{
  "type": "quote",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky/zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze/budujemy-cale-teologie",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky/zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze/budujemy-cale-teologie.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky/zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze/budujemy-cale-teologie.md",
  "id": "2b8443e9-322b-45f1-a121-2394a4bf7569",
  "slug": "budujemy-cale-teologie",
  "text": "Budujemy całe teologie osnute na przemocy, wybieramy przywódców, którzy czują się z nią jak ryba w wodzie, wiele kobiet najchętniej wiąże się ze zwycięzcami różnych sztuk walki. Kiedy przemoc jest „właściwa”, uwielbiamy ją.",
  "language": "pl",
  "author": {
    "name": "Robert M. Sapolsky",
    "slug": "robert-m-sapolsky",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky"
  },
  "book": {
    "title": "Zachowuj się. Jak biologia wydobywa z nas to, co najgorsze, i to, co najlepsze",
    "slug": "zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky/zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze"
  },
  "character": null,
  "chapter": null,
  "chapter_parent": null,
  "page": 11,
  "verified": false,
  "original": {
    "language": "en",
    "text": "We build theologies around violence, elect leaders who excel at it, and in the case of so many women, preferentially mate with champions of human combat. When it’s the \"right\" type of aggression, we love it."
  },
  "other_languages": [
    {
      "language": "en",
      "url": "https://www.leafyquotes.com/robert-m-sapolsky/behave/we-build-theologies"
    }
  ],
  "topics": [
    {
      "name": "człowiek",
      "slug": "czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
    },
    {
      "name": "przemoc",
      "slug": "przemoc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemoc"
    }
  ],
  "source": {
    "name": "Wikicytaty",
    "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Sapolsky#Zachowuj_si%C4%99._Jak_biologia_wydobywa_z_nas_to,_co_najgorsze,_i_to,_co_najlepsze",
    "license": {
      "label": "CC BY-SA 4.0",
      "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
    }
  },
  "added_at": "2026-09-26T07:01:29",
  "more_from_book": [
    {
      "id": "cea42ba6-18b5-47b8-b1e4-ad53f2e24444",
      "slug": "cechuje-nas-podobnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky/zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze/cechuje-nas-podobnie",
      "text": "Cechuje nas (podobnie jak wiele innych gatunków zwierząt) wręcz gorączkowa potrzeba dostosowania się, przynależności i posłuszeństwa. Dostosowanie to może działać na naszą niekorzyść, bo odrzucamy lepsze rozwiązania w imię głupoty tłumu.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 584,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "konformizm",
          "slug": "konformizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/konformizm"
        },
        {
          "name": "psychologia tłumu",
          "slug": "psychologia-tlumu",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psychologia-tlumu"
        },
        {
          "name": "przynależność",
          "slug": "przynaleznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przynaleznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Sapolsky#Zachowuj_si%C4%99._Jak_biologia_wydobywa_z_nas_to,_co_najgorsze,_i_to,_co_najlepsze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:29"
    },
    {
      "id": "ad0cdb19-0723-4df6-a914-8f5d389b1426",
      "slug": "mowiac-wprost-wiekszosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky/zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze/mowiac-wprost-wiekszosc",
      "text": "Mówiąc wprost, większość ludzi na świecie odziedziczyła wierzenia i poglądy na temat natury narodzin, śmierci i życia od nieznających pisma ludów pasterskich Środkowego Wschodu.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 403,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "tradycja",
          "slug": "tradycja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tradycja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Sapolsky#Zachowuj_si%C4%99._Jak_biologia_wydobywa_z_nas_to,_co_najgorsze,_i_to,_co_najlepsze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:29"
    },
    {
      "id": "aa332acd-fd9f-4bdc-84fa-5f3f4c3ee12e",
      "slug": "nie-do-konca",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/robert-m-sapolsky/zachowuj-sie-jak-biologia-wydobywa-z-nas-to-co-najgorsze-i-to-co-najlepsze/nie-do-konca",
      "text": "Nie do końca potrafię sobie wyobrazić, jak można żyć tak, jakby wolna wola nie istniała. Być może nigdy nie będzie możliwe patrzeć na siebie jako na nic więcej niż sumę biologicznych składników. Może będzie nam musiało wystarczyć, że mity, które sobie opowiadamy o ludziku w naszym mózgu, będą przynajmniej nieszkodliwe, a ciężką pracę autentycznie racjonalnego myślenia zachowamy tylko do spraw naprawdę ważnych – takich jak wstrzymywanie się od surowych ocen.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 741,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ocenianie innych",
          "slug": "ocenianie-innych",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ocenianie-innych"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        },
        {
          "name": "biologia",
          "slug": "biologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Robert_Sapolsky#Zachowuj_si%C4%99._Jak_biologia_wydobywa_z_nas_to,_co_najgorsze,_i_to,_co_najlepsze",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:29"
    }
  ]
}
