz więcej rzeczy rozumiem, lecz coraz trudniej mi przychodzi wyrazić to w słowach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Denis Diderot",
        "slug": "denis-diderot",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot"
      },
      "book": {
        "title": "Kubuś Fatalista i jego pan",
        "slug": "kubus-fatalista-i-jego-pan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-diderot/kubus-fatalista-i-jego-pan"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Denis_Diderot#Kubu%C5%9B_Fatalista_i_jego_Pan",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:16"
    },
    {
      "id": "de3b5308-4478-46b6-a7c6-851eb986bfcf",
      "slug": "pisarz-to-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/zapiski-na-pudelku-od-zapalek/pisarz-to-czlowiek",
      "text": "Pisarz to człowiek, który postanowił rozszerzyć granicę języka, dlatego bierze na siebie odpowiedzialność za zuchwałą nawet metaforę: „Takiego cudu nie oglądała przyroda: kąpać się w słońcach i osuszać rzekami”. (…) Natomiast nie-pisarz napisałby: „Kąpać się… w słońcach i osuszać… rzekach”, jakby chciał powiedzieć: „Oczywiście chodzi o żart”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Zapiski na pudełku od zapałek",
        "slug": "zapiski-na-pudelku-od-zapalek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/zapiski-na-pudelku-od-zapalek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 135,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pisanie",
          "slug": "pisanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pisanie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "metafory",
          "slug": "metafory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/metafory"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zapiski_na_pude%C5%82ku_od_zapa%C5%82ek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:08"
    },
    {
      "id": "3a4b172a-9f26-4ea6-b6b5-a84a82e3885d",
      "slug": "zydzi-twierdzili-ze-golebica",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/zydzi-twierdzili-ze-golebica",
      "text": "Żydzi twierdzili, że gołębica jest wyrocznią, i nie przypadkiem gołębica nazywa się po hebrajsku tore, co kojarzy się z Torah, czyli naszą Biblią, księgą świętą, źródłem wszelkiego objawienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "symbole",
          "slug": "symbole",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/symbole"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyspa_dnia_poprzedniego#Inne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:07"
    },
    {
      "id": "18d7a347-8324-4d91-baa8-cab5149050f3",
      "slug": "mysle-ze-niektorych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/mysle-ze-niektorych",
      "text": "Myślę, że niektórych terminów nie sposób zdefiniować, i może pustka do nich należy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "pustka",
          "slug": "pustka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pustka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyspa_dnia_poprzedniego#Inne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:06"
    },
    {
      "id": "099ebe60-f0b2-417d-93cc-ffce972e2848",
      "slug": "miec-oczy-golebicy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/miec-oczy-golebicy",
      "text": "Mieć oczy gołębicy oznacza nie poprzestawać na sensie dosłownym słów, ale umieć przenikać ich sens mistyczny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "interpretacja sztuki",
          "slug": "interpretacja-sztuki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/interpretacja-sztuki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyspa_dnia_poprzedniego#Inne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:06"
    },
    {
      "id": "94c8a43d-014d-4e7f-a528-0fc8574deb38",
      "slug": "prawda-jest-anagramem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wahadlo-foucaulta/prawda-jest-anagramem",
      "text": "Prawda jest anagramem anagramu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wahadło Foucaulta",
        "slug": "wahadlo-foucaulta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wahadlo-foucaulta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wahad%C5%82o_Foucaulta",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:05"
    },
    {
      "id": "ac004b66-18aa-49aa-b874-6d11f1c7a009",
      "slug": "dawna-roza-pozostala",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/imie-rozy/dawna-roza-pozostala",
      "text": "Dawna róża pozostała tylko z nazwy, same nazwy nam jedynie zostały.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Imię róży",
        "slug": "imie-rozy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/imie-rozy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Imi%C4%99_r%C3%B3%C5%BCy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:04"
    },
    {
      "id": "a4fb0ac6-3bdb-482b-964c-912f3490967f",
      "slug": "jest-takie-stare",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/lups/jest-takie-stare",
