{
  "type": "topic",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "bóg",
  "slug": "bog",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog",
  "heading": "Cytaty o Bogu",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog.md",
  "quotes_count": 544,
  "authors_count": 194,
  "parent": {
    "name": "religia",
    "slug": "religia",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia",
    "heading": "Cytaty o religii"
  },
  "children": [
    {
      "name": "milczenie Boga",
      "slug": "milczenie-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie-boga",
      "heading": "Cytaty o milczeniu Boga"
    },
    {
      "name": "wola Boża",
      "slug": "wola-boza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wola-boza",
      "heading": "Cytaty o woli Bożej"
    }
  ],
  "quotes": [
    {
      "id": "d140e9b2-ab63-46b3-a46c-04e71a3bc6ba",
      "slug": "ludziom-zdaje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/szpieg/ludziom-zdaje-sie",
      "text": "Ludziom zdaje się, że Bóg jest matematykiem. Nieprawda. Jest raczej szachistą, który przewiduje każdy ruch przeciwnika i planuje, jak go pogrążyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Szpieg",
        "slug": "szpieg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/szpieg"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Część Druga",
      "chapter_parent": null,
      "page": 134,
      "verified": true,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szachy",
          "slug": "szachy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szachy"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-11T19:40:48"
    },
    {
      "id": "806abe4b-f3e7-4b72-a828-c1a0e33b97c5",
      "slug": "nie-ma-czysto",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/horror-metaphysicus/nie-ma-czysto",
      "text": "[...] nie ma czysto intelektualnej wiedzy o Bogu; o ile dosięgamy go jedynie w spekulacji, pozostaje pustym pojęciem – nie tylko bezużytecznym w życiu, lecz także jałowym w kategoriach poznawczych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Horror metaphysicus",
        "slug": "horror-metaphysicus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/horror-metaphysicus"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-07T06:11:12"
    },
    {
      "id": "35b71522-065d-450a-a56f-e6d2640e3817",
      "slug": "zawsze-tak-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/historia-oblezenia-lizbony/zawsze-tak-jest",
      "text": "[...] zawsze tak jest, bogów winimy za tamto czy owamto, podczas gdy to my wymyślamy i tworzymy wszystko, włączając w to odpuszczenie i wybaczenie tych i innych win.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Saramago",
        "slug": "jose-saramago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago"
      },
      "book": {
        "title": "Historia oblężenia Lizbony",
        "slug": "historia-oblezenia-lizbony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/historia-oblezenia-lizbony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 160,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-10-06T07:07:17"
    },
    {
      "id": "c1882df7-ad36-4627-a83c-ef66cc185940",
      "slug": "co-zrozumial-budda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-genpo-merzel/oko-nigdy-nie-spi/co-zrozumial-budda",
      "text": "Co zrozumiał Budda? Nie ma ego. Nie ma indywidualnej jaźni, nie ma granic. Wszelkie granice pękły dla niego jak bańka na powierzchni wody. Bańka to jednostka. Kiedy bańka pęka, znika jednostka, pozostaje tylko woda. Kiedy znika granica, łączymy się z kosmicznym oceanem. Wypieranie się własnego ego nie jest skuteczne! Lepiej uznaj prawdę! Czym zatem jest Bóg? Jeśli naprawdę osiągniesz z nim jedność, to i on znika. Nie ma wtedy potrzeby używania takich pojęć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Denis Genpo Merzel",
        "slug": "denis-genpo-merzel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-genpo-merzel"
      },
      "book": {
        "title": "Oko nigdy nie śpi",
        "slug": "oko-nigdy-nie-spi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/denis-genpo-merzel/oko-nigdy-nie-spi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 127,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ego",
          "slug": "ego",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ego"
        },
        {
          "name": "buddyzm",
          "slug": "buddyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/buddyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dennis_Genpo_Merzel#Oko_nigdy_nie_%C5%9Bpi_(1991)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:49"
    },
    {
      "id": "951c5355-eedd-4902-8a56-45b26cd26df6",
      "slug": "nie-mowilo-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sam-pivnik/ocalaly/nie-mowilo-sie",
      "text": "Nie mówiło się o religii. Religia żydowska była tematem tabu dla SS i myśl choćby ograniczonych praktykach religijnych była absurdalna. Niektórzy ocaleni, których wspomnienia czytałem, mówią, że mimo wszystko czuli w sobie obecność Boga. Ja nie miałem takich odczuć. Auschwitz i Furstengrube nie zrobiły ze mnie ateisty, ale wiedziałem, że Bóg nie miał prawa wstępu za druty.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sam Pivnik",
        "slug": "sam-pivnik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sam-pivnik"
      },
      "book": {
        "title": "Ocalały",
        "slug": "ocalaly",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sam-pivnik/ocalaly"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 172,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "Holokaust",
          "slug": "holokaust",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/holokaust"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sam_Pivnik#Ocala%C5%82y_(2012)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:45"
    },
    {
      "id": "88aa0bb1-4e6a-48c2-b1dd-5974a173f814",
      "slug": "o-dobry-boze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hans-christian-andersen/towarzysz-podrozy/o-dobry-boze",
      "text": "O, dobry Boże! – zawołał z miłością. – Jakże bym Cię gorąco pragnął ucałować za to, żeś taki dobry, żeś stworzył dla nas ten świat taki piękny!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hans Christian Andersen",
        "slug": "hans-christian-andersen",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hans-christian-andersen"
      },
      "book": {
        "title": "Towarzysz podróży",
        "slug": "towarzysz-podrozy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hans-christian-andersen/towarzysz-podrozy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "piękno",
          "slug": "piekno",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/piekno"
        },
        {
          "name": "wdzięczność",
          "slug": "wdziecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wdziecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Towarzysz_podr%C3%B3%C5%BCy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:43"
    },
    {
      "id": "a795ba68-c45d-4316-85d7-1015c0ee24a3",
      "slug": "bog-mnie-kocha",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/regina-brett/bog-nigdy-nie-mruga/bog-mnie-kocha",
      "text": "Bóg mnie kocha, bo miłość leży w Jego naturze. Nie mogę zasłużyć na tę miłość i nie mogę jej utracić. Jestem dość dobra nie dlatego, że taka jestem, tylko dlatego, że taki jest Bóg. Mogę wrócić do domu. I ty też.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Regina Brett",
        "slug": "regina-brett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/regina-brett"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg nigdy nie mruga",
        "slug": "bog-nigdy-nie-mruga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/regina-brett/bog-nigdy-nie-mruga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 207,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Regina_Brett#B%C3%B3g_nigdy_nie_mruga_(2010)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:40"
    },
    {
      "id": "fac3692f-414c-404a-bdc9-7c294d083c59",
      "slug": "przebaczam-tylko-bogu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-borszewicz/mroki/przebaczam-tylko-bogu",
      "text": "Przebaczam. Tylko Bogu – nie. Jemu jednemu przebaczyć nie mogę. Nie umiem… Nie chcę. Bo jeżeli on jest, a dużo ludzi mówi, że jest, i jeżeli on patrzył na to wszystko, co ze mną wyprawiali, i jeżeli on nic, kompletnie nic, to ja się wypieram takiego Boga. To ja nim gardzę. To ja go lekceważę. To ja zrywam z nim współpracę. du du du du du du du du du I jeżeli zajdzie taka potrzeba, to wezmę i wymyślę sobie nowego Boga. Takiego Boga wymyślę, jakiego jeszcze nikt nigdy nie wymyślił. I nie wymyśli… Takiego Boga wymyślę!!!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jarosław Borszewicz",
        "slug": "jaroslaw-borszewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-borszewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Mroki",
        "slug": "mroki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-borszewicz/mroki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "bunt",
          "slug": "bunt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bunt"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jaros%C5%82aw_Borszewicz#Mroki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:36"
    },
    {
      "id": "6f455190-d39c-4bd9-b86d-ea507399822c",
      "slug": "i-mysle-o-tych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jon-fosse/drugie-imie/i-mysle-o-tych",
      "text": "(…) i myślę o tych, którzy nazywają się wierzącymi i uważają, a przynajmniej uważali, że ochrzczenie dziecka jest niezbędne dla jego zbawienia, a jednocześnie uważają, że Bóg jest wszechmogący, więc dlaczego chrzest ma być niezbędny dla zbawienia? czy Bóg nie może robić tego, co chce? bo skoro jest wszechmogący, to chyba od Jego woli zależy, że jedni mają zostać ochrzczeni, a drudzy nie? (…) myślę, no i myślę, że ci, którzy tak myślą, nie mogą zbyt dobrze myśleć o Bogu, i myślę o Jezusie, o tym, jak On kochał dzieci, o tym, że powiedział, że dzieci są z królestwa Bożego i do królestwa Bożego należą (…) no i myślę, że chrzest, chrzest dziecka, jest dobry, ale że on jest dla ludzi, nie dla Boga, dla ludzi chrzest jest albo może być ważny, a najbardziej dla Kościoła, tak, głównie dla Kościoła, ale dla Boga ważny nie jest, bo one, dzieci, już są częścią królestwa Bożego i trzeba być jak one, jak dzieci, żeby do królestwa Bożego wejść, tak zostało napisane, myślę (…)",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jon Fosse",
        "slug": "jon-fosse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jon-fosse"
      },
      "book": {
        "title": "Drugie imię",
        "slug": "drugie-imie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jon-fosse/drugie-imie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 18,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        },
        {
          "name": "zbawienie",
          "slug": "zbawienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zbawienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jon_Fosse#Drugie_imi%C4%99._Septologia_I-II_(2019)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:35"
    },
    {
      "id": "21d0e32d-c871-4ef3-ba0d-6c0130d49064",
      "slug": "zaufac-to-przestac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc/zaufac-to-przestac",
      "text": "Zaufać, to przestać wystawiać Ojcu rachunki. On już zapłacił wszystkie. Z góry. Nawet te lewe, wybrakowane jak czeki bez pokrycia. Zapłacił najwyższą cenę. Czy może być większa miłość?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj i puść",
        "slug": "zaufaj-i-pusc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj_i_pu%C5%9B%C4%87#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:32"
    },
    {
      "id": "e88cd3c1-3652-4b51-b0c3-ed771b22cd0a",
      "slug": "az-trudno-w-to-uwierzyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc/az-trudno-w-to-uwierzyc",
      "text": "Aż trudno w to uwierzyć, ale nasz Ojciec tak już to urządził, że na każdy dzień roku daje mi jedną radę: Odwagi! Nie bój się! Nie lękaj się! To chyba najczęstsza porada Boga w Piśmie Świętym. Podobno pojawia się w nim, choć w różnych brzmieniach, aż trzysta sześćdziesiąt pięć razy! Nie bój się. Zaufaj… Oprzyj się na Mnie. Ja będę z tobą. Nie opuszczę cię, ani nie porzucę. Będę z Tobą, dokądkolwiek pójdziesz. Pomogę ci we wszystkim.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj i puść",
        "slug": "zaufaj-i-pusc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "strach",
          "slug": "strach",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "Biblia",
          "slug": "biblia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biblia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj_i_pu%C5%9B%C4%87#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:31"
    },
    {
      "id": "64d3366d-80a9-438f-89ff-1c6345fa0749",
      "slug": "nawet-kiedy-ja-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc/nawet-kiedy-ja-nie",
      "text": "Nawet kiedy ja nie widzę Jezusa, to On widzi mnie! Jego miłość jest większa od mojego, największego nawet zwątpienia, lęku i grzechu. Tyle już razy przekonałam się, że jeśli Go wołam na pomoc, od razu chwyta moją rękę i mnie ratuje. Choć czasem w nieco inny sposób, niż się spodziewałam. I nagle znowu chodzę po wodzie. To znaczy, na powrót ufam. Za każdym razem coraz mocniej, że dla Niego nie ma nic niemożliwego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj i puść",
        "slug": "zaufaj-i-pusc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj_i_pu%C5%9B%C4%87#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:31"
    },
    {
      "id": "140a9b6b-51de-4b6e-a337-c007d40c750c",
      "slug": "jak-mam-zaufac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc/jak-mam-zaufac",
      "text": "Jak mam zaufać Bogu i innym, kiedy nawet sobie tak często nie ufam?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj i puść",
        "slug": "zaufaj-i-pusc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj-i-pusc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj_i_pu%C5%9B%C4%87#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:31"
    },
    {
      "id": "e8b88f0e-8ef0-4cf0-bbb9-e1b8b111fb31",
      "slug": "wielkiej-nocy-nocy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/wielkiej-nocy-nocy",
      "text": "Wielkiej Nocy, nocy pojednania, w której doświadczyłam, że moje rany są w Jego ranach i że On kocha mnie dokładnie taką, jaką jestem. Bo taką mnie sobie wymarzył, taką mnie stworzył! I za taką właśnie Monikę oddał z miłości swoje życie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "samoakceptacja",
          "slug": "samoakceptacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samoakceptacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:30"
    },
    {
      "id": "7fdea3f3-8402-44de-8b8c-3bf1b22649b2",
      "slug": "kiedy-ide-za-scenariuszem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/kiedy-ide-za-scenariuszem",
      "text": "Kiedy idę za scenariuszem, którego sama bym sobie nie wymyśliła, kiedy zdaję się na Jezusa i jego podpowiedzi, daję Mu nieskończony kredyt zaufania. To znaczy też – przestaję Go rozliczać z czasu. A wtedy On może działać po swojemu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:30"
    },
    {
      "id": "2cecdb04-d50c-4e77-a301-e46b95b1c7d1",
      "slug": "jezus-nie-potrzebuje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/jezus-nie-potrzebuje",
      "text": "Jezus nie potrzebuje czasu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:30"
    },
    {
      "id": "11b0285f-2080-4572-b4df-4720376f80a8",
      "slug": "przypadek-to-drugie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/przypadek-to-drugie",
      "text": "Przypadek to drugie imię Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przypadek",
          "slug": "przypadek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przypadek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:30"
    },
    {
      "id": "fae9f1e2-c0a8-4eb8-a38e-57f5d29b4720",
      "slug": "dla-niego-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/dla-niego-nie",
      "text": "Dla Niego nie ma nic niemożliwego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:29"
    },
    {
      "id": "c962947b-b738-4cfd-b64e-d480b8e2cfdf",
      "slug": "bog-musi-kochac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/bog-musi-kochac",
      "text": "Bóg musi kochać. Człowiek może zdradzić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zdrada",
          "slug": "zdrada",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zdrada"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:29"
    },
    {
      "id": "79e02b08-e1c3-4a20-a23b-aab65463f943",
      "slug": "drog-jest-wiele",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/drog-jest-wiele",
      "text": "Dróg jest wiele. Bóg jest jeden. I jest Miłością. To wiem na pewno. Choć niektórzy tę moją wiedzę nazywają wiarą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:29"
    },
    {
      "id": "03dffcbe-b4c0-431c-ac26-ae5dab0e9455",
      "slug": "dla-niego-jeden",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj/dla-niego-jeden",
      "text": "Dla Niego jeden dzień jest jak tysiąc lat, a tysiąc lat jak jeden dzień! Nawet najbardziej dotkliwe rany, jak te moje, potrafi w sekundy zabliźnić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Gorska",
        "slug": "monika-gorska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska"
      },
      "book": {
        "title": "Zaufaj",
        "slug": "zaufaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-gorska/zaufaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zaufaj#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:29"
    },
    {
      "id": "6d0d56ab-416b-45bc-a5f9-54c8baf3f9bb",
      "slug": "wyjasnie-to-wam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilhelm-busch/jezus-naszym-przeznaczeniem-wydanie-skrocone/wyjasnie-to-wam",
      "text": "Wyjaśnię to Wam obrazowo. Wyobraźcie sobie, że stoicie przed ścianą gęstej mgły. Za nią ukryty jest Bóg. Ludzie nie mogą żyć bez Boga i zaczynają Go szukać. Próbują się przedostać przez tę mgłę. Usiłują to zrobić wszystkie religie, bo wszystkie religie są poszukiwaniem Boga. I wszystkie one mają jedną wspólną cechę: błądzą we mgle i nie znajdują Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wilhelm Busch",
        "slug": "wilhelm-busch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilhelm-busch"
      },
      "book": {
        "title": "Jezus naszym przeznaczeniem. Wydanie skrócone",
        "slug": "jezus-naszym-przeznaczeniem-wydanie-skrocone",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilhelm-busch/jezus-naszym-przeznaczeniem-wydanie-skrocone"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 9,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "poszukiwanie",
          "slug": "poszukiwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/poszukiwanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wilhelm_Busch_(pastor)#Jezus_naszym_przeznaczeniem_(1967)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:28"
    },
    {
      "id": "21b28410-0fa3-4864-a9bb-88fbe7e696ec",
      "slug": "czlowiek-jest-ryzykiem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-pronzato/niewygodne-ewangelie/czlowiek-jest-ryzykiem",
      "text": "Człowiek jest ryzykiem Boga. Stwórca zgodził się na to ryzyko. Podjął ryzyko ludzkiej wolności, która mogła zwrócić się przeciwko niemu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alessandro Pronzato",
        "slug": "alessandro-pronzato",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-pronzato"
      },
      "book": {
        "title": "Niewygodne ewangelie",
        "slug": "niewygodne-ewangelie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-pronzato/niewygodne-ewangelie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 72,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ryzyko",
          "slug": "ryzyko",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ryzyko"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alessandro_Pronzato#Niewygodne_Ewangelie_(1965)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:26"
    },
    {
      "id": "8c427718-af22-49cb-9c80-f6cd82c64cd3",
      "slug": "warunki-ograniczenia-to-byly",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/madeline-miller/kirke/warunki-ograniczenia-to-byly",
      "text": "Warunki, ograniczenia. To były dla niego nowinki, lecz bogowie niczego nie kochają bardziej niż nowinek",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Madeline Miller",
        "slug": "madeline-miller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/madeline-miller"
      },
      "book": {
        "title": "Kirke",
        "slug": "kirke",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/madeline-miller/kirke"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ciekawość",
          "slug": "ciekawosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ciekawosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kirke",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:24"
    },
    {
      "id": "50cc97ff-33a9-4af7-a57a-ddb08a3481d7",
      "slug": "uznawanie-rzeczywistego-istnienia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-dowiat/chrzest-polski/uznawanie-rzeczywistego-istnienia",
      "text": "Uznawanie rzeczywistego istnienia różnych zwalczających się bogów wiodło w naturalny sposób do wiary, że jedni z nich są silniejsi, inni zaś słabsi. Jedna porażka o niczym jeszcze nie świadczyła, lecz jeśli jakiś lud stale ponosił klęski wojenne, to już wyraźnie dowodziło, że jego bóg-opiekun natrafił na silniejszego rywala. Oczywiście taki bóg, który okazywał się za słaby, by obronić swój lud, tracił na wartości i oglądano się wówczas za lepszym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Dowiat",
        "slug": "jerzy-dowiat",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-dowiat"
      },
      "book": {
        "title": "Chrzest Polski",
        "slug": "chrzest-polski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-dowiat/chrzest-polski"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 57,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Dowiat#Chrzest_Polski",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:23"
    },
    {
      "id": "eb65928b-9db8-46b5-9cc6-408e34b9330d",
      "slug": "ze-wszystkim-przychodz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy/ze-wszystkim-przychodz",
      "text": "Ze wszystkim przychodź do Mnie. Z drobiazgami dnia też. Lubię taką domową intymność. Ja nie chcę być w twym życiu oficjalną postacią, której oddaje się kult i z lękiem przeprasza. Chcę być domownikiem mającym udział we wszystkim. I pragnę wielkiej zażyłości – bez lęku, z dziecięcą ufnością, cokolwiek się zdarzy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo. Dziennik duchowy",
        "slug": "swiadectwo-dziennik-duchowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 360,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        },
        {
          "name": "codzienność",
          "slug": "codziennosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/codziennosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#%C5%9Awiadectwo._Dziennik_duchowy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:21"
    },
    {
      "id": "d678efea-9138-420a-8010-824d9d6d434b",
      "slug": "spragniony-jestem-milosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy/spragniony-jestem-milosci",
      "text": "Spragniony jestem miłości Mych dzieci i ciągle wołam z ofiarnego stołu: „pragnę”. Pragnę waszych serc, by napełnić je Moją miłością. Pragnę czystych serc, aby tylko Moja miłość była w nich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo. Dziennik duchowy",
        "slug": "swiadectwo-dziennik-duchowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 364,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#%C5%9Awiadectwo._Dziennik_duchowy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:21"
    },
    {
      "id": "7832ddc3-e344-4501-99a4-fc94edb2c744",
      "slug": "przychodz-do-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy/przychodz-do-mnie",
      "text": "(…) przychodź do Mnie ze swoją niemocą. Ja wszystko przyjmę: przemienię, uświęcę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo. Dziennik duchowy",
        "slug": "swiadectwo-dziennik-duchowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 339,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "bezradność",
          "slug": "bezradnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bezradnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#%C5%9Awiadectwo._Dziennik_duchowy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:21"
    },
    {
      "id": "6578e65a-9b85-4e55-87d3-a7179e1eaa20",
      "slug": "i-bardzo-pragne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy/i-bardzo-pragne",
      "text": "I bardzo pragnę, aby Moje dzieci wyciągały swoje ręce i zarzucały Mi na szyję z ufnością i oddaniem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo. Dziennik duchowy",
        "slug": "swiadectwo-dziennik-duchowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 408,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#%C5%9Awiadectwo._Dziennik_duchowy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:21"
    },
    {
      "id": "d1771232-2e1e-4f66-b890-09ac82789b8a",
      "slug": "moje-biedne-zaslepione",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy/moje-biedne-zaslepione",
      "text": "Moje biedne, zaślepione, małe dzieci zapełniają swoje dusze śmieciami i odpadkami tego świata i nie mają w nich miejsca dla pereł Mojej Miłości. Mam tak dużo skarbów i chcę złożyć w ich duszach, a nie ma w nich miejsca.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo. Dziennik duchowy",
        "slug": "swiadectwo-dziennik-duchowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 202,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "konsumpcjonizm",
          "slug": "konsumpcjonizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konsumpcjonizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#%C5%9Awiadectwo._Dziennik_duchowy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:20"
    },
    {
      "id": "b61d0c29-1f9e-47f0-a39a-f02eccabb99f",
      "slug": "jesli-podejmujesz-jakakolwiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy/jesli-podejmujesz-jakakolwiek",
      "text": "Jeśli podejmujesz jakąkolwiek decyzję, pytaj. Chcę być twoim Doradcą. Ułatw Mi to.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo. Dziennik duchowy",
        "slug": "swiadectwo-dziennik-duchowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 66,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#%C5%9Awiadectwo._Dziennik_duchowy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:20"
    },
    {
      "id": "9bc6ff51-5cde-47c0-a987-f062632f6f59",
      "slug": "tak-czesto-myslisz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/slowo-pouczenia/tak-czesto-myslisz",
      "text": "Tak często myślisz o twoim samopoczuciu, a tak rzadko zastanawiasz się nad tym, jak Ja się czuję w duszach ludzkich i w twojej duszy: czego pragnę i oczekuję od ciebie, co może przynieśc Mi ulgę i radość.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Słowo pouczenia",
        "slug": "slowo-pouczenia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/slowo-pouczenia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 262,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "egoizm",
          "slug": "egoizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/egoizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#S%C5%82owo_pouczenia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:20"
    },
    {
      "id": "84f83e2f-8090-4abd-98db-e71b417a0680",
      "slug": "dzieciectwo-boze-polega",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/slowo-pouczenia/dzieciectwo-boze-polega",
      "text": "Dziecięctwo Boże polega na całkowitym uzależnieniu się od Boga. Największym błędem jest samodzielność. Jest to jak gdyby powiedzenie Bogu: nie jesteś mi potrzebny, i jest w tym ślad pogardy i stawiania siebie ponad Bogiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Słowo pouczenia",
        "slug": "slowo-pouczenia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/slowo-pouczenia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 296,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        },
        {
          "name": "pokora",
          "slug": "pokora",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokora"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#S%C5%82owo_pouczenia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:20"
    },
    {
      "id": "545e747b-ab7f-4b8d-9825-e1c95cbfbeb4",
      "slug": "wiesz-jak-bardzo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy/wiesz-jak-bardzo",
      "text": "Wiesz, jak bardzo spragniony jestem ludzkiej miłości, i jak bardzo chcę obdarzać miłością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alicja Lenczewska",
        "slug": "alicja-lenczewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo. Dziennik duchowy",
        "slug": "swiadectwo-dziennik-duchowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alicja-lenczewska/swiadectwo-dziennik-duchowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 193,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alicja_Lenczewska#%C5%9Awiadectwo._Dziennik_duchowy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:20"
    },
    {
      "id": "0281e954-b92e-407d-9b74-0135265addaf",
      "slug": "w-historii-wierzen",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski/moj-przyjaciel-idzi/w-historii-wierzen",
      "text": "(…) w historii wierzeń ludzkich nie zdarzyło się jeszcze, aby bogowie mieli więcej wiedzy od swych wyznawców. Często posiadali jej mniej. Kopernik świadkiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Władysław Kopaliński",
        "slug": "wladyslaw-kopalinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski"
      },
      "book": {
        "title": "Mój przyjaciel Idzi",
        "slug": "moj-przyjaciel-idzi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladyslaw-kopalinski/moj-przyjaciel-idzi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 16,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%82adys%C5%82aw_Kopali%C5%84ski#M%C3%B3j_przyjaciel_Idzi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:13"
    },
    {
      "id": "e5a3872a-cf50-451f-b9b4-c82bea2f5f93",
      "slug": "byc-moze-prawa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu/byc-moze-prawa",
      "text": "Być może prawa fizyki zadekredował kiedyś Bóg, lecz wydaje się, iż od tego czasu pozostawił on świat w spokoju, pozwolił mu ewoluować wedle tych praw i nie ingeruje w ogóle w bieg wydarzeń. Pozostaje pytanie, w jaki sposób wybrał On stan początkowy wszechświata? Jakie były „warunki brzegowe” na początku czasu?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen Hawking",
        "slug": "stephen-hawking",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking"
      },
      "book": {
        "title": "Krótka historia czasu",
        "slug": "krotka-historia-czasu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 195,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        },
        {
          "name": "fizyka",
          "slug": "fizyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/fizyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kr%C3%B3tka_historia_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:07"
    },
    {
      "id": "37eb305f-879c-433c-ad73-11aed758c8e0",
      "slug": "gdy-odkryjemy-kompletna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu/gdy-odkryjemy-kompletna",
      "text": "Gdy odkryjemy kompletną teorię, z biegiem czasu stanie się ona zrozumiała dla szerokich kręgów społeczeństwa, nie tylko paru naukowców. Wtedy wszyscy, zarówno naukowcy i filozofowie, jak i zwykli, szarzy ludzie, będą mogli wziąć udział w dyskusji nad problem, dlaczego wszechświat i my sami istniejemy. Gdy znajdziemy odpowiedź na to pytanie, będzie to ostateczny tryumf ludzkiej inteligencji, poznamy wtedy bowiem myśli Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen Hawking",
        "slug": "stephen-hawking",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking"
      },
      "book": {
        "title": "Krótka historia czasu",
        "slug": "krotka-historia-czasu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 269,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        },
        {
          "name": "istnienie",
          "slug": "istnienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/istnienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kr%C3%B3tka_historia_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:07"
    },
    {
      "id": "28984fb1-42d5-4dcc-81cf-8a2a0655a665",
      "slug": "bog-wybral-stan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu/bog-wybral-stan",
      "text": "Bóg wybrał stan początkowy, kierując się swymi własnymi powodami, których zgłębić nie mamy szans. Leżało to z całą pewnością w możliwościach Istoty Wszechmocnej, lecz jeśli zdecydował się On rozpocząć historię wszechświata w tak niezrozumiały sposób, to czemu jednocześnie pozwolił mu ewoluować według praw dla nas zrozumiałych?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen Hawking",
        "slug": "stephen-hawking",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking"
      },
      "book": {
        "title": "Krótka historia czasu",
        "slug": "krotka-historia-czasu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 196,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        },
        {
          "name": "fizyka",
          "slug": "fizyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/fizyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kr%C3%B3tka_historia_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:07"
    },
    {
      "id": "0f01a915-1a0f-4d0f-bac8-33e77f8383db",
      "slug": "cala-historia-nauki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu/cala-historia-nauki",
      "text": "Cała historia nauki stanowi proces stopniowego docierania do zrozumienia, że zdarzenia nie dzieją się w dowolny sposób, lecz w zgodzie z pewnym porządkiem, który może, lecz nie musi, wywodzić się z boskiej inspiracji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen Hawking",
        "slug": "stephen-hawking",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking"
      },
      "book": {
        "title": "Krótka historia czasu",
        "slug": "krotka-historia-czasu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-hawking/krotka-historia-czasu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 196,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "przyczyna i skutek",
          "slug": "przyczyna-i-skutek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyczyna-i-skutek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kr%C3%B3tka_historia_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:07"
    },
    {
      "id": "23862db5-83bc-4086-ad69-b9335c3dffbe",
      "slug": "efraim-odmawia-nad",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier/z-kraju-bez-milosci/efraim-odmawia-nad",
      "text": "Efraim odmawia nad grobem kadisz, ponieważ nie ma żadnego z synów Josefa. Przedtem rzuca na trumnę trzy garstki ziemi, wypowiadając sakramentalne słowa: „Bóg dał, Bóg wziął, niech imię Pana będzie błogosławione”. A mówiąc to, myśli, że ostatnimi czasy Bóg dużo zabierał, a mało dawał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gilles Rozier",
        "slug": "gilles-rozier",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier"
      },
      "book": {
        "title": "Z kraju bez miłości",
        "slug": "z-kraju-bez-milosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gilles-rozier/z-kraju-bez-milosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 102,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "strata",
          "slug": "strata",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strata"
        },
        {
          "name": "pogrzeb",
          "slug": "pogrzeb",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pogrzeb"
        },
        {
          "name": "judaizm",
          "slug": "judaizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/judaizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gilles_Rozier#Z_kraju_bez_mi%C5%82o%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:06"
    },
    {
      "id": "c14e8af2-f728-4ab6-a219-10ee4fd02df1",
      "slug": "pan-mowi-ze-nalezy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti/pan-mowi-ze-nalezy",
      "text": "Pan mówi, że należy zbliżyć się do Niego i powrócić do domu, do Boga. Na nieszczęście ludzie nie wiedzą, kim jest Bóg i czy mogą do Niego powrócić. Z tej racji są niczym zwierzęta. Modlą się o chleb powszedni, ale zapytani o Boga nie potrafią nic na Jego temat powiedzieć. Kogo więc proszą? Czy modlą się do powietrza? Jeśli przedkładam jakąś prośbę, musi istnieć adresat. Tymczasem ludzie nie mają pojęcia, do kogo ani gdzie tę prośbę skierować. Twierdzą, że Bóg jest w niebie. Ale na niebie jest także wiele ptaków. Czy one są Bogiem? Wiedza o Bogu jest niewielka lub żadna. Chociaż idee na temat Boga to brednie, ich pomysłodawcy pozują na uczonych, pisarzy i filozofów. Jedynymi prawdziwie wartościowymi książkami są pozycje w rodzaju Śrīmad-Bhāgavatam i Bhagavad-gīty.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bhaktiwedanta Swami Prabhupada",
        "slug": "bhaktiwedanta-swami-prabhupada",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada"
      },
      "book": {
        "title": "Nauki Królowej Kunti",
        "slug": "nauki-krolowej-kunti",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 124,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/A._C._Bhaktiwedanta_Swami_Prabhupada#Nauki_Kr%C3%B3lowej_Kunt%C4%AB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:02"
    },
    {
      "id": "9eeb2c1e-5df7-4198-a4a7-2ec5998fef20",
      "slug": "nie-powinnismy-stawiac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti/nie-powinnismy-stawiac",
      "text": "Nie powinniśmy stawiać Kṛṣṇie warunków. „Daj mi to, daj mi tamto, a wtedy będę Cię kochać”. Nasze uczucie musi być bezinteresowne. Kṛṣṇa pragnie czystej miłości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bhaktiwedanta Swami Prabhupada",
        "slug": "bhaktiwedanta-swami-prabhupada",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada"
      },
      "book": {
        "title": "Nauki Królowej Kunti",
        "slug": "nauki-krolowej-kunti",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 108,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/A._C._Bhaktiwedanta_Swami_Prabhupada#Nauki_Kr%C3%B3lowej_Kunt%C4%AB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:02"
    },
    {
      "id": "0a95c41f-f41c-4d6d-9d80-ef4c12ce7e72",
      "slug": "krsna-moze-dac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti/krsna-moze-dac",
      "text": "Kṛṣṇa może dać nam cokolwiek chcemy, z wyzwoleniem (mukti) włącznie. Jest jednak bardzo ostrożny z przyznawaniem bhakti. Obdarzywszy kogoś bhakti, staje się jego własnością i narzędziem mimo swej potęgi. Rādhārāṇī, która symbolizuje najwyższą bhakti, ma tak wielką moc, że zdobyła Kṛṣṇę. Z tego względu bhaktowie szukają schronienia u Jej lotosowych stóp, gdyż jeśli Ona poleci kogoś Kṛṣṇie, Kṛṣṇa musi go przyjąć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bhaktiwedanta Swami Prabhupada",
        "slug": "bhaktiwedanta-swami-prabhupada",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada"
      },
      "book": {
        "title": "Nauki Królowej Kunti",
        "slug": "nauki-krolowej-kunti",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 191,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/A._C._Bhaktiwedanta_Swami_Prabhupada#Nauki_Kr%C3%B3lowej_Kunt%C4%AB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:02"
    },
    {
      "id": "350250cb-4a0d-4843-9a31-5910006c935f",
      "slug": "pana-nie-sposob",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti/pana-nie-sposob",
      "text": "Pana nie sposób osiągnąć za pomocą jakichkolwiek środków materialnych. Ze swej bezgranicznej i bezprzyczynowej łaski zstępuje na Ziemię w oryginalnej postaci, by okazać szczególne miłosierdzie czystym bhaktom oraz powstrzymać ekspansję demonów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bhaktiwedanta Swami Prabhupada",
        "slug": "bhaktiwedanta-swami-prabhupada",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada"
      },
      "book": {
        "title": "Nauki Królowej Kunti",
        "slug": "nauki-krolowej-kunti",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bhaktiwedanta-swami-prabhupada/nauki-krolowej-kunti"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 13,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "miłosierdzie",
          "slug": "milosierdzie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosierdzie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/A._C._Bhaktiwedanta_Swami_Prabhupada#Nauki_Kr%C3%B3lowej_Kunt%C4%AB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:01"
    },
    {
      "id": "19e3b8b6-1be8-4cd5-bc22-513540a8aa70",
      "slug": "rozne-rzeczy-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jojo-moyes/zanim-sie-pojawiles/rozne-rzeczy-sie",
      "text": "(…) różne rzeczy się zmieniają, rozwijają się albo obumierają, ale życie toczy się dalej. (…) wszyscy jesteśmy częścią jakiegoś wielkiego cyklu, rytmu, którego zrozumienie dane jest jedynie Bogu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jojo Moyes",
        "slug": "jojo-moyes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jojo-moyes"
      },
      "book": {
        "title": "Zanim się pojawiłeś",
        "slug": "zanim-sie-pojawiles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jojo-moyes/zanim-sie-pojawiles"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zanim_si%C4%99_pojawi%C5%82e%C5%9B#R",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:54"
    },
    {
      "id": "85d46db9-91dd-4338-8eba-4d5fd6980283",
      "slug": "ludzie-kpia-z-bogow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leigh-bardugo/szostka-wron/ludzie-kpia-z-bogow",
      "text": "Ludzie kpią z bogów, dopóki ich nie potrzebują.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leigh Bardugo",
        "slug": "leigh-bardugo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leigh-bardugo"
      },
      "book": {
        "title": "Szóstka wron",
        "slug": "szostka-wron",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leigh-bardugo/szostka-wron"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "hipokryzja",
          "slug": "hipokryzja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/hipokryzja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leigh_Bardugo#Sz%C3%B3stka_wron",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:53"
    },
    {
      "id": "94915997-46c5-44b8-a317-2ac7d7501d18",
      "slug": "skoro-sa-bliznieta",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szczepan-twardoch/krol/skoro-sa-bliznieta",
      "text": "Skoro są bliźnięta syjamskie, to Boga nie ma. Skoro w jednego człowieka wrośnięty jest człowiek inny, zwisa z klatki piersiowej dorosłego mężczyzny połowa drugiego, miednica i wątłe nóżki, niewielkie, jak nóżki kilkuletniego dziecka, to czym jest człowiek? Ilu to jest ludzi? Czym jest ciało? Dlaczego jest ciało? (…) Boga nie ma, skoro ktoś może mieć dwie głowy, albo co gorsza dwie twarze, Boga nie ma, bo nie ma człowieka. Czy człowiek nie jest własną twarzą? Skoro rodzą się niemowlęta bez mózgu, z krwawą, otwartą jamą czaszki kończącej się nad oczami, to kto się wtedy rodzi? Człowiek? Mięso?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Szczepan Twardoch",
        "slug": "szczepan-twardoch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szczepan-twardoch"
      },
      "book": {
        "title": "Król",
        "slug": "krol",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szczepan-twardoch/krol"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 109,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Szczepan_Twardoch#Kr%C3%B3l",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:00"
    },
    {
      "id": "ff9d425c-a9b8-4db5-bc02-747ab9200ebb",
      "slug": "swiatynia-pierwotna-i-naturalna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-hani/symbolika-swiatyni-chrzescijanskiej/swiatynia-pierwotna-i-naturalna",
      "text": "Świątynia pierwotna i naturalna, zanim człowiek poznał sztukę budowania – to był po prostu świat, który jest mieszkaniem Boga (…).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jean Hani",
        "slug": "jean-hani",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-hani"
      },
      "book": {
        "title": "Symbolika świątyni chrześcijańskiej",
        "slug": "symbolika-swiatyni-chrzescijanskiej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-hani/symbolika-swiatyni-chrzescijanskiej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "architektura",
          "slug": "architektura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/architektura"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jean_Hani#Symbolika_%C5%9Bwi%C4%85tyni_chrze%C5%9Bcija%C5%84skiej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:58"
    },
    {
      "id": "ff5cc1dc-ae88-4321-a917-a3c361d1d7ca",
      "slug": "dlaczego-politeizm-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow/dlaczego-politeizm-jest",
      "text": "Dlaczego politeizm jest jedną z najdawniejszych i najbardziej rozpowszechnionych religii, chociaż jest wierzeniem mylnym? „Gdy poprzez stopniową inwolucję w świecie grubej materii upadły duch ludzki zatracał coraz bardziej pamięć o Ojcu i Stworzycielu, przypominała mu Go cała przyroda tajemniczą swą mową. Wszystko, co przewyższało zakres jego pojęć nabierało dla niego mocy boskiej, a że otaczało go wiele przeróżnych tajemnic i wiele niepojętych dla niego potęg przyrody, powstawała w jego umyśle, wiara w wiele różnych bóstw. Ale zawsze istnieli ludzie świata, którzy rozumieli iż mnóstwo różnych sił nie może rządzić światem bez wyższego kierownictwa i ci wznosili się do pojęcia jednego Boga.”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Allan Kardec",
        "slug": "allan-kardec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec"
      },
      "book": {
        "title": "Księga Duchów",
        "slug": "ksiega-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 138,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Allan_Kardec#Ksi%C4%99ga_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:57"
    },
    {
      "id": "f33bc6d4-413e-4f23-b0a1-adab9a193e74",
      "slug": "czy-bog-dal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow/czy-bog-dal",
      "text": "Czy Bóg dał pewnym ludziom misję objawienia Jego praw? „Owszem; we wszystkich czasach ludzie otrzymywali to posłannictwo. Są to duchy wyższe, które zstępują na Ziemię, by pomagać ludzkości w urzeczywistnianiu postępu.”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Allan Kardec",
        "slug": "allan-kardec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec"
      },
      "book": {
        "title": "Księga Duchów",
        "slug": "ksiega-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 132,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prorocy",
          "slug": "prorocy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prorocy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Allan_Kardec#Ksi%C4%99ga_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:57"
    },
    {
      "id": "9bbf2cf1-5dc3-4855-bdc7-e6b40131411e",
      "slug": "na-czym-polega",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow/na-czym-polega",
      "text": "Na czym polega oddawanie czci? „Jest to podniesienie do Boga myśli. Poprzez oddawanie czci przybliżamy się duchem do Boga.”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Allan Kardec",
        "slug": "allan-kardec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec"
      },
      "book": {
        "title": "Księga Duchów",
        "slug": "ksiega-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 135,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Allan_Kardec#Ksi%C4%99ga_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:57"
    },
    {
      "id": "2ab0dd96-6809-47ec-9f45-b56f64ae3c0a",
      "slug": "czy-zycie-spoleczne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow/czy-zycie-spoleczne",
      "text": "Czy życie społeczne jest przyrodzonym prawem? „Tak. Bóg stworzył człowieka do życia społecznego. Nie na darmo dał człowiekowi mowę i inne zdolności potrzebne do tego życia.”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Allan Kardec",
        "slug": "allan-kardec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec"
      },
      "book": {
        "title": "Księga Duchów",
        "slug": "ksiega-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 148,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "społeczeństwo",
          "slug": "spoleczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spoleczenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Allan_Kardec#Ksi%C4%99ga_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:57"
    },
    {
      "id": "26f06e5b-75e0-4439-9bfa-473f761b1018",
      "slug": "kto-jest-najdoskonalszym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow/kto-jest-najdoskonalszym",
      "text": "Kto jest najdoskonalszym wzorem proroka? „Jezus Chrystus.” Uosobił On w Sobie wzór doskonałości moralnej, którą może na Ziemi osiągnąć człowiek. Bóg ofiarował nam Go jako najdoskonalszy wzór, a nauka, którą głosił jest najczystszym wyrazem Bożego Zakonu.”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Allan Kardec",
        "slug": "allan-kardec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec"
      },
      "book": {
        "title": "Księga Duchów",
        "slug": "ksiega-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/allan-kardec/ksiega-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 132,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "chrześcijaństwo",
          "slug": "chrzescijanstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chrzescijanstwo"
        },
        {
          "name": "prorocy",
          "slug": "prorocy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prorocy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Allan_Kardec#Ksi%C4%99ga_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:57"
    },
    {
      "id": "2730764b-541e-4b4f-9bd2-a27db8ef9694",
      "slug": "wierzycie-w-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jakub-malecki/w-odbiciu/wierzycie-w-boga",
      "text": "Wierzycie w Boga, ale gdyby On sam przyjął ludzką postać, stanął przed wami na placu w środku miasta i zaczął czynić cuda, zatłuklibyście Go, zanim zdążyłby westchnąć. Za kłamstwa, za oszustwo, za szarlataństwo i ze zwykłego, prymitywnego strachu przed tym, co nie mieści się w szufladach oznaczonych napisami „święty spokój”, „komfort”, „wygoda” i „codzienność”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jakub Małecki",
        "slug": "jakub-malecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jakub-malecki"
      },
      "book": {
        "title": "W odbiciu",
        "slug": "w-odbiciu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jakub-malecki/w-odbiciu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "hipokryzja",
          "slug": "hipokryzja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/hipokryzja"
        },
        {
          "name": "wygoda",
          "slug": "wygoda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wygoda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jakub_Ma%C5%82ecki#W_odbiciu_(2011)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:46"
    },
    {
      "id": "7e52548b-2e5e-4fe7-8a4b-836b37991a1a",
      "slug": "zbieg-okolicznosci-to-sposob",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/kroniki-ellie-wojna-sie-skonczyla-walka-wciaz-trwa/zbieg-okolicznosci-to-sposob",
      "text": "Zbieg okoliczności to sposób Boga na powiedzenie ci, żebyś się przebudził.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Marsden",
        "slug": "john-marsden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden"
      },
      "book": {
        "title": "Kroniki Ellie. Wojna się skończyła, walka wciąż trwa",
        "slug": "kroniki-ellie-wojna-sie-skonczyla-walka-wciaz-trwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/kroniki-ellie-wojna-sie-skonczyla-walka-wciaz-trwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przypadek",
          "slug": "przypadek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przypadek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Marsden#Kroniki_Ellie:_Wojna_si%C4%99_sko%C5%84czy%C5%82a,_walka_wci%C4%85%C5%BC_trwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:41"
    },
    {
      "id": "6594cac8-8f75-42bc-bfc5-ec992a8dffdc",
      "slug": "zaczynalam-zauwazac-ze-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro-6-cienie/zaczynalam-zauwazac-ze-zawsze",
      "text": "Zaczynałam zauważać, że zawsze, kiedy potrzebuję Boga, przychodzi mi z pomocą. Tyle, że niekoniecznie w takiej postaci, na jaką liczyłam, i niekoniecznie robił to, co chciałam. Nie szedł mi na rękę i sprawiał wrażenie bardzo upartego: za to ja byłam całkiem pewna, że znam się na wszystkim lepiej niż ktokolwiek inny, a kiedy mówię „ktokolwiek inny”, mam też na myśli Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Marsden",
        "slug": "john-marsden",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden"
      },
      "book": {
        "title": "Jutro 6. Cienie",
        "slug": "jutro-6-cienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-marsden/jutro-6-cienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "upór",
          "slug": "upor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/upor"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Marsden#Jutro_6:_Cienie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:40"
    },
    {
      "id": "0250df9a-83d6-42cf-a90e-ab74c67a36a6",
      "slug": "jednak-to-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-berenika-miszczuk/ja-diablica-wiktoria-biankowska-tom-1/jednak-to-nie",
      "text": "Jednak to nie koniec mojej drogi. Wierzę, że Bóg, tworząc mnie, miał większy plan. Chciał, by Piekło się nawróciło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Katarzyna Berenika Miszczuk",
        "slug": "katarzyna-berenika-miszczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-berenika-miszczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Ja, diablica. Wiktoria Biankowska. Tom 1",
        "slug": "ja-diablica-wiktoria-biankowska-tom-1",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/katarzyna-berenika-miszczuk/ja-diablica-wiktoria-biankowska-tom-1"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "piekło",
          "slug": "pieklo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieklo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Katarzyna_Berenika_Miszczuk#Ja,_diablica",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:37"
    },
    {
      "id": "73310000-cf85-40dc-96aa-951088ea8a3d",
      "slug": "gralismy-im-do-tanca",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-baricco/novecento-monolog/gralismy-im-do-tanca",
      "text": "Graliśmy im do tańca, bo gdy tańczysz, nie możesz umrzeć, i czujesz się jak Bóg. I graliśmy ragtime, bo to jest muzyka, przy której Bóg tańczy, gdy nikt go nie widzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Alessandro Baricco",
        "slug": "alessandro-baricco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-baricco"
      },
      "book": {
        "title": "Novecento. Monolog",
        "slug": "novecento-monolog",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/alessandro-baricco/novecento-monolog"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "muzyka",
          "slug": "muzyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/muzyka"
        },
        {
          "name": "taniec",
          "slug": "taniec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/taniec"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alessandro_Baricco#Novecento._Monolog_(1994)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:35"
    },
    {
      "id": "e8972198-aea5-4fb8-8c57-f4ce144a5465",
      "slug": "na-pytanie-gdzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski/bunt-barbarzyncow/na-pytanie-gdzie",
      "text": "(…) na pytanie, gdzie był Bóg w Auschwitz czy na Kołymie, istnieje dość prosta odpowiedź: był tam, gdzie przegnali Go ze swojego sumienia ludzie dopuszczający się tych straszliwych zbrodni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Roszkowski",
        "slug": "wojciech-roszkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Bunt barbarzyńców",
        "slug": "bunt-barbarzyncow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski/bunt-barbarzyncow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 223,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "sumienie",
