{
  "type": "author",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "name": "Philip Zimbardo",
  "slug": "philip-zimbardo",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo.md",
  "image": null,
  "quotes_count": 14,
  "books": [
    {
      "title": "Efekt Lucyfera",
      "slug": "efekt-lucyfera",
      "quotes_count": 8,
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-naukowe-pwn/philip-zimbardo/efekt-lucyfera_978-83-0119-473-4.png",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera"
    },
    {
      "title": "Paradoks czasu",
      "slug": "paradoks-czasu",
      "quotes_count": 3,
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-naukowe-pwn/philip-zimbardo/paradoks-czasu_978-83-0117-452-1.jpg",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/paradoks-czasu"
    },
    {
      "title": "Psychologia i życie",
      "slug": "psychologia-i-zycie",
      "quotes_count": 3,
      "cover": "https://quivercdn.com/covers/wydawnictwo-naukowe-pwn/philip-zimbardo/psychologia-i-zycie_978-83-0122-667-1.jpg",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/psychologia-i-zycie"
    }
  ],
  "recent_quotes": [
    {
      "id": "c8ca352b-ca5d-488c-9a7d-f4cbff599dee",
      "slug": "w-swiatowej-gospodarce",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/paradoks-czasu/w-swiatowej-gospodarce",
      "text": "W światowej gospodarce narody, które żyją przeszłością, są skazane na pozostanie w tyle.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przeszłość",
          "slug": "przeszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przeszlosc"
        },
        {
          "name": "gospodarka",
          "slug": "gospodarka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/gospodarka"
        },
        {
          "name": "postęp technologiczny",
          "slug": "postep-technologiczny",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/postep-technologiczny"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Paradoks_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:51"
    },
    {
      "id": "99788d03-8822-4226-8dd3-b861fa061246",
      "slug": "oto-pierwszy-paradoks",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/paradoks-czasu/oto-pierwszy-paradoks",
      "text": "Oto pierwszy paradoks czasu: choć twoja perspektywa postrzegania czasu głęboko oddziałuje na twój świat i życie, rzadko kiedy zdajesz sobie z tego sprawę.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "czas",
          "slug": "czas",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czas"
        },
        {
          "name": "paradoks",
          "slug": "paradoks",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/paradoks"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Paradoks_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:51"
    },
    {
      "id": "2563cd34-c706-4942-99c5-597ff3e367eb",
      "slug": "myslenie-o-przeszlosci",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/paradoks-czasu/myslenie-o-przeszlosci",
      "text": "Myślenie o przeszłości i przyszłości, może sprawić, że będziesz szczęśliwy, lecz szczęście to może pojawić się jedynie w twoim aktualnym stanie umysłu.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "chwila obecna",
          "slug": "chwila-obecna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/chwila-obecna"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Paradoks_czasu",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:51"
    },
    {
      "id": "d5dc0ae3-c7a0-433b-868c-48c3616983d9",
      "slug": "jednym-z-podstawowych",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/jednym-z-podstawowych",
      "text": "Jednym z podstawowych procesów wpływających na transformację zwykłych, normalnych ludzi w bezdusznych lub wręcz wszetecznych krzewicieli zła jest dehumanizacja. Działa ona jak ślepota umysłowa, która przysłania myślenie i zaszczepia przekonanie, że inni to mniej niż ludzie.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "okrucieństwo",
          "slug": "okrucienstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/okrucienstwo"
        },
        {
          "name": "uprzedmiotowienie",
          "slug": "uprzedmiotowienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/uprzedmiotowienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "d32c2515-49ed-4cfc-942e-4ca0c455b48f",
      "slug": "badacze-reprezentujacy-nauki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/badacze-reprezentujacy-nauki",
      "text": "(…) badacze reprezentujący nauki o zachowaniu potrafią przewiedzieć, co zrobi większość, nie wiedząc nic o poszczególnych ludziach, którzy wchodzą w skład grupy, a tylko znając charakter kontekstu ich zachowania.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 431,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "psychologia tłumu",
          "slug": "psychologia-tlumu",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psychologia-tlumu"
        },
        {
          "name": "psychologia",
          "slug": "psychologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psychologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "bfea25d0-309d-450e-b6d5-b72222ff33d4",
      "slug": "dehumanizacja-wystepuje-wtedy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/dehumanizacja-wystepuje-wtedy",
      "text": "Dehumanizacja występuje wtedy, gdy pewne istoty ludzkie uważają inne istoty ludzkie za wykluczone z kategorii moralnej, jaką stanowi osoba ludzka (…). W takich warunkach staje się możliwe, by normalni, zdrowi moralnie, a zwykle nawet idealistycznie myślący ludzie dokonywali aktów destrukcyjnego okrucieństwa.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "okrucieństwo",
          "slug": "okrucienstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/okrucienstwo"
        },