      "text": "Jest takie stare wojskowe powiedzenie, którego używał Fred Colon, by opisać absolutne oszołomienie i zagubienie. Osobnik w takim stanie, według Freda, „Nie potrafił odróżnić własnej dupy od pory śniadaniowej”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Łups!",
        "slug": "lups",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/lups"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nieporozumienia",
          "slug": "nieporozumienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieporozumienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%81ups!",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:01"
    },
    {
      "id": "515138b0-f86c-444b-a79c-57197d9a8cb2",
      "slug": "czlowiek-musial-podziwiac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe/czlowiek-musial-podziwiac",
      "text": "Człowiek musiał podziwiać sposób, w jaki całkowicie niewinne słowa zostały okaleczone, zgwałcone, pozbawione wszelkiego prawdziwego znaczenia i przyzwoitości, a następnie posłane na ulicę, by pracować dla Reachera Gilta, chociaż „synergicznie” prawdopodobnie każde od początku było dziwką.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Piekło pocztowe",
        "slug": "pieklo-pocztowe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "manipulacja",
          "slug": "manipulacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/manipulacja"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Piek%C5%82o_pocztowe_(2004)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:00"
    },
    {
      "id": "25901d9c-9b49-4179-99f4-3102702aeb7b",
      "slug": "moist-stracil-dalsza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe/moist-stracil-dalsza",
      "text": "Moist stracił dalszą część wypowiedzi. Niewinne słowa pływały w niej jak odpadki pochwycone prądem; od czasu do czasu wynurzały się na powierzchnię i machały rozpaczliwie, nim znowu wciągnęło je w głębinę. Dosłyszał kilka razy „tak”, nim utonęło, a nawet „rozłączyć” i „łańcuch zębatki”, ale huczące, techniczne wielosylabowce wzniosły się falą i je pochłonęły.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Piekło pocztowe",
        "slug": "pieklo-pocztowe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nieporozumienia",
          "slug": "nieporozumienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieporozumienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Piek%C5%82o_pocztowe_(2004)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:00"
    },
    {
      "id": "14ef8014-72f8-4c07-b1aa-843d0a978537",
      "slug": "to-nie-bylo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz/to-nie-bylo",
      "text": "– To nie było yo do czegoś, to było po prostu yo – wyjaśnił pierwszy prymus. Takie pozdrowienie uliczne, powszechnie stosowane w zamkniętych grupach militarnych, mające silne podteksty męskiego rytuału łączenia.\n\n– Co? Jak? Coś w rodzaju „a niech mnie”?\n\n– Z grubsza biorąc, nadrektorze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Kosiarz",
        "slug": "kosiarz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kosiarz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "męskość",
          "slug": "meskosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/meskosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kosiarz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:51"
    },
    {
      "id": "7ff4d5ec-a239-4cc7-bc1a-b2ac26c2c1f0",
      "slug": "trolle-znaja-5400",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ruchome-obrazki/trolle-znaja-5400",
      "text": "Trolle znają 5400 słów określających kamienie i tylko jedno na roślinność. Oograah oznacza wszystko, od mchu po gigantyczne sekwoje. Z punktu widzenia trolli, jeśli nie można czegoś zjeść, nie warto tego nazywać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Ruchome obrazki",
        "slug": "ruchome-obrazki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ruchome-obrazki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "jedzenie",
          "slug": "jedzenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jedzenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ruchome_obrazki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:50"
    },
    {
      "id": "54c8d6b4-2161-413b-8729-6bafec4cde4d",
      "slug": "zycie-tezumena-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/eryk/zycie-tezumena-nie",
      "text": "Życie Tezumena nie jest łatwe. Nie licząc nawet posiadania takiego boga jak Quelcamisoatl, wystarczy zauważyć, że jeśli nagle zechcą zamówić na jutro dodatkową butelkę mleka, to wiadomość do mleczarza muszą pisać od zeszłego miesiąca. Tezumeni to jedyni ludzie, którzy potrafią popełnić samobójstwo, tłukąc się na śmierć własnym listem pożegnalnym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Eryk",
        "slug": "eryk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/eryk"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "listy",
          "slug": "listy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/listy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eryk",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:50"
    },
    {
      "id": "93c3963d-5e64-4421-9652-5578cb24e212",