          "slug": "sumienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sumienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wojciech_Roszkowski_(historyk)#Bunt_barbarzy%C5%84c%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:32"
    },
    {
      "id": "8dcda7d7-b8cd-4130-ba7f-be23ff67ff8e",
      "slug": "jesli-swiat-istnieje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski/roztrzaskane-lustro/jesli-swiat-istnieje",
      "text": "Jeśli świat istnieje, to dlatego, że jest dziełem dobrego Boga, a zło jest tylko głosem sprzeciwu przeciw Niemu. Każde inne tłumaczenie tajemnicy świata i ludzkiej egzystencji prowadzi ostatecznie na manowce.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Roszkowski",
        "slug": "wojciech-roszkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Roztrzaskane lustro",
        "slug": "roztrzaskane-lustro",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-roszkowski/roztrzaskane-lustro"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 19,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "istnienie",
          "slug": "istnienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/istnienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wojciech_Roszkowski_(historyk)#Roztrzaskane_lustro",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:32"
    },
    {
      "id": "f3e758ba-d8ed-4b17-aefb-93a3b1a36aea",
      "slug": "i-mysli-ze-w-koncu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/federico-moccia/trzy-metry-nad-niebem/i-mysli-ze-w-koncu",
      "text": "I myśli, że w końcu co może obchodzić Boga ktoś taki jak on. Nic. Bóg jest szczęśliwy. Ma swoje gwiazdy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Federico Moccia",
        "slug": "federico-moccia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/federico-moccia"
      },
      "book": {
        "title": "Trzy metry nad niebem",
        "slug": "trzy-metry-nad-niebem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/federico-moccia/trzy-metry-nad-niebem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Federico_Moccia#Trzy_metry_nad_niebem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:28"
    },
    {
      "id": "da5d4bba-c4f2-4027-a4a6-4be7ea56f3e4",
      "slug": "oczywiscie-zna-pan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/edward-redlinski/telefrenia/oczywiscie-zna-pan",
      "text": "Oczywiście. Zna pan to: mała wiedza prowadzi od Boga. Duża – do Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Edward Redliński",
        "slug": "edward-redlinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/edward-redlinski"
      },
      "book": {
        "title": "Telefrenia",
        "slug": "telefrenia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/edward-redlinski/telefrenia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Edward_Redli%C5%84ski#Telefrenia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:27"
    },
    {
      "id": "5e906898-74f9-4cdd-bded-439670fa3f13",
      "slug": "doznania-ktore-najbardziej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/janet-fitch/bialy-oleander/doznania-ktore-najbardziej",
      "text": "Doznania, które najbardziej kojarzyły mi się z Bogiem, budziło we mnie błękitne bezchmurne niebo i pewien rodzaj ciszy, ale jak się modlić do czegoś takiego?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Janet Fitch",
        "slug": "janet-fitch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/janet-fitch"
      },
      "book": {
        "title": "Biały oleander",
        "slug": "bialy-oleander",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/janet-fitch/bialy-oleander"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 56,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "cisza",
          "slug": "cisza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cisza"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bia%C5%82y_oleander_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:24"
    },
    {
      "id": "2e01d961-175d-4eb0-9a1b-31795ff5d165",
      "slug": "w-kazdej-sekundzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/potem/w-kazdej-sekundzie",
      "text": "W każdej sekundzie umierają dzieci i niewinni ludzie. Śmierć nie lubi sentymentów. Ludzie z pokorą znoszą śmierć bliskich, mówiąc, że Bóg wzywa do siebie tych, których kocha!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Guillaume Musso",
        "slug": "guillaume-musso",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso"
      },
      "book": {
        "title": "Potem…",
        "slug": "potem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/guillaume-musso/potem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Guillaume_Musso#Potem%E2%80%A6_(2003)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:21"
    },
    {
      "id": "607a23ba-bcfb-4b14-b704-33c9b736c92c",
      "slug": "co-komu-pisane",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-bator/piaskowa-gora/co-komu-pisane",
      "text": "Co komu pisane, temu w wodę kamień, mówiła Jadwiga Strąk (…). Miała na myśli mniej więcej tyle, że co ma się zdarzyć, to się zdarzy, ale człowiek może zawrzeć z Bogiem układ korzystny dla obu stron i przechytrzyć zły los. A przynajmniej tak zrozumiała to Zofia, bo Jadwiga nigdy nie tłumaczyła swoich słów i cała rodzina zgadywać musiała, o co tym razem, na Boga, jej chodzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joanna Bator",
        "slug": "joanna-bator",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-bator"
      },
      "book": {
        "title": "Piaskowa góra",
        "slug": "piaskowa-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-bator/piaskowa-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 272,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Joanna_Bator#Piaskowa_G%C3%B3ra_(2009)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:18"
    },
    {
      "id": "18b2dfad-ad35-43cc-88a0-cb7eebefae31",
      "slug": "kiedy-wybaczasz-kochasz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jon-krakauer/wszystko-za-zycie/kiedy-wybaczasz-kochasz",
      "text": "Kiedy wybaczasz, kochasz, a kiedy kochasz, spływa na ciebie światło Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jon Krakauer",
        "slug": "jon-krakauer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jon-krakauer"
      },
      "book": {
        "title": "Wszystko za życie",
        "slug": "wszystko-za-zycie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jon-krakauer/wszystko-za-zycie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jon_Krakauer#Wszystko_za_%C5%BCycie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:17"
    },
    {
      "id": "70fe9d40-05c0-4daa-b3f6-81942604ec6b",
      "slug": "bog-sprzyja-tym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joe-abercrombie/nim-zawisna/bog-sprzyja-tym",
      "text": "Bóg sprzyja tym, którzy sami rozwiązują swoje problemy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joe Abercrombie",
        "slug": "joe-abercrombie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joe-abercrombie"
      },
      "book": {
        "title": "Nim zawisną",
        "slug": "nim-zawisna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joe-abercrombie/nim-zawisna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 116,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        },
        {
          "name": "problemy",
          "slug": "problemy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/problemy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Joe_Abercrombie#Nim_zawisn%C4%85_(2007)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:15"
    },
    {
      "id": "fb061d6b-2348-4d70-bd9e-c1fca0720eb8",
      "slug": "pierwszym-co-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/pelnia-modlitwy/pierwszym-co-nas",
      "text": "Pierwszym, co nas musi uderzyć, jest to ta naiwność ludzi, którzy w modlitwie widzą tylko pewne żebranie lub targowanie się z Bogiem i nie rozumiejąc stosunku człowieka do Boga, skłonni są zupełnie modlitwę odrzucić. Wnet zobaczymy, że modlitwa błagalna ma głębokie uzasadnienie i lekceważona być nie może, a jednak nie ona jest pierwszą i najistotniejszą formą modlitwy. Pierwszą i najistotniejszą funkcją modlitwy jest chwała i cześć Boża, którą każde stworzenie winno Bogu przynosić. O Bogu, a nie o sobie winien więc człowiek najpierw myśleć, toteż i Zbawiciel, ucząc apostołów, jak się mają modlić, zaczął od słów chwały, aby dopiero potem przejść do słów prośby: najpierw święć się Imię Twoje, a potem dopiero chleba naszego powszedniego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Pełnia modlitwy",
        "slug": "pelnia-modlitwy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/pelnia-modlitwy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 32,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Pe%C5%82nia_modlitwy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "a8619ca3-cf81-491c-a1d3-5bf929fc0753",
      "slug": "niewatpliwie-wola-nasza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/pelnia-modlitwy/niewatpliwie-wola-nasza",
      "text": "Niewątpliwie wola nasza w tym życiu może dużo doskonalej kochać Boga, niż rozum jest w stanie Go poznać, i stąd pochodzi to królowanie miłości nad wszystkimi cnotami, które św. Paweł tak silnie zaznaczył w rozdziale trzynastym Pierwszego Listu do Koryntian.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Pełnia modlitwy",
        "slug": "pelnia-modlitwy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/pelnia-modlitwy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 95,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Pe%C5%82nia_modlitwy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:07"
    },
    {
      "id": "c9a1c448-b86a-4941-abf9-cc25e7b02f0b",
      "slug": "przekonanie-ze-milujac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/macierzynskie-serce-maryi/przekonanie-ze-milujac",
      "text": "Przekonanie, że miłując bliźniego, miłujemy i Boga i że Bóg w nas i przez nas miłuje swe najdoskonalsze stworzenia, należy też do tajemnic wiary, które przekraczają przyrodzone siły naszego rozumu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Macierzyńskie serce Maryi",
        "slug": "macierzynskie-serce-maryi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/macierzynskie-serce-maryi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 179,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "tajemnica",
          "slug": "tajemnica",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tajemnica"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Macierzy%C5%84skie_Serce_Maryi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:06"
    },
    {
      "id": "6f0bb4cd-95eb-4e7b-a2ed-b01fe69f2416",
      "slug": "nigdzie-nie-znajdujemy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/macierzynskie-serce-maryi/nigdzie-nie-znajdujemy",
      "text": "Nigdzie nie znajdujemy tak pięknego dowodu, do jakiego stopnia Bóg naprawdę szanuje naszą wolną wolę, jak w tej rozmowie Archanioła Gabriela z Maryją. Już w Starym Testamencie Księga Mądrości zapewnia nas, że Bóg „z wielkim uszanowaniem rozporządza nami” (Mdr 12, 18) tak, iż nawet, gdy natchnieniem swej łaski pobudza nas do czynu, to chce, aby on wypłynął z naszego wolnego przyzwolenia. I tu więc Anioł czeka na przyzwolenie Maryi, a od tego przyzwolenia zależne jest poniekąd odkupienie świata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Macierzyńskie serce Maryi",
        "slug": "macierzynskie-serce-maryi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/macierzynskie-serce-maryi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 36,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        },
        {
          "name": "Maryja",
          "slug": "maryja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/maryja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Macierzy%C5%84skie_Serce_Maryi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:06"
    },
    {
      "id": "31d47660-c475-4aef-8d75-1caea65dbd87",
      "slug": "tak-samo-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/macierzynskie-serce-maryi/tak-samo-jest",
      "text": "Tak samo jest i w dziedzinie nadprzyrodzonej. I tam nie mniejsze lub większe przeszkody i trudności przy wykonaniu czynu stanowią o jego wartości w oczach Bożych, ale miłość, z jaką go spełniamy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Macierzyńskie serce Maryi",
        "slug": "macierzynskie-serce-maryi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/macierzynskie-serce-maryi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 29,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "działanie",
          "slug": "dzialanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzialanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Macierzy%C5%84skie_Serce_Maryi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:06"
    },
    {
      "id": "8628becb-152d-496c-9c7b-06b90717c8c5",
      "slug": "podstawowym-prawem-naszego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/katolickosc-tomizmu/podstawowym-prawem-naszego",
      "text": "Podstawowym prawem naszego życia moralnego, najistotniejszą racją naszego istnienia, jako rozumnych istot stworzonych, jest to powracanie świadomymi aktami rozumu i woli do tego Boga, który nas stworzył dla swej chwały.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Katolickość tomizmu",
        "slug": "katolickosc-tomizmu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/katolickosc-tomizmu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 36,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Katolicko%C5%9B%C4%87_tomizmu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:05"
    },
    {
      "id": "811f5006-fd81-47fd-9985-eecc5508ec89",
      "slug": "w-samej-rzeczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/katolickosc-tomizmu/w-samej-rzeczy",
      "text": "W samej rzeczy nie jest człowiekowi danym samemu tworzyć i ustanawiać ogólne normy swego postępowania. Ustanowił je Ten, który świat stworzył i rządzi nim swym prawem, a obowiązkiem człowieka jest starać się je poznać, a następnie oprzeć na nich całą swą świadomą działalność w tych granicach, w jakich jest ona w jego mocy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Woroniecki",
        "slug": "jacek-woroniecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki"
      },
      "book": {
        "title": "Katolickość tomizmu",
        "slug": "katolickosc-tomizmu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-woroniecki/katolickosc-tomizmu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 16,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "prawo",
          "slug": "prawo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Woroniecki#Katolicko%C5%9B%C4%87_tomizmu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:05"
    },
    {
      "id": "38151616-a4f0-4e24-8034-ff5517a811f3",
      "slug": "w-jakiego-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/elizabeth-gilbert/jedz-modl-sie-kochaj/w-jakiego-boga",
      "text": "W jakiego Boga wierzysz? We wspaniałego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Elizabeth Gilbert",
        "slug": "elizabeth-gilbert",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/elizabeth-gilbert"
      },
      "book": {
        "title": "Jedz, módl się, kochaj",
        "slug": "jedz-modl-sie-kochaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/elizabeth-gilbert/jedz-modl-sie-kochaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Elizabeth_Gilbert#Jedz,_m%C3%B3dl_si%C4%99,_kochaj",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:03"
    },
    {
      "id": "fc15aaaa-0e43-4b7f-9f8d-2883fa1be47c",
      "slug": "ty-w-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergiusz-piasecki/zapiski-oficera-armii-czerwonej/ty-w-boga",
      "text": "Ty w Boga waszego, co go z brodą malują, wierzysz? – Tak – powiedział Kolka. – Wolę wierzyć w naszego Boga z brodą, jak w waszego z wąsami. – Więc tym – powiedziałem – czym dla was jest wasz Bóg, tym dla nas jest Stalin!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sergiusz Piasecki",
        "slug": "sergiusz-piasecki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergiusz-piasecki"
      },
      "book": {
        "title": "Zapiski oficera Armii Czerwonej",
        "slug": "zapiski-oficera-armii-czerwonej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergiusz-piasecki/zapiski-oficera-armii-czerwonej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 110,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "komunizm",
          "slug": "komunizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/komunizm"
        },
        {
          "name": "kult jednostki",
          "slug": "kult-jednostki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kult-jednostki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sergiusz_Piasecki#Zapiski_oficera_Armii_Czerwonej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:57"
    },
    {
      "id": "116d3c0d-c208-47d1-bb32-d0934cf94375",
      "slug": "tylko-istota-absolutnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wasilij-grossman/zycie-i-los/tylko-istota-absolutnie",
      "text": "Tylko istota absolutnie silna nie potrzebuje przyjaźni; z pewnością kimś takim może być tylko Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wasilij Grossman",
        "slug": "wasilij-grossman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wasilij-grossman"
      },
      "book": {
        "title": "Życie i los",
        "slug": "zycie-i-los",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wasilij-grossman/zycie-i-los"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyjaźń",
          "slug": "przyjazn",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyjazn"
        },
        {
          "name": "siła",
          "slug": "sila",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sila"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wasilij_Grossman#%C5%BBycie_i_los_(1959)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:53"
    },
    {
      "id": "e7ba13f9-a9e7-4b1b-858d-4b8638d34e94",
      "slug": "kazda-epoka-tworzy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wasilij-grossman/zycie-i-los/kazda-epoka-tworzy",
      "text": "Każda epoka tworzy bóstwo na swoje podobieństwo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wasilij Grossman",
        "slug": "wasilij-grossman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wasilij-grossman"
      },
      "book": {
        "title": "Życie i los",
        "slug": "zycie-i-los",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wasilij-grossman/zycie-i-los"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wasilij_Grossman#%C5%BBycie_i_los_(1959)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:52"
    },
    {
      "id": "e1c870c7-48bd-4ccc-90b3-6f686f07f601",
      "slug": "o-jezu-utrzymuj",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek/o-jezu-utrzymuj",
      "text": "O Jezu, utrzymuj mnie w bojaźni świętej, abym nie marnowała łask. Dopomóż mi być wierną natchnieniom Ducha Świętego, dozwól, niech raczej mi pęknie serce z miłości ku Tobie, aniżelibym miała opuścić choćby jeden akt tej miłości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "św. Faustyna Kowalska",
        "slug": "sw-faustyna-kowalska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska"
      },
      "book": {
        "title": "Dzienniczek",
        "slug": "dzienniczek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 435,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Faustyna_Kowalska#Dzienniczek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:47"
    },
    {
      "id": "c566f626-d854-4f31-aa0d-61b81a452796",
      "slug": "nie-bylismy-ci-potrzebni",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek/nie-bylismy-ci-potrzebni",
      "text": "Nie byliśmy Ci potrzebni wcale do szczęścia Twego, ale Ty, Panie, chcesz się podzielić własnym szczęściem z nami. Lecz podczas próby nie wytrwał człowiek; mógłbyś go ukarać, jak aniołów, wiecznym odrzuceniem, ale tu wystąpiło miłosierdzie Twoje i wzruszyły się wnętrzności Twoje litością wielką, i przyrzekłeś sam naprawić nasze zbawienie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "św. Faustyna Kowalska",
        "slug": "sw-faustyna-kowalska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska"
      },
      "book": {
        "title": "Dzienniczek",
        "slug": "dzienniczek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 484,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "zbawienie",
          "slug": "zbawienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zbawienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Faustyna_Kowalska#Dzienniczek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:47"
    },
    {
      "id": "b2e68115-0da0-48cd-9b9f-cb091e69dd66",
      "slug": "o-jezu-boze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek/o-jezu-boze",
      "text": "O Jezu, Boże wiekuisty, dziękuję Ci za niezliczone łaski i dobrodziejstwa Twoje. Niech każde uderzenie serca mojego będzie nowym hymnem dziękczynienia ku Tobie, Boże. Każda kropla krwi mojej niech krąży dla Ciebie, Panie; dusza moja – to jeden hymn uwielbienia miłosierdzia Twego. Kocham Cię, Boże, dla Ciebie samego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "św. Faustyna Kowalska",
        "slug": "sw-faustyna-kowalska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska"
      },
      "book": {
        "title": "Dzienniczek",
        "slug": "dzienniczek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 498,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "wdzięczność",
          "slug": "wdziecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wdziecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Faustyna_Kowalska#Dzienniczek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:47"
    },
    {
      "id": "784a261f-58aa-48b4-ba70-810a6f142471",
      "slug": "milosc-wypedza-z-duszy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek/milosc-wypedza-z-duszy",
      "text": "Miłość wypędza z duszy bojaźń. Odkąd umiłowałam Boga całą istotą swoją, całą mocą swego serca, od tej chwili ustąpiła bojaźń, i chociażby mi nie wiem jak mówiono o Jego sprawiedliwości, to nie lękam się Go wcale, bo poznałam Go dobrze: Bóg jest Miłość, a Duch Jego – spokój. I widzę teraz, że czyny moje, które wypłynęły z miłości, doskonalsze są niż czyny, które spełniam z bojaźni. Zaufałam Bogu i nie lękam się niczego, zdana jestem na Jego świętą wolę; niech czyni ze mną, co chce, a ja Go i tak kochać będę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "św. Faustyna Kowalska",
        "slug": "sw-faustyna-kowalska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska"
      },
      "book": {
        "title": "Dzienniczek",
        "slug": "dzienniczek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 205,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "strach",
          "slug": "strach",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Faustyna_Kowalska#Dzienniczek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:47"
    },
    {
      "id": "7458be4c-b82c-4850-8b72-b86a53f26569",
      "slug": "bog-jego-istnienie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/bog-biblia-mesjasz/bog-jego-istnienie",
      "text": "Bóg, Jego istnienie i obecność w świecie i w życiu ludzi była i jest dla mnie czymś tak oczywistym, jak woda, ogień czy powietrze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Waldemar Chrostowski",
        "slug": "waldemar-chrostowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg, Biblia, Mesjasz",
        "slug": "bog-biblia-mesjasz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-chrostowski/bog-biblia-mesjasz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 14,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_Chrostowski#B%C3%B3g,_Biblia,_Mesjasz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:47"
    },
    {
      "id": "0cb3890d-7bf8-48c2-a5aa-1e33100de56e",
      "slug": "z-kimkolwiek-w-zyciu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek/z-kimkolwiek-w-zyciu",
      "text": "Z kimkolwiek w życiu będę miała styczność, wszystkich pragnę pociągnąć do miłowania Ciebie, o Jezu mój, Piękności moja i Oblubieńcze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "św. Faustyna Kowalska",
        "slug": "sw-faustyna-kowalska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska"
      },
      "book": {
        "title": "Dzienniczek",
        "slug": "dzienniczek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sw-faustyna-kowalska/dzienniczek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 320,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Faustyna_Kowalska#Dzienniczek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:47"
    },
    {
      "id": "bc4f8aa6-cff2-471a-865a-5a419e822dde",
      "slug": "co-jest-istota",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/stokrotki-w-sniegu/co-jest-istota",
      "text": "Co jest istotą świąt Bożego Narodzenia? To proste pytanie: łaska Boża. Oraz zrozumienie tego, że nie możemy na nią zapracować, tak samo jak nie możemy zasłużyć na to, by w naszym życiu pojawiła się miłość. Ze swojej natury łaska jest darem, czymś, co otrzymujemy bezwarunkowo, nieobwarowane żadnymi nakazami, nie w zamian za coś. Najlepsze, co możemy zrobić, to otworzyć na nią nasze serca, by przyjąć ją w pełni, z całych sił, z całą mocą i przekonaniem, że dzięki niej możemy stać się lepszymi ludźmi. To moim zdaniem prawdziwy cud Bożego Narodzenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Paul Evans",
        "slug": "richard-paul-evans",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans"
      },
      "book": {
        "title": "Stokrotki w śniegu",
        "slug": "stokrotki-w-sniegu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/stokrotki-w-sniegu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "Boże Narodzenie",
          "slug": "boze-narodzenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/boze-narodzenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Paul_Evans#Stokrotki_w_%C5%9Bniegu_(2010)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:46"
    },
    {
      "id": "f8e76c6e-604d-40c0-a367-28d62889c9ff",
      "slug": "za-sprawa-laski",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/obiecaj-mi/za-sprawa-laski",
      "text": "Za sprawą łaski lub przeoczenia Bóg zostawił dla nas na ziemi zakątki raju.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Paul Evans",
        "slug": "richard-paul-evans",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans"
      },
      "book": {
        "title": "Obiecaj mi",
        "slug": "obiecaj-mi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/obiecaj-mi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "piękno",
          "slug": "piekno",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/piekno"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Paul_Evans#Obiecaj_mi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:45"
    },
    {
      "id": "e30f0f42-673b-433a-add5-5ccdbf3284cc",
      "slug": "widocznie-bog-kocha",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/obiecaj-mi/widocznie-bog-kocha",
      "text": "Widocznie Bóg kocha głupców, skoro tylu ich stworzył.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Paul Evans",
        "slug": "richard-paul-evans",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans"
      },
      "book": {
        "title": "Obiecaj mi",
        "slug": "obiecaj-mi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/obiecaj-mi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "głupota",
          "slug": "glupota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/glupota"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Paul_Evans#Obiecaj_mi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:45"
    },
    {
      "id": "999c505f-c975-4b49-a0d6-114635c2f64c",
      "slug": "niektorzy-ludzie-przestali",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/dotknac-nieba/niektorzy-ludzie-przestali",
      "text": "(…) niektórzy ludzie przestali poszukiwać piękna, a potem dziwią się, że ich życie jest takie brzydkie. Nie stań się jedną z takich osób. Zdolność do podziwiania piękna pochodzi od Boga. Zwłaszcza piękna w drugim człowieku. Poszukaj piękna w każdym kogo spotkasz, a na pewno je znajdziesz. Każdy nosi w sobie odprysk boskości. I każdy kogo spotkamy ma nam coś do przekazania.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Paul Evans",
        "slug": "richard-paul-evans",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans"
      },
      "book": {
        "title": "Dotknąć nieba",
        "slug": "dotknac-nieba",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/dotknac-nieba"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "piękno",
          "slug": "piekno",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/piekno"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Paul_Evans#Dotkn%C4%85%C4%87_nieba",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:45"
    },
    {
      "id": "0e876f99-ab6f-4516-96cb-176bbeb900f0",
      "slug": "jesli-bog-istnieje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/na-rozstaju-drog/jesli-bog-istnieje",
      "text": "Jeśli Bóg istnieje, to ma chore poczucie sprawiedliwości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Paul Evans",
        "slug": "richard-paul-evans",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans"
      },
      "book": {
        "title": "Na rozstaju dróg",
        "slug": "na-rozstaju-drog",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-paul-evans/na-rozstaju-drog"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Paul_Evans#Na_rozstaju_dr%C3%B3g_(2012)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:45"
    },
    {
      "id": "a902cdf2-2d77-4804-b098-4cf9ac100f5e",
      "slug": "logicznym-rozwinieciem-ego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerry-hopkins/nikt-nie-wyjdzie-stad-zywy-historia-jima-morrisona/logicznym-rozwinieciem-ego",
      "text": "Logicznym rozwinięciem ego jest Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerry Hopkins",
        "slug": "jerry-hopkins",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerry-hopkins"
      },
      "book": {
        "title": "Nikt nie wyjdzie stąd żywy. Historia Jima Morrisona",
        "slug": "nikt-nie-wyjdzie-stad-zywy-historia-jima-morrisona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerry-hopkins/nikt-nie-wyjdzie-stad-zywy-historia-jima-morrisona"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ego",
          "slug": "ego",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ego"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Nikt_nie_wyjdzie_st%C4%85d_%C5%BCywy._Historia_Jima_Morrisona",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:34"
    },
    {
      "id": "50598843-4539-404d-94a1-25f9cff31f2c",
      "slug": "jest-wielka-roznica",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ken-follett/filary-ziemi/jest-wielka-roznica",
      "text": "Jest wielka różnica między prawami boskimi a ludzkimi. Ale żyć musimy według obu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ken Follett",
        "slug": "ken-follett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ken-follett"
      },
      "book": {
        "title": "Filary Ziemi",
        "slug": "filary-ziemi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ken-follett/filary-ziemi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prawo",
          "slug": "prawo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ken_Follett#Filary_ziemi_(1989)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:28"
    },
    {
      "id": "a8db6a1c-02ff-41e0-8b62-e7fb4138e27f",
      "slug": "dlaczego-nie-wierzysz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/zagubiona-przeszlosc/dlaczego-nie-wierzysz",
      "text": "Dlaczego nie wierzysz w Boga? – A dlaczego ty wierzysz? – Chyba dlatego – odpowiada – że są na tym świecie rzeczy tak cudowne, że po prostu nie można przypisywać całej zasługi człowiekowi. – A inne są tak potworne, że nie można na niego zwalić całej winy…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Zagubiona przeszłość",
        "slug": "zagubiona-przeszlosc",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/zagubiona-przeszlosc"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zagubiona_przesz%C5%82o%C5%9B%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:19"
    },
    {
      "id": "5ecf598d-b827-4f59-bb20-406c04432111",
      "slug": "jesli-kogos-kochasz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/swiadectwo-prawdy/jesli-kogos-kochasz",
      "text": "Jeśli kogoś kochasz, to jeszcze nie znaczy, że Bóg ma w swoich planach, żebyście byli razem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Świadectwo prawdy",
        "slug": "swiadectwo-prawdy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/swiadectwo-prawdy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jodi_Picoult#%C5%9Awiadectwo_prawdy_(2000)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:18"
    },
    {
      "id": "22b068ae-de65-46d7-a5dd-7228641f00ac",
      "slug": "bog-nie-daje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/krucha-jak-lod/bog-nie-daje",
      "text": "Bóg nie daje ludziom ciężarów, których nie mogą sami udźwignąć. (…) Zawsze wierzyłem, że naprawdę wyjątkowe dzieci dostają rodzice, którym Pan naprawdę ufa.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Krucha jak lód",
        "slug": "krucha-jak-lod",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/krucha-jak-lod"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krucha_jak_l%C3%B3d",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:17"
    },
    {
      "id": "359c6a4c-93dd-4f86-9366-69dc9a7b317e",
      "slug": "skryte-sa-panskie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/treny/skryte-sa-panskie",
      "text": "Skryte są Pańskie sądy; co się Jemu zdało, Najlepiej, żeby się też i nam podobało.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Kochanowski",
        "slug": "jan-kochanowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski"
      },
      "book": {
        "title": "Treny",
        "slug": "treny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/treny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "akceptacja",
          "slug": "akceptacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/akceptacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Treny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:14"
    },
    {
      "id": "41946bc8-7703-4772-8bb9-9335b98b8f59",
      "slug": "my-nieposluszne-panie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/treny/my-nieposluszne-panie",
      "text": "My, nieposłuszne, Panie, dzieci Twoje, W szczęśliwe czasy swoje Rzadko Cię wspominamy, Tylko rozkoszy zwykłych używamy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Kochanowski",
        "slug": "jan-kochanowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski"
      },
      "book": {
        "title": "Treny",
        "slug": "treny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/treny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "niewdzięczność",
          "slug": "niewdziecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niewdziecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Treny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:13"
    },
    {
      "id": "b4bb6ecf-e676-4fef-95ae-ac77b2cf6785",
      "slug": "bog-pomaga-jedynie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-grzedowicz/popiol-i-kurz/bog-pomaga-jedynie",
      "text": "Bóg pomaga jedynie tym, którzy sami sobie pomagają.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jarosław Grzędowicz",
        "slug": "jaroslaw-grzedowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-grzedowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Popiół i kurz",
        "slug": "popiol-i-kurz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jaroslaw-grzedowicz/popiol-i-kurz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 211,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "działanie",
          "slug": "dzialanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzialanie"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jaros%C5%82aw_Grz%C4%99dowicz#Popi%C3%B3%C5%82_i_kurz._Opowie%C5%9B%C4%87_ze_%C5%9Bwiata_Pomi%C4%99dzy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:58:11"
    },
    {
      "id": "14fb2d3d-62a1-4eed-af13-42beffa4b759",
      "slug": "modlitwa-jest-lacznoscia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-valtorta/poemat-boga-czlowieka/modlitwa-jest-lacznoscia",
      "text": "Modlitwa jest łącznością ducha z Bogiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Valtorta",
        "slug": "maria-valtorta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-valtorta"
      },
      "book": {
        "title": "Poemat Boga-Człowieka",
        "slug": "poemat-boga-czlowieka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-valtorta/poemat-boga-czlowieka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 200,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Poemat_Boga-Cz%C5%82owieka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:54"
    },
    {
      "id": "1671c710-3fb0-47f4-bcda-7c0c5b534ba5",
      "slug": "czy-bog-naprawde",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olivia-goldsmith/mlode-zony/czy-bog-naprawde",
      "text": "Czy Bóg naprawdę kocha człowieka, czy też stworzył małżeństwo tylko po to, by sprawdzić, do jakiego stopnia ludzie mogą się nawzajem zirytować.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olivia Goldsmith",
        "slug": "olivia-goldsmith",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olivia-goldsmith"
      },
      "book": {
        "title": "Młode żony",
        "slug": "mlode-zony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olivia-goldsmith/mlode-zony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "małżeństwo",
          "slug": "malzenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/malzenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Olivia_Goldsmith#M%C5%82ode_%C5%BCony",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:51"
    },
    {
      "id": "a22448b3-dd1f-4f18-a7f2-4dfb68306591",
      "slug": "niezbadane-sa-wyroki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/magdalena-kordel/48-tygodni/niezbadane-sa-wyroki",
      "text": "Niezbadane są wyroki boskie. Tak zwykła mawiać moja babcia. Oczywiście kiedy jeszcze żyła. Potem, gdy umarła, nie raczyła powiedzieć czegokolwiek (na całe zresztą szczęście).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Magdalena Kordel",
        "slug": "magdalena-kordel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/magdalena-kordel"
      },
      "book": {
        "title": "48 tygodni",
        "slug": "48-tygodni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/magdalena-kordel/48-tygodni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "czarny humor",
          "slug": "czarny-humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czarny-humor"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/48_tygodni#Natasza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:49"
    },
    {
      "id": "c82eafe6-a0ea-4f02-a3fc-2cf74eaa2b4f",
      "slug": "einstein-zadawal-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michio-kaku/hiperprzestrzen-wszechswiaty-rownolegle-petle-czasowe-i-dziesiaty-wymiar/einstein-zadawal-sobie",
      "text": "Einstein zadawał sobie często pytanie, czy Bóg stwarzając Wszechświat, miał jakiś wybór. Według teoretyków superstrun, jeśli wymagamy unifikacji teorii kwantowej i ogólnej teorii względności, Bóg nie miał wyboru. Uważają oni, że sama spójność zmusiła Boga do stworzenia takiego właśnie Wszechświata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michio Kaku",
        "slug": "michio-kaku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michio-kaku"
      },
      "book": {
        "title": "Hiperprzestrzeń. Wszechświaty równoległe, pętle czasowe i dziesiąty wymiar",
        "slug": "hiperprzestrzen-wszechswiaty-rownolegle-petle-czasowe-i-dziesiaty-wymiar",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michio-kaku/hiperprzestrzen-wszechswiaty-rownolegle-petle-czasowe-i-dziesiaty-wymiar"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        },
        {
          "name": "fizyka",
          "slug": "fizyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/fizyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michio_Kaku#Hiperprzestrze%C5%84",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:39"
    },
    {
      "id": "1f86082c-3fec-4ce5-89f9-ed665b8b88ee",
      "slug": "oszukuje-ksiedza-a-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/gosposia-prawie-do-wszystkiego/oszukuje-ksiedza-a-bog",
      "text": "Oszukuję księdza, a Bóg pewnie nie dał się nabrać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Monika Szwaja",
        "slug": "monika-szwaja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja"
      },
      "book": {
        "title": "Gosposia prawie do wszystkiego",
        "slug": "gosposia-prawie-do-wszystkiego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/monika-szwaja/gosposia-prawie-do-wszystkiego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kłamstwo",
          "slug": "klamstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/klamstwo"
        },
        {
          "name": "spowiedź",
          "slug": "spowiedz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spowiedz"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gosposia_prawie_do_wszystkiego#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:44"
    },
    {
      "id": "d92a5dbc-2073-484b-a897-1054d356070b",
      "slug": "wszystkie-religie-i-doktryny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin/napoj-ananasowy-dla-pieknej-damy/wszystkie-religie-i-doktryny",
      "text": "Wszystkie religie i doktryny duchowe spierają się ze sobą z wielu powodów, ale w jednym są zgodne: nie sposób wytłumaczyć człowiekowi czym jest Bóg. Można mu najwyżej wyjaśnić koncepcję Boga i stanie się ona częścią jego bagażu umysłowego. To jednak nie znaczy, że człowiek pozna Boga. To znaczy, że na jego grzbiecie pojawi się jeszcze jedna waliza rupieci, którą poniesie ze sobą na cmentarz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiktor Pielewin",
        "slug": "wiktor-pielewin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin"
      },
      "book": {
        "title": "Napój ananasowy dla pięknej damy",
        "slug": "napoj-ananasowy-dla-pieknej-damy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wiktor-pielewin/napoj-ananasowy-dla-pieknej-damy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wiktor_Pielewin#Nap%C3%B3j_ananasowy_dla_pi%C4%99knej_damy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:42"
    },
    {
      "id": "c072b362-bfda-4ed4-a7dc-3e5289caf3c0",
      "slug": "wierzymy-ze-on-chce",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/wsciekly-pies/wierzymy-ze-on-chce",
      "text": "Wierzymy, że On chce dobrze, choć często go nie rozumiemy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Tochman",
        "slug": "wojciech-tochman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman"
      },
      "book": {
        "title": "Wściekły pies",
        "slug": "wsciekly-pies",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/wsciekly-pies"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/W%C5%9Bciek%C5%82y_pies#Moj%C5%BCeszowy_krzak",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:42"
    },
    {
      "id": "9475136a-7a60-47fa-97c1-c34eee178e95",
      "slug": "narodziny-dziecka-lub",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana/narodziny-dziecka-lub",
      "text": "Narodziny dziecka lub śmierć rodzica. Czy miłość. Nadajemy tym zdarzeniom nazwę, próbujemy wyrazić emocje z nimi związane, ale w gruncie rzeczy wiemy, że w warstwie werbalnej nie zdołamy pomieścić ogromu naszej radości, rozpaczy czy zachwytu. Odnalezienie drogi do Boga należy do kategorii tych samych przeżyć. Jeżeli kogoś z nas to spotka, wiemy co czujemy. Ale gdy chcemy się podzielić naszymi odczuciami – język nas zawodzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Przemiana",
        "slug": "przemiana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przemiana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:40"
    },
    {
      "id": "37229d11-7f11-4333-8143-616b58451b79",
      "slug": "jak-moglem-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana/jak-moglem-nie",
      "text": "Jak mogłem nie wiedzieć, że widzimy Boga za każdym razem, gdy spoglądamy na twarz ukochanej osoby?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Przemiana",
        "slug": "przemiana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przemiana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:40"
    },
    {
      "id": "18d17934-c0c0-400e-a3e1-8aefe6a22a9c",
      "slug": "podobno-bog-nigdy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana/podobno-bog-nigdy",
      "text": "Podobno Bóg nigdy nie nakłada na nasze barki ciężaru większego, niż jesteśmy w stanie udźwignąć, ale takie twierdzenie natychmiast prowokuje do zasadniczego pytania: Dlaczego Bóg w ogóle skazuje nas na cierpienie?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jodi Picoult",
        "slug": "jodi-picoult",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult"
      },
      "book": {
        "title": "Przemiana",
        "slug": "przemiana",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jodi-picoult/przemiana"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zadawanie pytań",
          "slug": "zadawanie-pytan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zadawanie-pytan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przemiana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:40"
    },
    {
      "id": "d2f595ab-fa6b-4bb5-8e09-326a4d1cdb50",
      "slug": "kazda-z-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-kalicinska/milosc-nad-rozlewiskiem/kazda-z-nas",
      "text": "Każda z nas ma swój krzyż – tak mawiała babcia (…). Zawsze sądziłam, że ten krzyż dostaje się pod koniec życia, a tu się okazuje, że któregoś dnia, tak po prostu, Pan Bóg cichutko nam go kładzie na plecy i już! Teraz go nieś!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Małgorzata Kalicińska",
        "slug": "malgorzata-kalicinska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-kalicinska"
      },
      "book": {
        "title": "Miłość nad rozlewiskiem",
        "slug": "milosc-nad-rozlewiskiem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-kalicinska/milosc-nad-rozlewiskiem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ma%C5%82gorzata_Kalici%C5%84ska#Mi%C5%82o%C5%9B%C4%87_nad_rozlewiskiem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:38"
    },
    {
      "id": "1359e90d-94f0-413c-8f65-8db821ac60bf",
      "slug": "nie-musze-chodzic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-kalicinska/dom-nad-rozlewiskiem/nie-musze-chodzic",
      "text": "Nie muszę chodzić do kościoła, by poczuć Boga i jego dobroć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Małgorzata Kalicińska",
        "slug": "malgorzata-kalicinska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-kalicinska"
      },
      "book": {
        "title": "Dom nad rozlewiskiem",
        "slug": "dom-nad-rozlewiskiem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/malgorzata-kalicinska/dom-nad-rozlewiskiem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ma%C5%82gorzata_Kalici%C5%84ska#Dom_nad_rozlewiskiem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:38"
    },
    {
      "id": "b3ae340d-09ac-49ac-b029-d726da1c046f",
      "slug": "albowiem-stworcy-cel",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza/albowiem-stworcy-cel",
      "text": "Albowiem Stwórcy cel jest ciemny, Izyda za zasłoną skryta.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Kochanica Francuza",
        "slug": "kochanica-francuza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "tajemnica",
          "slug": "tajemnica",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tajemnica"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kochanica_Francuza#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:25"
    },
    {
      "id": "a18a8cab-1847-4e98-9fc3-6e7f4ac88b59",
      "slug": "istnieje-tylko-jedna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza/istnieje-tylko-jedna",
      "text": "Istnieje tylko jedna dobra definicja Boga: wolność, która pozwala istnieć wolności innych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Kochanica Francuza",
        "slug": "kochanica-francuza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kochanica_Francuza#I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:25"
    },
    {
      "id": "627f782e-6f84-48f6-b9ac-4d599b7c96dc",
      "slug": "czy-bog-z-natura",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza/czy-bog-z-natura",
      "text": "Czy Bóg z Naturą tak się spiera, Że te koszmary śle nam senne? Tak o gatunki dbają cenne, Lecz nie o życie, co umiera.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Kochanica Francuza",
        "slug": "kochanica-francuza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kochanica_Francuza#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:25"
    },
    {
      "id": "29ca5f10-ec88-4f70-a173-86c0f33a53f5",
      "slug": "czy-bog-ocenia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza/czy-bog-ocenia",
      "text": "Czy Bóg ocenia dobroczynność według tego, co człowiek dał, czy według tego, co mógł dać?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Fowles",
        "slug": "john-fowles",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles"
      },
      "book": {
        "title": "Kochanica Francuza",
        "slug": "kochanica-francuza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-fowles/kochanica-francuza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "dobroczynność",
          "slug": "dobroczynnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroczynnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kochanica_Francuza#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:25"
    },
    {
      "id": "fc52cbef-b874-42ec-846a-86c3301b82c2",
      "slug": "bog-stawia-na-naszej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7/bog-stawia-na-naszej",
      "text": "Bóg stawia na naszej drodze ludzi i często przemawia do nas poprzez nich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Beata Andrzejczuk",
        "slug": "beata-andrzejczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Pamiętnik nastolatki. Tom 7",
        "slug": "pamietnik-nastolatki-tom-7",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "relacje międzyludzkie",
          "slug": "relacje-miedzyludzkie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/relacje-miedzyludzkie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pami%C4%99tnik_nastolatki#Pami%C4%99tnik_nastolatki_2.0",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:18"
    },
    {
      "id": "f82c39cc-b97d-44b9-9148-ecda780c7f87",
      "slug": "szkoda-ze-ludzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell/poletko-pana-boga/szkoda-ze-ludzie",
      "text": "Szkoda, że ludzie nie mają tego rozumu, z którym rodzą się psy. (…) Z ludźmi jest ta bieda, iż próbują sobie wmówić, że są inni niż ich Bóg stworzył.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Erskine Caldwell",
        "slug": "erskine-caldwell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell"
      },
      "book": {
        "title": "Poletko Pana Boga",
        "slug": "poletko-pana-boga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell/poletko-pana-boga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 188,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "psy",
          "slug": "psy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Erskine_Caldwell#Poletko_Pana_Boga",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:17"
    },
    {
      "id": "939a24c5-7c56-4f69-b924-6383d5316182",
      "slug": "bog-dal-ludziom",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7/bog-dal-ludziom",
      "text": "Bóg dał ludziom wolną wolę jako prezent, a ludzie używają jej do złych celów. On nie może odebrać ludziom daru, który sam im wręczył, więc naprawia ich błędy, wyprowadzając ze zła dobro.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Beata Andrzejczuk",
        "slug": "beata-andrzejczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Pamiętnik nastolatki. Tom 7",
        "slug": "pamietnik-nastolatki-tom-7",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pami%C4%99tnik_nastolatki#Natalia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:17"
    },
    {
      "id": "68a80fa8-b455-41bb-8eb5-53ecf58ad748",
      "slug": "ale-jak-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell/poletko-pana-boga/ale-jak-sie",
      "text": "Ale jak się ma Boga w sercu, to człowiek czuje, że dzień i noc warto żyć. (…) Dlatego właśnie zrobiłem na fermie poletko Pana Boga, kiedy tu zacząłem pracować za młodu. Bo lubię mieć takie miejsce, na którym mógłbym stanąć i czuć, że tam jest Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Erskine Caldwell",
        "slug": "erskine-caldwell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell"
      },
      "book": {
        "title": "Poletko Pana Boga",
        "slug": "poletko-pana-boga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell/poletko-pana-boga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 193,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Erskine_Caldwell#Poletko_Pana_Boga",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:17"
    },
    {
      "id": "2bc526ab-5b64-41bd-a62b-29de0df310ad",
      "slug": "gdzies-nam-zrobiono",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell/poletko-pana-boga/gdzies-nam-zrobiono",
      "text": "Gdzieś nam zrobiono paskudny kawał. Pan Bóg powsadzał nas w ciała zwierząt, a kazał postępować jak ludziom. Tu był początek całej biedy. Gdyby nas stworzył takimi, jakimi jesteśmy, ale nie nazwał ludźmi, nawet ostatni z nas wiedziałby jak żyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Erskine Caldwell",
        "slug": "erskine-caldwell",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell"
      },
      "book": {
        "title": "Poletko Pana Boga",
        "slug": "poletko-pana-boga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/erskine-caldwell/poletko-pana-boga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 215,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "instynkt",
          "slug": "instynkt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/instynkt"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Erskine_Caldwell#Poletko_Pana_Boga",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:17"
    },
    {
      "id": "01701a40-87c1-4625-a300-e98d292f000b",
      "slug": "bog-jest-madrzejszy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7/bog-jest-madrzejszy",
      "text": "(...) Bóg jest mądrzejszy od nas i zawsze będziemy wiedzieć tylko tyle, ile On zechce.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Beata Andrzejczuk",
        "slug": "beata-andrzejczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Pamiętnik nastolatki. Tom 7",
        "slug": "pamietnik-nastolatki-tom-7",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/beata-andrzejczuk/pamietnik-nastolatki-tom-7"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        },
        {
          "name": "pokora",
          "slug": "pokora",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokora"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pami%C4%99tnik_nastolatki#Natalia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:17"
    },
    {
      "id": "0111b039-43a5-4e96-bb21-2fa037a22aa4",
      "slug": "kto-powiedzial-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julian-barnes/pod-slonce/kto-powiedzial-ze-bog",
      "text": "Kto powiedział, że Bóg musi być sprawiedliwy? Bóg musi być tylko prawdziwy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Julian Barnes",
        "slug": "julian-barnes",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julian-barnes"
      },
      "book": {
        "title": "Pod słońce",
        "slug": "pod-slonce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/julian-barnes/pod-slonce"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 176,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Julian_Barnes#Pod_s%C5%82o%C5%84ce",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:16"
    },
    {
      "id": "e23cdfae-3eba-419f-9619-cd23ea5cbf5e",
      "slug": "czlowiek-ma-dosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilbur-smith/bog-nilu/czlowiek-ma-dosc",
      "text": "Człowiek ma dość wrogów wśród ludzi, by nie musiał szukać ich wśród bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wilbur Smith",
        "slug": "wilbur-smith",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilbur-smith"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg Nilu",
        "slug": "bog-nilu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilbur-smith/bog-nilu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wrogowie",