        {
          "name": "uprzedmiotowienie",
          "slug": "uprzedmiotowienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/uprzedmiotowienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "86b9d4c2-61ed-4174-93bf-c598efd24335",
      "slug": "subtelna-wladza-jaka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/subtelna-wladza-jaka",
      "text": "Subtelna władza, jaką posiada osoba kontrolująca zmienne sytuacje, może całkowicie zdominować wolę oporu jednostki.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 18,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "manipulacja",
          "slug": "manipulacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/manipulacja"
        },
        {
          "name": "wolna wola",
          "slug": "wolna-wola",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolna-wola"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "474ed182-f6a3-4901-85b3-44203bd67e26",
      "slug": "osoba-jest-aktorem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/osoba-jest-aktorem",
      "text": "Osoba jest aktorem na scenie życia, którego swoboda zachowania jest określona przez jego (i jej) strukturę genetyczną, biologiczną, fizyczną i psychiczną. Sytuacja jest kontekstem behawioralnym, który dzięki swym funkcjom nagradzającym i normatywnym ma zdolność nadawania znaczenia i tożsamości rolom i statusowi aktora. System składa się z funkcjonariuszy i instytucji, których ideologia, wartości i władza stwarzają sytuacje oraz dyktują role i oczekiwania dotyczące aprobowanych zachowań aktorów w jego sferach wpływu.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 429,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "psychologia",
          "slug": "psychologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psychologia"
        },
        {
          "name": "role społeczne",
          "slug": "role-spoleczne",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/role-spoleczne"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "35155f06-f4ce-4908-9685-1acfeeb6917d",
      "slug": "zachowanie-ludzkie-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/zachowanie-ludzkie-zawsze",
      "text": "Zachowanie ludzkie zawsze jest zależne od sił sytuacyjnych. Ten kontekst jest osadzony w szerszym, ogólniejszym kontekście, często w określonym systemie władzy. Który ma podtrzymywać i utrzymywać sam siebie. Tradycyjne analizy przeprowadzane przez większość ludzi, m. in. w instytucjach prawnych, religijnych i medycznych, koncentrują się na osobie działającej jako jedynym czynniku przyczynowym. Wskutek tego minimalizują one lub lekceważą wpływ zmiennych sytuacyjnych i determinantów systemowych, które kształtują skutki zachowania i przekształcają działające osoby.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 429,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "władza",
          "slug": "wladza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wladza"
        },
        {
          "name": "odpowiedzialność",
          "slug": "odpowiedzialnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/odpowiedzialnosc"
        },
        {
          "name": "psychologia",
          "slug": "psychologia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/psychologia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "31a6ca67-b500-4317-886d-0635ca2248c2",
      "slug": "poprzysiaglem-sobie-ze-bede",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/poprzysiaglem-sobie-ze-bede",
      "text": "(…) poprzysiągłem sobie, że będę używał wszelkich posiadanych zdolności, aby czynić dobro i przeciwdziałać złu, wspierać to, co w ludziach najlepsze, pracować w celu uwolnienia ich z więzień, które sobie sami stworzyli, oraz w celu zwalczania systemów, które niszczą nadzieje na ludzkie szczęście i sprawiedliwość.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        },
        {
          "name": "sprawiedliwość",
          "slug": "sprawiedliwosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/sprawiedliwosc"
        },
        {
          "name": "powołanie",
          "slug": "powolanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/powolanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "28e5d8e2-c9f2-4790-b10a-1f8429c66ba4",
      "slug": "wiezienie-moze-deprawowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/efekt-lucyfera/wiezienie-moze-deprawowac",
      "text": "Więzienie może deprawować ludzi, rozbudzając najgorsze skłonności ludzkiej natury. Więzienia w większym stopniu rodzą przemoc i przestępczość, niż przyczyniają się do konstruktywnej resocjalizacji. Wynoszące ponad 60% wskaźniki recydywy wskazują, że więzienia stały się drzwiami obrotowymi dla osób skazanych za przestępstwa kryminalne.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "więzienie",
          "slug": "wiezienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiezienie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Philip_Zimbardo#Efekt_Lucyfera._Dlaczego_dobrzy_ludzie_czyni%C4%85_z%C5%82o%3F",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:57:50"
    },
    {
      "id": "b334dd56-20f0-4118-845b-44e42041a74c",
      "slug": "od-sposobu-stawiania",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/philip-zimbardo/psychologia-i-zycie/od-sposobu-stawiania",
      "text": "Od sposobu stawiania pytań zależy to, jakiego rodzaju odpowiedzi będzie można otrzymać.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": "Rozdział 1: Wyjaśnianie tajemnic zachowania ludzi",
      "chapter_parent": null,
      "page": 21,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zadawanie pytań",
          "slug": "zadawanie-pytan",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zadawanie-pytan"
        }
      ],
      "source": null,
      "added_at": "2026-09-19T14:34:41"
    }
  ]
}