      "slug": "ale-mial-rowniez",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/eryk/ale-mial-rowniez",
      "text": "Ale miał również zdolności językowe i talent geografii praktycznej. Potrafił krzyczeć „Ratunku!” w czternastu językach i skamleć o litość w kolejnych dwunastu. Przewędrował przez wiele krain na Dysku, przez niektóre z dużą prędkością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Eryk",
        "slug": "eryk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/eryk"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Eryk",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:49"
    },
    {
      "id": "a4faa042-9b3a-46a6-bef8-adbc9c874cf1",
      "slug": "nie-szukaja-potraw",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku/nie-szukaja-potraw",
      "text": "Nie szukają potraw wyszukanych czy egzotycznych, ale wolą dania konwencjonalne, jak embriony ptaków nielotów, mielone organy w powłoce jelit, plastry ciała świń czy bulwy bylin przypalane w zwierzęcym tłuszczu; w ich gwarze określa się je jako jajka, kiełbasę, bekon i frytki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Mort. Świat Dysku",
        "slug": "mort-swiat-dysku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "jedzenie",
          "slug": "jedzenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jedzenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mort",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:47"
    },
    {
      "id": "51f9a356-a7ca-47b5-9cae-eefb7b2e8132",
      "slug": "w-tym-wlasnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kolor-magii/w-tym-wlasnie",
      "text": "W tym właśnie punkcie język potoczny rezygnuje i wychodzi na piwo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Kolor magii",
        "slug": "kolor-magii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/kolor-magii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kolor_magii",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:45"
    },
    {
      "id": "3a88693d-4cb4-492d-bba8-faea1d0b9327",
      "slug": "nastepnie-kandydat-szedl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/opowiesci-o-pilocie-pirxie/nastepnie-kandydat-szedl",
      "text": "Następnie kandydat szedł na piętro, do „łaźni”. Nie była to naturalnie żadna łaźnia, ale, jak wiadomo, studenci nie nazywają nigdy rzeczy ich właściwym imieniem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Lem",
        "slug": "stanislaw-lem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieści o pilocie Pirxie",
        "slug": "opowiesci-o-pilocie-pirxie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-lem/opowiesci-o-pilocie-pirxie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Opowie%C5%9Bci_o_pilocie_Pirxie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:15"
    },
    {
      "id": "f6cda0e5-19f0-4cd9-b9cb-5194941312b8",
      "slug": "u-licha-juz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/molier/mieszczanin-szlachcicem/u-licha-juz",
      "text": "U licha! już przeszło 40 lat mówię prozą, nic o tym nie wiedząc.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Molier",
        "slug": "molier",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/molier"
      },
      "book": {
        "title": "Mieszczanin szlachcicem",
        "slug": "mieszczanin-szlachcicem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/molier/mieszczanin-szlachcicem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "samopoznanie",
          "slug": "samopoznanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samopoznanie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Molier#Mieszczanin_szlachcicem_(1670)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:04"
    },
    {
      "id": "2334f194-67b1-4ecd-87ee-523781ef0c56",
      "slug": "czy-krowa-mowi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-twain/przygody-hucka-finna/czy-krowa-mowi",
      "text": "(…) czy krowa mówi tak, jak król, albo kot tak, jak krowa?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mark Twain",
        "slug": "mark-twain",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-twain"
      },
      "book": {
        "title": "Przygody Hucka Finna",
        "slug": "przygody-hucka-finna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-twain/przygody-hucka-finna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 43,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "zwierzęta",
          "slug": "zwierzeta",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zwierzeta"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przygody_Hucka#Huckelberry_Finn",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:03"
    },
    {
      "id": "91bd84e3-a0d9-4b0a-b596-ea1380c0f1d1",
      "slug": "wiec-ostatecznie-nasze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell/rok-1984/wiec-ostatecznie-nasze",
      "text": "(…) więc ostatecznie nasze pojmowanie dobrego i złego zamknie się w zaledwie sześciu słowach, a właściwie w jednym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George Orwell",