          "slug": "wrogowie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wrogowie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/B%C3%B3g_Nilu#Tom_I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:08"
    },
    {
      "id": "317f1fff-cac5-41d5-8043-19a987370b26",
      "slug": "nigdy-nie-watpilem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilbur-smith/bog-nilu/nigdy-nie-watpilem",
      "text": "Nigdy nie wątpiłem, że bogowie czasem przykładają rękę do spraw śmiertelników.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wilbur Smith",
        "slug": "wilbur-smith",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilbur-smith"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg Nilu",
        "slug": "bog-nilu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wilbur-smith/bog-nilu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/B%C3%B3g_Nilu#Tom_I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:56:08"
    },
    {
      "id": "7fcad330-5a4a-4afe-b8fa-d88bb5128b6f",
      "slug": "milosc-pojawia-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osho/seks-sie-liczy/milosc-pojawia-sie",
      "text": "Miłość pojawia się, gdy mur runął i dwie energie spotkały się w jedności, złączyły. Miłość pojawia się, gdy ściany między dwojgiem ludzi runęły i ich istoty spotkały się, połączyły i stały jednym. Gdy do tego doświadczenia dochodzi między dwojgiem ludzi, nazywamy je miłością. Gdy do tego samego doświadczenia dochodzi między jednostką a całością, nazywam je boskością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Osho",
        "slug": "osho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osho"
      },
      "book": {
        "title": "Seks się liczy",
        "slug": "seks-sie-liczy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osho/seks-sie-liczy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Osho_(Bhagwan_Shree_Rajneesh)#Seks_si%C4%99_liczy_cz%C4%99%C5%9B%C4%87_I_%E2%80%93_od_seksu_do_nad%C5%9Bwiadomo%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:29"
    },
    {
      "id": "05527171-92da-4c7c-bc19-5cfa844a95f0",
      "slug": "jesli-kochales-kogos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osho/seks-sie-liczy/jesli-kochales-kogos",
      "text": "Jeśli kochałeś kogoś, kogokolwiek, że jeśli kiedyś miałeś choćby przebłysk miłości, ta miłość może rozwijać się do punktu, w którym dosięgnie Boga. Ale jeśli nigdy nie kochałeś, nie masz w sobie niczego, co może rosnąć. Nie masz ziarna, które może wyrosnąć w drzewo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Osho",
        "slug": "osho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osho"
      },
      "book": {
        "title": "Seks się liczy",
        "slug": "seks-sie-liczy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/osho/seks-sie-liczy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Osho_(Bhagwan_Shree_Rajneesh)#Seks_si%C4%99_liczy_cz%C4%99%C5%9B%C4%87_I_%E2%80%93_od_seksu_do_nad%C5%9Bwiadomo%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:29"
    },
    {
      "id": "da6aca07-feab-4e43-9668-dfc699e6e88a",
      "slug": "bog-jest-w-kazdym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/prawiek-i-inne-czasy/bog-jest-w-kazdym",
      "text": "Bóg jest w każdym procesie. Bóg pulsuje w przemianach. Raz jest, raz jest go mniej, ale czasem nie ma go wcale. Bóg bowiem przejawia się nawet w tym, że go nie ma.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Prawiek i inne czasy",
        "slug": "prawiek-i-inne-czasy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/prawiek-i-inne-czasy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Olga_Tokarczuk#Prawiek_i_inne_czasy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:21"
    },
    {
      "id": "eedc82f3-0e23-4027-92f6-f7e305fca03e",
      "slug": "kiedyz-kocha-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-bobkowski/szkice-piorkiem/kiedyz-kocha-sie",
      "text": "Kiedyż kocha się Boga bardziej, jeżeli nie w tych momentach, gdy człowiek czuje się „tak” jego dziełem? (…) W tych krótkich chwilach modlę się nie myślą, nie słowami, lecz całym sobą. Czuję życie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Bobkowski",
        "slug": "andrzej-bobkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-bobkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Szkice piórkiem",
        "slug": "szkice-piorkiem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-bobkowski/szkice-piorkiem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Bobkowski#Szkice_pi%C3%B3rkiem_(1957)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:12"
    },
    {
      "id": "36679302-d3f3-428b-b7aa-1232054df431",
      "slug": "winnismy-wdziecznosc-stworcy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller/poczatek-jest-wszedzie-nowa-hipoteza-pochodzenia-wszechswiata/winnismy-wdziecznosc-stworcy",
      "text": "Winniśmy wdzięczność Stwórcy, że w stosunku do nas nie był na tyle złośliwy, by nam całkowicie uniemożliwić badanie w głąb. Dał nam bowiem matematykę, która do pewnego stopnia zastępuje nam zmysły w obszarach badawczych zmysłom niedostępnych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Michał Heller",
        "slug": "michal-heller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller"
      },
      "book": {
        "title": "Początek jest wszędzie. Nowa hipoteza pochodzenia Wszechświata",
        "slug": "poczatek-jest-wszedzie-nowa-hipoteza-pochodzenia-wszechswiata",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michal-heller/poczatek-jest-wszedzie-nowa-hipoteza-pochodzenia-wszechswiata"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 174,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wdzięczność",
          "slug": "wdziecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wdziecznosc"
        },
        {
          "name": "matematyka",
          "slug": "matematyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matematyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Micha%C5%82_Heller#Pocz%C4%85tek_jest_wsz%C4%99dzie._Nowa_hipoteza_pochodzenia_Wszech%C5%9Bwiata_(2002)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:11"
    },
    {
      "id": "d5d67ef7-f497-4249-a735-01ca612210b9",
      "slug": "i-wszystko-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag/i-wszystko-jest",
      "text": "I wszystko jest nieszczęśliwe, bo nawet kto szczęśliwy, to przed Bogiem nieszczęśliwy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Widnokrąg",
        "slug": "widnokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wies%C5%82aw_My%C5%9Bliwski#Widnokr%C4%85g_(1996)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:09"
    },
    {
      "id": "6e6b88ae-ee82-49d2-9e00-70ee2a7f59e0",
      "slug": "bog-to-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag/bog-to-tylko",
      "text": "Bóg to tylko inna perspektywa.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Widnokrąg",
        "slug": "widnokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "subiektywizm",
          "slug": "subiektywizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/subiektywizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wies%C5%82aw_My%C5%9Bliwski#Widnokr%C4%85g_(1996)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:09"
    },
    {
      "id": "37279fc3-7131-4232-9dad-fdc1d26005d8",
      "slug": "dawniej-gdy-byl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag/dawniej-gdy-byl",
      "text": "Dawniej, gdy był Bóg, to czuwał nad domami, no, i dawał znaki. Ale nie ma u nas teraz Boga. (…) I człowiek został sam.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Widnokrąg",
        "slug": "widnokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wies%C5%82aw_My%C5%9Bliwski#Widnokr%C4%85g_(1996)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:09"
    },
    {
      "id": "774a4374-fcc4-4b82-b9ca-8ad72a3df86f",
      "slug": "jestesmy-tylko-drobinami",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/traktat-o-luskaniu-fasoli/jestesmy-tylko-drobinami",
      "text": "Jesteśmy tylko drobinami w porządku świata. Dlatego ten świat jest dla nas taki niepojęty, jak przystało na drobiny. Bez porządku człowiek by siebie nie wytrzymał. Świat by siebie nie wytrzymał. A nawet Bóg czy bez porządku byłby Bogiem? Tylko że człowiek jest najdziwniejszą istotą na świecie, kto wie, czy nie dziwniejszą od Boga. I nie chce zrozumieć, że lepiej dla niego, gdy zna swoje miejsce, czas, swoje granice. Przecież to, że się rodzimy i umieramy, jest już porządkiem, który nakazuje nam żyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Traktat o łuskaniu fasoli",
        "slug": "traktat-o-luskaniu-fasoli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/traktat-o-luskaniu-fasoli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Traktat_o_%C5%82uskaniu_fasoli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:07"
    },
    {
      "id": "4419265c-c984-491c-a8ae-1ef39720f8ab",
      "slug": "caly-swiat-jest-jedna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu/caly-swiat-jest-jedna",
      "text": "Cały świat jest jedną mową. Gdybyś tak się w ten świat dobrze wsłuchał, mógłbyś nawet usłyszeć, co sto lat temu mówili, może tysiące. Bo słowa śmierci nie znają. Jakby jakieś ptaki przezroczyste, raz wypowiedziane, krążą już na wieki ponad nami, tylko że ich nie słyszymy. Ale może z wysokości Boga każdego człowieka głos osobno słychać. Nawet co ja tu do ciebie mówię. Co mówią u Maszczyka, u Derenia i w każdej chałupie. A gdybyś ucho nad tym światem zniżył, to kto wie, może szepty ludzkie byś usłyszał i co ludzie myślą, co im śni się, gdzie u kogo kot mruczy, w czyjej stajni koń rży, które dziecko pierś matczyną ssie, a które dopiero się rodzi, bo to wszystko mowa. Bóg się każe słowami ludziom modlić, bo bez słów nie odróżniłby człowieka od człowieka. A i człowiek sam siebie by nie odróżnił, gdyby nie miał słów. Od słowa zaczyna się życie i na słowach kończy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Kamień na kamieniu",
        "slug": "kamien-na-kamieniu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "słowa",
          "slug": "slowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slowa"
        },
        {
          "name": "język",
          "slug": "jezyk",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/jezyk"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wies%C5%82aw_My%C5%9Bliwski#Kamie%C5%84_na_kamieniu_(1984)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:06"
    },
    {
      "id": "09585925-5647-455a-b4e7-e9b600cf3cf0",
      "slug": "domu-nie-mozna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/corenka/domu-nie-mozna",
      "text": "Domu nie można mieć wszędzie. Tylko Bóg mieszka wszędzie. A człowiek powinien mieć dom jeden.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Tochman",
        "slug": "wojciech-tochman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman"
      },
      "book": {
        "title": "Córeńka",
        "slug": "corenka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-tochman/corenka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "dom",
          "slug": "dom",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dom"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wojciech_Tochman#C%C3%B3re%C5%84ka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:55:03"
    },
    {
      "id": "b14ee616-6193-418b-a59d-92ed023592b2",
      "slug": "dlaczegos-potworzyl-ludzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jolanta-stefko/mozliwe-sny/dlaczegos-potworzyl-ludzi",
      "text": "Dlaczegoś potworzył ludzi? Bóg odparł: Nie chciałem być sam.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jolanta Stefko",
        "slug": "jolanta-stefko",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jolanta-stefko"
      },
      "book": {
        "title": "Możliwe sny",
        "slug": "mozliwe-sny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jolanta-stefko/mozliwe-sny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jolanta_Stefko#Mo%C5%BCliwe_sny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:59"
    },
    {
      "id": "71d5cfb2-dbcf-415d-bdac-a9a42a39ada5",
      "slug": "zycie-i-smierc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/paula/zycie-i-smierc",
      "text": "Życie i śmierć mają swój czas. Kiedy Bóg zsyła na nas nieszczęścia, daje nam siłę na ich dźwiganie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Paula",
        "slug": "paula",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/paula"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "siła",
          "slug": "sila",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sila"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paula_(powie%C5%9B%C4%87)#%C5%BB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:54"
    },
    {
      "id": "5f92e7f3-08a9-488c-b996-f9583654b53c",
      "slug": "bog-dal-ci-rozum",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/portret-w-sepii/bog-dal-ci-rozum",
      "text": "Bóg dał ci rozum, żebyś robiła z niego użytek, ale ostrzegam, że droga buntu jest usiana niebezpieczeństwem i pełna bólu, trzeba wiele odwagi, aby nią kroczyć. Nie zaszkodzi poprosić opatrzność boską o trochę wsparcia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Portret w sepii",
        "slug": "portret-w-sepii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/portret-w-sepii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "bunt",
          "slug": "bunt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bunt"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Portret_w_sepii",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:54"
    },
    {
      "id": "3a9c31fe-0df6-4a26-ba4f-2520303bc4b2",
      "slug": "wiara-jest-darem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/paula/wiara-jest-darem",
      "text": "Wiara jest darem, Bóg, kiedy kogoś wybiera, zagląda mu w oczy i wymawia jego imię, ale mnie wytknął palcem i napełnił wątpliwościami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Paula",
        "slug": "paula",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/paula"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paula_(powie%C5%9B%C4%87)#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:54"
    },
    {
      "id": "673d2266-82d4-4df5-aba9-8aef460046b9",
      "slug": "smierc-clary-zaklocila",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow/smierc-clary-zaklocila",
      "text": "Śmierć Clary zakłóciła zupełnie życie w wielkim domu narożnym. Czasy się zmieniły Z nią odeszły duchy, goście i świetlana radość, która zawsze była obecna, ponieważ ona nie uważała, że świat jest Doliną Łez, lecz przeciwnie, że jest kaprysem Bożym, a tym samym byłoby głupotą brać go na serio, jeśli On sam tego nie czyni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isabel Allende",
        "slug": "isabel-allende",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende"
      },
      "book": {
        "title": "Dom duchów",
        "slug": "dom-duchow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isabel-allende/dom-duchow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "radość",
          "slug": "radosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/radosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dom_duch%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:46"
    },
    {
      "id": "5c1d7f1f-8c38-4eb6-a70b-0cc30d9d9ebb",
      "slug": "wiekuista-bitwa-moze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-bly/zelazny-jan/wiekuista-bitwa-moze",
      "text": "Wiekuista Bitwa może się zatem toczyć między Bogiem a Jego Wrogiem lub między dwoma połowami Boga. My, ludzie, odbieramy owe wojny jako rozgrywające się w naszym wnętrzu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Robert Bly",
        "slug": "robert-bly",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-bly"
      },
      "book": {
        "title": "Żelazny Jan",
        "slug": "zelazny-jan",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-bly/zelazny-jan"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 182,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "konflikt wewnętrzny",
          "slug": "konflikt-wewnetrzny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konflikt-wewnetrzny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Bly#%C5%BBelazny_Jan._Rzecz_o_m%C4%99%C5%BCczyznach_(1990)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:42"
    },
    {
      "id": "bdef76ca-b1c0-452a-9e13-d3f3285a1999",
      "slug": "kiedy-bogowie-podejmuja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marion-zimmer-bradley/mgly-avalonu/kiedy-bogowie-podejmuja",
      "text": "Kiedy Bogowie podejmują decyzję, jakież ma znaczenie, co zrobią śmiertelni, nawet za pomocą czarów i zaklęć?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marion Zimmer Bradley",
        "slug": "marion-zimmer-bradley",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marion-zimmer-bradley"
      },
      "book": {
        "title": "Mgły Avalonu",
        "slug": "mgly-avalonu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marion-zimmer-bradley/mgly-avalonu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mg%C5%82y_Avalonu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:41"
    },
    {
      "id": "e79470d7-6e58-40a5-99cf-df1bfb6e2c96",
      "slug": "zycie-jest-cieplem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/stal-i-snieg-nawalnica-mieczy/zycie-jest-cieplem",
      "text": "Życie jest ciepłem, ciepło jest ogniem, a ogień jest u Boga i tylko u Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George R.R. Martin",
        "slug": "george-rr-martin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin"
      },
      "book": {
        "title": "Stal i śnieg. Nawałnica mieczy",
        "slug": "stal-i-snieg-nawalnica-mieczy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/stal-i-snieg-nawalnica-mieczy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 543,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Nawa%C5%82nica_mieczy#Stal_i_%C5%9Bnieg",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:36"
    },
    {
      "id": "704418b2-63f5-4207-a5c3-7b9653d0d177",
      "slug": "czul-ze-swiat",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/zygzak/czul-ze-swiat",
      "text": "Czuł, że świat stworzony przez Najwyższą Dobroć pozostaje w sprzeczności z wątpliwościami, jakie go ogarnęły i nie wiedział jak temu zaradzić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Carlos Somoza",
        "slug": "jose-carlos-somoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza"
      },
      "book": {
        "title": "Zygzak",
        "slug": "zygzak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-carlos-somoza/zygzak"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zygzak#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:29"
    },
    {
      "id": "d274af78-e677-49ec-a704-91901fcbb745",
      "slug": "wiem-odparl-cien",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie/wiem-odparl-cien",
      "text": "– Wiem – odparł Cień. – Ale nauczyłem się czegoś o bogach. Jeśli zawrze się z nimi układ, należy go dotrzymać. Oni mogą łamać wszelkie reguły, my nie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Amerykańscy bogowie",
        "slug": "amerykanscy-bogowie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ameryka%C5%84scy_bogowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:24"
    },
    {
      "id": "b8009a23-1011-46d1-baec-6e6d1726c315",
      "slug": "no-i-rzecz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie/no-i-rzecz",
      "text": "No i rzecz jasna wszyscy ludzie, żywi, martwi i inni obecni w tej historii są wymyśleni bądź występują w zmyślonych okolicznościach. Tylko bogowie są prawdziwi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Amerykańscy bogowie",
        "slug": "amerykanscy-bogowie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ameryka%C5%84scy_bogowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:24"
    },
    {
      "id": "9c4aa5e2-2eb7-4554-afb9-8c75f294bc9f",
      "slug": "ostatecznie-religie-to-z-definicji",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie/ostatecznie-religie-to-z-definicji",
      "text": "Ostatecznie religie to z definicji przenośnie: bóg jest tylko snem, nadzieją, kobietą, uosobieniem ironii, ojcem, miastem, domem o wielu pokojach, zegarmistrzem, który zgubił swój najcenniejszy chronometr na pustyni, kimś, kto cię kocha – a może nawet, mimo dowodów świadczących przeciw temu, istotą niebiańską, której zależy tylko na tym, by twoja drużyna piłkarska, armia, firma, bądź małżeństwo kwitły, prosperowały i zwyciężały wszelkie przeszkody. Religie to miejsca, w których stajemy i działamy i z których oglądamy nasz świat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Amerykańscy bogowie",
        "slug": "amerykanscy-bogowie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "metafory",
          "slug": "metafory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/metafory"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ameryka%C5%84scy_bogowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:24"
    },
    {
      "id": "f2a88afb-95b0-4608-ab0a-cc759fc34241",
      "slug": "to-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie/to-nie-jest",
      "text": "To nie jest kraj dla bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Amerykańscy bogowie",
        "slug": "amerykanscy-bogowie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Neil_Gaiman#Ameryka%C5%84scy_bogowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:23"
    },
    {
      "id": "e9e2ed4b-a5fe-461a-bc97-cff9c654e153",
      "slug": "bog-dzieli-nierowno",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/swiatla-wrzesnia/bog-dzieli-nierowno",
      "text": "Bóg dzieli nierówno. Jednym daje wszystko, drugim figę z makiem…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Ruiz Zafón",
        "slug": "carlos-ruiz-zafon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon"
      },
      "book": {
        "title": "Światła września",
        "slug": "swiatla-wrzesnia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/swiatla-wrzesnia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nierówności społeczne",
          "slug": "nierownosci-spoleczne",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nierownosci-spoleczne"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%9Awiat%C5%82a_wrze%C5%9Bnia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:23"
    },
    {
      "id": "d1ede83e-417c-49d9-8b90-212af19c9bee",
      "slug": "awokado-zgodzil-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie/awokado-zgodzil-sie",
      "text": "Awokado – zgodził się Whiskey Jack. – Właśnie. Tu nie rosną. To kraina dzikiego ryżu. Kraina łosi. Próbuję powiedzieć, że cała Ameryka jest taka. Nie jest to dobry kraj dla bogów, nie wyrastają tutaj. Są jak awokado próbujące rosnąć w krainie dzikiego ryżu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Amerykańscy bogowie",
        "slug": "amerykanscy-bogowie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kultura",
          "slug": "kultura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kultura"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ameryka%C5%84scy_bogowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:23"
    },
    {
      "id": "a224118e-a04e-4385-8686-b2635563b6ce",
      "slug": "jest-wiele-dobrych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie/jest-wiele-dobrych",
      "text": "Jest wiele dobrych miejsc – odrzekł tamten. – W tym właśnie rzecz. Posłuchaj: Bogowie umierają, gdy zostają zapomniani. Ludzie także. Ale ziemia, ona zostaje. Dobre miejsca i złe. Ziemia nigdy nie odejdzie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neil Gaiman",
        "slug": "neil-gaiman",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman"
      },
      "book": {
        "title": "Amerykańscy bogowie",
        "slug": "amerykanscy-bogowie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neil-gaiman/amerykanscy-bogowie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Neil_Gaiman#Ameryka%C5%84scy_bogowie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:23"
    },
    {
      "id": "551450a1-98e1-4566-896b-c6d3ecdf9221",
      "slug": "wszystko-spalo-jakby",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fernando-pessoa/ksiega-niepokoju/wszystko-spalo-jakby",
      "text": "Wszystko spało, jakby wszechświat był pomyłką; wiatr, dryfując niezdecydowanie, był bezkształtną chorągwią rozpostartą nad nieistniejącym garnizonem. Nicość rozdzierała się w wyniosłym i naprężonym powietrzu, a ramy okienne wstrząsały szybami, tak aby dało się słyszeć ich spięcie. Milcząca noc w głębi wszystkiego była grobem Boga (i dusza cierpiała z żalu nad Bogiem).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fernando Pessoa",
        "slug": "fernando-pessoa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fernando-pessoa"
      },
      "book": {
        "title": "Księga niepokoju",
        "slug": "ksiega-niepokoju",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fernando-pessoa/ksiega-niepokoju"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "noc",
          "slug": "noc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/noc"
        },
        {
          "name": "nihilizm",
          "slug": "nihilizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nihilizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ksi%C4%99ga_niepokoju",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:17"
    },
    {
      "id": "72dbeefa-dbd9-4d78-955f-4ded9aef0238",
      "slug": "bogowie-umieraja-ale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/samotnosc-bogow/bogowie-umieraja-ale",
      "text": "Bogowie umierają, ale ich agonia jest dłuższa i straszniejsza niż ludzka. Umierają, gdy przestaje się w nich wierzyć, a po śmierci udają się do Krainy Zapomnianych Bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dorota Terakowska",
        "slug": "dorota-terakowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska"
      },
      "book": {
        "title": "Samotność Bogów",
        "slug": "samotnosc-bogow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-terakowska/samotnosc-bogow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dorota_Terakowska#Samotno%C5%9B%C4%87_Bog%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:12"
    },
    {
      "id": "ebefbb0c-406a-41cb-ac1c-87a801be0191",
      "slug": "zawsze-znajda-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/yann-martel/zycie-pi/zawsze-znajda-sie",
      "text": "Zawsze znajdą się tacy, którzy wezmą na siebie obowiązek obrony Boga, jakby Najwyższa Istota czy podstawa wszelkiego bytu była czymś słabym i wymagającym wsparcia (...). Ludzie ci nie uświadamiają sobie, że Boga należy bronić w sobie, a nie na zewnątrz. Powinni skierować swój gniew na samych siebie. Bo zło zewnętrzne jest uwolnionym złem wewnętrznym. Głównym polem bitwy o Dobro nie jest otwarta, publiczna arena, ale niewielka polanka w każdym ludzkim sercu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Yann Martel",
        "slug": "yann-martel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/yann-martel"
      },
      "book": {
        "title": "Życie Pi",
        "slug": "zycie-pi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/yann-martel/zycie-pi"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "fanatyzm",
          "slug": "fanatyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/fanatyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%BBycie_Pi_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:54:09"
    },
    {
      "id": "c6f83894-fa2c-470e-80ef-e7b1c10284df",
      "slug": "zyjemy-w-swiecie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josef-skvorecky/przypadki-inzyniera-ludzkich-dusz/zyjemy-w-swiecie",
      "text": "Żyjemy w świecie absurdalnych związków, może przypadków, może nieodgadnionych kaprysów okrutnie żartującego Pana.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Josef Škvorecký",
        "slug": "josef-skvorecky",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josef-skvorecky"
      },
      "book": {
        "title": "Przypadki Inżyniera Ludzkich Dusz",
        "slug": "przypadki-inzyniera-ludzkich-dusz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/josef-skvorecky/przypadki-inzyniera-ludzkich-dusz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "absurd",
          "slug": "absurd",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/absurd"
        },
        {
          "name": "przypadek",
          "slug": "przypadek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przypadek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Josef_%C5%A0kvoreck%C3%BD#Przypadki_in%C5%BCyniera_ludzkich_dusz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:59"
    },
    {
      "id": "cc525d50-6e9a-4bc9-ad8c-32b9eec76ed2",
      "slug": "czlowiek-rownie-malo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis/mistrz-gry/czlowiek-rownie-malo",
      "text": "Człowiek równie mało wie o naturze Boga, co karaluch o naturze człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Sergio Kokis",
        "slug": "sergio-kokis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis"
      },
      "book": {
        "title": "Mistrz gry",
        "slug": "mistrz-gry",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/sergio-kokis/mistrz-gry"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ignorancja",
          "slug": "ignorancja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ignorancja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mistrz_gry",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:58"
    },
    {
      "id": "d34f2c90-3bf7-4a5f-97b3-7a5e94927c5e",
      "slug": "moj-ojczulek-powolujac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/peter-esterhazy/harmonia-caelestis/moj-ojczulek-powolujac",
      "text": "Mój ojczulek powołując się na amerykański system prawny, wytoczył podobno proces Panu Bogu z powodu wielkiej suszy, pszenica się wypaliła i tak dalej. W pierwszej instancji proces wygrał, bo oskarżony nie stawił się na rozprawę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Peter Esterházy",
        "slug": "peter-esterhazy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/peter-esterhazy"
      },
      "book": {
        "title": "Harmonia caelestis",
        "slug": "harmonia-caelestis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/peter-esterhazy/harmonia-caelestis"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sądy",
          "slug": "sady",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sady"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/P%C3%A9ter_Esterh%C3%A1zy#Harmonia_c%C3%A6lestis",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:56"
    },
    {
      "id": "10080909-6391-4884-b967-6ed268ab7048",
      "slug": "a-moze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-baran/przystanek-marzenie/a-moze-bog",
      "text": "A może Bóg, zanim zdecydował się na swój gest z Jezusem, zastanawiał się, czy Człowieka stać na podobny gest wobec Niego?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Józef Baran",
        "slug": "jozef-baran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-baran"
      },
      "book": {
        "title": "Przystanek Marzenie",
        "slug": "przystanek-marzenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-baran/przystanek-marzenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "poświęcenie",
          "slug": "poswiecenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/poswiecenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przystanek_marzenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:56"
    },
    {
      "id": "6319b7d5-84ba-412e-a7d3-446749d362d7",
      "slug": "poniewaz-bog-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda/rozowe-tabletki-na-uspokojenie/poniewaz-bog-nie",
      "text": "Ponieważ Bóg nie może być z każdym, wymyślił matkę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Krystyna Janda",
        "slug": "krystyna-janda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda"
      },
      "book": {
        "title": "Różowe tabletki na uspokojenie",
        "slug": "rozowe-tabletki-na-uspokojenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda/rozowe-tabletki-na-uspokojenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "matka",
          "slug": "matka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krystyna_Janda#R%C3%B3%C5%BCowe_tabletki_na_uspokojenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:51"
    },
    {
      "id": "cd685a6e-5161-4c71-9213-5541be3b937f",
      "slug": "gdyby-pan-kieslowski",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda/rozowe-tabletki-na-uspokojenie/gdyby-pan-kieslowski",
      "text": "Gdyby pan [Kieślowski], twórca Dekalogu, umarł i po śmierci trafił do nieba, jak pan myśli, co by powiedział Pan Bóg?” Krzysztof odpowiedział: „Gdybym tam trafił, musiałbym go obudzić. Bo jeżeli tam jest, to śpi. Powiedziałbym mu, OBUDŹ SIĘ! ZOBACZ, CO SIĘ DZIEJE!”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Krystyna Janda",
        "slug": "krystyna-janda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda"
      },
      "book": {
        "title": "Różowe tabletki na uspokojenie",
        "slug": "rozowe-tabletki-na-uspokojenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/krystyna-janda/rozowe-tabletki-na-uspokojenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "milczenie Boga",
          "slug": "milczenie-boga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie-boga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Krystyna_Janda#R%C3%B3%C5%BCowe_tabletki_na_uspokojenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:50"
    },
    {
      "id": "0951dfe0-9939-4e08-b24f-705d2626e694",
      "slug": "kto-sie-ociaga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos/niebezpieczne-zwiazki/kto-sie-ociaga",
      "text": "Kto się ociąga z korzystaniem z momentu łaski, naraża się, iż może mu być odjęta; że jeśli dobroć boska jest nieskończona, działanie jej jest ograniczone sprawiedliwością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Pierre Choderlos de Laclos",
        "slug": "pierre-choderlos-de-laclos",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos"
      },
      "book": {
        "title": "Niebezpieczne związki",
        "slug": "niebezpieczne-zwiazki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pierre-choderlos-de-laclos/niebezpieczne-zwiazki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Niebezpieczne_zwi%C4%85zki#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:48"
    },
    {
      "id": "e998ecdd-1c7f-4801-93ae-09d0e32a3500",
      "slug": "minal-juz-czas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/przenajswietsza-rzeczpospolita/minal-juz-czas",
      "text": "Minął już czas cudów. (…) Może nawet Bóg nie potrafiłby dzisiaj zmartwychwstać, a może zmartwychwstać po prostu by nie chciał. Bo jeśli prawdą było, co Biblia mówiła o poświęceniu i złożeniu ofiary, to czy ludzkość była godna, aby umierał za nią Bóg?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Piekara",
        "slug": "jacek-piekara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara"
      },
      "book": {
        "title": "Przenajświętsza Rzeczpospolita",
        "slug": "przenajswietsza-rzeczpospolita",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/przenajswietsza-rzeczpospolita"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "cuda",
          "slug": "cuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Piekara#Przenaj%C5%9Bwi%C4%99tsza_Rzeczpospolita",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:29"
    },
    {
      "id": "9b198306-1a23-4b9a-a491-0b37ba7fef4c",
      "slug": "wszyscy-ludzie-saraceni",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kate-mosse/labirynt/wszyscy-ludzie-saraceni",
      "text": "Wszyscy ludzie: Saraceni, żydzi i chrześcijanie zdążają do tego samego Boga, choć różnymi ścieżkami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kate Mosse",
        "slug": "kate-mosse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kate-mosse"
      },
      "book": {
        "title": "Labirynt",
        "slug": "labirynt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kate-mosse/labirynt"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "tolerancja",
          "slug": "tolerancja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tolerancja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Labirynt_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:29"
    },
    {
      "id": "db35343f-9a1f-46a2-b725-b0d66587944c",
      "slug": "nie-wiem-czy-slyszal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/miecz-aniolow/nie-wiem-czy-slyszal",
      "text": "Nie wiem, czy słyszał moje słowa o Hiobie. Zresztą, sam zastanawiałem się, czy mogły one być tak naprawdę pocieszeniem, gdyż grzesznie sądziłem, że Hiob jednak nie cieszył się szczególną miłością Pana. A nawet jeśli, to była to miłość wyrażana w sposób dla samego Hioba mocno niezrozumiały.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Piekara",
        "slug": "jacek-piekara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara"
      },
      "book": {
        "title": "Miecz Aniołów",
        "slug": "miecz-aniolow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-piekara/miecz-aniolow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 217,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jacek_Piekara#Miecz_anio%C5%82%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:26"
    },
    {
      "id": "b795b84b-3517-41aa-ae6c-755e17adff01",
      "slug": "o-k-to-moge",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/oskar-i-pani-roza/o-k-to-moge",
      "text": "– O.K. To mogę go o wszystko poprosić? O zabawki, cukierki, samochód?… – Nie, Oskarze. Bóg to nie Święty Mikołaj. Możesz go prosić tylko o sprawy duchowe. – Na przykład? – Na przykład o odwagę, o cierpliwość, o zrozumienie. – O.K. Rozumiem. – Możesz też, Oskarze, prosić go o różne rzeczy dla innych. – Jedno życzenie dziennie, ciociu Różo, no to bez przesady, najpierw pomyślę o sobie!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Oskar i pani Róża",
        "slug": "oskar-i-pani-roza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/oskar-i-pani-roza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Oskar_i_pani_R%C3%B3%C5%BCa#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:21"
    },
    {
      "id": "a1edb290-b99f-408e-bc14-ef615aff55bd",
      "slug": "a-po-co-mialbym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/oskar-i-pani-roza/a-po-co-mialbym",
      "text": "– A po co miałbym pisać do Pana Boga? – Może poczułbyś się mniej samotny? – Mniej samotny z kimś, kto nie istnieje? – Spraw, żeby istniał. Pochyliła się w moją stronę. – Za każdym razem, kiedy w niego uwierzysz, będzie trochę bardziej istniał. Jeśli się uprzesz, zacznie istnieć na dobre. I wtedy ci pomoże.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Oskar i pani Róża",
        "slug": "oskar-i-pani-roza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/oskar-i-pani-roza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Oskar_i_pani_R%C3%B3%C5%BCa#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:21"
    },
    {
      "id": "8a706948-d84d-416d-878b-c6f546577dbe",
      "slug": "czas-jest-nasz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/krew-i-zloto/czas-jest-nasz",
      "text": "Czas jest nasz, ale wieczność należy do Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Krew i złoto",
        "slug": "krew-i-zloto",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/krew-i-zloto"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        },
        {
          "name": "wieczność",
          "slug": "wiecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Krew_i_z%C5%82oto",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:16"
    },
    {
      "id": "fef0a258-667e-47bc-88ff-464b48f2238e",
      "slug": "cierpienie-jest-zlem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/memnoch-diabel/cierpienie-jest-zlem",
      "text": "Cierpienie jest złem tego świata. Cierpienie to rozkład i śmierć. To straszne, Panie. Chyba nie wierzysz, że takie cierpienie mogłoby komukolwiek wyjść na dobre. To cierpienie, ból, krew, świadomość kresu muszą zostać zlikwidowane na tym świecie, jeżeli ktokolwiek ma dostąpić zaszczytu ujrzenia Boga!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Memnoch Diabeł",
        "slug": "memnoch-diabel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/memnoch-diabel"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Memnoch_Diabe%C5%82",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:15"
    },
    {
      "id": "7c6fc60f-9e93-4c4f-8ef7-83d4e6da8a5b",
      "slug": "nie-mamy-znac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/opowiesc-o-zlodzieju-cial/nie-mamy-znac",
      "text": "Nie mamy znać odpowiedzi. Nie dowiemy się, czy nasze dusze podróżują z ciała do ciała w procesie reinkarnacji. Nie zrozumiemy, czy Bóg stworzył świat. Czy jest Allachem, Jahwe, Sziwą czy Chrystusem. Nasze wątpliwości zostały tak samo zaplanowane jak poznanie. Wszyscy jesteśmy Jego głupcami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieść o złodzieju ciał",
        "slug": "opowiesc-o-zlodzieju-cial",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/opowiesc-o-zlodzieju-cial"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        },
        {
          "name": "reinkarnacja",
          "slug": "reinkarnacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/reinkarnacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Opowie%C5%9B%C4%87_o_Z%C5%82odzieju_Cia%C5%82",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:15"
    },
    {
      "id": "375f5d82-776c-4a8a-95cf-0d69f5d79625",
      "slug": "bogu-wydaje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/memnoch-diabel/bogu-wydaje-sie",
      "text": "Bogu wydaje się, że obserwując, jak wszechświat ewoluuje, pozna prawdę o sobie. Bo widzisz, to, co stworzył, jest wielkim Dzikim Ogrodem, ogromnym eksperymentem na niewiarygodną skalę, który ma wykazać, czy w efekcie pojawi się istota taka jak On.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Memnoch Diabeł",
        "slug": "memnoch-diabel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/memnoch-diabel"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ewolucja",
          "slug": "ewolucja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ewolucja"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Memnoch_Diabe%C5%82",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:15"
    },
    {
      "id": "ee52631e-13e4-4d98-8389-ca445dfc5190",
      "slug": "jesli-wierzysz-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wywiad-z-wampirem/jesli-wierzysz-ze-bog",
      "text": "Jeśli wierzysz, że Bóg stworzył Szatana, to musisz zdawać sobie sprawę, że jego moc pochodzi od Boga i że Szatan jest po prostu dzieckiem Boga, a i my tym samym jesteśmy dziećmi Boga. Nie ma dzieci Szatana, naprawdę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Wywiad z wampirem",
        "slug": "wywiad-z-wampirem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wywiad-z-wampirem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        },
        {
          "name": "szatan",
          "slug": "szatan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szatan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wywiad_z_wampirem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:14"
    },
    {
      "id": "b6901c8e-e150-4ba5-a4a1-74dc1dc098d6",
      "slug": "zlo-zalezy-od-punktu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wywiad-z-wampirem/zlo-zalezy-od-punktu",
      "text": "Zło zależy od punktu widzenia. Bóg też zabija.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Wywiad z wampirem",
        "slug": "wywiad-z-wampirem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wywiad-z-wampirem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "subiektywizm",
          "slug": "subiektywizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/subiektywizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wywiad_z_wampirem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:14"
    },
    {
      "id": "4eab9e9c-2ca8-4eff-919b-4b5e3d67d4e4",
      "slug": "cywilizacje-powstaja-i-upadaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wampir-lestat/cywilizacje-powstaja-i-upadaja",
      "text": "Cywilizacje powstają i upadają, przyjacielu. (…) Dawni bogowie ustępują nowym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Wampir Lestat",
        "slug": "wampir-lestat",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wampir-lestat"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        },
        {
          "name": "cywilizacja",
          "slug": "cywilizacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cywilizacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Wampir_Lestat",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:14"
    },
    {
      "id": "2d0c4d55-26de-4843-979d-a8052d53f3a1",
      "slug": "i-bog-umiera",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wampir-lestat/i-bog-umiera",
      "text": "I bóg umiera, i bóg powstaje na nowo. Tym razem jednak nikt nie zostaje zbawiony.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Wampir Lestat",
        "slug": "wampir-lestat",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wampir-lestat"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zbawienie",
          "slug": "zbawienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zbawienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Wampir_Lestat",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:14"
    },
    {
      "id": "0395c7f9-25a2-4aa1-80ce-4a3e6a15c8ab",
      "slug": "nie-ma-dla",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/krolowa-potepionych/nie-ma-dla",
      "text": "Nie ma dla nas miejsca; nie ma miejsca dla Boga ani diabła; niech nadprzyrodzone będzie tylko metaforą, bez względu na to, czy mamy do czynienia z sumą w katedrze Świętego Patryka czy z operowym Faustem sprzedającym duszę, czy też gwiazdą rocka udającą wampira.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Królowa potępionych",
        "slug": "krolowa-potepionych",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/krolowa-potepionych"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "metafory",
          "slug": "metafory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/metafory"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Kr%C3%B3lowa_pot%C4%99pionych",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:14"
    },
    {
      "id": "5405c8f1-a4cc-4060-bf2b-8f8daf0efde9",
      "slug": "zlo-jest-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wywiad-z-wampirem/zlo-jest-zawsze",
      "text": "Zło jest zawsze możliwe. A boskość jest odwiecznie trudna do pojęcia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anne Rice",
        "slug": "anne-rice",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice"
      },
      "book": {
        "title": "Wywiad z wampirem",
        "slug": "wywiad-z-wampirem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anne-rice/wywiad-z-wampirem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anne_Rice#Wywiad_z_wampirem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:13"
    },
    {
      "id": "3eb40501-2f40-416c-9e1a-01290c438e39",
      "slug": "pan-bog-pisze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-grzegorczyk/adieu-przypadki-ksiedza-grosera/pan-bog-pisze",
      "text": "Pan Bóg pisze prosto po krzywych liniach życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Grzegorczyk",
        "slug": "jan-grzegorczyk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-grzegorczyk"
      },
      "book": {
        "title": "Adieu. Przypadki księdza Grosera",
        "slug": "adieu-przypadki-ksiedza-grosera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-grzegorczyk/adieu-przypadki-ksiedza-grosera"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Grzegorczyk#Adieu._Przypadki_ksi%C4%99dza_Grosera",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:13"
    },
    {
      "id": "74a7723a-86ff-4e3c-a95e-880206feb0b6",
      "slug": "ze-zas-wladza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-xiii/rerum-novarum-encyklika-papieza-leona-xiii-o-kwestii-socjalnej/ze-zas-wladza",
      "text": "Że zaś władza rządzenia od Boga pochodzi i do pewnego stopnia jest uczestnictwem w Jego najwyższym władztwie, przeto winno się ją sprawować według wzoru Boskiej władzy, która po ojcowsku kieruje sprawami jednostki i ogółu. Jeśli zatem interesy bądź ogółu, bądź jednej klasy społecznej zostały naruszone lub zagrożone, a nie ma już innych środków zaradczych, wówczas należy uciec się do władzy publicznej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leon XIII",
        "slug": "leon-xiii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-xiii"
      },
      "book": {
        "title": "Rerum Novarum. Encyklika papieża Leona XIII o kwestii socjalnej",
        "slug": "rerum-novarum-encyklika-papieza-leona-xiii-o-kwestii-socjalnej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-xiii/rerum-novarum-encyklika-papieza-leona-xiii-o-kwestii-socjalnej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leon_XIII#Encyklika_Rerum_novarum_o_kwestii_robotniczej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:12"
    },
    {
      "id": "ae649fc0-eb48-4ba6-abb3-e81ae4696701",
      "slug": "jeden-jest-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-xiii/diuturnum-illud-encyklika-papieza-leona-xiii-o-wladzy-politycznej/jeden-jest-tylko",
      "text": "Jeden jest tylko powód uwalniający ludzi od posłuszeństwa [władzy politycznej], mianowicie gdyby żądano od nich czegoś przeciwnego prawu naturalnemu albo Bożemu, tam bowiem, gdzie zachodzi pogwałcenie prawa natury lub woli Bożej, zarówno sam rozkaz, jak wykonanie go, byłoby niegodziwe. Gdyby więc kto znalazł się w tym położeniu, iż miałby do wyboru nie usłuchać rozkazów Boga albo panujących, powinien postąpić według słów Jezusa Chrystusa, nakazującego oddać „Cezarowi to, co należy do Cezara, a Bogu to, co należy do Boga” (Mt 22, 21), a idąc za przykładem Apostołów, śmiało odpowiedzieć: „Bardziej trzeba słuchać Boga niż ludzi” (Dz 5, 29).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leon XIII",
        "slug": "leon-xiii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-xiii"
      },
      "book": {
        "title": "Diuturnum illud. Encyklika papieża Leona XIII o władzy politycznej",
        "slug": "diuturnum-illud-encyklika-papieza-leona-xiii-o-wladzy-politycznej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leon-xiii/diuturnum-illud-encyklika-papieza-leona-xiii-o-wladzy-politycznej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "posłuszeństwo",
          "slug": "posluszenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/posluszenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leon_XIII#Encyklika_Diuturnum_illud_o_pochodzeniu_w%C5%82adzy_cywilnej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:10"
    },
    {
      "id": "822bb9f0-0a91-4480-9090-dcc158b8a87b",
      "slug": "jesli-bogowie-istnieja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/starcie-krolow/jesli-bogowie-istnieja",
      "text": "Jeśli bogowie istnieją, to stworzyli owce po to, by wilki mogły jeść baraninę, a słabych po to, żeby silni mieli zabawki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George R.R. Martin",
        "slug": "george-rr-martin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin"
      },
      "book": {
        "title": "Starcie królów",
        "slug": "starcie-krolow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/starcie-krolow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 684,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "okrucieństwo",
          "slug": "okrucienstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/okrucienstwo"
        },
        {
          "name": "siła",
          "slug": "sila",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sila"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Starcie_kr%C3%B3l%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:08"
    },
    {
      "id": "805f9da7-d3bc-43a4-b28e-ffc626a3455b",
      "slug": "czlowiek-zgadza-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/starcie-krolow/czlowiek-zgadza-sie",
      "text": "Człowiek zgadza się z bogiem tak, jak kropla deszczu z burzą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "George R.R. Martin",
        "slug": "george-rr-martin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin"
      },
      "book": {
        "title": "Starcie królów",
        "slug": "starcie-krolow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/george-rr-martin/starcie-krolow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 166,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Starcie_kr%C3%B3l%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:08"
    },
    {
      "id": "c7dbbcee-816b-41e6-a887-48d96855f240",
      "slug": "boska-milosc-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joyce-carol-oates/blondynka/boska-milosc-zawsze",
      "text": "Boska miłość zawsze wychodziła i zawsze wychodzić będzie naprzeciw każdej ludzkiej potrzebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joyce Carol Oates",
        "slug": "joyce-carol-oates",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joyce-carol-oates"
      },
      "book": {
        "title": "Blondynka",
        "slug": "blondynka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joyce-carol-oates/blondynka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Joyce_Carol_Oates#Blondynka_(2000)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:04"
    },
    {
      "id": "56ea62d5-a700-4a64-9d2d-3a749c3d5ed3",
      "slug": "jesli-lud-daje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zbigniew-nienacki/ja-dago-piastun/jesli-lud-daje",
      "text": "Jeśli lud daje komuś władzę, może ją łatwo odebrać. Bóg nie jest taki skory do odbierania władzy, lepiej jest więc otrzymać ją od niego, niż od ludu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zbigniew Nienacki",
        "slug": "zbigniew-nienacki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zbigniew-nienacki"
      },
      "book": {
        "title": "Ja, Dago Piastun",
        "slug": "ja-dago-piastun",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zbigniew-nienacki/ja-dago-piastun"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "demokracja",
          "slug": "demokracja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/demokracja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ja,_Dago_Piastun#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:04"
    },
    {
      "id": "3d5b3be7-e816-4bda-8bc9-0cffa6862304",
      "slug": "osobiscie-nie-moge",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/zjawa/osobiscie-nie-moge",
      "text": "Osobiście nie mogę sobie wyobrazić niczego bardziej wymownego od milczenia.(...) Czasami można lepiej wyrazić komuś swoją miłość, zachowując milczenie, niż próbując ubrać ją w słowa. Wyznaję Bogu, że go kocham, w kompletnym milczeniu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Zjawa",
        "slug": "zjawa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/zjawa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "milczenie",
          "slug": "milczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zjawa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:03"
    },
    {
      "id": "df70dd53-c456-4310-ad9c-a00bc2ae0866",
      "slug": "dlaczego-myslal-zycie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/trans-smierci/dlaczego-myslal-zycie",
      "text": "Dlaczego – myślał – życie wieczne ma tak straszliwą cenę? Jeśli życie wieczne istnieje, dlaczego można je osiągnąć tylko przez śmierć, ból, cierpienie? Kim jest Bóg, jeśli daje nam cały świat, wszystko, co na nim jest i zdolność do pokochania tego, a potem to wszystko odbiera?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Trans śmierci",
        "slug": "trans-smierci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/trans-smierci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "życie po śmierci",
          "slug": "zycie-po-smierci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie-po-smierci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Graham_Masterton#Trans_%C5%9Bmierci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:01"
    },
    {
      "id": "5702e7ff-a465-4981-8eff-03ef862f9fc0",
      "slug": "gdybym-zabral-skrzydla",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/smiertelne-sny/gdybym-zabral-skrzydla",
      "text": "Gdybym zabrał skrzydła poranka i zamieszkał na dnie najgłębszego morza, nawet tam Twoja dłoń poprowadzi mnie i Twoje mocne ramię ochroni mnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Śmiertelne sny",
        "slug": "smiertelne-sny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/smiertelne-sny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Graham_Masterton#%C5%9Amiertelne_sny_(1988)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:53:01"
    },
    {
      "id": "0931572b-67d5-4780-bca2-edce5af48e69",
      "slug": "czyz-szatan-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/czternascie-obliczy-strachu/czyz-szatan-nie",