        "slug": "george-orwell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell"
      },
      "book": {
        "title": "Rok 1984",
        "slug": "rok-1984",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell/rok-1984"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rok_1984#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:43"
    },
    {
      "id": "473c789f-3958-4a2c-8fdf-db3cec15452d",
      "slug": "my-niszczymy-slowa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell/rok-1984/my-niszczymy-slowa",
      "text": "My niszczymy słowa. Setkami, i to dzień w dzień. Redukujemy język, plewimy z niego wszystko, co zbędne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George Orwell",
        "slug": "george-orwell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell"
      },
      "book": {
        "title": "Rok 1984",
        "slug": "rok-1984",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell/rok-1984"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "totalitaryzm",
          "slug": "totalitaryzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/totalitaryzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rok_1984#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:43"
    },
    {
      "id": "bb71e241-dac8-49f0-bc60-6ab2ca12cf89",
      "slug": "celem-nowomowy-bylo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell/rok-1984/celem-nowomowy-bylo",
      "text": "Celem nowomowy było nie tylko dostarczenie środków odpowiednich do wyrażania światopoglądu oraz myśli właściwych dla zwolenników angsocu, lecz również uniemożliwienie swobody myślenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George Orwell",
        "slug": "george-orwell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell"
      },
      "book": {
        "title": "Rok 1984",
        "slug": "rok-1984",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-orwell/rok-1984"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "totalitaryzm",
          "slug": "totalitaryzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/totalitaryzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rok_1984#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:42"
    },
    {
      "id": "ad197764-2228-440d-b878-f017a77ac539",
      "slug": "nigdy-nie-udalo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka/dzienniki/nigdy-nie-udalo",
      "text": "Nigdy nie udało nam się rozstrzygnąć, czy są oni [paryżanie] uszczęśliwieni, kiedy robimy błędy we francuskim, czy też po prostu uważają, że błędy te są interesujące i warto ich posłuchać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Franz Kafka",
        "slug": "franz-kafka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka"
      },
      "book": {
        "title": "Dzienniki",
        "slug": "dzienniki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/franz-kafka/dzienniki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "Paryż",
          "slug": "paryz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/paryz"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Franz_Kafka#Dzienniki_(1910%E2%80%931923)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:39"
    },
    {
      "id": "f90fd702-568b-4970-8f0a-b5aa954ff79e",
      "slug": "powiedzial-heraklit-panta",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/powiedzial-heraklit-panta",
      "text": "Powiedział Heraklit: „Panta rhei”. Rzekł Kowalskides: „Cholera!” Zauważył krytyk: „Konkurowali ze sobą w zwięzłości epigramatycznej”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        },
        {
          "name": "krytyka",
          "slug": "krytyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/krytyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:19"
    },
    {
      "id": "19456691-8c34-4944-a663-154bd229fd0b",
      "slug": "po-stracie-zebow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/po-stracie-zebow",
      "text": "Po stracie zębów podobno większa swoboda języka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "starość",
          "slug": "starosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/starosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:18"
    },
    {
      "id": "8b9cd06d-3974-4fe4-9170-89d076a52fa9",
      "slug": "nawet-w-jego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/nawet-w-jego",
      "text": "Nawet w jego milczeniu były błędy językowe.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "milczenie",
          "slug": "milczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:16"
    },
    {
      "id": "b24d3734-cba9-45ba-9e06-889b8f3e2bf2",
      "slug": "czasem-trzeba-okres",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/czasem-trzeba-okres",
      "text": "Czasem trzeba okres między przeszłością a przyszłością przeżywać w jakimś zastępczym czasie gramatycznym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:12"
    },
    {
      "id": "a1a9115f-7f39-41b6-96ba-7e9edc91bb9d",
      "slug": "give-me-a-book",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-tym/mamuta-tu-mam/give-me-a-book",
      "text": "Give me a book – daj mi na boku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Tym",
        "slug": "stanislaw-tym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-tym"
      },
      "book": {
        "title": "Mamuta tu mam",
        "slug": "mamuta-tu-mam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-tym/mamuta-tu-mam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "gra słów",
          "slug": "gra-slow",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/gra-slow"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Tym#Mamuta_tu_mam._Utwory_zebrane_spod_%C5%82%C3%B3%C5%BCka_(2005)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:10"
    },
    {
      "id": "eb5f2f76-b2d7-40fd-9517-6cc7458c2145",
      "slug": "mowil-troche-w-kazdym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sandor-marai/magia/mowil-troche-w-kazdym",
      "text": "Mówił trochę w każdym europejskim języku, i w każdym języku najchętniej milczał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sándor Márai",
        "slug": "sandor-marai",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sandor-marai"
      },
      "book": {
        "title": "Magia",
        "slug": "magia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sandor-marai/magia"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Odległość, 2",
      "chapter_parent": null,
      "page": 96,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "milczenie",
          "slug": "milczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-07T20:44:14"
    },
    {
      "id": "4375dc94-2260-42d4-965c-8a74b38fdf55",
      "slug": "czyz-wszelka-forma",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/ferdydurke/czyz-wszelka-forma",
      "text": "Czyż wszelka forma nie polega na eliminacji, konstrukcja nie jest uszczupleniem, czy wyraz może oddać co innego jak tylko część rzeczywistości?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Witold Gombrowicz",
        "slug": "witold-gombrowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Ferdydurke",
        "slug": "ferdydurke",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/ferdydurke"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział IV: Przedmowa do Filidora dzieckiem podszytego",
      "chapter_parent": null,
      "page": 66,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "sztuka",
          "slug": "sztuka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sztuka"
        },
        {
          "name": "rzeczywistość",
          "slug": "rzeczywistosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rzeczywistosc"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-28T11:10:06"
    },
    {
      "id": "e6741533-5ae4-4ae9-a0ca-47bae5d83b7b",
      "slug": "nie-moze-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/ferdydurke/nie-moze-byc",
      "text": "Nie może być nic logiczniejszego niż język, w którym wszystko, co nielogiczne, jest wyjątkiem!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Witold Gombrowicz",
        "slug": "witold-gombrowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Ferdydurke",
        "slug": "ferdydurke",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/ferdydurke"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział III: Przyłapanie i dalsze miętoszenie",
      "chapter_parent": null,
      "page": 54,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "logika",
          "slug": "logika",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/logika"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-28T11:07:47"
    },
    {
      "id": "54830978-4271-4d9b-b6c1-7ef6a42af985",
      "slug": "my-tu-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/woody-allen/czysta-anarchia/my-tu-nie",
      "text": "[...] my tu nie szyjemy, ot tak sobie, po prostu garniturów. My plasujemy naszych klientów w postmodernistycznej otulinie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Woody Allen",
        "slug": "woody-allen",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/woody-allen"
      },
      "book": {
        "title": "Czysta anarchia",
        "slug": "czysta-anarchia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/woody-allen/czysta-anarchia"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Sam, przedobrzyłeś bukiet w spodniach",
      "chapter_parent": null,
      "page": 36,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "moda",
          "slug": "moda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moda"
        },
        {
          "name": "reklama",
          "slug": "reklama",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/reklama"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-13T20:22:15"
    },
    {
      "id": "e51c94f0-19b4-4cf3-be11-da7842870a87",
      "slug": "po-niemiecku-pieniadze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/vladimir-nabokov/rozpacz/po-niemiecku-pieniadze",
      "text": "Po niemiecku pieniądze to złoto, po francusku - srebro, po rosyjsku - miedź.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Vladimir Nabokov",
        "slug": "vladimir-nabokov",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/vladimir-nabokov"