      "text": "Czyż szatan nie jest najlepszym dowodem na istnienie Boga?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Masterton",
        "slug": "graham-masterton",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton"
      },
      "book": {
        "title": "Czternaście obliczy strachu",
        "slug": "czternascie-obliczy-strachu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-masterton/czternascie-obliczy-strachu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szatan",
          "slug": "szatan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szatan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Graham_Masterton#Czterna%C5%9Bcie_obliczy_strachu_(1995)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:56"
    },
    {
      "id": "11bd0b59-a30b-49a5-a7cf-654c31ff0b62",
      "slug": "od-samego-poczatku",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/salman-rushdie/szatanskie-wersety/od-samego-poczatku",
      "text": "Od samego początku ludzie posługiwali się Bogiem, żeby usprawiedliwić to, co usprawiedliwione być nie może. Nikt nie zna ścieżek Najwyższego: mówią ludzie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Salman Rushdie",
        "slug": "salman-rushdie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/salman-rushdie"
      },
      "book": {
        "title": "Szatańskie wersety",
        "slug": "szatanskie-wersety",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/salman-rushdie/szatanskie-wersety"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "hipokryzja",
          "slug": "hipokryzja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/hipokryzja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Salman_Rushdie#Szata%C5%84skie_wersety_(1988)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:53"
    },
    {
      "id": "fb5504d1-c1e3-4b98-af62-b64552233c0d",
      "slug": "franciszek-wlokniewski-byl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska/studnie-przodkow/franciszek-wlokniewski-byl",
      "text": "Franciszek Włókniewski był zdania, że wszystkim zawiaduje ręka boska, ręce boskiej należy jednak trochę pomagać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joanna Chmielewska",
        "slug": "joanna-chmielewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska"
      },
      "book": {
        "title": "Studnie przodków",
        "slug": "studnie-przodkow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joanna-chmielewska/studnie-przodkow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "działanie",
          "slug": "dzialanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzialanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Joanna_Chmielewska#Studnie_przodk%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:45"
    },
    {
      "id": "ad0a8e93-5156-4aa9-9983-4b7f3af56dcf",
      "slug": "co-ty-mowisz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/lux-perpetua-trylogia-husycka-tom-3/co-ty-mowisz",
      "text": "– Co ty mówisz? Mam ją… Samsonie… Jestem lekarzem! Jestem chrześcijaninem… Bóg zabrania… Boskie prawo… – Prawo, które każe cierpieć? Gdy można cierpienia skrócić? Nic nie wiesz o Bogu, chłopcze, nie znasz go wcale. A robisz z niego okrutnego fanatyka. Obrażasz go tym. To nie wypada.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Sapkowski",
        "slug": "andrzej-sapkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Lux perpetua. Trylogia Husycka. Tom 3",
        "slug": "lux-perpetua-trylogia-husycka-tom-3",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/lux-perpetua-trylogia-husycka-tom-3"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "fanatyzm",
          "slug": "fanatyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/fanatyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Trylogia_o_Reynevanie#Lux_Perpetua",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:31"
    },
    {
      "id": "0c8487a7-d334-494e-a744-60d4f1edb1ae",
      "slug": "bog-jest-litosciwy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/bozy-bojownicy-trylogia-husycka-tom-2/bog-jest-litosciwy",
      "text": "Bóg (…) jest litościwy, przebacza i wybacza. Czasami jednak rozpędza się w miłosierdziu tak, że chyba nie wie co robi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Sapkowski",
        "slug": "andrzej-sapkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Boży bojownicy. Trylogia Husycka. Tom 2",
        "slug": "bozy-bojownicy-trylogia-husycka-tom-2",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/bozy-bojownicy-trylogia-husycka-tom-2"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Trylogia_o_Reynevanie#Bo%C5%BCy_bojownicy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:31"
    },
    {
      "id": "75a3a426-bd99-4bbe-a415-95651575c697",
      "slug": "bog-dal-nam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru/bog-dal-nam",
      "text": "Bóg dał nam życie, ale rządzi światem diabeł.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Carlos Ruiz Zafón",
        "slug": "carlos-ruiz-zafon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon"
      },
      "book": {
        "title": "Cień wiatru",
        "slug": "cien-wiatru",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/carlos-ruiz-zafon/cien-wiatru"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "szatan",
          "slug": "szatan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szatan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Cie%C5%84_wiatru#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:28"
    },
    {
      "id": "35a78588-22df-4825-9b77-5e316e9450e1",
      "slug": "w-noc-taka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-nowak/rowerem-i-pieszo-przez-czarny-lad/w-noc-taka",
      "text": "W noc taką ma się wrażenie, że z niebios zstąpił Bóg, że jest gdzieś bardzo blisko, a światłość Jego niepojętej Istoty tajemnym blaskiem napaja pustkowie. Stworzenia jego, począwszy od martwych zda się głazów, poprzez całą florę i faunę, nucą wyczuwalnie jedynie przez koczownika tych zapomnianych przez ludzkość ziem hymn przepotężny, którym uwielbić chcą jego wielkość...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kazimierz Nowak",
        "slug": "kazimierz-nowak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-nowak"
      },
      "book": {
        "title": "Rowerem i pieszo przez Czarny Ląd",
        "slug": "rowerem-i-pieszo-przez-czarny-lad",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kazimierz-nowak/rowerem-i-pieszo-przez-czarny-lad"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        },
        {
          "name": "noc",
          "slug": "noc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/noc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rowerem_i_pieszo_przez_Czarny_L%C4%85d",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:27"
    },
    {
      "id": "c0de8e11-d205-4e3e-94dd-86ea46a2dfd9",
      "slug": "znamy-ludzi-ktorzy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-suskind/pachnidlo/znamy-ludzi-ktorzy",
      "text": "Znamy ludzi, którzy poszukują samotności: są to pokutnicy, życiowi popaprańcy, święci albo prorocy. Najczęściej wycofują się na pustynię, gdzie żyją szarańczą oraz miodem dzikich pszczół. Niektórzy zamieszkują jaskinie albo pustelnie na odległych wysepkach albo też siedzą – dość widowiskowo – w klatkach, zamocowanych na drągach i wiszących wysoko na górze. Czynią tak, aby zbliżyć się do Boga. Umartwiają się samotnością, pokutują przez samotność. Działają w przekonaniu, iż ten sposób życia jest miły Bogu. Albo też miesiącami i latami czekają, że w samotności objawi im się jakieś boskie posłanie, które chcą potem co prędzej zanieść między ludzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Patrick Süskind",
        "slug": "patrick-suskind",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-suskind"
      },
      "book": {
        "title": "Pachnidło",
        "slug": "pachnidlo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/patrick-suskind/pachnidlo"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "pokuta",
          "slug": "pokuta",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokuta"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pachnid%C5%82o",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:26"
    },
    {
      "id": "958039bc-7ab4-43a9-9e50-cb37d7b3a1b1",
      "slug": "mnie-sie-wydaje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki/mnie-sie-wydaje",
      "text": "Mnie się wydaje, że każdy jest trochę zły. To grzech pierworodny. I trochę dobry. Bo w każdym mieszka Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hanna Kowalewska",
        "slug": "hanna-kowalewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska"
      },
      "book": {
        "title": "Julita i huśtawki",
        "slug": "julita-i-hustawki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        },
        {
          "name": "grzech",
          "slug": "grzech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/grzech"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Julita_i_hu%C5%9Btawki#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:24"
    },
    {
      "id": "655b25be-4ba0-4ea4-8a49-9f7c657f5a44",
      "slug": "bog-byl-doskonale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/tego-lata-w-zawrociu/bog-byl-doskonale",
      "text": "Bóg był doskonale obojętny, a czart szalony i zdolny do wszystkiego, do zła i dobra, do życia i śmierci, ale nie miał nic wspólnego z obojętnością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hanna Kowalewska",
        "slug": "hanna-kowalewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska"
      },
      "book": {
        "title": "Tego lata, w Zawrociu",
        "slug": "tego-lata-w-zawrociu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/tego-lata-w-zawrociu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "obojętność",
          "slug": "obojetnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/obojetnosc"
        },
        {
          "name": "szatan",
          "slug": "szatan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szatan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tego_lata,_w_Zawrociu#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:24"
    },
    {
      "id": "4de8791b-fb1e-4097-b867-91114f0e437d",
      "slug": "boski-czas-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/tego-lata-w-zawrociu/boski-czas-jest",
      "text": "Boski czas jest inny od ludzkiego. Boskie oko też jest inne, przenikające na wskroś, wydobywające spod zapomnianych warstw czasoprzestrzeni choćby jedną, jedyną chwilę doskonałości w ludzkim życiu – słodki uśmiech, wzniosłą myśl, zachwycający gest, uduchowioną miłosną chwilę i równie pięknie odegrany spazm nienawiści.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hanna Kowalewska",
        "slug": "hanna-kowalewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska"
      },
      "book": {
        "title": "Tego lata, w Zawrociu",
        "slug": "tego-lata-w-zawrociu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/tego-lata-w-zawrociu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        },
        {
          "name": "doskonałość",
          "slug": "doskonalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/doskonalosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tego_lata,_w_Zawrociu#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:24"
    },
    {
      "id": "34ee85c2-633a-4f4f-a1e9-1d6f1b688239",
      "slug": "bog-ma-na-pewno",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki/bog-ma-na-pewno",
      "text": "Bóg ma na pewno własne zamysły i nic po ludzkim planowaniu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hanna Kowalewska",
        "slug": "hanna-kowalewska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska"
      },
      "book": {
        "title": "Julita i huśtawki",
        "slug": "julita-i-hustawki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hanna-kowalewska/julita-i-hustawki"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "plany",
          "slug": "plany",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/plany"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Hanna_Kowalewska#Julita_i_hu%C5%9Btawki",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:23"
    },
    {
      "id": "fb8ae258-d0ce-4811-81ad-9ab2a7cbddae",
      "slug": "moze-to-idiotyczne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/przepowiednia/moze-to-idiotyczne",
      "text": "Może to idiotyczne, ale martwiłem się, że jeśli ogarnie mnie otępienie umysłu, serca lub ciała, jeśli poddam się jakiejkolwiek słabości, Lorrie umrze. Czułem, że tylko gdy będę znosił przenikliwy ból, mogę utrzymać równowagę Boga i mieć pewność, że słyszy moje błagania. Nie wolno mi było jednak płakać, bo w ten sposób przyznałbym, że spodziewam się najgorszego. I tym samym prowokowałbym śmierć, by zabrała to, czego pragnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dean Koontz",
        "slug": "dean-koontz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz"
      },
      "book": {
        "title": "Przepowiednia",
        "slug": "przepowiednia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/przepowiednia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przesądy",
          "slug": "przesady",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przesady"
        },
        {
          "name": "lęk przed stratą",
          "slug": "lek-przed-strata",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/lek-przed-strata"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dean_Koontz#Przepowiednia_(2004)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:22"
    },
    {
      "id": "ce402c3f-af39-43bf-b421-b2d1517e6459",
      "slug": "nawet-jesli-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/braciszek-odd/nawet-jesli-bog",
      "text": "Nawet jeśli Bóg jest drugim pilotem, warto zabrać spadochron.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dean Koontz",
        "slug": "dean-koontz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz"
      },
      "book": {
        "title": "Braciszek Odd",
        "slug": "braciszek-odd",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/braciszek-odd"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ostrożność",
          "slug": "ostroznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ostroznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dean_Koontz#Braciszek_Odd_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:19"
    },
    {
      "id": "4df13524-2680-4c35-a45c-5e41ec0d890c",
      "slug": "kazdy-czy-bogaty",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/braciszek-odd/kazdy-czy-bogaty",
      "text": "Każdy, czy bogaty, czy biedny, czy jest kimś wielkim, czy nikim, każdy ma łaskę. (…). Łaska jest czymś, co daje Bóg, a ty używasz jej do polepszenia świata albo nie używasz, musisz wybrać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dean Koontz",
        "slug": "dean-koontz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz"
      },
      "book": {
        "title": "Braciszek Odd",
        "slug": "braciszek-odd",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/braciszek-odd"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dean_Koontz#Braciszek_Odd_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:19"
    },
    {
      "id": "3fa2834d-40cd-42be-99e7-417615fe6661",
      "slug": "w-zaleznosci-od-wiary",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/apokalipsa/w-zaleznosci-od-wiary",
      "text": "(...) w zależności od wiary, jaką wyznajemy, w każdej chwili każdego dnia nasze życie trwa albo dzięki łaskawej tolerancji Boga, albo dzięki kaprysowi ślepego losu i obojętnej natury.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dean Koontz",
        "slug": "dean-koontz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz"
      },
      "book": {
        "title": "Apokalipsa",
        "slug": "apokalipsa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dean-koontz/apokalipsa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dean_Koontz#Apokalipsa_(2004)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:19"
    },
    {
      "id": "f1bc98c9-82ad-4af8-921c-2c4914900ba3",
      "slug": "mamy-wielkiego-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza/mamy-wielkiego-boga",
      "text": "Mamy wielkiego Boga, potężnego Boga, a jednak oby tyle błogosławieństw Stwórca raczył mi zesłać, ile razy tenże Pan Wszechświata spłata człowiekowi takiego figla, że...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Szolem Alejchem",
        "slug": "szolem-alejchem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem"
      },
      "book": {
        "title": "Dzieje Tewji Mleczarza",
        "slug": "dzieje-tewji-mleczarza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dzieje_Tewji_Mleczarza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:17"
    },
    {
      "id": "a6e93dba-3f06-49d8-84b4-dc3c1d878014",
      "slug": "otoz-jade-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza/otoz-jade-sobie",
      "text": "Otóż jadę sobie furmanką do domu pogrążony w smętnych dumaniach i myślach, zadając pytania Panu Wszechświata i sam sobie na nie odpowiadając... I nie tak już wielki jest mój żal do Stwórcy, z Bogiem już się jako tako przeprosiłem, mam tylko żal do ludzi. Dlaczego ludzie są tacy źli, skoro mogliby być dobrzy? Po co zatruwać życie i sobie, i komuś, jeśli jest się w stanie życie umilić i być szczęśliwym? Czy może być tak, iż Pan Bóg stworzył człowieka po to jedynie, ażeby się męczył na tym świecie?... Po co Mu to było?...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Szolem Alejchem",
        "slug": "szolem-alejchem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem"
      },
      "book": {
        "title": "Dzieje Tewji Mleczarza",
        "slug": "dzieje-tewji-mleczarza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dzieje_Tewji_Mleczarza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:17"
    },
    {
      "id": "a5528132-9263-4337-b2a2-248e5973fdcc",
      "slug": "patrze-sobie-w-gore",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza/patrze-sobie-w-gore",
      "text": "Patrzę sobie w górę, w niebo, a myśli moje pętają się tu, po ziemi. „Niebiosa są niebem dla Pana”, czyli – niebiosa są dla Pana Boga, „a ziemia” – czyli ziemię – tak sobie myślę – oddał On „ludziom” – czyli śmiertelnikom, ażeby tłukli łbami o ścianę, darli się między sobą z wielkiej „rozkoszy”, bili się o funkcję gabaja, o sziszi, o mafir...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Szolem Alejchem",
        "slug": "szolem-alejchem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem"
      },
      "book": {
        "title": "Dzieje Tewji Mleczarza",
        "slug": "dzieje-tewji-mleczarza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "absurd",
          "slug": "absurd",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/absurd"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dzieje_Tewji_Mleczarza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:17"
    },
    {
      "id": "8a276042-8686-4af3-bfb5-c837e157c377",
      "slug": "na-masz-ci-los",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza/na-masz-ci-los",
      "text": "Na, masz ci los! Czy ja ci coś złego powiedziałem? Czy ja mam zamiar przeciwstawiać się, broń Boże, temu, co czyni Najwyższy? Albowiem skoro On tak ładnie rządzi swoim światem i sprawia, że dzieci nie są dziećmi, a rodzice tyle znaczą, co to błoto, to pewno on chyba wie lepiej, jak należy postępować?...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Szolem Alejchem",
        "slug": "szolem-alejchem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem"
      },
      "book": {
        "title": "Dzieje Tewji Mleczarza",
        "slug": "dzieje-tewji-mleczarza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/szolem-alejchem/dzieje-tewji-mleczarza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "konflikt pokoleń",
          "slug": "konflikt-pokolen",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konflikt-pokolen"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dzieje_Tewji_Mleczarza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:17"
    },
    {
      "id": "e7bed91b-1baa-4c4f-ac00-f41c37956132",
      "slug": "wiara-to-udzial",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze/wiara-to-udzial",
      "text": "Wiara to udział w widzeniu Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Dajczer",
        "slug": "tadeusz-dajczer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer"
      },
      "book": {
        "title": "Rozważania o wierze",
        "slug": "rozwazania-o-wierze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Dajczer#Rozwa%C5%BCania_o_wierze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:15"
    },
    {
      "id": "a93e4f99-1ed1-4ea5-938d-c3bedc3da2c4",
      "slug": "bog-patrzy-z-zachwytem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze/bog-patrzy-z-zachwytem",
      "text": "Bóg patrzy z zachwytem na cud ludzkiej wiary, zwłaszcza tej ufnej, dziecięcej, która wyraża się oddaniem wszystkiego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Dajczer",
        "slug": "tadeusz-dajczer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer"
      },
      "book": {
        "title": "Rozważania o wierze",
        "slug": "rozwazania-o-wierze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "zaufanie",
          "slug": "zaufanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaufanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Dajczer#Rozwa%C5%BCania_o_wierze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:15"
    },
    {
      "id": "866f4ef5-ad8f-4e69-bc6c-e36fd3bd107a",
      "slug": "dojrzalosc-wiary-to-gotowosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze/dojrzalosc-wiary-to-gotowosc",
      "text": "Dojrzałość wiary to gotowość oddania Panu wszystkiego, co On nam daje, to całkowite powierzenie się Jemu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Dajczer",
        "slug": "tadeusz-dajczer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer"
      },
      "book": {
        "title": "Rozważania o wierze",
        "slug": "rozwazania-o-wierze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Dajczer#Rozwa%C5%BCania_o_wierze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:15"
    },
    {
      "id": "1f98ec75-52e7-42a4-8a1f-92bc0e3667d6",
      "slug": "bog-ogolaca-cie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze/bog-ogolaca-cie",
      "text": "Bóg ogołaca cię z tego, co jest twoim zniewoleniem i brakiem wiary w Jego miłość.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Tadeusz Dajczer",
        "slug": "tadeusz-dajczer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer"
      },
      "book": {
        "title": "Rozważania o wierze",
        "slug": "rozwazania-o-wierze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tadeusz-dajczer/rozwazania-o-wierze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Tadeusz_Dajczer#Rozwa%C5%BCania_o_wierze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:15"
    },
    {
      "id": "62a4ec88-de93-4095-890d-df8da509bc01",
      "slug": "bog-istnieje-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem/bog-istnieje-tylko",
      "text": "Bóg istnieje tylko w ludzkiej świadomości. (…) Nie wiem, czy to źle, czy dobrze, bóg jest wyjątkowo elastycznym pojęciem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Haruki Murakami",
        "slug": "haruki-murakami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami"
      },
      "book": {
        "title": "Kafka nad morzem",
        "slug": "kafka-nad-morzem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/haruki-murakami/kafka-nad-morzem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "świadomość",
          "slug": "swiadomosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/swiadomosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kafka_nad_morzem#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:52:03"
    },
    {
      "id": "8e70e5ac-0a29-4808-9ecb-66379ce8eb16",
      "slug": "na-swiecie-chodzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-maslowska/paw-krolowej/na-swiecie-chodzi",
      "text": "Na świecie chodzi o to, że Bogu tak pięknie nie wyszło (…) ujrzeć raz stronę świata jasną – jest cień, więc musi się tu gdzieś palić światło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dorota Masłowska",
        "slug": "dorota-maslowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-maslowska"
      },
      "book": {
        "title": "Paw królowej",
        "slug": "paw-krolowej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dorota-maslowska/paw-krolowej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nadzieja",
          "slug": "nadzieja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nadzieja"
        },
        {
          "name": "światło",
          "slug": "swiatlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/swiatlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dorota_Mas%C5%82owska#Paw_kr%C3%B3lowej",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:57"
    },
    {
      "id": "37bd2d3a-9764-4b64-a8c8-75ef6f1a1d7e",
      "slug": "nauka-mowi-mi-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown/anioly-i-demony/nauka-mowi-mi-ze-bog",
      "text": "Nauka mówi mi, że Bóg musi istnieć. Mój umysł twierdzi, że nigdy Go nie zrozumiem. A serce mi podpowiada, że wcale nie powinnam.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Dan Brown",
        "slug": "dan-brown",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown"
      },
      "book": {
        "title": "Anioły i demony",
        "slug": "anioly-i-demony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/dan-brown/anioly-i-demony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Anio%C5%82y_i_demony#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:55"
    },
    {
      "id": "996d58c1-8da3-477a-bb45-77fd1f0146c7",
      "slug": "pan-bog-byl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion/pan-bog-byl",
      "text": "Pan Bóg był w dżungli i mieszkał z Indianami na długo zanim przyszli misjonarze. Był tam od stworzenia świata. Kto temu przeczy, podważa dogmaty wiary i nie nadaje się na misjonarza.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wojciech Cejrowski",
        "slug": "wojciech-cejrowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski"
      },
      "book": {
        "title": "Gringo wśród dzikich plemion",
        "slug": "gringo-wsrod-dzikich-plemion",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wojciech-cejrowski/gringo-wsrod-dzikich-plemion"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "duchowni",
          "slug": "duchowni",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowni"
        },
        {
          "name": "rdzenni Amerykanie",
          "slug": "rdzenni-amerykanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rdzenni-amerykanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gringo_w%C5%9Br%C3%B3d_dzikich_plemion#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:52"
    },
    {
      "id": "ac3fa5ae-3ef9-4a11-8e4d-820b4d93b1b8",
      "slug": "no-dobrze-a-jaki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones/stad-do-wiecznosci/no-dobrze-a-jaki",
      "text": "No dobrze, a jaki będzie następy krok, dalszy logiczny rozwój? Czy nie mogłaby to być religia, która uczyłaby, że Bóg jest w ogóle niczym, jeżeli nie jest wiecznie zmienny? Że ani Ziemia, ani Słonce nie są tym nieruchomym, niezmiennym ośrodkiem – tak jak powiada Einstein, że wszechświat jest kręgiem w czasie, gdzie Ziemia i Słońce są maleńkimi cząsteczkami, a wszystko ciągle przepływa i wiecznie się zmienia. Czy tak nowa religia nie mogłaby uczyć, że zamiast być na zawsze nieruchomym, Bóg jest rozwojem i ewolucją – Bogiem, który ani przez chwilę nie jest ten sam? (…) – Rozumiesz, co z tego wynika? Jeżeli Bóg jest niestałością raczej niż stałością, jeżeli Bóg jest Rozwojem i Ewolucją, w takim razie koncepcja przebaczenia staje się niepotrzebna. Sama koncepcja przebaczenia zakłada czynienie czegoś złego, grzech pierworodny. Ale jeżeli ewolucja jest rozwojem poprzez próby i błędy, to jakież błędy mogą być złe? Skoro przyczyniają się do rozwoju?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "James Jones",
        "slug": "james-jones",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones"
      },
      "book": {
        "title": "Stąd do wieczności",
        "slug": "stad-do-wiecznosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-jones/stad-do-wiecznosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "ewolucja",
          "slug": "ewolucja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ewolucja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/St%C4%85d_do_wieczno%C5%9Bci#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:51"
    },
    {
      "id": "d5de2353-5a53-4f6c-8794-8c56678ba457",
      "slug": "wybrancy-boga-zyja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka/wybrancy-boga-zyja",
      "text": "Wybrańcy Boga żyją tak krótko.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Barbara Rosiek",
        "slug": "barbara-rosiek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek"
      },
      "book": {
        "title": "Byłam schizofreniczką",
        "slug": "bylam-schizofreniczka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/barbara-rosiek/bylam-schizofreniczka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/By%C5%82am_schizofreniczk%C4%85#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:48"
    },
    {
      "id": "074527c5-3081-40ff-afc5-98e43c555b9b",
      "slug": "wiecie-bardzo-dobrze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pius-x/editae-saepe-o-swietym-karolu-boromeuszu/wiecie-bardzo-dobrze",
      "text": "Wiecie bardzo dobrze, Czcigodni Bracia, że ​​nawet gdy Kościół jest otoczony udręką, nadal cieszy się pewną pociechą od Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Pius X",
        "slug": "pius-x",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pius-x"
      },
      "book": {
        "title": "Editae Saepe. O świętym Karolu Boromeuszu",
        "slug": "editae-saepe-o-swietym-karolu-boromeuszu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pius-x/editae-saepe-o-swietym-karolu-boromeuszu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        },
        {
          "name": "pocieszenie",
          "slug": "pocieszenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pocieszenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pius_X#Encyklika_Editae_saepe_o_%C5%9Bw._Karolu_Boromeuszu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:45"
    },
    {
      "id": "8f62f11d-9cba-4214-b95a-787ef8169166",
      "slug": "oczywiste-jest-ze-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pius-x/editae-saepe-o-swietym-karolu-boromeuszu/oczywiste-jest-ze-wszystko",
      "text": "Oczywiste jest, że wszystko szybko wraca do starożytnego barbarzyństwa rozwiązłości, gdy Bóg i Kościół są znienawidzone. Bardziej trafne byłoby stwierdzenie, że wszystko podpada pod to najokrutniejsze jarzmo, z którego uwolniła nas jedynie rodzina Chrystusa i wprowadzone przez nią wychowanie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Pius X",
        "slug": "pius-x",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pius-x"
      },
      "book": {
        "title": "Editae Saepe. O świętym Karolu Boromeuszu",
        "slug": "editae-saepe-o-swietym-karolu-boromeuszu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/pius-x/editae-saepe-o-swietym-karolu-boromeuszu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "cywilizacja",
          "slug": "cywilizacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cywilizacja"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pius_X#Encyklika_Editae_saepe_o_%C5%9Bw._Karolu_Boromeuszu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:44"
    },
    {
      "id": "d3f978e9-b8e4-4cbb-8cca-7fa74a9f414b",
      "slug": "odkrylem-ze-calkiem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony/odkrylem-ze-calkiem",
      "text": "Odkryłem, że całkiem dobrą strategią, gdy ktoś pyta mnie, czy jestem ateistą, jest uświadomić mu, że on również jest ateistą, wszak nie wierzy w Zeusa, Apollona, Amona Ra, Mitrę, Baala, Thora, Wotana, Złotego Cielca ani w Latającego Potwora Spaghetti. Ja po prostu poszedłem o jednego Boga dalej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Dawkins",
        "slug": "richard-dawkins",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg urojony",
        "slug": "bog-urojony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Dawkins#B%C3%B3g_urojony_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:41"
    },
    {
      "id": "bc702ab0-f1c1-4c75-831d-2178f147b0c5",
      "slug": "bog-starego-testamentu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony/bog-starego-testamentu",
      "text": "Bóg Starego Testamentu jest prawdopodobnie najmniej przyjazną postacią całej literatury pięknej: zazdrosny i dumny z tej zazdrości; małostkowy, niesprawiedliwy, nie znający przebaczenia pedant; roszczeniowy, krwiopijczy zwolennik czystek etnicznych; mizoginiczny, homofobiczny, rasistowski, mordujący dzieci, ludzi w ogóle, czy też synów w szczególności, zsyłający plagi, megalomański, sadomasochistyczny, kapryśnie manifestujący brak zrozumienia despota. (…) Atakowanie tak łatwego celu nie byłoby fair.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Dawkins",
        "slug": "richard-dawkins",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg urojony",
        "slug": "bog-urojony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        },
        {
          "name": "Biblia",
          "slug": "biblia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biblia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Dawkins#B%C3%B3g_urojony_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:41"
    },
    {
      "id": "a6d5d702-0952-4b4d-9186-2e3aaf668267",
      "slug": "niektore-feministyczne-teolozki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony/niektore-feministyczne-teolozki",
      "text": "(…) niektóre feministyczne teolożki (…) próbują dochodzić rekompensaty wielowiekowej niesprawiedliwości, oznajmiając, że Stwórczynią była Ona, ale w sumie, czy naprawdę jest jakaś różnica między nieistniejącym mężczyzną a nieistniejącą kobietą? Choć z drugiej strony nie wykluczam, że w tej egzotycznej krzyżówce feminizmu i teologii płeć może być rzeczywiście atrybutem istotniejszym niż istnienie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Dawkins",
        "slug": "richard-dawkins",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg urojony",
        "slug": "bog-urojony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Dawkins#B%C3%B3g_urojony_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:41"
    },
    {
      "id": "13a7ded2-686b-4108-a7bb-80aa5dd8ea8d",
      "slug": "twierdzic-iz-owa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony/twierdzic-iz-owa",
      "text": "Twierdzić, iż owa pierwsza przyczyna, wielkie nieznane, odpowiedzialne za to, że istnieje raczej coś niż nic, to istota, która potrafiła zaprojektować Wszechświat i przemawiać do miliardów ludzi równoczesne, to nic więcej niż ucieczka od odpowiedzialności, od odpowiedzialności za znalezienie prawdziwego wyjaśnienia. To przeraźliwa demonstracja samozadowolenia i oportunizmu, przeczące nie tylko zdrowemu rozsądkowi poszukiwanie haka zwisającego z nieba.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Richard Dawkins",
        "slug": "richard-dawkins",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg urojony",
        "slug": "bog-urojony",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/richard-dawkins/bog-urojony"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Richard_Dawkins#B%C3%B3g_urojony_(2006)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:41"
    },
    {
      "id": "b4de52fe-bd2a-47f2-969f-92610ce2dec9",
      "slug": "mnie-sie-wydaje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/dolina-teczy/mnie-sie-wydaje",
      "text": "(...) mnie się wydaje, że jeżeli już w ogóle musimy się do kogoś modlić, to lepiej wznosić modły do szatana niż do Boga. Przecież Pan Bóg i tak jest dobry (...), więc nie może wyrządzić nam żadnej krzywdy. Za to diabła, jak zdążyłam się przekonać, koniecznie trzeba umieć obłaskawić. Myślę, że najrozsądniej byłoby zwracać się do niego w następujący sposób: „Dobry szatanie, proszę odstąp ode mnie i nie wódź na pokuszenie. Po prostu zostaw mnie w spokoju, bardzo proszę.”",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Dolina Tęczy",
        "slug": "dolina-teczy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/dolina-teczy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "szatan",
          "slug": "szatan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szatan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dolina_T%C4%99czy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:33"
    },
    {
      "id": "9981726a-7358-4987-a1ee-af9ccc9d6a96",
      "slug": "gdy-my-o-bogu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/rilla-ze-zlotego-brzegu/gdy-my-o-bogu",
      "text": "Gdy my o Bogu zapomnimy, On o nas pamięta.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Rilla ze Złotego Brzegu",
        "slug": "rilla-ze-zlotego-brzegu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/rilla-ze-zlotego-brzegu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rilla_ze_Z%C5%82otego_Brzegu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:33"
    },
    {
      "id": "87657457-b5a6-4382-a59b-8788006d4779",
      "slug": "potega-ktorej-przymiotem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/rilla-ze-zlotego-brzegu/potega-ktorej-przymiotem",
      "text": "Potęga, której przymiotem jest nieskończoność, musi być nie tylko nieskończenie wielka, ale również nieskończenie mała. My nie podlegamy temu prawu, dlatego pewne rzeczy wydają nam się zbyt małe, żeby poświęcać im uwagę, a inne znowu zbyt wielkie, byśmy mogli objąć je swoim rozumem. Dla kogoś kto potrafi być niekończenie mały, los mrówki jest tak samo ważny jak los mastodonta.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Rilla ze Złotego Brzegu",
        "slug": "rilla-ze-zlotego-brzegu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/rilla-ze-zlotego-brzegu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "drobiazgi",
          "slug": "drobiazgi",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/drobiazgi"
        },
        {
          "name": "nieskończoność",
          "slug": "nieskonczonosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieskonczonosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rilla_ze_Z%C5%82otego_Brzegu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:33"
    },
    {
      "id": "a5f83df7-8832-4435-b472-77041bf3b602",
      "slug": "dlaczego-w-ogole",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/wymarzony-dom-ani/dlaczego-w-ogole",
      "text": "Dlaczego w ogóle rodzą się dzieci, jeżeli ma im być lepiej po śmierci? Nie wierzę, ażeby dla dziecka było lepiej umrzeć zaraz po urodzeniu, niż przejść przez całe życie, kochać, być kochanym, radować się i cierpieć, wykonać całą swą pracę i rozwinąć cechy, które by mu dały w wieczności jakąś indywidualność. A skąd możesz wiedzieć, że to była wola boska? Może to było właśnie pokrzyżowanie planów boskich przez siły zła? Nie można od nas wymagać, abyśmy się z tym pogodzili.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Lucy Maud Montgomery",
        "slug": "lucy-maud-montgomery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery"
      },
      "book": {
        "title": "Wymarzony dom Ani",
        "slug": "wymarzony-dom-ani",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/lucy-maud-montgomery/wymarzony-dom-ani"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 160,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "żałoba",
          "slug": "zaloba",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zaloba"
        },
        {
          "name": "śmierć dziecka",
          "slug": "smierc-dziecka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc-dziecka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wymarzony_dom_Ani#Ania_Blythe",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:32"
    },
    {
      "id": "acb4cae3-58f0-4ad3-843c-cfd6a16d3b75",
      "slug": "czlowiek-opowiadajac-bogu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-kijowski/tropy/czlowiek-opowiadajac-bogu",
      "text": "Człowiek opowiadając Bogu, sprawdza swą zdolność mówienia prawdy, którą Bóg zna lepiej od niego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Kijowski",
        "slug": "andrzej-kijowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-kijowski"
      },
      "book": {
        "title": "Tropy",
        "slug": "tropy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-kijowski/tropy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 163,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Kijowski#Tropy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:28"
    },
    {
      "id": "2184a8b4-b972-400f-a163-cf4c755f74f0",
      "slug": "pisarz-poddaje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-kijowski/tropy/pisarz-poddaje-sie",
      "text": "Pisarz poddaje się Bożej prawdzie i służy jej, na swój język przekładając wiedzę i wrażliwość Bożą. Bogu, który wie wszystko, mówi o wszystkim. Musi być prawdomówny i dokładny, bo Bóg go sprawdza, oraz zwięzły i zajmujący, aby Bóg się nie nudził, czytając powieść, której zakończenie już zna.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Kijowski",
        "slug": "andrzej-kijowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-kijowski"
      },
      "book": {
        "title": "Tropy",
        "slug": "tropy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-kijowski/tropy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 163,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "pisarze",
          "slug": "pisarze",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pisarze"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Kijowski#Tropy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:28"
    },
    {
      "id": "df8b7bb3-7e82-408d-bca0-403409aabff4",
      "slug": "ty-biedaku-pomyslalam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte/wichrowe-wzgorza/ty-biedaku-pomyslalam",
      "text": "Ty biedaku! – pomyślałam. – Masz serce i nerwy, tak samo jak twoi bliźni. Dlaczego starasz się to ukryć? Twoja duma nie oszuka Boga. Kusisz go, żeby cię doświadczał, dopóki się nie ukorzysz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emily Brontë",
        "slug": "emily-bronte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte"
      },
      "book": {
        "title": "Wichrowe wzgórza",
        "slug": "wichrowe-wzgorza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emily-bronte/wichrowe-wzgorza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 169,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "pokora",
          "slug": "pokora",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokora"
        },
        {
          "name": "duma",
          "slug": "duma",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duma"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wichrowe_Wzg%C3%B3rza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:27"
    },
    {
      "id": "32c0a086-522d-47fc-8d43-ed171807ad82",
      "slug": "swietosc-to-dobrowolne",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-golubiew/listy-do-przyjaciela-gdy-chcemy-sie-modlic/swietosc-to-dobrowolne",
      "text": "Świętość to dobrowolne i zupełne wybranie Boga w nieustającym akcie miłości i konsekwentne pełnienie Jego woli całym swym życiem, w każdej chwili.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Gołubiew",
        "slug": "antoni-golubiew",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-golubiew"
      },
      "book": {
        "title": "Listy do przyjaciela. Gdy chcemy się modlić",
        "slug": "listy-do-przyjaciela-gdy-chcemy-sie-modlic",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-golubiew/listy-do-przyjaciela-gdy-chcemy-sie-modlic"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 299,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "świętość",
          "slug": "swietosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/swietosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_Go%C5%82ubiew#Listy_do_przyjaciela._Gdy_chcemy_si%C4%99_modli%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:25"
    },
    {
      "id": "d57b3581-8286-4e23-a9ae-d715e3bd4ed5",
      "slug": "nie-potrafie-dowiesc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/najstarszy/nie-potrafie-dowiesc",
      "text": "(…) nie potrafię dowieść istnienia bogów. Nie potrafię też dowieść, że świat i wszystko na tym świecie nie zostało stworzone przez jakąś istotę bądź istoty w odległej przeszłości. Mogę ci jednak powiedzieć, że my, elfy, od tysiącleci badamy naturę i przez cały ten czas nie widzieliśmy ani jednego przypadku, w którym zasady rządzące tym światem zostałyby złamane. To znaczy nigdy nie oglądaliśmy cudu. Wiele wydarzeń wykraczało poza nasze umiejętności wyjaśnienia, jesteśmy jednak przekonani, że nie udało nam się ich wytłumaczyć, bo wciąż nie znamy do końca praw rządzących wszechświatem, a nie dlatego, że jakieś bóstwo odmieniło naturalny porządek rzeczy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Christopher Paolini",
        "slug": "christopher-paolini",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini"
      },
      "book": {
        "title": "Najstarszy",
        "slug": "najstarszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/christopher-paolini/najstarszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "cuda",
          "slug": "cuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Najstarszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:22"
    },
    {
      "id": "e2a137d7-9e97-4ef2-ad34-950d1d7d4317",
      "slug": "poziom-boga-we-krwi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-janko/dziewczyna-z-zapalkami/poziom-boga-we-krwi",
      "text": "Poziom Boga we krwi nie jest stały, zmienia się w ciągu życia pod wpływem różnych okoliczności. Raz się wierzy, raz nie, albo się czynnie wątpi, albo się biernie wierzy, albo w ogóle na długo się zapomina, że jest takie coś na świecie jak Bóg, rozmaicie to wygląda...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anna Janko",
        "slug": "anna-janko",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-janko"
      },
      "book": {
        "title": "Dziewczyna z zapałkami",
        "slug": "dziewczyna-z-zapalkami",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anna-janko/dziewczyna-z-zapalkami"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dziewczyna_z_zapa%C5%82kami_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:19"
    },
    {
      "id": "b390e943-f462-4bb0-8e99-c9e34a9c1b36",
      "slug": "rzekl-bajdala-do-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-lesmian/laka/rzekl-bajdala-do-boga",
      "text": "Rzekł Bajdała do Boga: O, rety — olaboga! Nie dość ci, żeś potworzył mnie, szkapę i wołka, Jeszcześ musiał takiego zmajstrować Dusiołka?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Bolesław Leśmian",
        "slug": "boleslaw-lesmian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-lesmian"
      },
      "book": {
        "title": "Łąka",
        "slug": "laka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/boleslaw-lesmian/laka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%81%C4%85ka_(wiersze)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:18"
    },
    {
      "id": "8712e53d-cf98-413b-a66b-5d0209d4cabf",
      "slug": "i-powiedzial-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-wyndham/kukulcze-jaja-z-midwich/i-powiedzial-bog",
      "text": "I powiedział Bóg: Stworzę człowieka na swój obraz i podobieństwo. Podobieństwo to nie tylko powierzchowność, bo w takim razie każdy posąg byłby człowiekiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "John Wyndham",
        "slug": "john-wyndham",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-wyndham"
      },
      "book": {
        "title": "Kukułcze jaja z Midwich",
        "slug": "kukulcze-jaja-z-midwich",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/john-wyndham/kukulcze-jaja-z-midwich"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/John_Wyndham#Kuku%C5%82cze_jaja_z_Midwich_(1957)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:17"
    },
    {
      "id": "20337f70-a809-40b9-8571-05c20f62d9d5",
      "slug": "zyj-tak-bys",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/sniadanie-mistrzow/zyj-tak-bys",
      "text": "Żyj tak, byś mógł powiedzieć Bogu w dniu Sądu Ostatecznego: Byłem bardzo dobrym człowiekiem, choć w Ciebie nie wierzyłem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kurt Vonnegut",
        "slug": "kurt-vonnegut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut"
      },
      "book": {
        "title": "Śniadanie mistrzów",
        "slug": "sniadanie-mistrzow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/sniadanie-mistrzow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kurt_Vonnegut#%C5%9Aniadanie_mistrz%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:16"
    },
    {
      "id": "c3b19a01-098c-452e-bc53-a01b62525c2a",
      "slug": "bawilem-sie-takze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/rysio-snajper/bawilem-sie-takze",
      "text": "Bawiłem się także myślą o tym, by z zaplecza teatru wydobywał się głos Boga… Aktorka grająca Celię mogłaby zapytać, dlaczego Bóg ulokował ją na ziemi. I wtedy z zaplecza teatru mógłby zagrzmieć głos: – Żebyś pomogła w rozmnażaniu gatunku. Tak naprawdę to nic poza tym mnie nie interesuje. Cała reszta to tylko zbędna dekoracja.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kurt Vonnegut",
        "slug": "kurt-vonnegut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut"
      },
      "book": {
        "title": "Rysio Snajper",
        "slug": "rysio-snajper",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/rysio-snajper"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "czarny humor",
          "slug": "czarny-humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czarny-humor"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kurt_Vonnegut#Rysio_snajper",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:14"
    },
    {
      "id": "b5fbfc0b-dac9-40a4-8302-57428609fc4f",
      "slug": "nieoczekiwane-propozycje-podrozy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/kocia-kolyska/nieoczekiwane-propozycje-podrozy",
      "text": "Nieoczekiwane propozycje podróży są lekcjami tańca udzielanymi nam przez Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kurt Vonnegut",
        "slug": "kurt-vonnegut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut"
      },
      "book": {
        "title": "Kocia kołyska",
        "slug": "kocia-kolyska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/kocia-kolyska"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "podróże",
          "slug": "podroze",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/podroze"
        },
        {
          "name": "niespodzianki",
          "slug": "niespodzianki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niespodzianki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kocia_ko%C5%82yska",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:13"
    },
    {
      "id": "113d0a67-1388-488d-bb1c-758410f35ce4",
      "slug": "glupi-jest-kazdy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/kocia-kolyska/glupi-jest-kazdy",
      "text": "Głupi jest każdy, kto sądzi, że udało mu się przejrzeć zamiary Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Kurt Vonnegut",
        "slug": "kurt-vonnegut",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut"
      },
      "book": {
        "title": "Kocia kołyska",
        "slug": "kocia-kolyska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/kurt-vonnegut/kocia-kolyska"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "głupota",
          "slug": "glupota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/glupota"
        },
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kocia_ko%C5%82yska",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:13"
    },
    {
      "id": "a09552c8-fa80-40a5-85f1-2a98830a83d7",
      "slug": "od-tego-dnia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/przepowiednia-dzokera/od-tego-dnia",
      "text": "Od tego dnia jednak zacząłem postrzegać cały świat i ludzi jako jedną wielką czarodziejską sztuczkę. A skoro świat jest czarodziejską sztuczką, musi istnieć wielki czarodziej. Mam nadzieję, że pewnego dnia uda mi się go odnaleźć. Trudno bowiem jest zrozumieć czarodziejskie triki, kiedy czarodziej nie pokazuje się na scenie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jostein Gaarder",
        "slug": "jostein-gaarder",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder"
      },
      "book": {
        "title": "Przepowiednia Dżokera",
        "slug": "przepowiednia-dzokera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/przepowiednia-dzokera"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "magia",
          "slug": "magia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/magia"
        },
        {
          "name": "zdumienie",
          "slug": "zdumienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zdumienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jostein_Gaarder#Przepowiednia_d%C5%BCokera",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:09"
    },
    {
      "id": "8b462fed-a064-4396-a754-e2ce98f1c983",
      "slug": "nawet-gdyby-ziemia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/tajemnica-bozego-narodzenia/nawet-gdyby-ziemia",
      "text": "Nawet gdyby Ziemia miała wielkość ziarnka grochu, byłaby równie wielką zagadką. A skąd się wzięło ziarnko grochu? Ono również musiało być dziełem Boga. Albowiem stworzenie grochu nie jest bynajmniej prostsze niż stworzenie Układu Słonecznego. Nie sądzę, by wymagało mniej wysiłku, powiedziałbym, że wręcz przeciwnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jostein Gaarder",
        "slug": "jostein-gaarder",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder"
      },
      "book": {
        "title": "Tajemnica Bożego Narodzenia",
        "slug": "tajemnica-bozego-narodzenia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/tajemnica-bozego-narodzenia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "tajemnica",
          "slug": "tajemnica",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tajemnica"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jostein_Gaarder#Tajemnica_Bo%C5%BCego_Narodzenia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:09"
    },
    {
      "id": "bbeffdc7-1ada-44f8-aeae-11bd48366325",
      "slug": "gdyby-woly-konie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/swiat-zofii/gdyby-woly-konie",
      "text": "Gdyby woły, konie i lwy miały ręce i mogły nimi malować, to konie malowałyby obrazy bogów podobne do koni, a woły podobne do wołów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jostein Gaarder",
        "slug": "jostein-gaarder",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder"
      },
      "book": {
        "title": "Świat Zofii",
        "slug": "swiat-zofii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/swiat-zofii"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "antropocentryzm",
          "slug": "antropocentryzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/antropocentryzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jostein_Gaarder#%C5%9Awiat_Zofii",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:08"
    },
    {
      "id": "f193f088-54bf-4e41-b666-96eb0b406705",
      "slug": "jesli-istnieje-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/maja/jesli-istnieje-bog",
      "text": "Jeśli istnieje Bóg, to jest on nie tylko mistrzem w zostawianiu śladów po sobie. Jest przede wszystkim arcymistrzem w ukrywaniu się. A świat nie puszcza pary z ust, o, nie. W przestrzeni niebieskiej wciąż trzyma się język za zębami. Niewiele się plotkuje wśród gwiazd. Ale wciąż nikt nie zapomniał o Wielkim Wybuchu. Od tamtej pory nieprzerwanie panuje milczenie i wszystko, co istnieje, oddala się od siebie. Wciąż można natknąć się na jakiś księżyc albo na kometę. Nie oczekujcie jedynie na życzliwe okrzyki. W niebie nie drukują wizytówek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jostein Gaarder",
        "slug": "jostein-gaarder",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder"
      },
      "book": {
        "title": "Maja",
        "slug": "maja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/maja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        },
        {
          "name": "milczenie Boga",
          "slug": "milczenie-boga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie-boga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jostein_Gaarder#Manifest",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:07"
    },
    {
      "id": "b559d0c5-96dd-407d-a7e3-69e988a9a2cf",
      "slug": "nic-dziwnego-ze-stworca",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/maja/nic-dziwnego-ze-stworca",
      "text": "Nic dziwnego, że Stwórca podobno odskoczył o krok czy dwa w tył, gdy tylko ulepił człowieka z prochu Ziemi i tchnął w jego nozdrza życie, wskutek czego ów człowiek stał się żywą istotą. Najbardziej zaskakujący w tym wydarzeniu był brak zdumienia u Adama.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jostein Gaarder",
        "slug": "jostein-gaarder",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder"
      },
      "book": {
        "title": "Maja",
        "slug": "maja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jostein-gaarder/maja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zdumienie",
          "slug": "zdumienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zdumienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jostein_Gaarder#Manifest",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:07"
    },
    {
      "id": "623d520c-2fa9-4afe-bdfd-92b07fb5e5c4",
      "slug": "raz-na-czas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henry-miller/zwrotnik-koziorozca/raz-na-czas",
      "text": "Raz na czas któryś z moich znajomych się nawracał – aż mi się chciało rzygać. Bóg nie był mi potrzebny bardziej niż ja Jemu, a jeżeli w ogóle istnieje, jak sobie często mówiłem, spotkam się z Nim na chłodno i splunę Mu w twarz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Henry Miller",
        "slug": "henry-miller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henry-miller"
      },
      "book": {
        "title": "Zwrotnik Koziorożca",
        "slug": "zwrotnik-koziorozca",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henry-miller/zwrotnik-koziorozca"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Henry_Miller#Zwrotnik_Kozioro%C5%BCca",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:51:05"
    },
    {
      "id": "899f938e-c174-4675-8f1b-310bff315d25",
      "slug": "idea-boga-idea",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/rozmowa-w-katedrze/idea-boga-idea",
      "text": "Idea Boga, idea „czystego ducha”, twórcy świata, nie ma uzasadnienia, twierdzi Politzer, Bóg poza przestrzenią i czasem to coś, co nie może istnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmowa w „Katedrze”",
        "slug": "rozmowa-w-katedrze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/rozmowa-w-katedrze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Rozmowa_w_Katedrze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:58"
    },
    {
      "id": "61105fc6-5d2f-46d0-aaf9-1142886e57ae",
      "slug": "mozliwe-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/pochwala-macochy/mozliwe-ze-bog",
      "text": "Możliwe, że Bóg istnieje, ale w obecnych czasach, po tym wszystkim co nas spotkało, czy ma to jakiekolwiek znaczenie? Że świat mógłby być lepszy? Tak, prawdopodobnie, ale po co Go o to pytać? Przeżyłem i mimo pozorów stanowię cząstkę ludzkiej rasy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Pochwała macochy",
        "slug": "pochwala-macochy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/pochwala-macochy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        },
        {
          "name": "przetrwanie",
          "slug": "przetrwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przetrwanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mario_Vargas_Llosa#Pochwa%C5%82a_macochy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:56"
    },
    {
      "id": "d3ab4349-8a16-42e4-89c1-59b1e967994e",
      "slug": "westchnal-bo-podejrzewal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla/westchnal-bo-podejrzewal",
      "text": "Westchnął, bo podejrzewał, że ten, do którego się zwraca, jeżeli w ogóle istnieje, musi obserwować go z rozbawieniem ze swojej ciemnoniebieskiej głębi, na której pojawiły się pierwsze gwiazdy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Święto Kozła",
        "slug": "swieto-kozla",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%9Awi%C4%99to_koz%C5%82a#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:55"
    },
    {
      "id": "b9de1801-6b03-4c17-af06-2e4ee4765972",
      "slug": "systematyczne-powtarzanie-obrzedow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla/systematyczne-powtarzanie-obrzedow",
      "text": "Systematyczne powtarzanie obrzędów religijnych tworzy istotę rzeczy, wypełnia chwilową pustkę obecnością Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Święto Kozła",
        "slug": "swieto-kozla",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/swieto-kozla"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "rytuały",
          "slug": "rytualy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rytualy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%9Awi%C4%99to_koz%C5%82a#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:55"
    },
    {
      "id": "59d935bf-46ea-43cf-b40a-3229440ea8c0",
      "slug": "sciezki-boga-sa-nieprzeniknione",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/sciezki-boga-sa-nieprzeniknione",
      "text": "Ścieżki Boga są nieprzeniknione dla nas, biednych grzeszników. (…) Najważniejsze to nie popadać w desperację. Nie tracić wiary.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "rozpacz",
          "slug": "rozpacz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozpacz"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#%C5%9A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:54"
    },
    {
      "id": "16373bef-6f54-4f7e-b8cb-c1c042bdc8ca",
      "slug": "to-musi-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/to-musi-byc",
      "text": "To musi być jeden z podstępów Pana Boga (…) Czy to nie coś więcej niż czysty przypadek? Może jedna z tych pułapek, jakie zastawia na nas niekiedy Bóg, by przypomnieć, że stale jest z nami i że nie powinniśmy tracić nadziei?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nadzieja",
          "slug": "nadzieja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nadzieja"
        },
        {
          "name": "przypadek",
          "slug": "przypadek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przypadek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:54"
    },
    {
      "id": "a6a29b5b-01fc-44cd-b8ac-c3d85cbfe4bf",
      "slug": "czy-bog-w-momencie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/czy-bog-w-momencie",
      "text": "Czy Bóg, w momencie bilansu, podliczy wszystkie plusy i minusy?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:53"
    },
    {
      "id": "7249f858-d9dc-4d28-838f-b9f8350e0d85",
      "slug": "jak-wiemy-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/jak-wiemy-czlowiek",
      "text": "Jak wiemy człowiek proponuje, Pan Bóg decyduje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przysłowia",
          "slug": "przyslowia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyslowia"
        },
        {
          "name": "plany",
          "slug": "plany",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/plany"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:53"
    },
    {
      "id": "6a8fe888-bde7-4383-8e2a-e011587b397d",
      "slug": "idea-boga-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta/idea-boga-nie",
      "text": "Idea Boga nie mieści się w ograniczonym umyśle ludzkim. Należało popychać ją łyżką do butów, bo zawsze wystaje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Vargas Llosa",
        "slug": "mario-vargas-llosa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa"
      },
      "book": {
        "title": "Marzenie Celta",
        "slug": "marzenie-celta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-vargas-llosa/marzenie-celta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marzenie_Celta#I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:53"
    },
    {
      "id": "eac8ab0e-9ad4-4c1a-ab47-e489c3a9016d",
      "slug": "bog-widzi-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer/sztukmistrz-z-lublina/bog-widzi-wszystko",
      "text": "Bóg widzi wszystko. Stale są tu z nami dusze zmarłych i patrzą na postępki swoich bliskich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isaac Bashevis Singer",
        "slug": "isaac-bashevis-singer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer"
      },
      "book": {
        "title": "Sztukmistrz z Lublina",
        "slug": "sztukmistrz-z-lublina",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer/sztukmistrz-z-lublina"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "pamięć o zmarłych",
          "slug": "pamiec-o-zmarlych",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec-o-zmarlych"
        },
        {
          "name": "życie po śmierci",
          "slug": "zycie-po-smierci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie-po-smierci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sztukmistrz_z_Lublina",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:45"
    },
    {
      "id": "ca56e6af-901a-46a3-92f4-075fa40f02bb",
      "slug": "wszelka-herezja-opierala",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer/sztukmistrz-z-lublina/wszelka-herezja-opierala",
      "text": "Wszelka herezja opierała się na założeniu, że człowiek jest mądry, a Bóg głupi; że człowiek jest dobry, a Bóg zły; że człowiek jest istotą żywą, a Stwórca jest martwy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isaac Bashevis Singer",
        "slug": "isaac-bashevis-singer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer"
      },
      "book": {
        "title": "Sztukmistrz z Lublina",
        "slug": "sztukmistrz-z-lublina",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer/sztukmistrz-z-lublina"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Sztukmistrz_z_Lublina",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:45"
    },
    {
      "id": "aa2842e2-5d8b-4a6f-8eb5-7cd4d5aab00b",
      "slug": "jak-dlugo-zyje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer/sztukmistrz-z-lublina/jak-dlugo-zyje",
      "text": "Jak długo żyje Bóg, tak długo żyje wszystko.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Isaac Bashevis Singer",
        "slug": "isaac-bashevis-singer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer"
      },
      "book": {
        "title": "Sztukmistrz z Lublina",
        "slug": "sztukmistrz-z-lublina",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/isaac-bashevis-singer/sztukmistrz-z-lublina"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "istnienie",
          "slug": "istnienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/istnienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Isaac_Bashevis_Singer#Sztukmistrz_z_Lublina",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:45"
    },
    {
      "id": "cc5c1d0a-26f5-44a9-8b18-9cb13c71c0a5",
      "slug": "co-ma-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem/co-ma-sie",
      "text": "Co ma się stać z woli boga, tego nie może odwrócić człowiek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ryszard Kapuściński",
        "slug": "ryszard-kapuscinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski"
      },
      "book": {
        "title": "Podróże z Herodotem",
        "slug": "podroze-z-herodotem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ryszard-kapuscinski/podroze-z-herodotem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Podr%C3%B3%C5%BCe_z_Herodotem#C",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:43"
    },
    {
      "id": "4b1c7a3b-e978-4a39-bc4d-b9f6758b15eb",
      "slug": "lezelismy-na-plecach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jack-kerouac/w-drodze/lezelismy-na-plecach",
      "text": "Leżeliśmy na plecach wpatrzeni w sufit i zastanawialiśmy się, co też Bóg najlepszego zrobił, kiedy sprawił, że życie jest takie smutne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jack Kerouac",
        "slug": "jack-kerouac",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jack-kerouac"
      },
      "book": {
        "title": "W drodze",
        "slug": "w-drodze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jack-kerouac/w-drodze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "smutek",
          "slug": "smutek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smutek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jack_Kerouac#W_drodze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:37"
    },
    {
      "id": "cd2d2deb-3356-4670-bcaa-76ec71d76b7b",
      "slug": "coz-warte-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/agnieszka-osiecka/zywa-reklama/coz-warte-jest",
      "text": "Cóż warte jest życie w barłogu, Gdy ciało uwiera i kiśnie, Czy na coś by przydał się Bogu Ktoś taki, kto nawet nie piśnie?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Agnieszka Osiecka",
        "slug": "agnieszka-osiecka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/agnieszka-osiecka"
      },
      "book": {
        "title": "Żywa reklama",
        "slug": "zywa-reklama",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/agnieszka-osiecka/zywa-reklama"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 135,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Agnieszka_Osiecka#%C5%BBywa_reklama_(1985)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:27"
    },
    {
      "id": "34207a7a-f3e1-4de7-9548-0dafdb310c25",
      "slug": "nigdy-nie-moglem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-greene/koniec-romansu/nigdy-nie-moglem",
      "text": "Nigdy nie mogłem pojąć, dlaczego ludzie przełykający olbrzymie nieprawdopodobieństwo osobowego Boga, kręcą nosem ma osobowego diabła. Jeśli jest Bóg, który posłuj się nami i z takiego surowca, jakim jesteśmy, robi wierzących, diabeł też może mieć swoje ambicje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Graham Greene",
        "slug": "graham-greene",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-greene"
      },
      "book": {
        "title": "Koniec romansu",
        "slug": "koniec-romansu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/graham-greene/koniec-romansu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "szatan",
          "slug": "szatan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szatan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Graham_Greene#Koniec_romansu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:24"
    },
    {
      "id": "4c9f6319-cfbc-44cb-9dfd-6d8bc345ab93",
      "slug": "caly-swiat-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/wielki-marsz/caly-swiat-jest",
      "text": "Cały świat jest Bogiem.(...) Maszerujemy po Panu, a tam pod lasem muchy łażą po Panu, zaiste muchy też są Panem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Wielki Marsz",
        "slug": "wielki-marsz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/wielki-marsz"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wielki_marsz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:22"
    },
    {
      "id": "a3633202-5158-4091-bf60-cbeb351d4fad",
      "slug": "bog-wsciekl-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/szkieletowa-zaloga/bog-wsciekl-sie",
      "text": "Bóg wściekł się na Kaina, ponieważ Kainowi wydawało się, że Bóg jest wegetarianinem. Jego brat był lepiej zorientowany. Bóg stworzył świat na swój obraz i podobieństwo, więc jeśli ty nie jesz świata, świat je ciebie. Więc Kain zapytał brata: Czemuś mi nic nie powiedział?. A na to braciszek: Czemuś nie słuchał?. Wtedy Kain rzekł: Dobra, teraz posłucham. Po czym załatwił swojego braciszka i mówi: Hej, Boże. Chcesz mięska?! To masz częstuj się! Wolisz gulasz czy żeberka, a może abelburgery?A wtedy Bóg powiedział mu, żeby spadał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Szkieletowa załoga",
        "slug": "szkieletowa-zaloga",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/szkieletowa-zaloga"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Szkieletowa_za%C5%82oga#Bunt_Kaina",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:21"
    },
    {
      "id": "ef8a3d14-b7f8-46ce-82b0-188c5b1d9933",
      "slug": "czy-widzialem-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/reka-mistrza/czy-widzialem-sie",
      "text": "Czy widziałem się jeszcze kiedyś za kierownicą? Nie za bardzo. Ale, rzecz jasna, Bóg uwielbia niespodzianki. Tak mawia Wireman.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Ręka mistrza",
        "slug": "reka-mistrza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/reka-mistrza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "niespodzianki",
          "slug": "niespodzianki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niespodzianki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/R%C4%99ka_mistrza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:19"
    },
    {
      "id": "dab27414-3e89-405e-9b81-90026a4c2a30",
      "slug": "bog-okazal-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pod-kopula/bog-okazal-sie",
      "text": "Bóg okazał się bandą małych łobuzów grających na międzygwiezdnym Xboksie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Pod kopułą",
        "slug": "pod-kopula",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pod-kopula"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 891,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pod_kopu%C5%82%C4%85",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:19"
    },
    {
      "id": "3fdb1f92-f8da-4eaa-83df-72acdc0c1b1f",
      "slug": "bog-karze-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/reka-mistrza/bog-karze-nas",
      "text": "Bóg karze nas za brak wyobraźni.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Ręka mistrza",
        "slug": "reka-mistrza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/reka-mistrza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wyobraźnia",
          "slug": "wyobraznia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyobraznia"
        },
        {
          "name": "kara",
          "slug": "kara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/R%C4%99ka_mistrza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:19"
    },
    {
      "id": "0ee6e561-8eb5-40b8-991e-1202edac6529",
      "slug": "bog-nie-znosi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/reka-mistrza/bog-nie-znosi",
      "text": "Bóg nie znosi tchórzy, jak mawia Wireman. Między innymi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Ręka mistrza",
        "slug": "reka-mistrza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/reka-mistrza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "tchórzostwo",
          "slug": "tchorzostwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tchorzostwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/R%C4%99ka_mistrza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:19"
    },
    {
      "id": "3430ee0b-6c65-4eff-b41b-c822a7a8912a",
      "slug": "bog-pomaga-tym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/desperacja/bog-pomaga-tym",
      "text": "Bóg pomaga tym, którzy sami potrafią sobie poradzić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Desperacja",
        "slug": "desperacja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/desperacja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "niezależność",
          "slug": "niezaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
        },
        {
          "name": "pomoc",
          "slug": "pomoc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pomoc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Desperacja",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:15"
    },
    {
      "id": "0dceb6bf-4101-4ffa-89f1-b835c727764e",
      "slug": "bog-jest-okrutny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/desperacja/bog-jest-okrutny",
      "text": "Bóg jest okrutny. Czasem pozwala nam żyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Desperacja",
        "slug": "desperacja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/desperacja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "okrucieństwo",
          "slug": "okrucienstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/okrucienstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Desperacja",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:15"
    },
    {
      "id": "5b03e3d7-484a-4a9f-b7e6-dfceb7dbff5e",
      "slug": "bog-mowi-bierz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/desperacja/bog-mowi-bierz",
      "text": "Bóg mówi, bierz, co chcesz… i płać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Desperacja",
        "slug": "desperacja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/desperacja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stephen_King#Desperacja",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:14"
    },
    {
      "id": "5e61097b-16a6-4b33-b36c-95b0bfa4e582",
      "slug": "po-prostu-w-zaklopotanie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/szarancza/po-prostu-w-zaklopotanie",
      "text": "Po prostu w zakłopotanie wprawia mnie zarówno myśl, że Bóg istnieje, jak myśl, że Bóg nie istnieje. W takim razie wolę o tym nie myśleć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriel García Márquez",
        "slug": "gabriel-garcia-marquez",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez"
      },
      "book": {
        "title": "Szarańcza",
        "slug": "szarancza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/szarancza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Gabriel_Garc%C3%ADa_M%C3%A1rquez#Szara%C5%84cza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:50:12"
    },
    {
      "id": "39b0c531-a252-4c8f-9062-c6ce421b70f0",
      "slug": "zlym-bog-dopuszcza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-ignacy-kraszewski/maslaw/zlym-bog-dopuszcza",
      "text": "Złym Bóg dopuszcza godzinę zwycięstwa, ale im panowania nie daje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Józef Ignacy Kraszewski",
        "slug": "jozef-ignacy-kraszewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-ignacy-kraszewski"
      },
      "book": {
        "title": "Masław",
        "slug": "maslaw",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jozef-ignacy-kraszewski/maslaw"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/J%C3%B3zef_Ignacy_Kraszewski#Mas%C5%82aw._Powie%C5%9B%C4%87_z_XI_wieku",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:57"
    },
    {
      "id": "cdc25cf6-85d0-4d4c-a4cb-76039e40c55e",
      "slug": "a-ja-skad",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie/a-ja-skad",
      "text": "A ja, skąd wiem, co tobie twój Bóg każe zrobić. Pókiś ty sam od siebie zależał, ja wiedziałem, czego się od ciebie spodziewać, ale od czasu, jak u ciebie Bóg pojawił się, ja już nic wiedzieć nie mogę. Skąd ja wiem, co temu twojemu Bogu do głowy przyjdzie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Brzozowski",
        "slug": "stanislaw-brzozowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski"
      },
      "book": {
        "title": "Płomienie",
        "slug": "plomienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Brzozowski#P%C5%82omienie_(1908)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:52"
    },
    {
      "id": "523d0915-09d3-4c23-a062-9132dcb625c6",
      "slug": "nie-duchem-lecz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie/nie-duchem-lecz",
      "text": "Nie duchem, lecz człowiekiem stworzył cię Bóg: nie myślą, ale ciałem masz kołatać w jego pierś. Mówić trzeba mową, którą zna i której słucha on, co myśli słońcem, ziemią, wszystkim, co jest. Ziemia jest większym duchem niż myśl nasza. Gwiazdy, słońca, to wszystko duchowie, i ciało nasze jest duch. Praca jest zaślubinami duchów. Człowiek nie pracujący obcym jest Bogu, chociażby się modlił i pościł. Myśl nie przeparta przez ciało, nie znana ciału, nie jest myślą. Snem jest i sennym rojeniem. (…) Człowiek musi sam dźwignąć siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Brzozowski",
        "slug": "stanislaw-brzozowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski"
      },
      "book": {
        "title": "Płomienie",
        "slug": "plomienie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-brzozowski/plomienie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "praca",
          "slug": "praca",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/praca"
        },
        {
          "name": "ciało",
          "slug": "cialo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cialo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Brzozowski#P%C5%82omienie_(1908)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:52"
    },
    {
      "id": "16fee23a-a738-4f33-b02e-1da9ab26c8cd",
      "slug": "bog-zapomnial-o-ludziach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/cudzoziemka/bog-zapomnial-o-ludziach",
      "text": "Bóg zapomniał o ludziach, a ludzie o Bogu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Kuncewiczowa",
        "slug": "maria-kuncewiczowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa"
      },
      "book": {
        "title": "Cudzoziemka",
        "slug": "cudzoziemka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/cudzoziemka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Kuncewiczowa#Cudzoziemka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:48"
    },
    {
      "id": "0797d216-e616-4e39-916a-e0ef4b5e885e",
      "slug": "natomiast-w-natloku",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/cudzoziemka/natomiast-w-natloku",
      "text": "Natomiast w natłoku spraw ludzkich Bóg wyglądał mizernie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Kuncewiczowa",
        "slug": "maria-kuncewiczowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa"
      },
      "book": {
        "title": "Cudzoziemka",
        "slug": "cudzoziemka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-kuncewiczowa/cudzoziemka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "codzienność",
          "slug": "codziennosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/codziennosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Cudzoziemka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:48"
    },
    {
      "id": "852bca1b-c9be-4bdb-be3b-4818b58341f4",
      "slug": "wszystko-dzieje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart/wszystko-dzieje-sie",
      "text": "Wszystko dzieje się z woli bożej i często zadaję sobie pytanie, czy Bóg celowo nie daje ludziom do zrozumienia, że człowiek nie może bezkarnie zasiąść na Jego tronie i że najsprawiedliwszy nawet układ stosunków świeckich bez Jego udziału musi zwyrodnieć i upaść.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Żart",
        "slug": "zart",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%BBart_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:46"
    },
    {
      "id": "7d5aadbf-4290-4677-b05e-7bfe730574e4",
      "slug": "wszystko-co-na-tej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart/wszystko-co-na-tej",
      "text": "Wszystko, co na tej ziemi należy do Boga, może należeć do diabła.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Żart",
        "slug": "zart",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szatan",
          "slug": "szatan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szatan"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%BBart_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:46"
    },
    {
      "id": "9d22bbe2-814a-430f-a435-08e6b89c4b24",
      "slug": "albowiem-ludzie-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart/albowiem-ludzie-nie",
      "text": "Albowiem ludzie nie potrafią sami przebaczyć, nie jest to nawet w ich mocy. Nie mają władzy, by zniweczyć grzech, który się stał. To nie jest w mocy samego człowieka. Unieważnić grzech, unicestwić, wymazać z czasu, uczynić zatem coś niczym – to rzecz tajemnicza i nadprzyrodzona. Tylko Bóg, ponieważ wymyka się ziemskim prawom, ponieważ jest wolny, ponieważ potrafi czynić cuda, może zmyć grzech, może zamienić go w nic, może go odpuścić. Człowiek człowiekowi może przebaczyć tylko dlatego, że ma oparcie w przebaczeniu boskim.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Żart",
        "slug": "zart",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/zart"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przebaczenie",
          "slug": "przebaczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przebaczenie"
        },
        {
          "name": "grzech",
          "slug": "grzech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/grzech"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/%C5%BBart_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:45"
    },
    {
      "id": "e9b85518-7aa1-458d-b404-d04b2f86c9f4",
      "slug": "albo-albo-albo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/nieznosna-lekkosc-bytu/albo-albo-albo",
      "text": "Albo – albo: albo człowiek jest stworzony na podobieństwo Boże i wówczas Bóg ma kiszki, albo Bóg nie ma kiszek i człowiek nie jest do niego podobny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Nieznośna lekkość bytu",
        "slug": "nieznosna-lekkosc-bytu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/nieznosna-lekkosc-bytu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "czarny humor",
          "slug": "czarny-humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czarny-humor"
        },
        {
          "name": "ciało",
          "slug": "cialo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cialo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Niezno%C5%9Bna_lekko%C5%9B%C4%87_bytu#Cz%C4%99%C5%9B%C4%87_VI_%E2%80%93_Wielki_Marsz",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:43"
    },
    {
      "id": "53fd90b4-5c83-4544-a1f0-1f96a89b8566",
      "slug": "nie-ma-zadnej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/nieznosna-lekkosc-bytu/nie-ma-zadnej",
      "text": "Nie ma żadnej pewności, że Bóg rzeczywiście dał ludziom władzę nad innymi stworzeniami. Raczej się wydaje, że człowiek sam wymyślił Boga, aby uczynić z władzy nad koniem czy krową, którą sobie uzurpował, rzecz świętą. Tak, prawo do zabicia jelenia czy krowy jest jedyną rzeczą, co do której ludzkość jest zgodna, nawet podczas najkrwawszych wojen.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Milan Kundera",
        "slug": "milan-kundera",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera"
      },
      "book": {
        "title": "Nieznośna lekkość bytu",
        "slug": "nieznosna-lekkosc-bytu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/milan-kundera/nieznosna-lekkosc-bytu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "zwierzęta",
          "slug": "zwierzeta",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zwierzeta"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Niezno%C5%9Bna_lekko%C5%9B%C4%87_bytu#Cz%C4%99%C5%9B%C4%87_VII_%E2%80%93_U%C5%9Bmiech_Karenina",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:43"
    },
    {
      "id": "83b1bf3d-d54e-4591-a5ec-3425ce9e1e02",
      "slug": "to-przerwanie-bariery",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/rytm-zycia/to-przerwanie-bariery",
      "text": "To przerwanie bariery między światem wewnętrznym a zewnętrznym, między rzeczywistością a nierzeczywistością prowadzi jakby do „eksplozji” dotychczasowej osobowości; zmienia się ona w chaotyczny kosmos, w którym miesza się podmiot z przedmiotem i rzeczywiste z nierzeczywistym. Możliwe, że właśnie ta „eksplozja” osobowości może być subiektywnie odczuta jako przemiana w Boga. W wielu religiach, jak się zdaje, w pojęciu Boga nie mieszczą się czysto ludzkie, ostre granice między subiektywnym a obiektywnym i między rzeczywistością a nierzeczywistością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Kępiński",
        "slug": "antoni-kepinski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski"
      },
      "book": {
        "title": "Rytm życia",
        "slug": "rytm-zycia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-kepinski/rytm-zycia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 214,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "schizofrenia",
          "slug": "schizofrenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/schizofrenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_K%C4%99pi%C5%84ski#Rytm_%C5%BCycia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:36"
    },
    {
      "id": "37f02658-e607-4425-82db-4940b5d5d282",
      "slug": "kobieta-wzrasta-w-przekonaniu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/simone-de-beauvoir/druga-plec/kobieta-wzrasta-w-przekonaniu",
      "text": "Kobieta wzrasta w przekonaniu, że miłość jest jej najwyższym powołaniem; kochając mężczyznę, szuka w nim Boga; jeżeli zaś warunki nie sprzyjają miłości ziemskiej, jeżeli jest zawiedziona lub zbyt wymagająca – wówczas jej wybór pada na Boga, w nim będzie wielbić boskość.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Simone de Beauvoir",
        "slug": "simone-de-beauvoir",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/simone-de-beauvoir"
      },
      "book": {
        "title": "Druga płeć",
        "slug": "druga-plec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/simone-de-beauvoir/druga-plec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Druga_p%C5%82e%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:35"
    },
    {
      "id": "f7277b87-9822-48c8-8dfb-465e46e87fc2",
      "slug": "a-teraz-przebaczenie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/margaret-atwood/opowiesc-podrecznej/a-teraz-przebaczenie",
      "text": "A teraz przebaczenie. Nie trudź się przebaczaniem mi właśnie w tej chwili. Są rzeczy ważniejsze. Na przykład: czuwaj nad bezpieczeństwem innych, o ile są bezpieczni. Niech zbyt wiele nie cierpią. Jeśli mają umrzeć, spraw, aby stało się to szybko. Mógłbyś im nawet zapewnić niebo. Do tego nam jesteś potrzebny, piekło zapewniamy sobie sami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Margaret Atwood",
        "slug": "margaret-atwood",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/margaret-atwood"
      },
      "book": {
        "title": "Opowieść podręcznej",
        "slug": "opowiesc-podrecznej",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/margaret-atwood/opowiesc-podrecznej"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 233,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "piekło",
          "slug": "pieklo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieklo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Margaret_Atwood#Opowie%C5%9B%C4%87_Podr%C4%99cznej_(1985)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:33"
    },
    {
      "id": "414a3757-0e52-497d-b332-f8535cda60f1",
      "slug": "bo-nie-ludzkie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ivo-andric/most-na-drinie/bo-nie-ludzkie",
      "text": "Bo nie ludzkie pragnienia rządzą i kierują sprawami całego świata. Pragnienie jest jak wiatr, przenosi pył z miejsca na miejsce, przesłania nim niekiedy cały widok, ale ostatecznie uspokaja oblicze świata. Trwałe dzieła na ziemi powstają z woli Bożej, a człowiek jest tylko ślepym i pokornym narzędziem. Dzieło, które rodzi się z pragnienia człowieka albo nie doczeka się realizacji, albo nie jest trwałe, w każdym razie nie jest dobre. Te wszystkie wybujałe dążenia i zuchwałe słowa rzucane pod nocnym niebem na kapii zasadniczo nic nie zmienią, przeminą ponad wielką i niewzruszoną rzeczywistością świata i znikną tam, gdzie uspokajają się wszelkie tęsknoty i burze. A prawdziwie wielcy ludzie, jak i wielkie budowle, pojawiają się i będą pojawiać tam, gdzie Opatrzność Boska wyznaczyła im miejsce, niezależnie od jałowych przemijających pragnień i pychy ludzkiej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ivo Andric",
        "slug": "ivo-andric",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ivo-andric"
      },
      "book": {
        "title": "Most na Drinie",
        "slug": "most-na-drinie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ivo-andric/most-na-drinie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "pragnienia",
          "slug": "pragnienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pragnienia"
        },
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Most_na_Drinie#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:28"
    },
    {
      "id": "0a8f1b12-cf95-4184-9a6a-6340f8ed3dc8",
      "slug": "wedlug-mnie-chrzescijanstwo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henri-frederic-amiel/dziennik-intymny/wedlug-mnie-chrzescijanstwo",
      "text": "Według mnie chrześcijaństwo jest przede wszystkim religią, a religia nie jest bynajmniej metodą; jest ona życiem i to życiem wyższym, nadprzyrodzonym, mistycznym w swym pochodzeniu, praktycznym w swych owocach. Jest ona obcowaniem z Bogiem, entuzjazmem głębokim i spokojnym, miłością promieniejącą, siłą, która tworzy, szczęśliwością, która się wciąż rozwija, jednym słowem, religia to stan duszy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Henri Frédéric Amiel",
        "slug": "henri-frederic-amiel",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henri-frederic-amiel"
      },
      "book": {
        "title": "Dziennik intymny",
        "slug": "dziennik-intymny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henri-frederic-amiel/dziennik-intymny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "chrześcijaństwo",
          "slug": "chrzescijanstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chrzescijanstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Henri_Fr%C3%A9d%C3%A9ric_Amiel#Dziennik_intymny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:27"
    },
    {
      "id": "256527f7-3c35-4b4a-992a-751d2ac6e35f",
      "slug": "zaden-bog-na-swiecie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda/zaden-bog-na-swiecie",
      "text": "Żaden Bóg na świecie nie może cofnąć czynów, które się stały i zmienić ich w niebyłe. Jest to granica wszechmocy bożej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoni Lange",
        "slug": "antoni-lange",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange"
      },
      "book": {
        "title": "Miranda",
        "slug": "miranda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoni-lange/miranda"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoni_Lange#Miranda_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:26"
    },
    {
      "id": "161ad1de-1b6f-45a0-855e-ec38b900b5fe",
      "slug": "ludzie-wierza-w-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-haddon/dziwny-przypadek-psa-nocna-pora/ludzie-wierza-w-boga",
      "text": "Ludzie wierzą w Boga, bo świat jest bardzo skomplikowany i uważają, że coś tak skomplikowanego jak fruwająca wiewiórka, ludzkie oko czy mózg nie mogło powstać przypadkiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mark Haddon",
        "slug": "mark-haddon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-haddon"
      },
      "book": {
        "title": "Dziwny przypadek psa nocną porą",
        "slug": "dziwny-przypadek-psa-nocna-pora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-haddon/dziwny-przypadek-psa-nocna-pora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dziwny_przypadek_psa_nocn%C4%85_por%C4%85",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:18"
    },
    {
      "id": "f505e80a-24cc-4062-8c5c-a4ba6ec4f5e8",
      "slug": "zatem-gdyby-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/zatem-gdyby-bog",
      "text": "Zatem gdyby Bóg istniał, nie byłoby w świecie widocznego zła, a przecież zło istnieje. Dlatego też nie istnieje Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 42,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "f1d1a440-bc9e-42ef-b25d-4e3f36a80647",
      "slug": "najsluszniej-jest-definiowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/najsluszniej-jest-definiowac",
      "text": "Najsłuszniej jest definiować człowieka jako pewien kaprys intelektualny powstały na wieki w boskim umyśle.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 22,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "c5ecadec-e68b-4ce7-9049-008081dda40a",
      "slug": "niczego-nie-mozna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/niczego-nie-mozna",
      "text": "Niczego nie można orzec o Bogu w sposób kategoryczny i dosłowny. Dosłownie bowiem Bóg nie istnieje, jako, że przekracza granice istnienia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 129,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "bdc3beaf-8147-4a36-9301-cea2201ddf0e",
      "slug": "dlatego-tez-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/dlatego-tez-bog",
      "text": "Dlatego też Bóg pojmowany nie jako On sam, lecz jako przyczyna wszechrzeczy ma trzy aspekty: jest, jest mądry, jest żywy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 113,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "7eee4544-6bdf-4423-a72f-9eb666af7451",
      "slug": "wiecznosc-jest-pewna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/wiecznosc-jest-pewna",
      "text": "Wieczność jest pewną miarą. Jednakże być mierzonym nie jest sprawą Boga, Dlatego nie jest jego sprawą być wiecznym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 30,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wieczność",
          "slug": "wiecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiecznosc"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "79685f3e-bb25-482c-b3b0-85317f1948c1",
      "slug": "bog-nie-zna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/bog-nie-zna",
      "text": "Bóg nie zna rzeczy dlatego, że istnieją. Rzeczy istnieją dlatego, że On je zna, a Jego wiedza o nich jest ich esencją.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 99,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "736687da-af14-446a-a949-cb61c5c715f7",
      "slug": "boza-wiedza-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/boza-wiedza-jest",
      "text": "Boża wiedza jest ponad czasem – zawiera się w prostocie Jego obecności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 187,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "3a395823-4b43-4129-a71d-e974ff7cd373",
      "slug": "w-biblii-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/valis/w-biblii-jest",
      "text": "– W Biblii jest coś o spadających wróblach – powiedział Kevin. – O tym, że On ma na nie oko. To jest właśnie całe nieszczęście z Bogiem, że On ma tylko jedno oko.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Valis",
        "slug": "valis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/valis"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Valis",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "2351eba7-821b-43c0-bbab-cfd815ccff3a",
      "slug": "ty-zawolales-zakrzyknales",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/ty-zawolales-zakrzyknales",
      "text": "Ty zawołałeś, zakrzyknąłeś i przebiłeś się przez moją głuchotę. Ty rozbłysnąłeś, zajaśniałeś i rozproszyłeś moją ślepotę... Ty mnie dotknąłeś i zapragnąłem żarliwie Twojego pokoju.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 240,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "spokój",
          "slug": "spokoj",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spokoj"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "1cc04de8-e94c-42cd-bc76-d1258f87fd09",
      "slug": "istnieje-tylko-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/valis/istnieje-tylko-bog",
      "text": "– Istnieje tylko Bóg – rzekł David – i Jego testament. – Mam nadzieję, że jestem wspomniany w jego testamencie – powiedział Kevin – i że otrzymam więcej niż jednego dolara.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Valis",
        "slug": "valis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/valis"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Kindred_Dick#Valis_(1978)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "07319082-1d4b-4d59-9520-fb033351004a",
      "slug": "w-przypadku-naszych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/valis/w-przypadku-naszych",
      "text": "W przypadku naszych nieustających dysput teologicznych, wywołanych rzekomym spotkaniem Grubasa z boską siłą, taka dwupiętrowa, samoprzekreślająca się konstrukcja wyglądałaby następująco: Boga nie ma. Zresztą i tak Bóg jest głupi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Valis",
        "slug": "valis",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/valis"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Valis",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "02e5f277-f3b6-4fc1-88b5-b6f12d8cca0b",
      "slug": "nie-wiemy-czym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara/nie-wiemy-czym",
      "text": "Nie wiemy czym jest Bóg... Jest on bowiem nieskończony, a zatem obiektywnie niepoznawalny. sam Bóg także nie wie czym jest, nie jest bowiem niczym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Philip Kindred Dick",
        "slug": "philip-kindred-dick",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick"
      },
      "book": {
        "title": "Wbrew wskazówkom zegara",
        "slug": "wbrew-wskazowkom-zegara",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-kindred-dick/wbrew-wskazowkom-zegara"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wbrew_wskaz%C3%B3wkom_zegara",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:14"
    },
    {
      "id": "b52ef7b8-4aed-47a1-bf4e-b8f83c5d145e",
      "slug": "jesli-bog-stworzyl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/william-gibson/neuromancer/jesli-bog-stworzyl",
      "text": "Jeśli Bóg stworzył coś lepszego, zatrzymał to dla siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "William Gibson",
        "slug": "william-gibson",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/william-gibson"
      },
      "book": {
        "title": "Neuromancer",
        "slug": "neuromancer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/william-gibson/neuromancer"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/William_Gibson#Neuromancer_(1984)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:12"
    },
    {
      "id": "5cc1455a-9072-4a80-b53b-8ba34d655e11",
      "slug": "jest-to-wiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-joyce/ulisses/jest-to-wiek",
      "text": "Jest to wiek utrudzonego kurewstwa, po omacku szukającego swego boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "James Joyce",
        "slug": "james-joyce",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-joyce"
      },
      "book": {
        "title": "Ulisses",
        "slug": "ulisses",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/james-joyce/ulisses"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "cywilizacja",
          "slug": "cywilizacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cywilizacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ulisses_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:10"
    },
    {
      "id": "bb2e9a70-9283-4fe9-a656-bc3d5c066d89",
      "slug": "ludzie-zawsze-lepiej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow/ludzie-zawsze-lepiej",
      "text": "Ludzie zawsze lepiej się czują we własnym towarzystwie niźli bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Na pastwę aniołów",
        "slug": "na-pastwe-aniolow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/na-pastwe-aniolow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_pastw%C4%99_anio%C5%82%C3%B3w#L",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:03"
    },
    {
      "id": "2a12269d-9a3e-4fb9-bf34-7788e4ca70c7",
      "slug": "nie-ma-czegos",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/muzeum-psow/nie-ma-czegos",
      "text": "– Nie ma czegoś takiego jak samobójstwo. Naprawdę myślisz, że człowiek ma prawo wyboru, czy chce żyć, czy nie? Nawet nie wiemy, jak dobrze przeżyć życie. Myślisz, że Bóg pozwoliłby nam na podejmowanie decyzji o śmierci? To tak, jakbyś oczekiwał egzaminu końcowego w pierwszym dniu roku szkolnego! – No to jak jest z samobójcami? – Tak samo jak z dzieciakami, które wywołano z lekcji, bo mają pójść do dyrektora: myślą, że wiedzą, w jakiej sprawie, ale nie mają racji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Muzeum Psów",
        "slug": "muzeum-psow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/muzeum-psow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jonathan_Carroll#Muzeum_ps%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:02"
    },
    {
      "id": "63e0530f-40a3-4a3c-a6e2-f2d3aac9f530",
      "slug": "ilekroc-spelnia-sie-twoje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie/ilekroc-spelnia-sie-twoje",
      "text": "Ilekroć spełnia się twoje marzenie, postępujesz jeden krok w stronę Boga. Ale im bliżej jesteś, tym lepiej Go widzisz, i może okazać się, że jest zupełnie inny, niż sobie wyobrażałeś.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko na niebie",
        "slug": "dziecko-na-niebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "marzenia",
          "slug": "marzenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/marzenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dziecko_na_niebie#I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:01"
    },
    {
      "id": "7f48785d-9795-44f3-a305-0b5f685c10cc",
      "slug": "ludzka-wyobraznia-bywa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/szklana-zupa/ludzka-wyobraznia-bywa",
      "text": "Ludzka wyobraźnia bywa chaotyczna, ale zazwyczaj stanowi jedyny dowód na istnienie Boga, jakim dysponuje człowiek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Szklana zupa",
        "slug": "szklana-zupa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/szklana-zupa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wyobraźnia",
          "slug": "wyobraznia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyobraznia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Szklana_zupa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:00"
    },
    {
      "id": "334d38c3-9f0b-43c6-8460-a203730ce19d",
      "slug": "bog-tkwi-w-szczegolach",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/drewniane-morze/bog-tkwi-w-szczegolach",
      "text": "Bóg tkwi w szczegółach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Drewniane morze",
        "slug": "drewniane-morze",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/drewniane-morze"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "uwaga",
          "slug": "uwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/uwaga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jonathan_Carroll#Drewniane_morze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:59"
    },
    {
      "id": "42a45869-1ac7-4ff9-b9a0-1378b5dfe483",
      "slug": "bardzo-trudno-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arturo-perez-reverte/batalista/bardzo-trudno-jest",
      "text": "Bardzo trudno jest się pogodzić z tym (…), że świat nie ma uczuć, że natura jest bezlitosna. Dawniej naukowcy uznawali wszechświat za zagadkę, którą można rozwiązać przy użyciu właściwego kodu, jakby był zapisem hieroglificznym pozostawionym przez Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Arturo Pérez-Reverte",
        "slug": "arturo-perez-reverte",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arturo-perez-reverte"
      },
      "book": {
        "title": "Batalista",
        "slug": "batalista",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/arturo-perez-reverte/batalista"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 103,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Arturo_P%C3%A9rez-Reverte#Batalista",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:49"
    },
    {
      "id": "c4e7d5b2-7192-44b2-8e6c-d020f9b811c7",
      "slug": "dlaczego-stworca-godzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-defoe/przypadki-robinsona-crusoe/dlaczego-stworca-godzi",
      "text": "Dlaczego Stwórca godzi się i zezwala, by człowiek, dzieło rąk boskich, doznawał najcięższych doświadczeń? Dlaczego czyni go samotnym, bezradnym, opuszczonym, odartym z wszelkiej nadziei? Dlaczego – czyniąc tak i zezwalając na to – żąda jeszcze od człowieka miłości? Myślałem nieraz, iż doprawdy nie godzi się nawet dziękować Mu za takie życie...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Daniel Defoe",
        "slug": "daniel-defoe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-defoe"
      },
      "book": {
        "title": "Przypadki Robinsona Crusoe",
        "slug": "przypadki-robinsona-crusoe",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/daniel-defoe/przypadki-robinsona-crusoe"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Przypadki_Robinsona_Crusoe",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:46"
    },
    {
      "id": "9de5eeef-aaec-4294-8de8-a418a5fc57f8",
      "slug": "bog-kryje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neale-donald-walsch/rozmowy-z-bogiem/bog-kryje-sie",
      "text": "Bóg kryje się w śmiechu, i w goryczy, w tym co gorzkie i w tym, co słodkie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neale Donald Walsch",
        "slug": "neale-donald-walsch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neale-donald-walsch"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmowy z Bogiem.",
        "slug": "rozmowy-z-bogiem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neale-donald-walsch/rozmowy-z-bogiem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Neale_Donald_Walsch#Rozmowy_z_Bogiem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:45"
    },
    {
      "id": "6f8ee0df-1e65-4054-b3da-74c482043757",
      "slug": "bog-prosi-tylko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neale-donald-walsch/rozmowy-z-bogiem/bog-prosi-tylko",
      "text": "Bóg prosi tylko, abyś zaliczył siebie do tych, których kochasz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Neale Donald Walsch",
        "slug": "neale-donald-walsch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neale-donald-walsch"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmowy z Bogiem.",
        "slug": "rozmowy-z-bogiem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/neale-donald-walsch/rozmowy-z-bogiem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "samoakceptacja",
          "slug": "samoakceptacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samoakceptacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Neale_Donald_Walsch#Rozmowy_z_Bogiem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:45"
    },
    {
      "id": "951a1af3-1d62-4f5d-9ab1-3803b352def7",
      "slug": "duch-kazdy-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/na-wyzynach/duch-kazdy-jest",
      "text": "Duch każdy jest Boży, jeśli go nie damy zabić materii lub oszukać jurystyce szatana.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Na wyżynach",
        "slug": "na-wyzynach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/na-wyzynach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 280,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "dusza",
          "slug": "dusza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dusza"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Na_wy%C5%BCynach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:44"
    },
    {
      "id": "b9ee4d75-dac4-473c-ad68-0c2be7883af4",
      "slug": "dlaczego-nie-mamy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/kwiat-lotosu/dlaczego-nie-mamy",
      "text": "Dlaczego nie mamy być szczęśliwi? Jest przecie Bóg nad nami i nasze życie widzi. Pod Jego okiem lata te zbiegły i w Jego opiece jesteśmy. Nie da nam zmarnieć, bośmy w sumieniu spokojni i praca tych lat nie pójdzie na marne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Kwiat lotosu",
        "slug": "kwiat-lotosu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/kwiat-lotosu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 76,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Kwiat_lotosu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:42"
    },
    {
      "id": "72731665-738d-4946-b70c-c21ab08ff4df",
      "slug": "nie-byl-pan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/kwiat-lotosu/nie-byl-pan",
      "text": "– Nie był pan nigdy nieszczęśliwy? (…) Wtedy ten Bóg, na pozór straszny i niedościgły, zmienia się w ojca czułego, a ta wiara sroga staje się cichą przystanią od orkanów życia, ratunkiem i ucieczką. Zda się wtedy, że na duszę, jak na ocean wichrem smagany, do głębi wzburzony, kładą się ręce kochające i uciszają czarem, że na rany krwawe i palące spływa gojąca oliwa; a gdy człowiek, jak rozbitek, śmierci czeka, otwierają mu wrota nieznane do innego życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Kwiat lotosu",
        "slug": "kwiat-lotosu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/kwiat-lotosu"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 180,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "pocieszenie",
          "slug": "pocieszenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pocieszenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Kwiat_lotosu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:42"
    },
    {
      "id": "14599372-76af-46fe-ac69-715cde2e8595",
      "slug": "ciezar-rachuje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/klejnot/ciezar-rachuje-sie",
      "text": "Ciężar rachuje się wedle bark. Wiedział Bóg, co pan wytrzyma, i tyle dał.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maria Rodziewiczówna",
        "slug": "maria-rodziewiczowna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna"
      },
      "book": {
        "title": "Klejnot",