      },
      "book": {
        "title": "Rozpacz",
        "slug": "rozpacz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/vladimir-nabokov/rozpacz"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział V",
      "chapter_parent": null,
      "page": 84,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "pieniądze",
          "slug": "pieniadze",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieniadze"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-13T19:54:57"
    },
    {
      "id": "443a4da2-3f7a-439c-8b57-2c079b5e4ea4",
      "slug": "matematyka-rownie-dobrze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/j-m-coetzee/zapiski-ze-zlego-roku/matematyka-rownie-dobrze",
      "text": "Matematyka [...] równie dobrze może być prywatnym językiem, zastrzeżonym dla ludzkich istot o ludzkich mózgach, w którym coś bazgrzemy po ścianach swojej jaskini.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "J. M. Coetzee",
        "slug": "j-m-coetzee",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/j-m-coetzee"
      },
      "book": {
        "title": "Zapiski ze złego roku",
        "slug": "zapiski-ze-zlego-roku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/j-m-coetzee/zapiski-ze-zlego-roku"
      },
      "character": null,
      "chapter": "18. O Zenonie",
      "chapter_parent": null,
      "page": 85,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "matematyka",
          "slug": "matematyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matematyka"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-10T22:46:51"
    },
    {
      "id": "dcd679f3-3a7f-443d-a97d-f259c91e3906",
      "slug": "nie-ma-martwych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru/nie-ma-martwych",
      "text": "Nie ma martwych języków, są tylko uśpione umysły.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Ruiz Zafón",
        "slug": "carlos-ruiz-zafon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon"
      },
      "book": {
        "title": "Cień wiatru",
        "slug": "cien-wiatru",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru"
      },
      "character": "Gustavo Barceló",
      "chapter": "Rozdział 1",
      "chapter_parent": "Dni popielcowe, 1945-1949",
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T16:55:54"
    },
    {
      "id": "21bba6a4-480a-4d70-92f0-e8337730ac0e",
      "slug": "mowa-jest-zrodlem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/maly-ksiaze/mowa-jest-zrodlem",
      "text": "Mowa jest źródłem nieporozumień.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoine de Saint-Exupéry",
        "slug": "antoine-de-saint-exupery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery"
      },
      "book": {
        "title": "Mały Książę",
        "slug": "maly-ksiaze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/maly-ksiaze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        },
        {
          "name": "nieporozumienia",
          "slug": "nieporozumienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieporozumienia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:43:35"
    },
    {
      "id": "baad8d65-0613-46cf-bbbc-229bb04ec93f",
      "slug": "male-dzieci-mowia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/cmetarz-zwiezat/male-dzieci-mowia",
      "text": "[...] małe dzieci mówią niczym imigranci, uczący się w chaotyczny, lecz skuteczny sposób obcego języka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Cmętarz zwieżąt",
        "slug": "cmetarz-zwiezat",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/cmetarz-zwiezat"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T12:14:12"
    },
    {
      "id": "610d6df3-1e57-4ba7-bc9c-7d68a7f835f4",
      "slug": "obwieszczenie-swoja-droga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/prowadz-swoj-plug-przez-kosci-umarlych/obwieszczenie-swoja-droga",
      "text": "[…] „Obwieszczenie”; swoją drogą, co to za okropne słowo. Policja używa wielu wyjątkowo odrażających słów, takich na przykład jak „denat” czy „konkubent”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Prowadź swój pług przez kości umarłych",
        "slug": "prowadz-swoj-plug-przez-kosci-umarlych",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/prowadz-swoj-plug-przez-kosci-umarlych"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T11:24:08"
    },
    {
      "id": "b5ef5d02-d29e-48a0-acf8-c4cf0aed87c0",
      "slug": "jezyk-slowa-tylko-wtedy-maja-moc-kiedy-stoja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/opowiadania-bizarne/jezyk-slowa-tylko-wtedy-maja-moc-kiedy-stoja",
      "text": "Język, słowa tylko wtedy mają moc, kiedy stoją za nimi obrazy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Opowiadania bizarne",
        "slug": "opowiadania-bizarne",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/opowiadania-bizarne"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Wizyta",
      "chapter_parent": null,
      "page": 74,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-05-30T21:59:04"
    }
  ]
}