        "slug": "klejnot",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maria-rodziewiczowna/klejnot"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 200,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wytrwałość",
          "slug": "wytrwalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wytrwalosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maria_Rodziewicz%C3%B3wna#Klejnot",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:42"
    },
    {
      "id": "09b37fc8-304e-41ac-85bc-cdf025126229",
      "slug": "jestem-jak-najdalszy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/historia-i-fantastyka/jestem-jak-najdalszy",
      "text": "Jestem jak najdalszy od wyobrażenia, że Bóg z szatanem walczą o naszą duszę. Zresztą, co to za walka? Niech ten Bóg, do cholery, wreszcie coś zrobi! niech kopnie tego diabła w dupę! A jeśli brzydzi się gwałtem i wzdraga przed przemocą niech mu choć zasądzi rujnującą grzywnę! Niech go zniszczy podatkami!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Sapkowski",
        "slug": "andrzej-sapkowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski"
      },
      "book": {
        "title": "Historia i fantastyka",
        "slug": "historia-i-fantastyka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-sapkowski/historia-i-fantastyka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 25,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Sapkowski#Historia_i_fantastyka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:36"
    },
    {
      "id": "90745750-6252-42f3-b64c-9b68ae9c5e65",
      "slug": "juz-wiedzial-ze-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski/poczatek/juz-wiedzial-ze-nie",
      "text": "Już wiedział, że nie ma żadnych szans i niebawem będzie musiał umrzeć. Ta świadomość znów zbliżyła go do Boga, bo jeśli Henryczka czekała śmierć, to pozostawał mu już tylko wybór pomiędzy Bogiem i nicością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Szczypiorski",
        "slug": "andrzej-szczypiorski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski"
      },
      "book": {
        "title": "Początek",
        "slug": "poczatek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski/poczatek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Szczypiorski#Pocz%C4%85tek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:34"
    },
    {
      "id": "e977fdd2-cf8b-4208-bf41-eb6dbaa50b7d",
      "slug": "czlowiek-nie-moze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski/poczatek/czlowiek-nie-moze",
      "text": "Człowiek nie może być sam w chwili próby. Potrzebuje innych ludzi, a kiedy nie ma ich w pobliżu, odnajduje nagle obecność Boga. Jest to zwykle obecność przelotna, ledwo uchwytna, jakby Bóg przeszedł obok spiesznym krokiem i zniknął za rogiem najbliższej kamienicy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Szczypiorski",
        "slug": "andrzej-szczypiorski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski"
      },
      "book": {
        "title": "Początek",
        "slug": "poczatek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski/poczatek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Szczypiorski#Pocz%C4%85tek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:33"
    },
    {
      "id": "0be0028d-edd8-4a1f-a6da-c8af96b9904c",
      "slug": "jak-odbywa-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski/poczatek/jak-odbywa-sie",
      "text": "Jak odbywa się umieranie? Co człowiek wtedy widzi? Czy człowiek widzi wtedy Boga, czy On się człowiekowi pokazuje, żeby ostatnia chwila była lżejsza, Żeby odjąć człowiekowi lęk? Zapewne pokazuje się w ostatnim mgnieniu, w ostatnim promyku światła, które dociera do źrenicy, ale nigdy wcześniej, bo człowiek mógłby przeżyć, wyzdrowieć i powiedzieć innym, co zobaczył. Więc Bóg pokazuje się dopiero w chwili, kiedy ma już zupełną pewność, że to jest śmierć…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Andrzej Szczypiorski",
        "slug": "andrzej-szczypiorski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski"
      },
      "book": {
        "title": "Początek",
        "slug": "poczatek",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/andrzej-szczypiorski/poczatek"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Andrzej_Szczypiorski#Pocz%C4%85tek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:33"
    },
    {
      "id": "f3f1c0b7-db41-446a-a237-ce98160d5173",
      "slug": "zatrzymaj-sie-dziewczyno",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam/zatrzymaj-sie-dziewczyno",
      "text": "Zatrzymaj się dziewczyno! Nigdy nie uciekniesz przed dwoma najważniejszymi istnieniami w życiu każdego człowieka: przed Bogiem i przed śmiercią, Bóg ci stale towarzyszy i będzie się gniewał, bo nie zwracasz uwagi na cud życia. Ani na cud śmierci.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Zwycięzca jest sam",
        "slug": "zwyciezca-jest-sam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "cuda",
          "slug": "cuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zwyci%C4%99zca_jest_sam#Igor_Malev",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:32"
    },
    {
      "id": "0f78a9ce-6d86-44ec-af1c-90e3fdf7f581",
      "slug": "kiedy-bog-zamyka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam/kiedy-bog-zamyka",
      "text": "Kiedy Bóg zamyka jedne drzwi, natychmiast uchyla któreś z okien.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Zwycięzca jest sam",
        "slug": "zwyciezca-jest-sam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nadzieja",
          "slug": "nadzieja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nadzieja"
        },
        {
          "name": "nowy początek",
          "slug": "nowy-poczatek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nowy-poczatek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zwyci%C4%99zca_jest_sam#Maureen",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:32"
    },
    {
      "id": "a0c10a68-c9fc-425a-8575-aac827e56c17",
      "slug": "gdyby-nawet-znalazl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam/gdyby-nawet-znalazl",
      "text": "Gdyby nawet znalazł się człowiek, który zna odpowiedzi na wszystkie pytania, jego odpowiedz na pytanie „Czy Bóg istnieje?” nie miałaby żadnego znaczenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Zwycięzca jest sam",
        "slug": "zwyciezca-jest-sam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paulo_Coelho#Zwyci%C4%99zca_jest_sam_(2009)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:31"
    },
    {
      "id": "4019662e-7d26-4202-aee3-d01c8795b112",
      "slug": "kiedy-dusza-staje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam/kiedy-dusza-staje",
      "text": "Kiedy dusza staje przed sądem bożym, Bóg jej nie zapyta o imię. Bóg zapyta: „Kochałaś za życia?” Bo co stanowi esencję życia? Zdolność do miłości, a nie imiona w paszportach, dowodach osobistych, na identyfikatorach czy wizytówkach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Zwycięzca jest sam",
        "slug": "zwyciezca-jest-sam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/zwyciezca-jest-sam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paulo_Coelho#Zwyci%C4%99zca_jest_sam_(2009)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:31"
    },
    {
      "id": "f1e009c6-f647-44de-a57a-c40b7fc4af51",
      "slug": "ustanowil-prawo-i-znalazl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/ustanowil-prawo-i-znalazl",
      "text": "Ustanowił prawo i znalazł sposób, by nakłonić kogoś do jego złamania tylko po to, by wynaleźć Karę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prawo",
          "slug": "prawo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawo"
        },
        {
          "name": "kara",
          "slug": "kara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#U",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:29"
    },
    {
      "id": "a970855f-8399-46b4-80f1-a4cb88c73f0c",
      "slug": "starala-sie-wyobrazic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/starala-sie-wyobrazic",
      "text": "Starała się wyobrazić sobie śmierć, ale na próżno. Ale przecież nie musiała się nią kłopotać, doświadczy jej niebawem. Za ile minut? Nie miała pojęcia. Radowało ją, że już wkrótce pozna odpowiedź na pytanie, które stawiali sobie wszyscy: czy Bóg istnieje? W przeciwieństwie do wielu ludzi nie był to wewnętrzny dylemat jej życia. Za czasów komunizmu nauczano, że życie kończy się wraz ze śmiercią, więc przywykła do tej myśli. Jednak pokolenie jej rodziców i dziadków wciąż chodziło do kościoła, odbywało pielgrzymki, modliło się i żyło w świętym przekonaniu, że Bóg przykłada wagę do ich słów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:29"
    },
    {
      "id": "0f1e1817-a943-44fb-ad64-186b443031b5",
      "slug": "szkoda-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/szkoda-ze-bog",
      "text": "Szkoda, ze Bóg, Allach czy Jahwe – mniejsza o imię – nie musi żyć w dzisiejszym świecie. Gdyby żył, do dziś bylibyśmy w raju, a On musiałby rozpatrywać odwołania, apelacje, petycje, podania, rekwizycje sądowe, pozwy i objaśniać na nieskończonej ilości sesji swoją decyzję wygnania Adama i Ewy z Raju, dlatego tylko, że przekroczyli arbitralne, bezpodstawne prawo, jakim był zakaz jedzenia owoców z drzewa wiadomości Dobrego i Złego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "biurokracja",
          "slug": "biurokracja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biurokracja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:29"
    },
    {
      "id": "c46feeef-ffb7-4894-8761-7274f37094bd",
      "slug": "gdyby-wszyscy-zyli",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/gdyby-wszyscy-zyli",
      "text": "Gdyby wszyscy (…) żyli swoim życiem i pozwolili innym robić to samo, Bóg istniałby wszędzie, w każdym ziarenku gorczycy, w najmniejszej chmurce, która pojawia się i zaraz rozwiewa.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "tolerancja",
          "slug": "tolerancja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tolerancja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#G",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:28"
    },
    {
      "id": "8dd3861f-a8a2-4e32-b6d7-cb1fc50f1890",
      "slug": "jesli-bog-istnieje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/jesli-bog-istnieje",
      "text": "Jeśli Bóg istnieje – w co szczerze wątpię – to zrozumie, że istnieją granice ludzkiej wytrzymałości. To on stworzył cały ten nieład, gdzie panuje nędza, niesprawiedliwość, chciwość, samotność. Jego zamiary były wprawdzie wspaniałe, ale rezultaty okazały się opłakane. Jeśli Bóg istnieje, będzie zapewne wspaniałomyślny wobec stworzeń, które zachciały prędzej opuścić ten padół, a może nawet przeprosi za to, że zmusił nas do odbycia ziemskiej wędrówki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:28"
    },
    {
      "id": "9c40277d-e09a-472e-89fd-8032813426f7",
      "slug": "bog-zna-przeszlosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/bog-zna-przeszlosc",
      "text": "Bóg zna przeszłość, teraźniejszość i przyszłość.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:27"
    },
    {
      "id": "87732c6f-1121-49f0-9dbd-d4bca842f9df",
      "slug": "bog-jest-a-mimo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec/bog-jest-a-mimo",
      "text": "Bóg jest, a mimo to ludzie sądzą, że trzeba Go nadal szukać, bo trudno im się pogodzić z tym, że życie jest aktem wiary.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Weronika postanawia umrzeć",
        "slug": "weronika-postanawia-umrzec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/weronika-postanawia-umrzec"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Weronika_postanawia_umrze%C4%87#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:27"
    },
    {
      "id": "3f4fce71-1cfd-43c1-b0b7-40b6808d0fe1",
      "slug": "twoja-droga-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/twoja-droga-jest",
      "text": "Twoja droga jest tylko jedną spośród wielu wiodących do Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "tolerancja",
          "slug": "tolerancja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tolerancja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:26"
    },
    {
      "id": "0cc33f75-cb03-4a97-929d-7d39d807be82",
      "slug": "wiemy-czego-chcemy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/wiemy-czego-chcemy",
      "text": "Wiemy, czego chcemy, osiągamy to, jeśli mamy dość wytrwałości, ale czas, jakiego trzeba na realizację zamierzeń, uzależniony jest od pomocy, której udziela nam Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wytrwałość",
          "slug": "wytrwalosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wytrwalosc"
        },
        {
          "name": "cel",
          "slug": "cel",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cel"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:26"
    },
    {
      "id": "ee62611a-30d8-4c81-a5cc-398b48d16539",
      "slug": "bog-jest-we-wszystkim",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/bog-jest-we-wszystkim",
      "text": "Bóg jest we wszystkim, co nas otacza, trzeba go przeczuwać, przeżywać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:25"
    },
    {
      "id": "aebb313d-0271-4ac8-adab-bceb191bc1e9",
      "slug": "gdziekolwiek-zapragniesz-ujrzec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/gdziekolwiek-zapragniesz-ujrzec",
      "text": "Gdziekolwiek zapragniesz ujrzeć oblicze Boga, tam je zobaczysz. Jeśli zaś nie chcesz go widzieć, nic się nie zmienia, o ile tylko twe wysiłki są szlachetne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#G",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:25"
    },
    {
      "id": "9f85a307-9ea0-4e5e-9a5c-1e03a02e3467",
      "slug": "jesli-ktos-w-niego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/jesli-ktos-w-niego",
      "text": "Jeśli ktoś w Niego nie wierzy, On mimo to nie przestaje istnieć. Lecz to nie oznacza, że osoba, która w Niego nie wierzy, jest w błędzie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "tolerancja",
          "slug": "tolerancja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tolerancja"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:25"
    },
    {
      "id": "920022ac-75ea-46a7-865f-a6ee1479d5c8",
      "slug": "bog-przejawial-swa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/bog-przejawial-swa",
      "text": "Bóg przejawiał swą obecność w jaskiniach naszych praprzodków, dla nich istniał w piorunach; kiedy człowiek odkrył, że to zjawisko naturalne, On zamieszkał w niektórych zwierzętach i świętych drzewach. Nadeszła epoka, kiedy istniał wyłącznie w katakumbach wielkich miast starożytności. Lecz przez cały czas przepełniał ludzkie serca, przybierając postać Miłości. Za naszych czasów Bóg jest tylko ideą, niemal dowiedzioną naukowo. Ale na tym etapie istnienia dokonuje zwrotu i wszystko zaczyna się od nowa. To jest prawo zwrotu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:25"
    },
    {
      "id": "137104fb-c5fd-4f0d-b326-29795b3be716",
      "slug": "bog-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/bog-nie-jest",
      "text": "Bóg nie jest mściwy, Bóg jest miłością. Jedyna kara, po jaką sięga, polega na przymuszeniu tego, kto przerwał dzieło miłości, do jego kontynuacji.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kara",
          "slug": "kara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:25"
    },
    {
      "id": "096b3bc7-2690-4095-853e-d84832db1eec",
      "slug": "jezus-glosil-chwale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym/jezus-glosil-chwale",
      "text": "Jezus głosił chwałę Ojca, gdy jego uczniowie zaczęli czynić cuda i uzdrawiać, i dziękował Mu, że ukrywszy te rzeczy przed mędrcami, objawił je ludziom prostym. Bo przecież kto wierzy w Boga, winien też wierzyć, że Bóg jest sprawiedliwy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Pielgrzym",
        "slug": "pielgrzym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/pielgrzym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        },
        {
          "name": "prostota",
          "slug": "prostota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prostota"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pielgrzym_(powie%C5%9B%C4%87)#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:25"
    },
    {
      "id": "c8e06589-4500-46fd-8a1a-568e9ae53a8d",
      "slug": "zalozylem-sie-sam",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/zalozylem-sie-sam",
      "text": "Założyłem się sam ze sobą. Założyłem się, że Bóg istnieje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "ab90988e-0463-435c-9e59-ad8e9866e721",
      "slug": "swiat-jest-zbiorowym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/swiat-jest-zbiorowym",
      "text": "Świat jest zbiorowym snem bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "rzeczywistość",
          "slug": "rzeczywistosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rzeczywistosc"
        },
        {
          "name": "sny",
          "slug": "sny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#%C5%9A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "9276711e-2021-42b3-a39c-ed73fc0ca0e5",
      "slug": "tylko-pan-potrafi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/tylko-pan-potrafi",
      "text": "Tylko Pan potrafi łączyć barwy harmonijnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "równowaga",
          "slug": "rownowaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rownowaga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "36afccae-8326-4b95-803c-5f6f85245fe8",
      "slug": "wszelka-moc-pochodzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/wszelka-moc-pochodzi",
      "text": "Wszelka moc pochodzi od Pana, lecz nikt z niej nie czerpie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "siła",
          "slug": "sila",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sila"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "2a857237-0086-4ee3-97ed-04779d4c6eba",
      "slug": "wystarczy-tylko-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/wystarczy-tylko-byc",
      "text": "Wystarczy tylko być uważnym na wszystko, co się w życiu zdarza, a wtedy odkryjesz gdzie – w najdrobniejszej chwili dnia – kryją się Jego słowa i Jego wola. Staraj się wypełniać to, o co On prosi – to jedyny powód, dla którego przyszedłeś na ten świat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        },
        {
          "name": "uwaga",
          "slug": "uwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/uwaga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "166597e3-9abc-4bf7-90f2-6cf77cb7668b",
      "slug": "sa-chwile-gdy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/sa-chwile-gdy",
      "text": "Są chwile, gdy Bóg domaga się naszego posłuszeństwa, ale są i takie, w których pragnie poddać próbie naszą wolę i rzuca wyzwanie naszemu pojmowaniu jego miłości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "posłuszeństwo",
          "slug": "posluszenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/posluszenstwo"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#S",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "0a7077a2-1e3b-4556-95b2-45b83157f786",
      "slug": "w-zycie-kazdego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/w-zycie-kazdego",
      "text": "W życie każdego człowieka pewnego dnia wdziera się tragedia: czasem jest to zniszczenie miasta, śmierć dziecka, oskarżenie bez powodu, choroba, która okalecza na zawsze. Wtedy Bóg każe człowiekowi stanąć naprzeciw Niego twarzą w twarz i odpowiedzieć na jego pytanie: „Dlaczego kurczowo czepiasz się egzystencji tak ulotnej i tak pełnej cierpienia? Jaki jest sens twej walki?” Człowiek, który nie potrafi odpowiedzieć, poddaje się. Zaś ten, który poszukuje sensu życia, uznaje, że Bóg jest niesprawiedliwy i rzuca wyzwanie losowi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "047241a0-89a6-440d-9e3a-02309b188e60",
      "slug": "ten-kto-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/ten-kto-nie",
      "text": "Ten, kto nie wybiera, umiera w oczach Pana, choć wciąż oddycha i chodzi po świecie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "decyzje",
          "slug": "decyzje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/decyzje"
        },
        {
          "name": "bierność",
          "slug": "biernosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biernosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "01dcd419-d949-42fe-a612-6ecd79c572aa",
      "slug": "widzisz-piata-gore",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/widzisz-piata-gore",
      "text": "– Widzisz Piątą Górę? (…) Z każdej strony wygląda inaczej, choć to ta sama góra. Podobnie jest z całym dziełem stworzenia – to niezliczone oblicza tego samego Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "subiektywizm",
          "slug": "subiektywizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/subiektywizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:24"
    },
    {
      "id": "fb14425d-4755-4b1d-b86c-eeadf3c30173",
      "slug": "niekiedy-trzeba-walczyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/niekiedy-trzeba-walczyc",
      "text": "Niekiedy trzeba walczyć z Bogiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "bunt",
          "slug": "bunt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bunt"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:23"
    },
    {
      "id": "d3d6875d-3c5a-4fc9-aa07-addbc1f2b6c2",
      "slug": "gdybysmy-staneli-u-kresu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/gdybysmy-staneli-u-kresu",
      "text": "Gdybyśmy stanęli u kresu naszego losu, zobaczylibyśmy, że często Dobro przybiera postać Zła, ale wciąż jest Dobrem i stanowi część Boskiego planu dla ludzkości.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#G",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:23"
    },
    {
      "id": "54312668-c7f6-4a2a-9a78-21720c0220d1",
      "slug": "nie-zawsze-boskie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/nie-zawsze-boskie",
      "text": "Nie zawsze Boskie zamiary są w zgodzie z tym, gdzie jesteśmy i co czujemy, ale jestem pewny, że On ma we wszystkim swój cel.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "cel",
          "slug": "cel",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cel"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:23"
    },
    {
      "id": "366e0930-89ac-4138-8e4a-928f1700b9a8",
      "slug": "on-nigdy-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/on-nigdy-nie",
      "text": "On nigdy nie opuszcza tych, którzy kochają.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:23"
    },
    {
      "id": "2728c3ca-97e0-4abe-a569-847b375e762b",
      "slug": "nic-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/nic-nie-jest",
      "text": "Nic nie jest jedyną szansą (…). Pan ofiarowuje człowiekowi wiele sposobności w życiu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wykorzystywanie szans",
          "slug": "wykorzystywanie-szans",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wykorzystywanie-szans"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:23"
    },
    {
      "id": "1924f10b-8bdb-4765-8928-db090e959faf",
      "slug": "ilekroc-czulem-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/ilekroc-czulem-sie",
      "text": "Ilekroć czułem się całkowitym panem sytuacji, zdarzało się coś, co strącało mnie w dół. Nękało mnie pytanie: dlaczego? Czyżbym był skazany na to, by zawsze zbliżać się do celu, ale nigdy nie przekroczyć linii mety? Czyżby Bóg był aż tak okrutny, by sprowadzać na mnie śmierć na pustyni, w chwili gdy dostrzegałem palmy na horyzoncie?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sukces i porażka",
          "slug": "sukces-i-porazka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sukces-i-porazka"
        },
        {
          "name": "pech",
          "slug": "pech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pech"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:23"
    },
    {
      "id": "0d77e344-270d-4607-8979-c9194cccca11",
      "slug": "nielatwo-jest-sluchac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/nielatwo-jest-sluchac",
      "text": "Niełatwo jest słuchać. W naszych modlitwach wciąż wykręcamy się, że zbłądziliśmy i wciąż upraszamy, żeby działo się to, czego my chcemy. Ale Pan to wszystko wie i czasem prosi nas tylko, byśmy posłuchali tego, co mówi nam Wszechświat. I byśmy byli szczęśliwi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:23"
    },
    {
      "id": "f78956a4-1c78-4f4c-baae-75c578940461",
      "slug": "rzadko-zdajemy-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/rzadko-zdajemy-sobie",
      "text": "Rzadko (…) zdajemy sobie sprawę, że żyjemy otoczeni Niezwykłością. Wokół nas codziennie dzieją się cuda, Boskie znaki wytyczają nam drogę, zaś anioły próbują na wszelkie sposoby dać znać o sobie. Jednak nie zwracamy na to większej uwagi, ponieważ nauczono nas, że jedynie kanony i nakazy prowadzą do Boga. Nie jesteśmy w stanie pojąć, że On jest wszędzie tam, gdzie pozwalamy Mu wejść.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "uwaga",
          "slug": "uwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/uwaga"
        },
        {
          "name": "cuda",
          "slug": "cuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#R",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "e23a0725-d93c-4028-b74a-9fb386e4904c",
      "slug": "bog-jest-wszechmocny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-jest-wszechmocny",
      "text": "Bóg jest Wszechmocny (…). Może wszystko i nic nie jest Mu zakazane. Inaczej musiałby istnieć ktoś potężniejszy od Niego, kto zabroniłby Mu pewnych rzeczy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "d3404ddd-85a1-4364-9e0f-30bc7b0e0e78",
      "slug": "byc-moze-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/byc-moze-czlowiek",
      "text": "Być może człowiek zdradza swój los, bo Bóg się od niego oddalił. Kiedy już zasiał w ludzkich sercach marzenia z czasów, w których wszystko było możliwe, sam zwrócił się ku nowym sprawom. Świat zmienił się, życie stało się trudniejsze, lecz Pan nie powrócił więcej, by zmienić ludzkie marzenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "marzenia",
          "slug": "marzenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/marzenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "cb15b4ea-64aa-46f7-bc4a-f6c132611c01",
      "slug": "bog-zawsze-daje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-zawsze-daje",
      "text": "Bóg zawsze daje swym dzieciom powtórną szansę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nowy początek",
          "slug": "nowy-poczatek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nowy-poczatek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "bf382179-cb76-4314-bb85-5c473a21ff9c",
      "slug": "ten-kto-wyrusza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/ten-kto-wyrusza",
      "text": "Ten, kto wyrusza na poszukiwanie Boga, traci tylko swój czas. Może przebiec wiele ścieżek, zgłębić wiele religii, wstąpić do wielu sekt, ale w ten sposób nigdy nie spotka Boga. Ponieważ Bóg jest tutaj, teraz, obok nas. Możemy dostrzec Jego obecność w tej mgle, w tej ziemi, w ubraniu i w butach. Jego aniołowie czuwają nad naszym snem i wspomagają nas w codziennej pracy. Aby spotkać Boga, wystarczy uważnie rozejrzeć się wokół siebie. Niemniej to spotkanie nie należy do łatwych. W miarę jak Bóg wprowadza nas w arkana swoich tajemnic, zaczynamy się gubić. Bowiem On nakazuje nam kierować się głosem marzeń i serca, a to sprawia nam sporo trudności, gdyż przywykliśmy żyć inaczej. I wtedy ze zdziwieniem odkrywamy, że Bóg pragnie po prostu, byśmy byli szczęśliwi, gdyż jest naszym Ojcem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "b5597c37-c7b2-49eb-9ee4-881b6b3070d6",
      "slug": "bog-moze-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-moze-wszystko",
      "text": "Bóg może wszystko. Gdyby ograniczył się tylko do czynienia tego, co nazywamy Dobrem, nie moglibyśmy nazywać Go Wszechmogącym. Panowałby jedynie nad częścią Wszechświata i musiałby istnieć ktoś odeń potężniejszy, oceniający Jego czyny. Wtedy wolałbym oddawać cześć temu Najpotężniejszemu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "a104093f-3587-495b-9160-3b2cb9d15a5b",
      "slug": "zycie-duchowe-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/zycie-duchowe-nie",
      "text": "Życie duchowe nie jest niczym innym, jak właśnie miłością. Kochać wcale nie znaczy czynić dobro, wspomagać czy też chronić kogoś, bowiem w ten sposób traktujemy bliźniego jak zwykły przedmiot, zaś siebie samych postrzegamy jako istoty mądre i szlachetne. A to nie ma nic wspólnego z miłością. Kochać – znaczy połączyć się z drugim człowiekiem i dostrzec w nim iskrę Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#%C5%BB",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "9c58e59a-efd4-4e08-abdb-696eb58ca836",
      "slug": "bog-jest-bogiem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-jest-bogiem",
      "text": "Bóg jest Bogiem. (…) Nie powiedział Mojżeszowi czy jest zły, czy dobry, rzekł jedynie „Jestem”. Jest zatem wszystkim, co istnieje pod słońcem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "9a2e38bc-7186-4870-9aed-56cee2030e07",
      "slug": "bog-wysluchuje-tych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-wysluchuje-tych",
      "text": "Bóg wysłuchuje tych, którzy błagają o łaskę zapomnienia dla nienawiści, lecz głuchy jest na głos tych, którzy chcą uciec przed miłością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nienawiść",
          "slug": "nienawisc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nienawisc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "8b31c31b-a560-4917-96be-13a92d973bc3",
      "slug": "bog-zapladnial-ludzkie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-zapladnial-ludzkie",
      "text": "Bóg zapładniał ludzkie serca tylko niemożliwymi marzeniami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "marzenia",
          "slug": "marzenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/marzenia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "6176de98-3871-42bd-a6c7-41df851cc1a7",
      "slug": "bog-jest-nieskonczony",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-jest-nieskonczony",
      "text": "Bóg jest nieskończony w swym miłosierdziu i nieubłagany w swej surowości dla tych, którym brak odwagi, by się odważyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "5383689e-2076-4930-8c19-02b520d45eae",
      "slug": "bog-zada-od-czlowieka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-zada-od-czlowieka",
      "text": "Bóg żąda od człowieka jedynie tego, czemu jest on w stanie podołać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "445e6d1e-a000-43e7-b340-45e1e2d80e4f",
      "slug": "bog-czasem-bywa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora/bog-czasem-bywa",
      "text": "Bóg czasem bywa bardzo surowy, ale nigdy ponad to, co człowiek może znieść.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Piąta góra",
        "slug": "piata-gora",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/piata-gora"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paulo_Coelho#Pi%C4%85ta_g%C3%B3ra_(1996)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:22"
    },
    {
      "id": "334c10ad-2513-4043-ac7f-0625e7b7b1e4",
      "slug": "madrosc-ludzi-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/madrosc-ludzi-jest",
      "text": "Mądrość ludzi jest szaleństwem w oczach Boga. Jeśli posłuchamy głosu dziecka, które mieszka w naszej duszy, oczy nasze znowu nabiorą blasku. A jeśli nie utracimy więzi z tym dzieckiem, to nigdy nie utracimy więzi z życiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "mądrość",
          "slug": "madrosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/madrosc"
        },
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:21"
    },
    {
      "id": "ddc7a9bd-ff7e-4986-a858-06ff7585819e",
      "slug": "bog-zawsze-daje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/bog-zawsze-daje",
      "text": "Bóg zawsze daje nam drugą szansę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nowy początek",
          "slug": "nowy-poczatek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nowy-poczatek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "d1e9f633-fd83-4293-9139-65a4b14470a6",
      "slug": "bog-ukryl-pieklo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/bog-ukryl-pieklo",
      "text": "Bóg ukrył piekło w samym sercu raju.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "piekło",
          "slug": "pieklo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieklo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paulo_Coelho#Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am_(1994)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "c483cb2c-a034-4a8b-9869-67aa3edca89f",
      "slug": "bog-jest-jeden",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/bog-jest-jeden",
      "text": "Bóg jest jeden, choć ma tysiące imion. Trzeba jednak wybrać jedno z nich, by móc Go zawołać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "c118ad9a-0de6-4dcc-af59-d57993d6bc8d",
      "slug": "bogowie-graja-w-kosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/bogowie-graja-w-kosci",
      "text": "Bogowie grają w kości i nie pytają wcale, czy chcesz przyłączyć się do gry. Jest im obojętne, że właśnie porzuciłeś kogoś, dom, pracę, karierę czy marzenia. Bogowie kpią sobie z twojego poukła­danego życia, w którym każde pragnienie można osiągnąć wytężoną pracą i wytrwałością. Bogowie nie przejmują się zbytnio ani naszymi planami na przyszłość, ani oczekiwaniami. Gdzieś we wszech­świecie rzucają kości, i przypadkiem wypada two­ja kolej. I odtąd zwyciężyć lub przegrać – to tylko kwestia szczęścia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "przypadek",
          "slug": "przypadek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przypadek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "7bd9c347-3fc7-4e6c-a831-5cecf27055d4",
      "slug": "ilekroc-czlowiek-z-czystym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/ilekroc-czlowiek-z-czystym",
      "text": "Ilekroć człowiek z czystym sercem podąży drogą wiary, zawsze uda mu się połączyć z Bogiem i czynić cuda.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "cuda",
          "slug": "cuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "6010dabe-04fe-4107-813b-7e15a3e5483e",
      "slug": "bog-zstepuje-na-ziemie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/bog-zstepuje-na-ziemie",
      "text": "Bóg zstępuje na ziemię, aby uświadomić nam naszą własną siłę. Jesteśmy częścią Jego marzeń, a On pragnie je szczęśliwie spełnić. Jeśli zatem utwierdzimy się w przekonaniu, że Bóg stworzył nas po to, byśmy byli szczęśliwi – to będziemy mu­sieli uznać, że każda klęska, każdy smutek wypły­wają z naszej winy. I to jest właśnie powód, dla którego zawsze zabijamy Boga. Czy to na krzyżu, czy w płomieniach, na wygnaniu lub po prostu w naszym własnym sercu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "59636fbd-6128-4098-94f1-b0f22da3d712",
      "slug": "im-bardziej-w-naszej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/im-bardziej-w-naszej",
      "text": "Im bardziej w naszej wierze zbliżamy się do Boga, tym bardziej wydaje się On pełen prostoty. A im więcej w Nim prostoty, tym silniejsza jest jego obecność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#I",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "1e75d22f-bc12-4aa4-908f-c9f97d469014",
      "slug": "bog-moze-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/bog-moze-byc",
      "text": "Bóg może być kobietą (…). A jeśli tak jest w istocie, to miłości nauczyło nas Jego kobiece wcielenie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "1b66c6bb-22cd-475b-ab71-bc7ea0a83960",
      "slug": "jednym-z-wizerunkow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam/jednym-z-wizerunkow",
      "text": "Jednym z wizerunków Boga jest właśnie oblicze kobiety.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Na brzegu rzeki Piedry usiadłam i płakałam",
        "slug": "na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/na-brzegu-rzeki-piedry-usiadlam-i-plakalam"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Paulo_Coelho#Na_brzegu_rzeki_Piedry_usiad%C5%82am_i_p%C5%82aka%C5%82am_(1994)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:20"
    },
    {
      "id": "bdc4de53-014d-4e63-a670-6c0e88637ab0",
      "slug": "pieklem-dla-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym/pieklem-dla-boga",
      "text": "Piekłem dla Boga jest jego miłość do ludzi, bo ludzkie czyny bolą Go w każdym ułamku sekundy Jego wiecznego życia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Demon i panna Prym",
        "slug": "demon-i-panna-prym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Demon_i_panna_Prym#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:17"
    },
    {
      "id": "b6f5741f-f959-4ab2-8cf3-f7e7289106f7",
      "slug": "jezeli-zas-chodzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym/jezeli-zas-chodzi",
      "text": "Jeżeli zaś chodzi o Dobro, to ono nie istnieje ani na ziemi pełnej tchórzy, ani w niebie wszechwładnego Boga, który sieje rozpacz na chybił trafił, tylko po to, byśmy przez całe życie błagali Go, aby nas wyciągnął z tarapatów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Demon i panna Prym",
        "slug": "demon-i-panna-prym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        },
        {
          "name": "tchórzostwo",
          "slug": "tchorzostwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tchorzostwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Demon_i_panna_Prym#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:17"
    },
    {
      "id": "58a8505e-df46-40a5-9846-f1ec67d76207",
      "slug": "na-prozno-probujesz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym/na-prozno-probujesz",
      "text": "Na próżno próbujesz odkryć, dlaczego istnieję – szeptał demon. – Chcesz wyjaśnienia? Po prostu jestem jedynym sposobem, jaki Bóg odkrył, by ukarać samego siebie za to, że w chwili nieuwagi zdecydował się stworzyć wszechświat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Demon i panna Prym",
        "slug": "demon-i-panna-prym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Demon_i_panna_Prym#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:17"
    },
    {
      "id": "47ac1eeb-8e47-48ce-bcdf-12cd2f1a6a11",
      "slug": "ja-nie-wiem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym/ja-nie-wiem",
      "text": "Ja nie wiem, czy Bóg jest sprawiedliwy czy nie. W każdym razie nie traktował mnie łaskawie, a ja nic ni mogłam na to poradzić. Poczucie bezsilności zniszczyło mi duszę. Nie udaje mi się być tak dobrą, jak bym chciała, ani tak złą, jak moim zdaniem być powinnam.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Demon i panna Prym",
        "slug": "demon-i-panna-prym",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/demon-i-panna-prym"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        },
        {
          "name": "bezradność",
          "slug": "bezradnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bezradnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Demon_i_panna_Prym#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:17"
    },
    {
      "id": "76d8be32-709b-467f-97e5-24760a791cb6",
      "slug": "nie-wierzymy-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello/nie-wierzymy-ze-bog",
      "text": "Nie wierzymy, że Bóg stworzył świat. Bóg jest światem, my jesteśmy Nim, a On jest w nas.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Czarownica z Portobello",
        "slug": "czarownica-z-portobello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarownica_z_Portobello#Liliana,_szwaczka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:16"
    },
    {
      "id": "619f37a9-401a-4d92-adb5-bcc8559315a1",
      "slug": "tak-naprawde-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello/tak-naprawde-nie",
      "text": "Tak naprawdę nie chcemy zbawienia w sposób, jaki wybrał dla nas Bóg: chcemy zachować całkowitą kontrolę nad wszystkimi naszymi poczynaniami, podejmować decyzje z pełną świadomością, móc samodzielnie wybierać obiekt naszego oddania. Z miłością jest inaczej – zjawia się niespodziewanie i z miejsca podporządkowuje sobie wszystko. Tylko najsilniejsze dusze pozwalają się ponieść fali miłości (...).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Czarownica z Portobello",
        "slug": "czarownica-z-portobello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "samokontrola",
          "slug": "samokontrola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samokontrola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarownica_z_Portobello#Ojciec_Giancarlo_Fontana",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:16"
    },
    {
      "id": "883136b7-662a-469f-8913-e84fd699465d",
      "slug": "swiat-fizyczny-i-swiat",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello/swiat-fizyczny-i-swiat",
      "text": "Świat fizyczny i świat duchowy są jednym i tym samym. Dostrzegamy boskość w odrobinie kurzu, co jednak nam nie przeszkadza zetrzeć go wilgotną ścierką. Boskość nie znika, przemienia się jedynie w czystą powierzchnię.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Czarownica z Portobello",
        "slug": "czarownica-z-portobello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarownica_z_Portobello#Deidre_O%E2%80%99Neil_%E2%80%9EEdda%E2%80%9D,_lekarka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:15"
    },
    {
      "id": "394b38cc-04be-4548-8f4f-68afb1ab4c91",
      "slug": "wcale-mnie-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello/wcale-mnie-nie",
      "text": "Wcale mnie nie dziwi, że coraz więcej ludzi interesuje się pogańskimi tradycjami. Dlaczego? Dlatego że Bóg Ojciec jest utożsamiany z rygorem i dyscypliną, natomiast Bogini Matka wskazuje na miłość jako wartość nadrzędną, stojącą ponad wszystkimi znanymi nam zakazami i nakazami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Czarownica z Portobello",
        "slug": "czarownica-z-portobello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Czarownica_z_Portobello#Antoine_Locadour,_historyk",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:14"
    },
    {
      "id": "e8933063-ae30-4cb8-8033-bf3c28c3ddc1",
      "slug": "pierwsza-droga-do-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida/pierwsza-droga-do-boga",
      "text": "(...) pierwszą drogą do Boga jest modlitwa. Drugą jest radość.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Brida",
        "slug": "brida",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "radość",
          "slug": "radosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/radosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Brida",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:13"
    },
    {
      "id": "9d4ab666-9fac-4053-b334-84a03c8c2223",
      "slug": "nie-staraj-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida/nie-staraj-sie",
      "text": "Nie staraj się szukać wyjaśnienia dla własnych emocji. Przeżywaj wszystko jak najintensywniej, a odczucia potraktuj jako dar od Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Brida",
        "slug": "brida",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "emocje",
          "slug": "emocje",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/emocje"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Brida",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:13"
    },
    {
      "id": "61f967c0-d0f4-4468-b118-c58b872ab5ab",
      "slug": "nauczylam-sie-ze-poszukiwanie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida/nauczylam-sie-ze-poszukiwanie",
      "text": "Nauczyłam się, że poszukiwanie Boga jest Ciemną Nocą. Że Wiara jest Ciemną Nocą. I nie ma się czemu dziwić, bo każdy dzień jest dla człowieka Ciemną Nocą. Nikt nie wie, co stanie się za minutę, a mimo to idziemy naprzód. Bo ufamy. Bo mamy Wiarę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Brida",
        "slug": "brida",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "niepewność",
          "slug": "niepewnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niepewnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Brida",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:13"
    },
    {
      "id": "08f4ad24-8bf5-4929-87cc-72ac39ba4b0b",
      "slug": "czy-mozna-zboczyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alef/czy-mozna-zboczyc",
      "text": "Czy można zboczyć z drogi, którą wytyczył Bóg? Można, ale to zawsze błąd. Czy można uciec przed cierpieniem? Można, ale to niczego nas nie nauczy. Czy można poznać coś nie dotykając? Można, ale nie stanie się nigdy częścią ciebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alef",
        "slug": "alef",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alef"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "doświadczenie",
          "slug": "doswiadczenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/doswiadczenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alef_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:12"
    },
    {
      "id": "e97eb3c1-efdc-4b40-b555-b612764f0eb2",
      "slug": "swiat-przyrody-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/swiat-przyrody-jest",
      "text": "Świat przyrody jest jedynie powielonym obrazem Raju. Sam fakt, że ten świat istnieje, jest dowodem na to, że istnieje też świat doskonalszy. Bóg go stworzył, aby za pośrednictwem rzeczy widzialnych ludzie mogli pojąć jego nauki duchowe i dojrzeć objawienia jego mądrości. To właśnie nazywam Działaniem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#%C5%9A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:11"
    },
    {
      "id": "d343ec14-1aa3-410d-a087-aea43b75de57",
      "slug": "zapomnij-o-przyszlosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/zapomnij-o-przyszlosci",
      "text": "Zapomnij o przyszłości i przeżyj każdy dzień twego życia zgodnie z przykazaniami Prawa, ufając troskliwej opiece Boga nad swoimi dziećmi. Każdy bowiem dzień nosi w sobie Wieczność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "chwila obecna",
          "slug": "chwila-obecna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chwila-obecna"
        },
        {
          "name": "wieczność",
          "slug": "wiecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#Z",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:11"
    },
    {
      "id": "3eee3397-2039-45e4-85b9-f55c90d5c6bf",
      "slug": "przyszlosc-bowiem-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/przyszlosc-bowiem-jest",
      "text": "Przyszłość bowiem jest własnością Boga. On jeden może ją odsłonić w wyjątkowych okolicznościach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:11"
    },
    {
      "id": "f3bb2377-3caf-4cca-8d23-e1a794af9d29",
      "slug": "bog-wyznaczyl-na-swiecie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/bog-wyznaczyl-na-swiecie",
      "text": "Bóg wyznaczył na świecie dla każdego z nas szlak, którym musimy podążać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:10"
    },
    {
      "id": "891e0bc0-90f5-49e1-9d10-4843b75e6378",
      "slug": "bog-odslania-przyszlosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/bog-odslania-przyszlosc",
      "text": "Bóg odsłania przyszłość niesłychanie rzadko i tylko wtedy, kiedy została zapisana po to, by odmienić jej bieg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        },
        {
          "name": "przewidywanie przyszłości",
          "slug": "przewidywanie-przyszlosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przewidywanie-przyszlosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:10"
    },
    {
      "id": "08ae23b0-45a8-4be2-88d6-c88fd328cff7",
      "slug": "kazda-chwila-poszukiwan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik/kazda-chwila-poszukiwan",
      "text": "Każda chwila poszukiwań jest chwilą spotkania z Bogiem i Wiecznością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Alchemik",
        "slug": "alchemik",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/alchemik"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        },
        {
          "name": "wieczność",
          "slug": "wiecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Alchemik#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:10"
    },
    {
      "id": "91b26247-c94b-4d6a-87e1-50492a1bbaec",
      "slug": "a-czy-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/pozegnanie-jesieni/a-czy-bog",
      "text": "A czy Bóg, gdyby chciał, mógłby stworzyć drugiego Boga, takiego samego – przecież jest wszechmocny. Wtedyby się nie nudził.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Ignacy Witkiewicz",
        "slug": "stanislaw-ignacy-witkiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Pożegnanie jesieni",
        "slug": "pozegnanie-jesieni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/pozegnanie-jesieni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 262,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "nuda",
          "slug": "nuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Ignacy_Witkiewicz#Po%C5%BCegnanie_jesieni",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:05"
    },
    {
      "id": "74d73ebb-5b96-40ac-b572-b87e22dd27e0",
      "slug": "wierze-w-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/nienasycenie/wierze-w-boga",
      "text": "Wierzę w Boga, ale innego niż ten, który jest przedstawiony w dogmatach naszego Kościoła. Bóg jest wszystkim i nie rządzi światem, tylko samym sobą w sobie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Ignacy Witkiewicz",
        "slug": "stanislaw-ignacy-witkiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Nienasycenie",
        "slug": "nienasycenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/nienasycenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Ignacy_Witkiewicz#Nienasycenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:05"
    },
    {
      "id": "022511b5-15dc-4d8a-b32c-2bba94568e84",
      "slug": "leibniz-nie-mogl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/nienasycenie/leibniz-nie-mogl",
      "text": "Leibniz nie mógł udowodnić konieczności przyjęcia twierdzenia, że Bóg jest nieskończenie dobry w swej doskonałości. Możliwym jest równie dobrze do przyjęcia, że jest on nieskończenie złośliwy. Ilość zła na świecie, znikomość dobra i bezsilność Zbawienia Chrystusowego wobec zła ziemskiego czynią możliwym te przypuszczenia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Ignacy Witkiewicz",
        "slug": "stanislaw-ignacy-witkiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Nienasycenie",
        "slug": "nienasycenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-ignacy-witkiewicz/nienasycenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Stanis%C5%82aw_Ignacy_Witkiewicz#Nienasycenie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:48:04"
    },
    {
      "id": "cde61b67-fa7b-4e0a-9fc0-11a4a5103e6a",
      "slug": "nie-w-tym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/lod/nie-w-tym",
      "text": "... Nie w tym więc siła i sens modlitwy. Z Bogiem rozmawiamy nie słowami i śpiewami i gestami rytualnemi żadnemi, bo to są wszystko narzędzia Kłamstwa. Nie, przyjaciele, z Bogiem rozmawiamy tylko przez Prawdę, czyli przez to, czego skłamać niepodobna: przez nas samych, to znaczy przez życie nasze i przez śmierć naszą. To jest człowieka z Bogiem rozmowa jedyna: że człowiek jest, jaki jest, że żył, jak żył, że postępował, jak postępował. I tak samo Bóg przemawia do nas, bo nie głosami samozwańców, autorytet Jego sobie przypisujących, między którymi człowiek szczery nie jest w mocy w Prawdzie rozsądzić – ale poprzez Swój czyn, to znaczy poprzez Stworzenie, głosem świata, głosem rzeczywistości, która jest Prawdy instancją pierwszą i ostateczną. Dlatego najczystszą modlitwą Boga jest Prawda nauki, czyli język świata materjalnego, który podtrzymuje w bycie ciała człowiecze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Dukaj",
        "slug": "jacek-dukaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj"
      },
      "book": {
        "title": "Lód",
        "slug": "lod",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/lod"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/L%C3%B3d_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:59"
    },
    {
      "id": "08f0063f-54f4-4c9d-848f-aa8851839a67",
      "slug": "w-boga-wierze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/lod/w-boga-wierze",
      "text": "W Boga wierzę, ale nie wierzę w to, co ludzie mówią o Bogu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jacek Dukaj",
        "slug": "jacek-dukaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj"
      },
      "book": {
        "title": "Lód",
        "slug": "lod",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jacek-dukaj/lod"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/L%C3%B3d_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:59"
    },
    {
      "id": "b048ce0f-2604-4bcf-80a4-0aa5c85dd171",
      "slug": "gdyby-udowodniono-ze-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/lewa-reka-ciemnosci/gdyby-udowodniono-ze-boga",
      "text": "Gdyby udowodniono, że Boga nie ma, nie byłoby religii. (…) Ale gdyby udowodniono, że Bóg jest, religii nie byłoby również.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ursula K. Le Guin",
        "slug": "ursula-k-le-guin",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin"
      },
      "book": {
        "title": "Lewa ręka ciemności",
        "slug": "lewa-reka-ciemnosci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ursula-k-le-guin/lewa-reka-ciemnosci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ursula_K._Le_Guin#Lewa_r%C4%99ka_ciemno%C5%9Bci",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:56"
    },
    {
      "id": "7c4c9e9d-bc00-4ccc-a3d9-f7906f55feac",
      "slug": "bog-pozostaje-na-uboczu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn/bog-pozostaje-na-uboczu",
      "text": "Bóg pozostaje na uboczu, Alu Juniorze, ale Szatan wśród ludzi nie musi obawiać się upadku.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orson Scott Card",
        "slug": "orson-scott-card",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card"
      },
      "book": {
        "title": "Siódmy syn",
        "slug": "siodmy-syn",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Si%C3%B3dmy_syn",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:50"
    },
    {
      "id": "2f2c911e-eee4-4981-b031-916d8754518f",
      "slug": "czy-nie-przyszlo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn/czy-nie-przyszlo",
      "text": "– Czy nie przyszło ci do głowy, że Bóg wykorzystuje twojego bezcennego syna, by cię przebudzić i skłonić do pokuty? – A więc w takiego Boga wierzysz? Boga, który próbuje zabijać małych chłopców, żeby ich tatusiowie przyszli na spotkania parafialne?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orson Scott Card",
        "slug": "orson-scott-card",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card"
      },
      "book": {
        "title": "Siódmy syn",
        "slug": "siodmy-syn",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Si%C3%B3dmy_syn",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:50"
    },
    {
      "id": "125cfe42-0a49-4f9e-9152-b6cc95046e9e",
      "slug": "caly-wszechswiat-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn/caly-wszechswiat-jest",
      "text": "Cały wszechświat jest tylko snem w umyśle Boga, a dopóki on śpi, wierzy w ten sen i wszystko pozostaje rzeczywiste. To co widzisz, to Bóg, który się budzi. Budzi się stopniowo, a jego świadomość przesącza się w sen i rozkłada wszechświat. Aż wreszcie Bóg usiądzie, przetrze oczy i powie: „Ależ miałem sen; szkoda, że nie pamiętam, co w nim było”. W tej właśnie chwili wszyscy znikniemy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Orson Scott Card",
        "slug": "orson-scott-card",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card"
      },
      "book": {
        "title": "Siódmy syn",
        "slug": "siodmy-syn",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/orson-scott-card/siodmy-syn"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "rzeczywistość",
          "slug": "rzeczywistosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rzeczywistosc"
        },
        {
          "name": "sny",
          "slug": "sny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Si%C3%B3dmy_syn",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:50"
    },
    {
      "id": "72debe24-83e9-4950-95dd-74670fd0280d",
      "slug": "wszystko-zarowno-nieszczescie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/przy-obieraniu-cebuli/wszystko-zarowno-nieszczescie",
      "text": "Wszystko, zarówno nieszczęście, jak i szczęście (…) – zależy od wyższej woli, jest wytyczone przez opatrzność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Günter Grass",
        "slug": "gunter-grass",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass"
      },
      "book": {
        "title": "Przy obieraniu cebuli",
        "slug": "przy-obieraniu-cebuli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/przy-obieraniu-cebuli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/G%C3%BCnter_Grass#Przy_obieraniu_cebuli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:47"
    },
    {
      "id": "1e20b428-77de-4b36-a2e2-cb13d84514bc",
      "slug": "dziela-stworzenia-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/turbot/dziela-stworzenia-nie",
      "text": "Dzieła Stworzenia nie należy uważać za skończone.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Günter Grass",
        "slug": "gunter-grass",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass"
      },
      "book": {
        "title": "Turbot",
        "slug": "turbot",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gunter-grass/turbot"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zmiana",
          "slug": "zmiana",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zmiana"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Turbot#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:47"
    },
    {
      "id": "807e6f11-bf98-4c14-b664-ea4ca8d30ae0",
      "slug": "lecz-cud-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak/doktor-zywago/lecz-cud-jest",
      "text": "Lecz cud jest cudem, jak cudem jest Bóg.Kiedy w zamęcie z trwogą łamiesz dłonie.Nagle znienacka dosięga cię cud.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Borys Pasternak",
        "slug": "borys-pasternak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak"
      },
      "book": {
        "title": "Doktor Żywago",
        "slug": "doktor-zywago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/borys-pasternak/doktor-zywago"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "cuda",
          "slug": "cuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Doktor_%C5%BBywago#Wiersze_%C5%BBywagi",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:44"
    },
    {
      "id": "8520c121-6cfd-491d-9419-edcf6f4e04e2",
      "slug": "niektorzy-bowiem-twierdza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/wszystkie-imiona/niektorzy-bowiem-twierdza",
      "text": "Niektórzy bowiem twierdzą, iż Pan Bóg, nim wymiesił glinę, z której potem nas ulepił, na czarnej powierzchni pierwszej nocy wyrysował kredą mężczyznę i kobietę i stąd właśnie wywodzi się jedyna pewność, jaką mamy, a mianowicie że byliśmy, jesteśmy i będziemy prochem, który zatraci się w nocy równie głębokiej jak ta pierwsza",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Saramago",
        "slug": "jose-saramago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago"
      },
      "book": {
        "title": "Wszystkie imiona",
        "slug": "wszystkie-imiona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/wszystkie-imiona"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przemijanie",
          "slug": "przemijanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemijanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jos%C3%A9_Saramago#Wszystkie_imiona",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:41"
    },
    {
      "id": "839fa77c-1a50-4e04-8671-4e708c82da10",
      "slug": "nigdzie-nikt-tego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/baltazar-i-blimunda/nigdzie-nikt-tego",
      "text": "Nigdzie, nikt tego nie napisał, ja twierdzę, że Bóg nie ma lewej ręki, gdyż po jego prawicy, po prawicy, zasiadają wybrańcy, a nigdy się nie wspomina o jego lewicy, ani Pismo Święte, ani Doktorowie Kościoła, po lewicy Boga nikt nie zasiada, jest tam pustka, nicość, nieobecność, a więc Bóg jest jednoręki. Ksiądz głęboko odetchnął i zakończył: Brak mu lewej ręki.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "José Saramago",
        "slug": "jose-saramago",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago"
      },
      "book": {
        "title": "Baltazar i Blimunda",
        "slug": "baltazar-i-blimunda",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jose-saramago/baltazar-i-blimunda"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 68,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "absurd",
          "slug": "absurd",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/absurd"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jos%C3%A9_Saramago#Baltazar_i_Blimunda",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:39"
    },
    {
      "id": "b25ee36c-6d83-4d4e-8401-94217f06d0e8",
      "slug": "a-jesli-zaczal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maja-lidia-kossakowska/siewca-wiatru/a-jesli-zaczal",
      "text": "– A jeśli – zaczął powoli Pan Tajemnic – to On postanowił udowodnić, że nas kocha? Gabriel spojrzał ze zdziwieniem. – Nie rozumiem – wyszeptał, odruchowo zniżając głos. Serce zabiło mu mocno, jakby przeczuwał, że usłyszy coś niezwykle ważnego. – Może Pan ofiarował nam dar – powiedział cicho Razjel – Bardzo cenny, podobny do tego, jaki otrzymali Ziemianie. – Dar? – powtórzył Regent. Błękitne oczy Razjela płonęły jak zimne gwiazdy. Tak samo nieprzeniknione i tak samo odległe. – Wolną wolę Gabrielu. Archanioł Objawień drgnął. – Naprawdę tak myślisz? Razjel uśmiechnął się blado. – Nie wiem. Zastanawiam się. Może Pan opuściła Królestwo, żeby pokazać, że kocha nas prawie tak mocno jak Ziemian. Uznał, że dojrzeliśmy, że jesteśmy tego warci. Że będziemy umieli wierzyć, zamiast wiedzieć. Niezależni i wolni. W końcu dał nam, tak samo jak im, możliwość wyboru i wieczne wątpliwości. Gabriel położył rękę na ramieniu przyjaciela. Poczuł, że Razjel drży, jak gdyby z chłodu. – Czy to właśnie jest tajemnica? – spytał. Książę Magów wpatrywał się w niebo. – Mam nadzieję – powiedział poważnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Maja Lidia Kossakowska",
        "slug": "maja-lidia-kossakowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maja-lidia-kossakowska"
      },
      "book": {
        "title": "Siewca wiatru",
        "slug": "siewca-wiatru",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/maja-lidia-kossakowska/siewca-wiatru"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Siewca_wiatru",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:37"
    },
    {
      "id": "39ff41a9-ea4a-4419-8bfc-061704864186",
      "slug": "szczesliwi-bogowie-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer/odyseja/szczesliwi-bogowie-nie",
      "text": "Szczęśliwi bogowie nie lubią zbrodni, sprawiedliwość nagradzają i zbożne czyny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Homer",
        "slug": "homer",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer"
      },
      "book": {
        "title": "Odyseja",
        "slug": "odyseja",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/homer/odyseja"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Odyseja",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:36"
    },
    {
      "id": "e465935f-1d8b-48e2-9583-af214f121963",
      "slug": "w-ogolnosci-jednak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/mini-wyklady-o-maxi-sprawach/w-ogolnosci-jednak",
      "text": "W ogólności jednak nie możemy sobie wyobrazić zdarzeń tak nadzwyczajnych, że gdyby zaszły, nikt nie mógłby zaprzeczyć, że oto Bóg się objawił; sceptyk zawsze miałby swoje argumenty.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Mini-wykłady o maxi-sprawach",
        "slug": "mini-wyklady-o-maxi-sprawach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/mini-wyklady-o-maxi-sprawach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        },
        {
          "name": "cuda",
          "slug": "cuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Mini_wyk%C5%82ady_o_maxi_sprawach_(1997%E2%80%932003)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:34"
    },
    {
      "id": "df6b6a9d-7f4a-4573-b7f6-069928d88fe4",
      "slug": "kto-mowi-ze-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/mini-wyklady-o-maxi-sprawach/kto-mowi-ze-boga",
      "text": "Kto mówi, że Boga nie ma i jest wesoło, sobie kłamie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Mini-wykłady o maxi-sprawach",
        "slug": "mini-wyklady-o-maxi-sprawach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/mini-wyklady-o-maxi-sprawach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        },
        {
          "name": "oszukiwanie siebie",
          "slug": "oszukiwanie-siebie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/oszukiwanie-siebie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Mini_wyk%C5%82ady_o_maxi_sprawach_(1997%E2%80%932003)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:34"
    },
    {
      "id": "49ef09f4-2376-4642-9e8a-3280331096c6",
      "slug": "smiech-jest-wiec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/mini-wyklady-o-maxi-sprawach/smiech-jest-wiec",
      "text": "Śmiech jest więc bardzo dobrym wynalazkiem natury czy Pana Boga (bo Bóg, przynajmniej wedle Talmudu, ma poczucie humoru), jako że świat nie jest naprawdę nam przyjazny, lecz raczej wrogi, trzeba więc wrogość jego stępiać humorem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Mini-wykłady o maxi-sprawach",
        "slug": "mini-wyklady-o-maxi-sprawach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/mini-wyklady-o-maxi-sprawach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "śmiech",
          "slug": "smiech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smiech"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Mini_wyk%C5%82ady_o_maxi_sprawach_(1997%E2%80%932003)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:34"
    },
    {
      "id": "7e540f84-b776-4f1d-b7c7-3b1262fc9674",
      "slug": "zaden-mistyk-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus/zaden-mistyk-nie",
      "text": "Żaden mistyk nie próbował „udowodnić” istnienia Boga; byłoby to dlań tyle, co dowodzić, że miód jest słodki, albo woda mokra.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Jeśli Boga nie ma. Horror metaphysicus",
        "slug": "jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Je%C5%9Bli_Boga_nie_ma_(1987)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:33"
    },
    {
      "id": "3be93cb3-32a0-4bc4-ac56-2cdd4fa7828b",
      "slug": "tradycyjna-nauka-chrzescijanska",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus/tradycyjna-nauka-chrzescijanska",
      "text": "Tradycyjna nauka chrześcijańska oczekiwała od pobożnych miłości Boga jako jedynego dobra absolutnego, nie odmawiając wszakże względnej czy zależnej wartości celom skończonym, jeśli są one właściwie umiejscowione w hierarchii dóbr; w świecie stworzonym istnieją rzeczy i jakości, które mogą uchodzić za wartości autonomiczne, choć nie absolutne (finis ultimus secundum quid), a także takie, które nie mając same w sobie wewnętrznej wartości, są pożyteczne, jako że służą wytworzeniu albo zdobyciu dóbr autotelicznych (i tak na przykład, życie ludzkie jest dobrem samym w sobie, ale nie dobrem absolutnym, i tym samym może być Bogu złożone w ofierze, natomiast pożywienie nie ma autonomicznej wartości, lecz jest dobrem w tym stopniu, w jakim podtrzymuje życie, itd.). Inaczej dla radykalnego mistyka: Bóg jest dlań nie tylko najwyższym, ale jedynym właściwym dobrem, stworzeniom nie przysługuje nawet wtórne czy instrumentalne dobro; (…).",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Jeśli Boga nie ma. Horror metaphysicus",
        "slug": "jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 100,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Je%C5%9Bli_Boga_nie_ma_(1987)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:33"
    },
    {
      "id": "3be5353c-5e72-413a-9d1b-8e8e20de531b",
      "slug": "mowiac-krotko-postawa",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus/mowiac-krotko-postawa",
      "text": "Mówiąc krótko, postawa chrześcijanina nie polega na oczekiwaniu nadprzyrodzonych reakcji na jego moralne postępowanie, polega na zaufaniu do Boga. W obliczu nieszczęść powodowanych przez siły nie podlegające naszej władzy chrześcijanin nauczony jest „oddawać Bogu swoje cierpienie” i ufać, że pozorne absurdalności życia mają utajony sens, którego nie jest on w stanie rozszyfrować. (…) możemy ufać tedy, że cokolwiek się przydarza, jest zarówno zdeterminowane przyczynowo, jak i zawarte w celowej strukturze, a tym samym jest zrządzeniem Opatrzności.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Leszek Kołakowski",
        "slug": "leszek-kolakowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski"
      },
      "book": {
        "title": "Jeśli Boga nie ma. Horror metaphysicus",
        "slug": "jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/leszek-kolakowski/jesli-boga-nie-ma-horror-metaphysicus"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 42,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Leszek_Ko%C5%82akowski#Je%C5%9Bli_Boga_nie_ma_(1987)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:33"
    },
    {
      "id": "88cc8244-4262-45e7-b04c-ce61d5ec889f",
      "slug": "mysle-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/wiele-demonow/mysle-ze-bog",
      "text": "Myślę, że Bóg mógł rzec do człowieka: „Daje ci życie, ale żeby żyć, musisz mnie wymyślić”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Wiele demonów",
        "slug": "wiele-demonow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/wiele-demonow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 77,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "wyobraźnia",
          "slug": "wyobraznia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyobraznia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Pilch#Wiele_demon%C3%B3w",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:28"
    },
    {
      "id": "5f67ad1d-bc11-480d-83f9-ca37a8cf9251",
      "slug": "zawsze-wiedzialem-ze-trzeba",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/marsz-polonia/zawsze-wiedzialem-ze-trzeba",
      "text": "Zawsze wiedziałem, że trzeba być krok od samego siebie. Ale teraz jestem, stoję tysiąc, a może parę tysięcy kroków od samego siebie. Patrzę z dystansu. Z rosnącego dystansu. Dar dystansu, a może przekleństwo dystansu. Dziwi mnie, kurwa, wszystko. Stwór pewnego dnia przebudził się, pojął, że się przebudził, i dawaj udoskonalać własne przebudzenie. I w ten sposób doszedł do wynalazku ołówka, klamki, grzebienia, wełnianej czapki, guzika i dziurki, witaminy C, patelni, kremu przeciwzmarszczkowego – co ma do tego Bóg? Ci, co wiedzą, że Go nie ma, niczego nie udowodnią tym, co wiedzą, że On jest. I na odwrót. Dusza z prochu powstała i w proch się obróci. Dusza! O ciele szkoda gadać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Marsz Polonia",
        "slug": "marsz-polonia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/marsz-polonia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "świadomość",
          "slug": "swiadomosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/swiadomosc"
        },
        {
          "name": "dystans do siebie",
          "slug": "dystans-do-siebie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dystans-do-siebie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jerzy_Pilch#Marsz_Polonia",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:28"
    },
    {
      "id": "4a8ae540-b9d9-4974-8a2c-6ca8d9ee8300",
      "slug": "tabu-to-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/tabu-to-jest",
      "text": "Tabu to jest jakaś rzecz, której nie wolno naruszać. Tabu może być cudzy grosz, którego nie śmiesz tknąć, tabu może być kuzynka w kąpieli, której nie śmiesz (...) podglądać, i tabu jest postać Pana Naszego Najjaśniejszego, której nie śmiesz dociekać.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "granice",
          "slug": "granice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/granice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#T",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:27"
    },
    {
      "id": "229b66f0-51a5-4d42-8696-39fc721b95d4",
      "slug": "pan-bog-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/pan-bog-nie",
      "text": "Pan Bóg nie jest telegrafistą albo zawiadowcą, co wysyła czytelne sygnały albo komunikaty.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "milczenie Boga",
          "slug": "milczenie-boga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie-boga"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:27"
    },
    {
      "id": "d0029bc7-0507-4922-8c7d-c1e4c47ef036",
      "slug": "bog-na-moment",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/bog-na-moment",
      "text": "Bóg na moment zasypia, my na moment rezygnujemy ze szczytnych celów i rodzi się zbrodnia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "zbrodnia",
          "slug": "zbrodnia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zbrodnia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:26"
    },
    {
      "id": "a236aaf5-4a6c-49cf-9a76-93cf23562822",
      "slug": "jak-sam-pan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/jak-sam-pan",
      "text": "Jak sam Pan Bóg wygląda, nie miałem zielonego pojęcia. O wszechmocy Bożej mówili wszyscy, o postaci Bożej nie mówił nikt.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "dzieciństwo",
          "slug": "dziecinstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dziecinstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:26"
    },
    {
      "id": "8b1c8abc-c512-487b-a4e4-5673f1fb4b9b",
      "slug": "kto-nie-ma-pieniedzy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/kto-nie-ma-pieniedzy",
      "text": "Kto nie ma pieniędzy, tego Pan Bóg nie kocha.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "pieniądze",
          "slug": "pieniadze",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieniadze"
        },
        {
          "name": "ubóstwo",
          "slug": "ubostwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ubostwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:26"
    },
    {
      "id": "8401f1bc-1e88-41b6-ab47-37f477721b13",
      "slug": "bog-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia/bog-nie-jest",
      "text": "Bóg nie jest iluzjonistą wyciągającym Polskę z niewoli jednym ruchem jak, nie przymierzając, królika z kapelusza. Bóg nie jest iluzjonistą, bo jest Tym, który jest...",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jerzy Pilch",
        "slug": "jerzy-pilch",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch"
      },
      "book": {
        "title": "Miasto utrapienia",
        "slug": "miasto-utrapienia",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jerzy-pilch/miasto-utrapienia"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "Polacy",
          "slug": "polacy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/polacy"
        },
        {
          "name": "niepodległość",
          "slug": "niepodleglosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niepodleglosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Miasto_utrapienia#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:26"
    },
    {
      "id": "8293a017-397e-45ba-9f13-21ab716cb3e0",
      "slug": "kiedy-bog-wyznacza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert/diuna/kiedy-bog-wyznacza",
      "text": "Kiedy Bóg wyznacza jakiejś istocie miejsce śmierci, sprawia On, by potrzeby ją w owe miejsce przywiodły.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Frank Herbert",
        "slug": "frank-herbert",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert"
      },
      "book": {
        "title": "Diuna",
        "slug": "diuna",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/frank-herbert/diuna"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Diuna",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:22"
    },
    {
      "id": "8e0b06c5-9f90-46aa-9300-f88805e27bd8",
      "slug": "zachowuje-staly-meksykanski",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/bog-wie/zachowuje-staly-meksykanski",
      "text": "(…) zachowuję stały, meksykański, pełen rezerwy stosunek do Boga, mimo że może On już nie żyć. To, czy Bóg żyje, czy nie, ma niewielkie znaczenie, ponieważ w obydwu przypadkach używalibyśmy Go jednakowo. Jest mi winien przeprosiny, ale nie ustąpi, więc i ja nie ustąpię. Bóg wie, że mam swoje wady, że jestem jednym z pierwszych, którzy się do nich przyznają, ale do dnia dzisiejszego wiem, że jestem lepszą osobą niż On.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Joseph Heller",
        "slug": "joseph-heller",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller"
      },
      "book": {
        "title": "Bóg wie",
        "slug": "bog-wie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/joseph-heller/bog-wie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 13,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Joseph_Heller#B%C3%B3g_wie",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:17"
    },
    {
      "id": "a52041bd-3228-4f52-990d-5c6adcdf1edc",
      "slug": "kazde-narodziny-oznaczaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy/kazde-narodziny-oznaczaja",
      "text": "Każde narodziny oznaczają oddzielenie się od wszechświata, oznaczają odgraniczenie, odosobnienie się od Boga, oznaczają bolesne stawanie się na nowo. Powrót do wszechświata, zaniechanie bolesnej indywidualizacji, stawanie się Bogiem znaczą: tak rozszerzyć swą duszę, aby znów mogła ogarnąć wszechświat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Wilk stepowy",
        "slug": "wilk-stepowy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/wilk-stepowy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "duchowość",
          "slug": "duchowosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowosc"
        },
        {
          "name": "narodziny",
          "slug": "narodziny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/narodziny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wilk_stepowy#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:13"
    },
    {
      "id": "8236fa14-0bac-404e-b47f-f27c572e00c9",
      "slug": "w-formule-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/romans-teresy-hennert/w-formule-bog",
      "text": "W formule: Bóg i Ojczyzna – zawiera się więc antynomia i bluźnierstwo. Bóg jest tym, co ludzi w najwyższych ich tęsknotach godzi i jednoczy, ojczyzna tym, co według najwyższych haseł – dzieli. Ojczyzna przywraca politeizm: każda armia do swego Boga modli się o zwycięstwo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Romans Teresy Hennert",
        "slug": "romans-teresy-hennert",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/romans-teresy-hennert"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 236,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "patriotyzm",
          "slug": "patriotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/patriotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Zofia_Na%C5%82kowska#Romans_Teresy_Hennert_(1923)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:12"
    },
    {
      "id": "f5c4e93b-5747-47f4-b825-5210a9bb058f",
      "slug": "bez-woli-boskiej",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica/bez-woli-boskiej",
      "text": "Bez woli boskiej włos człowiekowi z głowy nie spadnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Granica",
        "slug": "granica",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Granica_(powie%C5%9B%C4%87)#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:10"
    },
    {
      "id": "1ed12cc4-d8cb-48ab-b7d3-e66273b52cee",
      "slug": "no-tak-ale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica/no-tak-ale",
      "text": "„No tak, ale gdyby jednak przyszedł diabeł” – myślał i na tę myśl omdlewał ze zgrozy. „Naturalnie, że to jest niemożliwe, ale gdyby przyszedł”… W tych dziecinnych, nikomu niewiadomych nocach udręki jedno było ulgą: że jest ojciec. Ojca można zawołać na pomoc. Ojciec się nie boi. Już on będzie wiedział, co zrobić, on się z tym strasznym rozprawi, to jego rzecz. On na pewno się nie boi. Bo gdyby i on się bał, jak można by znieść noc i ciemność. Musi być ten ktoś jeden, kto się nie boi, kto może osłonić przed ciemnością, w której wszystko jest straszne i niepojęte, przed całą nocą świata. Czy nie dlatego Bóg nazywa się Ojcem?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zofia Nałkowska",
        "slug": "zofia-nalkowska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska"
      },
      "book": {
        "title": "Granica",
        "slug": "granica",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zofia-nalkowska/granica"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "strach",
          "slug": "strach",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strach"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "bezpieczeństwo",
          "slug": "bezpieczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bezpieczenstwo"
        },
        {
          "name": "ojciec",
          "slug": "ojciec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ojciec"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Granica_(powie%C5%9B%C4%87)#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:10"
    },
    {
      "id": "a9eea71d-384d-4612-b64b-ce8c4d3faa0c",
      "slug": "bog-jest-wielka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/bog-jest-wielka",
      "text": "Bóg(…) jest wielką relacją wszystkich relacji wszechświata.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyspa_dnia_poprzedniego#Inne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:06"
    },
    {
      "id": "25e7f7cf-c6be-4d55-8892-6df15cb6c124",
      "slug": "gdyby-swiat-byl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/gdyby-swiat-byl",
      "text": "Gdyby świat był skończony i otoczony Nicością, skończony byłby również Bóg. Jego rolą jest bowiem, przebywać w niebie i na ziemi, i w każdym miejscu, a nie mógłby przecież przebywać tam, gdzie jest tylko Nicość. Nicość nie jest miejscem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        },
        {
          "name": "nieskończoność",
          "slug": "nieskonczonosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nieskonczonosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Umberto_Eco#Wyspa_dnia_poprzedniego",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:06"
    },
    {
      "id": "1d1b43b2-0533-45aa-b6ab-fd3d3a277925",
      "slug": "filozofa-nie-neka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/filozofa-nie-neka",
      "text": "Filozofa nie nęka naturalność końca, ale tajemnica początku. Możemy być obojętni na wieczność, która będzie po nas, jakże jednak moglibyśmy uchylić się od trwożliwego pytania o tę wieczność, która nas poprzedzała, wieczność materii czy wieczność Boga?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        },
        {
          "name": "wieczność",
          "slug": "wiecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyspa_dnia_poprzedniego#Inne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:06"
    },
    {
      "id": "1258d387-2ad2-42d2-a02c-5c184496cf30",
      "slug": "jesli-istnieje-mnogosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/jesli-istnieje-mnogosc",
      "text": "Jeśli istnieje mnogość światów dowodzi to nieskończonej pomysłowości Inżyniera naszego Uniwersum, a w rezultacie ten Poeta nie zna granic.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyspa_dnia_poprzedniego#Inne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:06"
    },
    {
      "id": "11535aeb-73f7-4544-817c-d42a351e6e92",
      "slug": "bogowie-zaslepiaja-tych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego/bogowie-zaslepiaja-tych",
      "text": "Bogowie zaślepiają tych, których chcą zgubić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wyspa dnia poprzedniego",
        "slug": "wyspa-dnia-poprzedniego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wyspa-dnia-poprzedniego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyspa_dnia_poprzedniego#Inne",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:06"
    },
    {
      "id": "d6823bcc-5066-420b-9f2e-2955d478da74",
      "slug": "jestem-bogiem-wszyscy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wahadlo-foucaulta/jestem-bogiem-wszyscy",
      "text": "Jestem Bogiem. (…) Wszyscy żyją w moim świetle, a ja żyję w nieznośnym iskrzeniu moich mroków.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Wahadło Foucaulta",
        "slug": "wahadlo-foucaulta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/wahadlo-foucaulta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wahad%C5%82o_Foucaulta",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:05"
    },
    {
      "id": "af41c3f7-4473-4cd6-bd08-1cc0b3949fcc",
      "slug": "co-moze-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/imie-rozy/co-moze-czlowiek",
      "text": "– Co może człowiek, to niewiele. Trudno pogodzić się z myślą, że gdyby istniał ład we wszechświecie, stanowiłby obrazę dla wolnej woli Boga i dla Jego wszechmocy. Tak więc wolność Boga jest nasza zgubą, a przynajmniej zgubą naszej pychy. – Lecz jak może istnieć byt konieczny, całkowicie utkany z możliwości? Jakaż jest więc różnica między Bogiem a pierwotnym chaosem? Czy utrzymywanie, że Bóg jest absolutnie wszechmocny, nie jest tym samym, co utrzymywanie, że Bóg nie istnieje?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Imię róży",
        "slug": "imie-rozy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/imie-rozy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "chaos",
          "slug": "chaos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chaos"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Imi%C4%99_r%C3%B3%C5%BCy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:04"
    },
    {
      "id": "ee1835d6-4cdd-41c0-a72e-c636a630d085",
      "slug": "jesli-nasz-umysl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/baudolino/jesli-nasz-umysl",
      "text": "Jeśli nasz umysł zdoła stworzyć rzecz, nad którą nie masz większej, ta rzecz z pewnością będzie istniała.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Baudolino",
        "slug": "baudolino",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/baudolino"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "teologia",
          "slug": "teologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/teologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Umberto_Eco#Baudolino",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:03"
    },
    {
      "id": "62b6e8f9-8fa5-4173-a6b1-185ac0f71052",
      "slug": "kazda-rzecz-cierpi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/baudolino/kazda-rzecz-cierpi",
      "text": "Każda rzecz cierpi, gdyż jest marną imitacją Boga, ale niczego bardziej nie pragnie, jak połączyć się z nim na nowo.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Baudolino",
        "slug": "baudolino",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/baudolino"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Umberto_Eco#Baudolino",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:03"
    },
    {
      "id": "d01d8f8b-9d85-4bb7-bbbd-2bd0f2bcc86e",
      "slug": "powierzam-swa-dusze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe-swiat-dysku/powierzam-swa-dusze",
      "text": "Powierzam swą duszę dowolnemu bogu, który potrafi ją znaleźć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Piekło pocztowe. Świat Dysku",
        "slug": "pieklo-pocztowe-swiat-dysku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pieklo-pocztowe-swiat-dysku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "dusza",
          "slug": "dusza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dusza"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Piek%C5%82o_pocztowe_(2004)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:00"
    },
    {
      "id": "bb9e6a9c-4880-4f2c-bbb7-03e791f0ec94",
      "slug": "chcecie-oddac-bogom",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ostatni-bohater/chcecie-oddac-bogom",
      "text": "– Chcecie oddać bogom ogień? – Tak. Z odsetkami. – Ale… dlaczego? (…) – Bo… – zaczął Cohen. – Bo pozwolili nam się zestarzeć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Ostatni bohater",
        "slug": "ostatni-bohater",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ostatni-bohater"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "starość",
          "slug": "starosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/starosc"
        },
        {
          "name": "zemsta",
          "slug": "zemsta",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zemsta"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Ostatni_bohater",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:47:00"
    },
    {
      "id": "fdc988a0-4d16-4e8c-a667-bd20148876a6",
      "slug": "stworcy-nie-sa-bogami",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ostatni-kontynent/stworcy-nie-sa-bogami",
      "text": "Stwórcy nie są bogami. Tworzą miejsca, co jest dość trudne. To ludzie tworzą bogów, co wiele wyjaśnia.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Ostatni kontynent",
        "slug": "ostatni-kontynent",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/ostatni-kontynent"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ostatni_kontynent",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:58"
    },
    {
      "id": "70a4dc69-d93b-4428-96c1-38af5540ea24",
      "slug": "bogowie-moze-istnieja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/wiedzmikolaj/bogowie-moze-istnieja",
      "text": "Bogowie może istnieją, a może nie. Dlaczego więc i tak w nich nie wierzyć? Jeśli to wszystko prawda, to po śmierci trafisz w przyjemne miejsce, a jeśli nie, to przecież nic nie tracisz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Wiedźmikołaj",
        "slug": "wiedzmikolaj",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/wiedzmikolaj"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wied%C5%BAmiko%C5%82aj",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:56"
    },
    {
      "id": "57895c3f-01ea-40f4-85c2-7abeda329ef1",
      "slug": "w-samej-rzeczy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/na-glinianych-nogach/w-samej-rzeczy",
      "text": "W Samej Rzeczy Bowiem Szczery Ateista Myśli O Bogu Bezustannie, Choć Istotnie W Terminach Negacji. Zatem Ateizm Jest Formą Wiary. Gdyby Ateista Naprawdę Nie Wierzył, Nie Przejmowałby Się Lub Nie Przejmowałaby Się Zaprzeczaniem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Na glinianych nogach",
        "slug": "na-glinianych-nogach",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/na-glinianych-nogach"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Na_glinianych_nogach",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:56"
    },
    {
      "id": "a5feace8-b93c-43ca-ba80-3205ff63f738",
      "slug": "bogowie-pomagaja-tym",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/maskarada/bogowie-pomagaja-tym",
      "text": "Bogowie pomagają tym, którzy sami sobie pomagają.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Maskarada",
        "slug": "maskarada",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/maskarada"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "działanie",
          "slug": "dzialanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzialanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Maskarada",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:55"
    },
    {
      "id": "e328bb8d-a631-432e-b950-8988bd104230",
      "slug": "bogowie-mieli-zycie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy/bogowie-mieli-zycie",
      "text": "(...) Bogowie mieli życie zbudowane z wiary ich wyznawców.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Muzyka duszy",
        "slug": "muzyka-duszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Muzyka_duszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:54"
    },
    {
      "id": "3327c5d8-4199-4588-8cef-1af6d7ccffbb",
      "slug": "mowi-sie-ze-kogo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy/mowi-sie-ze-kogo",
      "text": "Mówi się, że kogo bogowie chcą zniszczyć, temu najpierw odbierają rozum. W rzeczywistości temu, kogo chcą zniszczyć, bogowie wręczają odpowiednik krótkiej laski z syczącym lontem i napisem „Acme Dynamite Company” na boku. Tak jest ciekawiej i trwa o wiele krócej.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Muzyka duszy",
        "slug": "muzyka-duszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Muzyka_duszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:54"
    },
    {
      "id": "03bc1471-36d3-42d4-ba31-7fd9f08244e4",
      "slug": "pewne-rzeczy-musza",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy/pewne-rzeczy-musza",
      "text": "Pewne rzeczy muszą się wydarzyć przed innymi. Bogowie grają losami ludzi. Ale najpierw muszą ustawić wszystkie pionki na planszy i po całej swojej siedzibie poszukać kostek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Muzyka duszy",
        "slug": "muzyka-duszy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/muzyka-duszy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Muzyka_duszy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:54"
    },
    {
      "id": "eaa7ed9c-e4b9-4930-9ff3-61db56b3905f",
      "slug": "bogowie-lubili-gry",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa/bogowie-lubili-gry",
      "text": "Bogowie lubili gry – pod warunkiem, że wygrywali.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Pomniejsze bóstwa",
        "slug": "pomniejsze-bostwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sukces i porażka",
          "slug": "sukces-i-porazka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sukces-i-porazka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Pomniejsze_b%C3%B3stwa_(1992)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:52"
    },
    {
      "id": "bcadfdfc-da54-4a5d-9f16-7dc12a731a72",
      "slug": "wiara-jest-pokarmem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa/wiara-jest-pokarmem",
      "text": "Wiara jest pokarmem bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Pomniejsze bóstwa",
        "slug": "pomniejsze-bostwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Pomniejsze_b%C3%B3stwa_(1992)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:52"
    },
    {
      "id": "93d07ac3-3e72-4fc2-bb1f-028785eebe4d",
      "slug": "kiedy-jest-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa/kiedy-jest-sie",
      "text": "Kiedy jest się bogiem, kłopot polega na tym, że nie ma się do kogo modlić.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Pomniejsze bóstwa",
        "slug": "pomniejsze-bostwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pomniejsze_b%C3%B3stwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:52"
    },
    {
      "id": "6d8d96cd-e829-4cbf-97e0-c8581acc726a",
      "slug": "bogowie-potrzebuja-wiary",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa/bogowie-potrzebuja-wiary",
      "text": "Bogowie potrzebują wiary, a ludzie pragną bogów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Pomniejsze bóstwa",
        "slug": "pomniejsze-bostwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pomniejsze_b%C3%B3stwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:52"
    },
    {
      "id": "4cdf0bbc-2b16-4c6d-b978-d222ee12d4c4",
      "slug": "czlowiek-nadaje-bostwu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa/czlowiek-nadaje-bostwu",
      "text": "Człowiek nadaje bóstwu kształt, jakby wlewał galaretę do formy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Pomniejsze bóstwa",
        "slug": "pomniejsze-bostwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pomniejsze_b%C3%B3stwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:52"
    },
    {
      "id": "21d40133-c69b-4283-8f36-dee0fdd7b248",
      "slug": "bogom-nie-przeszkadzaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa/bogom-nie-przeszkadzaja",
      "text": "Bogom nie przeszkadzają ateiści, pod warunkiem że są to ateiści gorący, głębocy, żarliwi (…). Ateiści, którzy całe życie nie wierzą, całe życie nienawidzą bogów za to, że ci nie istnieją. Taki ateizm jest niczym skała. To prawie wiara…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Pomniejsze bóstwa",
        "slug": "pomniejsze-bostwa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/pomniejsze-bostwa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "nienawiść",
          "slug": "nienawisc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nienawisc"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pomniejsze_b%C3%B3stwa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:52"
    },
    {
      "id": "022eec82-7e4e-44c7-a7df-5fbe99bc1160",
      "slug": "jest-tez-cala",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/wyprawa-czarownic/jest-tez-cala",
      "text": "Jest też cała ta sprawa z koziogłowymi bóstwami. Większość czarownic nie wierzy w bogów. Wiedzą naturalnie, że bogowie istnieją. Czasami ubijają z nimi różne interesy. Ale nie wierzą w nich. Zbyt dobrze ich znają. To tak jakby wierzyć w listonosza.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Wyprawa czarownic",
        "slug": "wyprawa-czarownic",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/wyprawa-czarownic"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Wyprawa_czarownic",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:52"
    },
    {
      "id": "9189a2ec-3fe7-4735-82db-5af66b7c357e",
      "slug": "kiedy-ludzie-przestaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku/kiedy-ludzie-przestaja",
      "text": "Kiedy ludzie przestają wierzyć w boga, on umiera. Jeśli ma wielu wyznawców, staje się silniejszy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Mort. Świat Dysku",
        "slug": "mort-swiat-dysku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mort",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:47"
    },
    {
      "id": "2fe228bf-b637-41e8-aee2-8dabf2d6df32",
      "slug": "kiedy-sie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku/kiedy-sie-jest",
      "text": "Kiedy się jest bogiem, nie trzeba się tłumaczyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Mort. Świat Dysku",
        "slug": "mort-swiat-dysku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Mort_(1987)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:47"
    },
    {
      "id": "27d2c964-b83b-4731-b752-786dc657d95a",
      "slug": "tragiczni-bohaterowie-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku/tragiczni-bohaterowie-zawsze",
      "text": "Tragiczni bohaterowie zawsze cierpią, kiedy bogowie się nimi zainteresują. Ale naprawdę ciężki los mają ci, na których bogowie w ogóle nie zwracają uwagi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Mort. Świat Dysku",
        "slug": "mort-swiat-dysku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/mort-swiat-dysku"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Terry_Pratchett#Mort_(1987)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:47"
    },
    {
      "id": "aa9c9b33-4394-44ab-a119-2f081adc0866",
      "slug": "gdyby-bogowie-chcieli",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/blask-fantastyczny/gdyby-bogowie-chcieli",
      "text": "Gdyby bogowie chcieli, żeby ludzie latali, daliby wszystkim bilety lotnicze.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Blask fantastyczny",
        "slug": "blask-fantastyczny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/blask-fantastyczny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "podróże",
          "slug": "podroze",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/podroze"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Blask_fantastyczny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:46"
    },
    {
      "id": "514cfdd9-8dfc-4128-95fe-f93b0eacc809",
      "slug": "obywateli-dysku-z-pretensjami",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/blask-fantastyczny/obywateli-dysku-z-pretensjami",
      "text": "Obywateli Dysku z pretensjami do wyższej kultury zawsze irytowała myśl, że rządzą nimi bogowie, dla których przykładem wzniosłego przeżycia artystycznego jest dzwonek do drzwi z melodyjką.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Terry Pratchett",
        "slug": "terry-pratchett",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett"
      },
      "book": {
        "title": "Blask fantastyczny",
        "slug": "blask-fantastyczny",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/terry-pratchett/blask-fantastyczny"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sztuka",
          "slug": "sztuka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sztuka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Blask_fantastyczny",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:46"
    },
    {
      "id": "79ced35c-866e-4885-ba19-ba69c698935c",
      "slug": "bog-potrafilby-wybawic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-paul-sartre/slowa/bog-potrafilby-wybawic",
      "text": "Bóg potrafiłby wybawić mnie z kłopotu – byłbym arcydziełem podpisanym; zapewniony, że gram swoją partię w koncercie powszechnym, czekałbym cierpliwie aż objawi mi swoje zamysły i moją nieodzowność.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jean-Paul Sartre",
        "slug": "jean-paul-sartre",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-paul-sartre"
      },
      "book": {
        "title": "Słowa",
        "slug": "slowa",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jean-paul-sartre/slowa"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sens życia",
          "slug": "sens-zycia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sens-zycia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jean-Paul_Sartre#S%C5%82owa",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:40"
    },
    {
      "id": "e923a082-2ac5-468d-889f-b2709a0e9c9a",
      "slug": "swiatem-rzadzi-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-lysiak/dobry/swiatem-rzadzi-bog",
      "text": "Światem rządzi Bóg miłosierny albo król-przypadek, trzecie nie istnieje…",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Waldemar Łysiak",
        "slug": "waldemar-lysiak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-lysiak"
      },
      "book": {
        "title": "Dobry",
        "slug": "dobry",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-lysiak/dobry"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 51,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_%C5%81ysiak#Dobry",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:37"
    },
    {
      "id": "76267a73-49bc-498c-a1cd-053531d65398",
      "slug": "dopiero-po-smierci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-lysiak/dobry/dopiero-po-smierci",
      "text": "Dopiero po śmierci „Księcia” zrozumiałem wiele rzeczy, których nie pojmowałem, kiedy żył. Zrozumiałem, że Bóg był w nim, tak jak w drzewach, gwiazdach, kamieniach, w bydlętach i w wodzie ze źródła, więc nie musiał szukać Boga i klepać o nim, jak inni, ci, co uczenie przekręcają Pismo Święte, i ci tak głupi, jak wiejskie baby, które pieją na procesji, powtarzając bezmyślnie ze śpiewnika: „O Maryjoooo i te deee!”.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Waldemar Łysiak",
        "slug": "waldemar-lysiak",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-lysiak"
      },
      "book": {
        "title": "Dobry",
        "slug": "dobry",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/waldemar-lysiak/dobry"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 5,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Waldemar_%C5%81ysiak#Dobry",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:37"
    },
    {
      "id": "09faa353-a165-4802-a5cb-dafac2fa4832",
      "slug": "wszystko-jest-nawzajem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania/wszystko-jest-nawzajem",
      "text": "Wszystko jest nawzajem powiązane, a węzeł to święty. A zgoła nic nie ma, co by nawzajem było sobie obce. Ułożone to bowiem zostało we wspólny ład i współtworzy porządek w porządku tego samego świata. Jeden bowiem jest świat, a składa się nań wszystko, i bóg jeden we wszystkim i jedna istota i jedno prawo, jeden rozum wspólny wszystkich stworzeń rozumnych i prawda jedna.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Marek Aureliusz",
        "slug": "marek-aureliusz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz"
      },
      "book": {
        "title": "Rozmyślania",
        "slug": "rozmyslania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/marek-aureliusz/rozmyslania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Marek_Aureliusz#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:35"
    },
    {
      "id": "bd1030bd-012b-4337-a6c6-da213ffe1cac",
      "slug": "czy-mozna-uczciwie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/sylogizmy-goryczy/czy-mozna-uczciwie",
      "text": "Czy można uczciwie mówić o czymkolwiek oprócz Boga lub samego siebie?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emil Cioran",
        "slug": "emil-cioran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran"
      },
      "book": {
        "title": "Sylogizmy goryczy",
        "slug": "sylogizmy-goryczy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/sylogizmy-goryczy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "samopoznanie",
          "slug": "samopoznanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samopoznanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emil_Cioran#Sylogizmy_goryczy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:32"
    },
    {
      "id": "90545064-bc72-4a5a-aa9f-dc93ccbf2d29",
      "slug": "bog-obled-oficjalny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/swieci-i-lzy/bog-obled-oficjalny",
      "text": "Bóg – obłęd oficjalny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emil Cioran",
        "slug": "emil-cioran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran"
      },
      "book": {
        "title": "Święci i łzy",
        "slug": "swieci-i-lzy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/swieci-i-lzy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emil_Cioran#%C5%9Awi%C4%99ci_i_%C5%82zy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:32"
    },
    {
      "id": "373bdf02-172b-4b26-a541-5eb1827b49a1",
      "slug": "juz-przed-wszystkimi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/sylogizmy-goryczy/juz-przed-wszystkimi",
      "text": "Już przed wszystkimi wiekami Bóg wybrał dla nas wszystko, nawet krawaty.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emil Cioran",
        "slug": "emil-cioran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran"
      },
      "book": {
        "title": "Sylogizmy goryczy",
        "slug": "sylogizmy-goryczy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/sylogizmy-goryczy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emil_Cioran#Sylogizmy_goryczy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:32"
    },
    {
      "id": "9082e35e-186a-4246-803d-a8702e799da1",
      "slug": "ziemia-to-plama",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/juliusz-slowacki/kordian/ziemia-to-plama",
      "text": "Ziemia to plama Na nieskończoności błękicie A Bóg zetrze ją palcem lub wleje w nią życie Jak w posąg gliniany Adama.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Juliusz Słowacki",
        "slug": "juliusz-slowacki",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/juliusz-slowacki"
      },
      "book": {
        "title": "Kordian",
        "slug": "kordian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/juliusz-slowacki/kordian"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kosmos",
          "slug": "kosmos",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosmos"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Kordian",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:26"
    },
    {
      "id": "85fed2d8-4607-4cef-b9d2-c3939e63efd1",
      "slug": "rodzice-sa-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chuck-palahniuk/niewidzialne-potwory/rodzice-sa-jak",
      "text": "Rodzice są jak Bóg, bo chcesz wiedzieć, że oni istnieją, i chcesz, żeby aprobowali twoje życie, ale odwiedzasz ich tylko, kiedy masz kłopoty i czegoś potrzebujesz.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Chuck Palahniuk",
        "slug": "chuck-palahniuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chuck-palahniuk"
      },
      "book": {
        "title": "Niewidzialne potwory",
        "slug": "niewidzialne-potwory",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chuck-palahniuk/niewidzialne-potwory"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "rodzice",
          "slug": "rodzice",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rodzice"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Chuck_Palahniuk#Niewidzialne_potwory_(1999)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:08"
    },
    {
      "id": "09cec264-e7e9-47e1-a02e-aef959ac305e",
      "slug": "gdzies-tam-w-niebie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chuck-palahniuk/niewidzialne-potwory/gdzies-tam-w-niebie",
      "text": "Gdzieś tam w niebie żyjemy na wideo w sieci, żeby Bóg mógł sobie surfować.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Chuck Palahniuk",
        "slug": "chuck-palahniuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chuck-palahniuk"
      },
      "book": {
        "title": "Niewidzialne potwory",
        "slug": "niewidzialne-potwory",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/chuck-palahniuk/niewidzialne-potwory"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "internet",
          "slug": "internet",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/internet"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Chuck_Palahniuk#Niewidzialne_potwory_(1999)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:08"
    },
    {
      "id": "5740b499-46e3-4c65-a382-09a782f6cbf7",
      "slug": "zgwalcic-los-siebie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/trans-atlantyk/zgwalcic-los-siebie",
      "text": "Zgwałcić Los, siebie zgwałcić i zgwałcić Boga Najwyższego!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Witold Gombrowicz",
        "slug": "witold-gombrowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Trans-Atlantyk",
        "slug": "trans-atlantyk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/trans-atlantyk"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "bunt",
          "slug": "bunt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bunt"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Witold_Gombrowicz#Trans-Atlantyk",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:02"
    },
    {
      "id": "6fa4b38f-5d80-4da9-9cd6-87f2979d2709",
      "slug": "bog-jaki-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/slub/bog-jaki-bog",
      "text": "Bóg? Jaki Bóg? Ojciec? Jaki ojciec? Ja sam ich sobie ustanowiłem. Oni z łaski mojej, z mojej woli! Po cóż klękać przed nimi? Dlaczego nie klęknąć przed sobą, sobą, sobą, jedynym źródłem prawa mojego?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Witold Gombrowicz",
        "slug": "witold-gombrowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Ślub",
        "slug": "slub",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/slub"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "bunt",
          "slug": "bunt",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bunt"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Witold_Gombrowicz#%C5%9Alub",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:01"
    },
    {
      "id": "32e93f9d-15c8-4087-86e6-6de236a98fa3",
      "slug": "co-za-kazanie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/operetka/co-za-kazanie",
      "text": "Co za kazanie wygłosił nasz dhogi ksiądz phoboszcz ku czci naszego dhogiego Pana Boga, jak to dobrze, że nasz dhogi Bóg został uczczony przez naszego dhogiego księdza phoboszcza. Hosanna!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Witold Gombrowicz",
        "slug": "witold-gombrowicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz"
      },
      "book": {
        "title": "Operetka",
        "slug": "operetka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/witold-gombrowicz/operetka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "duchowni",
          "slug": "duchowni",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/duchowni"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Witold_Gombrowicz#Operetka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:46:00"
    },
    {
      "id": "d1a11166-428a-45be-9b95-7172338abd9d",
      "slug": "moze-nawet-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/dolina-issy/moze-nawet-boga",
      "text": "Może nawet Boga wcale nie ma i nikt nie mieszka w niebie. Ale jak się o tym przekonać?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Czesław Miłosz",
        "slug": "czeslaw-milosz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz"
      },
      "book": {
        "title": "Dolina Issy",
        "slug": "dolina-issy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/dolina-issy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dolina_Issy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:53"
    },
    {
      "id": "93d88619-d22d-40b3-96db-4851d0429f69",
      "slug": "bog-pilnuje-zeby",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/dolina-issy/bog-pilnuje-zeby",
      "text": "Bóg pilnuje, żeby silnym było dobrze, a słabym źle.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Czesław Miłosz",
        "slug": "czeslaw-milosz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz"
      },
      "book": {
        "title": "Dolina Issy",
        "slug": "dolina-issy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/czeslaw-milosz/dolina-issy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ironia",
          "slug": "ironia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ironia"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Dolina_Issy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:53"
    },
    {
      "id": "53fa7dd5-fb34-4268-99c1-66623ad2fdf4",
      "slug": "pan-bog-dal",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-pawel-ii/pamiec-i-tozsamosc-rozmowy-na-przelomie-tysiacleci/pan-bog-dal",
      "text": "Pan Bóg dał hitleryzmowi dwanaście lat egzystencji i po dwunastu latach system ten się zawalił. Widocznie taka była miara, jaką Opatrzność Boża wyznaczyła temu szaleństwu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Paweł II",
        "slug": "jan-pawel-ii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-pawel-ii"
      },
      "book": {
        "title": "Pamięć i tożsamość. Rozmowy na przełomie tysiącleci",
        "slug": "pamiec-i-tozsamosc-rozmowy-na-przelomie-tysiacleci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-pawel-ii/pamiec-i-tozsamosc-rozmowy-na-przelomie-tysiacleci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pami%C4%99%C4%87_i_to%C5%BCsamo%C5%9B%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:53"
    },
    {
      "id": "296c736d-48ab-41b9-bde6-8aa64d8a4541",
      "slug": "chwala-boga-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-pawel-ii/pamiec-i-tozsamosc-rozmowy-na-przelomie-tysiacleci/chwala-boga-jest",
      "text": "Chwałą Boga jest świat, który człowiek doskonali zgodnie z Bożą miłością.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Paweł II",
        "slug": "jan-pawel-ii",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-pawel-ii"
      },
      "book": {
        "title": "Pamięć i tożsamość. Rozmowy na przełomie tysiącleci",
        "slug": "pamiec-i-tozsamosc-rozmowy-na-przelomie-tysiacleci",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-pawel-ii/pamiec-i-tozsamosc-rozmowy-na-przelomie-tysiacleci"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Pami%C4%99%C4%87_i_to%C5%BCsamo%C5%9B%C4%87",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:53"
    },
    {
      "id": "d4d857c6-e4c6-40c6-86dc-212c5290bdce",
      "slug": "boze-ty-to-widzisz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz/ogniem-i-mieczem/boze-ty-to-widzisz",
      "text": "Boże, Ty to widzisz i nie grzmisz?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Henryk Sienkiewicz",
        "slug": "henryk-sienkiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Ogniem i mieczem",
        "slug": "ogniem-i-mieczem",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz/ogniem-i-mieczem"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Henryk_Sienkiewicz#Ogniem_i_mieczem",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:49"
    },
    {
      "id": "dd0b1e41-fa84-4fc3-9ded-c97fed71603b",
      "slug": "jezeli-nie-ma-boga",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/bracia-karamazow/jezeli-nie-ma-boga",
      "text": "Jeżeli nie ma Boga, to wszystko jest dozwolone.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fiodor Dostojewski",
        "slug": "fiodor-dostojewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski"
      },
      "book": {
        "title": "Bracia Karamazow",
        "slug": "bracia-karamazow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/bracia-karamazow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Fiodor_Dostojewski#Bracia_Karamazow",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:35"
    },
    {
      "id": "1370c191-6043-44c7-bb81-e99e8acd2bdd",
      "slug": "jezeli-o-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/bracia-karamazow/jezeli-o-mnie",
      "text": "Jeżeli o mnie chodzi, to już dawno postanowiłem nie myśleć o tym, czy człowiek stworzył Boga, czy Bóg człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fiodor Dostojewski",
        "slug": "fiodor-dostojewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski"
      },
      "book": {
        "title": "Bracia Karamazow",
        "slug": "bracia-karamazow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/bracia-karamazow"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Fiodor_Dostojewski#Bracia_Karamazow",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:35"
    },
    {
      "id": "8bd8c992-5e72-4807-a08c-22bf5ca3b002",
      "slug": "jesli-jest-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy/jesli-jest-bog",
      "text": "Jeśli jest Bóg, to i ja jestem nieśmiertelny!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fiodor Dostojewski",
        "slug": "fiodor-dostojewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski"
      },
      "book": {
        "title": "Biesy",
        "slug": "biesy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Biesy#J",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:34"
    },
    {
      "id": "716dfb97-c98b-4769-bda0-78c86046ce40",
      "slug": "bog-i-przyroda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy/bog-i-przyroda",
      "text": "Bóg i przyroda to jedno.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fiodor Dostojewski",
        "slug": "fiodor-dostojewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski"
      },
      "book": {
        "title": "Biesy",
        "slug": "biesy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Biesy#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:34"
    },
    {
      "id": "500e3a17-13fb-416d-851a-1e01b1b982f2",
      "slug": "bog-jest-niezbedny",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy/bog-jest-niezbedny",
      "text": "Bóg jest niezbędny, a więc dlatego powinien istnieć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fiodor Dostojewski",
        "slug": "fiodor-dostojewski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski"
      },
      "book": {
        "title": "Biesy",
        "slug": "biesy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fiodor-dostojewski/biesy"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Fiodor_Dostojewski#Biesy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:33"
    },
    {
      "id": "b9a17f1a-6408-4e87-8362-4fc738aea14a",
      "slug": "gdyby-byl-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ernest-hemingway/komu-bije-dzwon/gdyby-byl-bog",
      "text": "Gdyby był Bóg, nigdy nie pozwoliłby na to, com widział własnymi oczami.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ernest Hemingway",
        "slug": "ernest-hemingway",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ernest-hemingway"
      },
      "book": {
        "title": "Komu bije dzwon",
        "slug": "komu-bije-dzwon",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ernest-hemingway/komu-bije-dzwon"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Ernest_Hemingway#Komu_bije_dzwon",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:32"
    },
    {
      "id": "d6913bd3-5993-48a5-99fe-8222dbd1f239",
      "slug": "pociesz-sie-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli/pociesz-sie-nie",
      "text": "Pociesz się, nie szukałbyś mnie, gdybyś mnie już wcześniej nie znalazł.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Blaise Pascal",
        "slug": "blaise-pascal",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli",
        "slug": "mysli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "poszukiwanie",
          "slug": "poszukiwanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/poszukiwanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:27"
    },
    {
      "id": "7a50ba97-4809-447f-b39a-a3911f9b7429",
      "slug": "nie-pojmujemy-zgola",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli/nie-pojmujemy-zgola",
      "text": "Nie pojmujemy zgoła dzieł Boga, jeśli nie przyjmiemy zasady, że chciał zaślepić jednych, a oświecić drugich.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Blaise Pascal",
        "slug": "blaise-pascal",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli",
        "slug": "mysli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:27"
    },
    {
      "id": "359ff32b-992a-4558-9b13-60b1ea245abb",
      "slug": "szczescie-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli/szczescie-nie-jest",
      "text": "Szczęście nie jest ani poza nami, ani w nas: jest w Bogu – i poza nami i w nas.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Blaise Pascal",
        "slug": "blaise-pascal",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli",
        "slug": "mysli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:27"
    },
    {
      "id": "1f3d4534-4fca-42b4-ba5d-a2fcd292b878",
      "slug": "zwazmy-zysk-i-strate",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli/zwazmy-zysk-i-strate",
      "text": "Zważmy zysk i stratę, zakładając się, że Bóg jest. Rozpatrzmy te dwa wypadki: jeżeli wygrasz, zyskujesz wszystko; jeżeli przegrasz, nie tracisz nic.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Blaise Pascal",
        "slug": "blaise-pascal",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli",
        "slug": "mysli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/blaise-pascal/mysli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 85,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "prawdopodobieństwo",
          "slug": "prawdopodobienstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawdopodobienstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:27"
    },
    {
      "id": "91e02e8e-f107-47a0-a3a0-d06c7134bfdd",
      "slug": "czego-chcesz-od-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/piesni/czego-chcesz-od-nas",
      "text": "Czego chcesz od nas, Panie, za Twe hojne dary? Czego za dobrodziejstwa, którym nie masz miary? Kościół Cię nie ogarnie, wszędy pełno Ciebie, I w otchłaniach, i w morzu, na ziemi, na niebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Kochanowski",
        "slug": "jan-kochanowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski"
      },
      "book": {
        "title": "Pieśni",
        "slug": "piesni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/piesni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wdzięczność",
          "slug": "wdziecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wdziecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Kochanowski#Pie%C5%9Bni",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:24"
    },
    {
      "id": "88e1b3be-bfac-443e-9185-0b3f1334c34d",
      "slug": "panie-iako-barzo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/piesni/panie-iako-barzo",
      "text": "Panie, iako barzo błądzą, Którzy cię niedbałym sądzą: A iż prawie żadne rzeczy, Niechcesz mieć na swoiey pieczy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jan Kochanowski",
        "slug": "jan-kochanowski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski"
      },
      "book": {
        "title": "Pieśni",
        "slug": "piesni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jan-kochanowski/piesni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Jan_Kochanowski#Pie%C5%9Bni",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:24"
    },
    {
      "id": "2e14dc73-52ce-4e2f-86b0-c363a111c55b",
      "slug": "chwalmy-boga-i-popedzajmy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz/potop/chwalmy-boga-i-popedzajmy",
      "text": "Chwalmy Boga i popędzajmy konie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Henryk Sienkiewicz",
        "slug": "henryk-sienkiewicz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz"
      },
      "book": {
        "title": "Potop",
        "slug": "potop",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/henryk-sienkiewicz/potop"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 169,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "działanie",
          "slug": "dzialanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzialanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Potop_(powie%C5%9B%C4%87)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:23"
    },
    {
      "id": "d413bfa1-6f7d-4778-8314-e18f5c8c52e0",
      "slug": "jedyny-most-pomiedzy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/twierdza/jedyny-most-pomiedzy",
      "text": "(…) jedyny most pomiędzy tobą i bliźnim biegnie drogą Boga.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoine de Saint-Exupéry",
        "slug": "antoine-de-saint-exupery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery"
      },
      "book": {
        "title": "Twierdza",
        "slug": "twierdza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/twierdza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "relacje międzyludzkie",
          "slug": "relacje-miedzyludzkie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/relacje-miedzyludzkie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Antoine_de_Saint-Exup%C3%A9ry#Twierdza",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:21"
    },
    {
      "id": "b307e1b1-51e8-44a7-aa64-c4d6a09f95b8",
      "slug": "bog-czyli-wszechistota",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza/etyka/bog-czyli-wszechistota",
      "text": "Bóg, czyli wszechistota składająca się z nieskończonej liczby przymiotów, z których każda wyraża treść wieczną i nieskończoną, istnieje koniecznie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Baruch Spinoza",
        "slug": "baruch-spinoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza"
      },
      "book": {
        "title": "Etyka",
        "slug": "etyka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza/etyka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Baruch_Spinoza#Etyka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:19"
    },
    {
      "id": "22dd7a8e-cfcb-4d6a-a1f2-46a72c4e2417",
      "slug": "jestestwo-wieczne-i-nieskonczone",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza/etyka/jestestwo-wieczne-i-nieskonczone",
      "text": "Jestestwo wieczne i nieskończone, które nazywamy Bogiem, czyli Naturą, działa z tą samą koniecznością, z jaką istnieje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Baruch Spinoza",
        "slug": "baruch-spinoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza"
      },
      "book": {
        "title": "Etyka",
        "slug": "etyka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza/etyka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Baruch_Spinoza#Etyka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:19"
    },
    {
      "id": "176f8f1f-0e20-48d4-9fe4-4bc40b148219",
      "slug": "cokolwiek-jest-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza/etyka/cokolwiek-jest-jest",
      "text": "Cokolwiek jest, jest w Bogu i nic bez Boga nie może być, ani dać się pojąć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Baruch Spinoza",
        "slug": "baruch-spinoza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza"
      },
      "book": {
        "title": "Etyka",
        "slug": "etyka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/baruch-spinoza/etyka"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Baruch_Spinoza#Etyka",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:19"
    },
    {
      "id": "fa8f0314-4315-409c-a4da-ab587886ea6b",
      "slug": "nic-jednak-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/czlowiek-zbuntowany/nic-jednak-nie",
      "text": "Nic jednak nie może unicestwić pragnienia boskości w sercu człowieka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Albert Camus",
        "slug": "albert-camus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus"
      },
      "book": {
        "title": "Człowiek zbuntowany",
        "slug": "czlowiek-zbuntowany",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/czlowiek-zbuntowany"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "pragnienia",
          "slug": "pragnienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pragnienia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Cz%C5%82owiek_zbuntowany",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:08"
    },
    {
      "id": "305844e4-ae20-44c8-b38c-5de4d06c4bc6",
      "slug": "w-rzece-heraklita",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wislawa-szymborska/sol/w-rzece-heraklita",
      "text": "W rzece Heraklita ryba wymyśliła rybę nad rybami, ryba klęka przed rybą, ryba śpiewa rybie, prosi rybę o lżejsze pływanie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wisława Szymborska",
        "slug": "wislawa-szymborska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wislawa-szymborska"
      },
      "book": {
        "title": "Sól",
        "slug": "sol",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wislawa-szymborska/sol"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/S%C3%B3l_(tom_poetycki)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:24"
    },
    {
      "id": "d8e62a72-a088-4666-88e0-52a0e2714d04",
      "slug": "odciski-palca-bozego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/odciski-palca-bozego",
      "text": "Odciski palca bożego nie są nigdy identyczne.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "indywidualizm",
          "slug": "indywidualizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/indywidualizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#O",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:18"
    },
    {
      "id": "c3343d1e-d266-4535-8200-3210b554041e",
      "slug": "mozna-zmienic-wiare",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane/mozna-zmienic-wiare",
      "text": "Można zmienić wiarę, nie zmieniając Boga. I odwrotnie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stanisław Jerzy Lec",
        "slug": "stanislaw-jerzy-lec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec"
      },
      "book": {
        "title": "Myśli nieuczesane",
        "slug": "mysli-nieuczesane",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stanislaw-jerzy-lec/mysli-nieuczesane"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/My%C5%9Bli_nieuczesane#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T05:13:15"
    },
    {
      "id": "e2a42c0a-5b33-4d5c-8a4a-7e847d142250",
      "slug": "bog-stworzyl-czlowieka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg/aforyzmy/bog-stworzyl-czlowieka",
      "text": "Bóg stworzył człowieka na obraz i podobieństwo swoje - znaczy przypuszczalnie: człowiek stworzył Boga na obraz i podobieństwo swoje.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Georg Christoph Lichtenberg",
        "slug": "georg-christoph-lichtenberg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg"
      },
      "book": {
        "title": "Aforyzmy",
        "slug": "aforyzmy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg/aforyzmy"
      },
      "character": null,
      "chapter": "67",
      "chapter_parent": null,
      "page": 49,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-23T21:42:45"
    },
    {
      "id": "2bbb3461-d0f6-44ad-a2c8-0b4af9d6203e",
      "slug": "bog-tworzy-zwierzeta",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg/aforyzmy/bog-tworzy-zwierzeta",
      "text": "Bóg tworzy zwierzęta, człowiek - sam siebie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Georg Christoph Lichtenberg",
        "slug": "georg-christoph-lichtenberg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg"
      },
      "book": {
        "title": "Aforyzmy",
        "slug": "aforyzmy",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/georg-christoph-lichtenberg/aforyzmy"
      },
      "character": null,
      "chapter": "64",
      "chapter_parent": null,
      "page": 48,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-23T19:12:08"
    },
    {
      "id": "39abc254-47c6-4a80-bd6e-d987a8c95107",
      "slug": "w-historii-ludzkosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/podziemni-bogowie-wybor-szkicow/w-historii-ludzkosci",
      "text": "[...] w historii ludzkości pojawiły się dwa pojęcia Boga: z jednej strony Boga osobowego, który jest pełnią bytu [...]. Ale ten sam Bóg objawia się często w sposób całkiem odmienny: jako ten, którego nie ma. [...] Ten Bóg [...] jest nie wypowiedziany, można do niego dotrzeć tylko za pośrednictwem teologii negatywnej, jest sumą tego, czego nie można o nim powiedzieć [...].",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Umberto Eco",
        "slug": "umberto-eco",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco"
      },
      "book": {
        "title": "Podziemni bogowie. Wybór szkiców",
        "slug": "podziemni-bogowie-wybor-szkicow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/umberto-eco/podziemni-bogowie-wybor-szkicow"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Podziemni bogowie, Sacrum",
      "chapter_parent": null,
      "page": 112,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T16:27:08"
    },
    {
      "id": "865cb985-6839-4ce0-b6ed-648ed23a0b32",
      "slug": "dlaczego-tu-jestem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/khalil-gibran/szaleniec/dlaczego-tu-jestem",
      "text": "Dlaczego tu jestem, Boże zagubionych dusz, Boże sam zagubiony pośród innych bogów?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Khalil Gibran",
        "slug": "khalil-gibran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/khalil-gibran"
      },
      "book": {
        "title": "Szaleniec",
        "slug": "szaleniec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/khalil-gibran/szaleniec"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Świat doskonały",
      "chapter_parent": null,
      "page": 78,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zagubienie",
          "slug": "zagubienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zagubienie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T14:50:52"
    },
    {
      "id": "fb452f65-8845-4d60-87c3-f472c45d0c88",
      "slug": "gdy-sie-modlimy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello/spiew-ptaka/gdy-sie-modlimy",
      "text": "Gdy się modlimy, Bóg patrzy na nasze serca, a nie na formę naszych słów.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anthony de Mello",
        "slug": "anthony-de-mello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello"
      },
      "book": {
        "title": "Śpiew ptaka",
        "slug": "spiew-ptaka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello/spiew-ptaka"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Arabski katechumen",
      "chapter_parent": null,
      "page": 82,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T14:21:06"
    },
    {
      "id": "68268c6c-2e75-46cb-988b-ffef502b8888",
      "slug": "coz-jest-warte",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello/spiew-ptaka/coz-jest-warte",
      "text": "Cóż jest warte szukanie Boga w miejscach świętych, jeśli zgubiłeś Go w swoim sercu?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anthony de Mello",
        "slug": "anthony-de-mello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello"
      },
      "book": {
        "title": "Śpiew ptaka",
        "slug": "spiew-ptaka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello/spiew-ptaka"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Szukać w złym miejscu",
      "chapter_parent": null,
      "page": 37,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T14:17:05"
    },
    {
      "id": "a662898d-73de-47a3-8257-e5f053532555",
      "slug": "jesli-myslisz-ze-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello/przebudzenie/jesli-myslisz-ze-nie",
      "text": "Jeśli myślisz, że nie mając Boga, nie będziesz szczęśliwy, to ten bóg, którego masz na myśli nie ma nic wspólnego z prawdziwym Bogiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anthony de Mello",
        "slug": "anthony-de-mello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello"
      },
      "book": {
        "title": "Przebudzenie",
        "slug": "przebudzenie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-de-mello/przebudzenie"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Niezależność",
      "chapter_parent": null,
      "page": 147,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T12:50:28"
    },
    {
      "id": "a8f8fd99-e89c-4804-a672-69be164d78e8",
      "slug": "byl-gleboko-przekonany",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-puzo/omerta/byl-gleboko-przekonany",
      "text": "[...] był głęboko przekonany, że litować może się jedynie Bóg.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mario Puzo",
        "slug": "mario-puzo",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-puzo"
      },
      "book": {
        "title": "Omerta",
        "slug": "omerta",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mario-puzo/omerta"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 209,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "współczucie",
          "slug": "wspolczucie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wspolczucie"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-17T19:37:29"
    },
    {
      "id": "db4e0c5d-6ef0-469c-8dff-09b49c28935e",
      "slug": "czego-chce-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-burgess/nakrecana-pomarancza/czego-chce-bog",
      "text": "Czego chce Bóg? Czy Bóg woli dobro? Czy wybór dobroci? A może człowiek wybierający zło jest w jakiś sposób lepszy od takiego, któremu narzuca się dobro?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anthony Burgess",
        "slug": "anthony-burgess",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-burgess"
      },
      "book": {
        "title": "Nakręcana pomarańcza",
        "slug": "nakrecana-pomarancza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-burgess/nakrecana-pomarancza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-12T20:08:51"
    },
    {
      "id": "66298a54-004e-4e8e-a566-fec358f08d24",
      "slug": "nie-po-to-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-burgess/nakrecana-pomarancza/nie-po-to-nas",
      "text": "Nie po to nas wywalali na świat, żebyśmy się zadawali z Bogiem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Anthony Burgess",
        "slug": "anthony-burgess",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-burgess"
      },
      "book": {
        "title": "Nakręcana pomarańcza",
        "slug": "nakrecana-pomarancza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/anthony-burgess/nakrecana-pomarancza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-12T19:53:12"
    },
    {
      "id": "22f26125-4336-48c2-9e11-c6ff2783bc7c",
      "slug": "fasada-kosciola-runela",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/thomas-harris/milczenie-owiec/fasada-kosciola-runela",
      "text": "Fasada [kościoła] runęła na sześćdziesiąt pięć staruszek zgromadzonych na specjalnej mszy. Czy był to przejaw zła? Jeśli tak, kto był jego autorem? Jeżeli On jest tam na górze, to wprost uwielbia takie rzeczy. Tęcza i powódź… wszystko bierze się z tej samej przyczyny.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Thomas Harris",
        "slug": "thomas-harris",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/thomas-harris"
      },
      "book": {
        "title": "Milczenie Owiec",
        "slug": "milczenie-owiec",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/thomas-harris/milczenie-owiec"
      },
      "character": "Hannibal Lecter",
      "chapter": "Rozdział 3",
      "chapter_parent": null,
      "page": 33,
      "verified": true,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-06T12:45:19"
    },
    {
      "id": "ebe46ef4-3f65-49f5-99e5-396bfa0a2793",
      "slug": "wielkosc-boga-objawia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello/wielkosc-boga-objawia",
      "text": "[...] wielkość Boga objawia się w rzeczach prostych.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Czarownica z Portobello",
        "slug": "czarownica-z-portobello",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/czarownica-z-portobello"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 38,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "prostota",
          "slug": "prostota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prostota"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-28T21:29:04"
    },
    {
      "id": "4308ed32-ed47-4c59-8d0a-4519aecd5b16",
      "slug": "moze-lepiej-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/dzuma/moze-lepiej-jest",
      "text": "[...] może lepiej jest dla Boga, że nie wierzy się w niego i walczy ze wszystkich sił ze śmiercią, nie wznosząc oczu ku temu niebu, gdzie on milczy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Albert Camus",
        "slug": "albert-camus",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus"
      },
      "book": {
        "title": "Dżuma",
        "slug": "dzuma",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/dzuma"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 87,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        },
        {
          "name": "milczenie Boga",
          "slug": "milczenie-boga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie-boga"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-28T20:23:45"
    },
    {
      "id": "1133fe75-59b1-4229-a7ff-a58f72e3b4b5",
      "slug": "kiedy-usta-umarle",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu/kiedy-usta-umarle",
      "text": "Kiedy usta umarłe, to i słowa umarłe [...]. Czego się nie powiedziało tu, na ziemi, to już tam się tego nie powie. I Bóg, co chciał ludziom powiedzieć, powiedział wszystko tu, na ziemi. A tam się zrobił tajemnicą i milczy.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Kamień na kamieniu",
        "slug": "kamien-na-kamieniu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział IX Brama",
      "chapter_parent": null,
      "page": 451,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "milczenie Boga",
          "slug": "milczenie-boga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie-boga"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-23T22:43:43"
    },
    {
      "id": "deb119db-47f8-4bcb-88b9-317a8c2b5ee7",
      "slug": "bog-powinien-byc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu/bog-powinien-byc",
      "text": "Bóg powinien być jak i człowiek, żeby widać było, że go boli, co człowieka boli.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Kamień na kamieniu",
        "slug": "kamien-na-kamieniu",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/kamien-na-kamieniu"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział I Cmentarz",
      "chapter_parent": null,
      "page": 13,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "empatia",
          "slug": "empatia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/empatia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-23T19:41:00"
    },
    {
      "id": "0f307ec1-738e-4997-897f-b26f5bd118ff",
      "slug": "ludzie-wyrzadzaja-sobie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/dziecko-noego/ludzie-wyrzadzaja-sobie",
      "text": "Ludzie wyrządzają sobie wzajemnie zło i Pan Bóg się do tego nie wtrąca. Stworzył ludzi wolnymi. A więc cierpimy i weselimy się niezależnie od naszych zalet czy wad.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko Noego",
        "slug": "dziecko-noego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/dziecko-noego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 85,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-23T15:54:42"
    },
    {
      "id": "04af13ec-b906-4fa3-9bcd-1b941dbb53cb",
      "slug": "z-tego-co-widze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/dziecko-noego/z-tego-co-widze",
      "text": "[...] z tego, co widzę, Pan Bóg pracował przez sześć dni, ale potem spoczął na laurach!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko Noego",
        "slug": "dziecko-noego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/dziecko-noego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 71,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-23T15:38:49"
    },
    {
      "id": "09646a4a-f1b9-4959-bf6b-3dfa139eea1f",
      "slug": "wazne-jest-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/dziecko-noego/wazne-jest-nie",
      "text": "Ważne jest nie to, co Bóg myśli o ludziach, ale to, co ludzie myślą o Bogu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Éric-Emmanuel Schmitt",
        "slug": "eric-emmanuel-schmitt",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko Noego",
        "slug": "dziecko-noego",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/eric-emmanuel-schmitt/dziecko-noego"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 71,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-23T15:35:47"
    },
    {
      "id": "82f6cca6-aad9-4dbe-9d5f-06cfcf65d135",
      "slug": "bogowie-sa-sprawiedliwi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/aldous-huxley/nowy-wspanialy-swiat/bogowie-sa-sprawiedliwi",
      "text": "Bogowie są sprawiedliwi. Bez wątpienia. Jednakże ich kodeks praw w ostatecznym rachunku ustalają ludzie organizujący społeczność. Opatrzność bierze wzory z rąk ludzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Aldous Huxley",
        "slug": "aldous-huxley",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/aldous-huxley"
      },
      "book": {
        "title": "Nowy wspaniały świat",
        "slug": "nowy-wspanialy-swiat",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/aldous-huxley/nowy-wspanialy-swiat"
      },
      "character": "Mustafa Mond",
      "chapter": "Rozdział siedemnasty",
      "chapter_parent": null,
      "page": 224,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-21T11:53:46"
    },
    {
      "id": "51bb381f-9acd-44c3-a1bb-282d2ec1f420",
      "slug": "moze-bog-woli",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-lipska/pomarancza-newtona/moze-bog-woli",
      "text": "Może Bóg woli pączki. Co mu po naszych grzechach.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Ewa Lipska",
        "slug": "ewa-lipska",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-lipska"
      },
      "book": {
        "title": "Pomarańcza Newtona",
        "slug": "pomarancza-newtona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/ewa-lipska/pomarancza-newtona"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Może Bóg woli pączki",
      "chapter_parent": null,
      "page": 73,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "grzech",
          "slug": "grzech",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/grzech"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-16T07:45:00"
    },
    {
      "id": "a85cac56-7eec-4739-adc1-57df000019a6",
      "slug": "kiedy-bog-zstapil",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-twain/listy-z-ziemi/kiedy-bog-zstapil",
      "text": "Kiedy Bóg zstąpił na ziemię po raz pierwszy, przyniósł życie i śmierć; kiedy zstąpił po raz drugi, przyniósł piekło.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Mark Twain",
        "slug": "mark-twain",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-twain"
      },
      "book": {
        "title": "Listy z Ziemi",
        "slug": "listy-z-ziemi",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mark-twain/listy-z-ziemi"
      },
      "character": null,
      "chapter": "List X",
      "chapter_parent": null,
      "page": 82,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "piekło",
          "slug": "pieklo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieklo"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-14T15:58:52"
    },
    {
      "id": "a9c6045c-5284-46b2-b80f-103d08250b29",
      "slug": "idee-boga-odkryl",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladimir-nabokow/rozpacz/idee-boga-odkryl",
      "text": "Ideę Boga odkrył w początkach historii jakiś genialny nicpoń, coś zanadto idea ta zalatuje człowieczością, by można było przyjąć jej lazurowe pochodzenie.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Władimir Nabokow",
        "slug": "wladimir-nabokow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladimir-nabokow"
      },
      "book": {
        "title": "Rozpacz",
        "slug": "rozpacz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladimir-nabokow/rozpacz"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział VI",
      "chapter_parent": null,
      "page": 92,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-13T19:54:38"
    },
    {
      "id": "5ef4ea39-9f0d-4def-ae98-1b1890846393",
      "slug": "latwo-dowiesc-ze-bog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladimir-nabokow/rozpacz/latwo-dowiesc-ze-bog",
      "text": "Łatwo dowieść, że Bóg nie istnieje. Nie sposób przecież na przykład przyjąć, że poważny Jahwuś, taki mądry i wszechmogący, może tracić czas na podobnie obłąkańczą namiętność, jak gra w ludzików, że - co jeszcze bardziej niedorzeczne - ujął tę grę w przepisy potwornie trywialnych praw mechaniki, chemii oraz matematyki i że nigdy - proszę zauważyć, nigdy! - nie ukazał swojej twarzy, pozwalając sobie tylko na ukradkowe spojrzenia, mętne aluzje i wstydliwe szeptanie (też mi objawienie!) spornych prawd zza pleców jakiegoś nieszkodliwego histeryka.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Władimir Nabokow",
        "slug": "wladimir-nabokow",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladimir-nabokow"
      },
      "book": {
        "title": "Rozpacz",
        "slug": "rozpacz",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wladimir-nabokow/rozpacz"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział VI",
      "chapter_parent": null,
      "page": 92,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-13T19:54:28"
    },
    {
      "id": "b2729279-8130-4e07-aa8f-6dee94f63379",
      "slug": "skoro-zaden-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/j-m-coetzee/zapiski-ze-zlego-roku/skoro-zaden-czlowiek",
      "text": "Skoro żaden człowiek na świecie nie ma najmniejszego pojęcia, jak zrobić z niczego muchę domową, to czy wniosek, że zapewne poskładała ją inteligencja wyższa od naszej, wolno nam lekceważyć jako intelektualnie naiwny?",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "J. M. Coetzee",
        "slug": "j-m-coetzee",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/j-m-coetzee"
      },
      "book": {
        "title": "Zapiski ze złego roku",
        "slug": "zapiski-ze-zlego-roku",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/j-m-coetzee/zapiski-ze-zlego-roku"
      },
      "character": null,
      "chapter": "17. O inteligentnym projekcie",
      "chapter_parent": null,
      "page": 73,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-10T22:46:39"
    },
    {
      "id": "f6886970-b68b-4b60-9c8f-facd5b83c2b8",
      "slug": "ale-zeby-calkiem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra/ale-zeby-calkiem",
      "text": "Ale, żeby całkiem odkryć przed wami serce, przyjaciele: gdyby istnieli bogowie, jakżebym ja wytrzymał, by nie być jednym z nich. Zatem bogowie nie istnieją.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fryderyk Nietzsche",
        "slug": "fryderyk-nietzsche",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche"
      },
      "book": {
        "title": "Tako rzecze Zaratustra",
        "slug": "tako-rzecze-zaratustra",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Część druga: Na wyspach szczęśliwych",
      "chapter_parent": null,
      "page": 110,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-10T18:38:09"
    },
    {
      "id": "3a899f03-bf73-4529-9140-4a470d9732a0",
      "slug": "bog-jest-mysla",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra/bog-jest-mysla",
      "text": "Bóg jest myślą, która wykrzywia, co proste, a co stoi, wprawia w zawrotny ruch.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fryderyk Nietzsche",
        "slug": "fryderyk-nietzsche",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche"
      },
      "book": {
        "title": "Tako rzecze Zaratustra",
        "slug": "tako-rzecze-zaratustra",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Część druga: Na wyspach szczęśliwych",
      "chapter_parent": null,
      "page": 110,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-10T18:38:03"
    },
    {
      "id": "5bb9df64-5361-4f73-a694-f28d5e285730",
      "slug": "bog-ktory-widzial",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra/bog-ktory-widzial",
      "text": "Bóg, który widział wszystko, nawet człowieka - ten Bóg musiał umrzeć! Człowiek nie znosi tego, by żył taki świadek.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fryderyk Nietzsche",
        "slug": "fryderyk-nietzsche",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche"
      },
      "book": {
        "title": "Tako rzecze Zaratustra",
        "slug": "tako-rzecze-zaratustra",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Część czwarta i ostatnia: Najszpetniejszy człowiek",
      "chapter_parent": null,
      "page": 338,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T21:40:52"
    },
    {
      "id": "5c70898d-c82d-4b32-86b2-41cdd9a52fe2",
      "slug": "uwierzylbym-tylko-w-takiego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra/uwierzylbym-tylko-w-takiego",
      "text": "Uwierzyłbym tylko w takiego boga, który potrafi tańczyć.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fryderyk Nietzsche",
        "slug": "fryderyk-nietzsche",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche"
      },
      "book": {
        "title": "Tako rzecze Zaratustra",
        "slug": "tako-rzecze-zaratustra",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra"
      },
      "character": null,
      "chapter": "Mowy Zaratustry: O czytaniu i pisaniu",
      "chapter_parent": null,
      "page": 50,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T21:31:42"
    },
    {
      "id": "f9af570a-731c-487f-8a5e-a0c5f9ae4534",
      "slug": "bog-nie-zyje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra/bog-nie-zyje",
      "text": "[...] Bóg nie żyje!",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Fryderyk Nietzsche",
        "slug": "fryderyk-nietzsche",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche"
      },
      "book": {
        "title": "Tako rzecze Zaratustra",
        "slug": "tako-rzecze-zaratustra",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/fryderyk-nietzsche/tako-rzecze-zaratustra"
      },
      "character": null,
      "chapter": "O nadczłowieku i ostatnim człowieku, 2.",
      "chapter_parent": null,
      "page": 12,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "ateizm",
          "slug": "ateizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ateizm"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T18:55:21"
    },
    {
      "id": "b49b1cfa-a623-4873-95ac-b50d1c45b095",
      "slug": "swiat-jest-taki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/traktat-o-luskaniu-fasoli/swiat-jest-taki",
      "text": "[...] świat jest taki, jak Bóg opisał, a nie jaki człowiek widzi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Traktat o łuskaniu fasoli",
        "slug": "traktat-o-luskaniu-fasoli",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/traktat-o-luskaniu-fasoli"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 7,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T15:21:41"
    },
    {
      "id": "c3987a9d-500c-4047-aa97-04db2828e835",
      "slug": "bog-nie-udziela",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/twierdza/bog-nie-udziela",
      "text": "[...] Bóg nie udziela amnestii i nic ci nie oszczędzi trudu stawania się.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoine de Saint-Exupéry",
        "slug": "antoine-de-saint-exupery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery"
      },
      "book": {
        "title": "Twierdza",
        "slug": "twierdza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/twierdza"
      },
      "character": null,
      "chapter": "XXIX",
      "chapter_parent": null,
      "page": 124,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "rozwój osobisty",
          "slug": "rozwoj-osobisty",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozwoj-osobisty"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T15:16:47"
    },
    {
      "id": "3caf04e2-1025-420f-a57b-0782e85c9bab",
      "slug": "wsrod-moich-ludzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/twierdza/wsrod-moich-ludzi",
      "text": "Wśród moich ludzi widziałem także dzieci zagrożone śmiercią [...]. Bo zdarza się, że Bóg, podobny do żniwiarza, ścina kwiaty wmieszane w jęczmień.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Antoine de Saint-Exupéry",
        "slug": "antoine-de-saint-exupery",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery"
      },
      "book": {
        "title": "Twierdza",
        "slug": "twierdza",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/antoine-de-saint-exupery/twierdza"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 37,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "śmierć dziecka",
          "slug": "smierc-dziecka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc-dziecka"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T15:14:53"
    },
    {
      "id": "3b46a849-7902-4a4b-806e-b2cfa0f7f24e",
      "slug": "bog-jest-choc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag/bog-jest-choc",
      "text": "Bóg jest, choć nieraz jakby go nie było.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Widnokrąg",
        "slug": "widnokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": "6 W deszczu",
      "chapter_parent": null,
      "page": 363,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "milczenie Boga",
          "slug": "milczenie-boga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milczenie-boga"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T00:12:43"
    },
    {
      "id": "79156ce2-2355-4bba-af27-0f84e01a16f9",
      "slug": "nie-bog-lecz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag/nie-bog-lecz",
      "text": "Nie Bóg, lecz piekło jest tajemnicą naszego losu.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Wiesław Myśliwski",
        "slug": "wieslaw-mysliwski",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski"
      },
      "book": {
        "title": "Widnokrąg",
        "slug": "widnokrag",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/wieslaw-mysliwski/widnokrag"
      },
      "character": null,
      "chapter": "3 Kruczek",
      "chapter_parent": null,
      "page": 182,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        },
        {
          "name": "piekło",
          "slug": "pieklo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pieklo"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-09T00:09:54"
    },
    {
      "id": "4a945b1f-96e3-4ceb-8227-58d397c05215",
      "slug": "niejeden-bog-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zeszyty-1957-1972/niejeden-bog-mnie",
      "text": "Niejeden bóg mnie opuścił, ale nie wiem, którego oskarżać, bo nie miałem szczęścia przywiązać się naprawdę do żadnego.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emil Cioran",
        "slug": "emil-cioran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran"
      },
      "book": {
        "title": "Zeszyty 1957-1972",
        "slug": "zeszyty-1957-1972",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zeszyty-1957-1972"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-06T09:09:26"
    },
    {
      "id": "c55b7168-e4b6-4201-88d5-c9ff1d7cb3b3",
      "slug": "jest-o-wiele",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zly-demiurg/jest-o-wiele",
      "text": "Jest o wiele dla nas ważniejsze odnajdywanie w bóstwie naszych przywar niż cnót. Ze swoimi zaletami jakoś się godzimy, tymczasem wady ścigają nas i dręczą.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Emil Cioran",
        "slug": "emil-cioran",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran"
      },
      "book": {
        "title": "Zły demiurg",
        "slug": "zly-demiurg",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emil-cioran/zly-demiurg"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-04T21:25:18"
    },
    {
      "id": "fae1aa7e-c1d4-4852-b606-e602676a46a3",
      "slug": "bog-moze-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zyta-rudzka/ten-sie-smieje-kto-ma-zeby/bog-moze-jest",
      "text": "Bóg może jest. Kto go tam wie. Za bogiem nie nadążysz. [...] Po kościołach widać, bóg lubi czysto i zimno.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Zyta Rudzka",
        "slug": "zyta-rudzka",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zyta-rudzka"
      },
      "book": {
        "title": "Ten się śmieje, kto ma zęby",
        "slug": "ten-sie-smieje-kto-ma-zeby",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/zyta-rudzka/ten-sie-smieje-kto-ma-zeby"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "kościół",
          "slug": "kosciol",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kosciol"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-08-03T22:02:43"
    },
    {
      "id": "b7bc0058-10cf-4874-9af9-aeb0fc032931",
      "slug": "swiat-jest-zle",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiadania/swiat-jest-zle",
      "text": "Świat jest źle urządzony. [...] gdyby Bóg nie pozwolił sobie na niedzielny wypoczynek, miałby czas, żeby lepiej wykończyć świat.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Gabriel García Márquez",
        "slug": "gabriel-garcia-marquez",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez"
      },
      "book": {
        "title": "Opowiadania",
        "slug": "opowiadania",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/gabriel-garcia-marquez/opowiadania"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T16:20:17"
    },
    {
      "id": "69075b6a-c325-4200-9d02-6d8c764999b3",
      "slug": "wie-pan-ze-musi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian/wie-pan-ze-musi",
      "text": "Wie pan, że musi istnieć Bóg, będący jednocześnie bogiem i szatanem? I podobno taki istnieje, słyszałem o tym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Demian",
        "slug": "demian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian"
      },
      "character": "Emil Sinclair",
      "chapter": "Rozdział piąty, Ptak wykluwa się z jajka",
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:20:48"
    },
    {
      "id": "8aae3cde-c9ba-4a97-89dd-04ac2e51ec5e",
      "slug": "wiele-istnieje-drog",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian/wiele-istnieje-drog",
      "text": "Wiele istnieje dróg, przy pomocy których Bóg otoczyć nas może samotnością i przywieść ku nam samym.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Hermann Hesse",
        "slug": "hermann-hesse",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse"
      },
      "book": {
        "title": "Demian",
        "slug": "demian",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/hermann-hesse/demian"
      },
      "character": "Emil Sinclair",
      "chapter": "Rozdział czwarty, Beatrice",
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samotność",
          "slug": "samotnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
        },
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:20:17"
    },
    {
      "id": "fe04fb72-f267-49c5-9524-695055b787cc",
      "slug": "ilekroc-spelnia-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie/ilekroc-spelnia-sie",
      "text": "Ilekroć spełnia się twoje marzenie, postępujesz jeden krok w stronę Boga. Ale im bliżej jesteś, tym lepiej Go widzisz, i może się okazać, że jest zupełni inny, niż sobie wyobrażałeś.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko na niebie",
        "slug": "dziecko-na-niebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie"
      },
      "character": "Weber Gregston",
      "chapter": "Rozdział 6",
      "chapter_parent": "Część druga",
      "page": 158,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "marzenia",
          "slug": "marzenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/marzenia"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:05:18"
    },
    {
      "id": "21f71b1e-7cd6-4316-9d60-d2c19450ee25",
      "slug": "aby-naprawde-znalezc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie/aby-naprawde-znalezc",
      "text": "Aby naprawdę znaleźć Boga, trzeba być szczerym. Aby być szczerym, trzeba najpierw uważnie spojrzeć na siebie samego, ale to zbytnio nas niepokoi.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Jonathan Carroll",
        "slug": "jonathan-carroll",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll"
      },
      "book": {
        "title": "Dziecko na niebie",
        "slug": "dziecko-na-niebie",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jonathan-carroll/dziecko-na-niebie"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "samopoznanie",
          "slug": "samopoznanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samopoznanie"
        },
        {
          "name": "szczerość",
          "slug": "szczerosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczerosc"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T13:00:50"
    },
    {
      "id": "1724def6-e1cc-439e-88bc-8d80a2172046",
      "slug": "jestesmy-wieczni-bo-jestesmy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida/jestesmy-wieczni-bo-jestesmy",
      "text": "Jesteśmy wieczni, bo jesteśmy przejawem Boga. I dlatego żyjemy wiele razy i umieramy wiele razy. Wyłaniamy się niewiadomo skąd i zmierzamy niewiadomo dokąd.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Brida",
        "slug": "brida",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "reinkarnacja",
          "slug": "reinkarnacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/reinkarnacja"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T12:38:21"
    },
    {
      "id": "39143600-6fe1-4d9b-a048-ee46cc6bc324",
      "slug": "gdy-juz-znajdziesz",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida/gdy-juz-znajdziesz",
      "text": "Gdy już znajdziesz swoją drogę, nie lękaj się. Miej odwagę popełniać błędy. Rozczarowania, porażki, zwątpienie to narzędzia, którymi posługuje się Bóg, by wskazać nam właściwą drogę.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Paulo Coelho",
        "slug": "paulo-coelho",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho"
      },
      "book": {
        "title": "Brida",
        "slug": "brida",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/paulo-coelho/brida"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "odwaga",
          "slug": "odwaga",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odwaga"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T12:36:49"
    },
    {
      "id": "7b86e91e-49f3-4de0-98d4-b66c380b1afa",
      "slug": "opisac-boga-i-jego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/bieguni/opisac-boga-i-jego",
      "text": "Opisać Boga i jego intencje to tak, jakby ryba próbowała opisać wodę, w której pływa.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Bieguni",
        "slug": "bieguni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/bieguni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T11:36:44"
    },
    {
      "id": "bc9a3e93-ba63-498c-86cf-88ffa5e75342",
      "slug": "jestem-pewien-ze-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/bieguni/jestem-pewien-ze-nie",
      "text": "Jestem pewien, że nie umiemy rozpoznać losu, jaki żłobią po drugiej stronie życia dla nas boskie rylce. Muszą się nam objawić dopiero we właściwej dla człowieka postaci - czarno na białym. Bóg pisze lewą ręką i lustrzanym pismem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Olga Tokarczuk",
        "slug": "olga-tokarczuk",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk"
      },
      "book": {
        "title": "Bieguni",
        "slug": "bieguni",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/bieguni"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "los",
          "slug": "los",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/los"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-12T11:35:44"
    },
    {
      "id": "428b5af4-d1e4-4f3e-ac18-421a42f6f1dc",
      "slug": "a-w-ogole",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pokochala-toma-gordona/a-w-ogole",
      "text": "A w ogóle Bóg rzadko interweniuje w sprawy ludzi, jakkolwiek muszę przyznać, że jest zapalonym kibicem.",
      "language": "pl",
      "author": {
        "name": "Stephen King",
        "slug": "stephen-king",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king"
      },
      "book": {
        "title": "Pokochała Toma Gordona",
        "slug": "pokochala-toma-gordona",
        "url": "https://www.zielonecytaty.pl/stephen-king/pokochala-toma-gordona"
      },
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "bóg",
          "slug": "bog",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bog"
        },
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-07-11T23:57:00"
    }
  ]
}