# Moment niedźwiedzia

- Autor: [Olga Tokarczuk](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk.md)
- Liczba cytatów: 11
- Strona książki: https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia

## Cytaty

> Pokazać darkroom to dokonać rewelacji, odkryć to, co ukryte. I szybko wychodzi na wierzch dziwna dwuznaczność seksu. Podkreśla to swoista estetyka tych przestrzeni, która budzi trudną do powstrzymania pokusę dezynfekcji – kafelki na podłodze i ścianach, tapicerka ze skaju; coś pomiędzy łaźnią, rzeźnią i sklepem mięsnym. Skąd to? Dlaczego nie rajski ogród, arkadia, natura, alkowa?
>
> Skoro seks jest naturalny, dlaczego wydaje ma się taki nienaturalny, obcy, wstydliwy? Dlaczego wolimy darkroomy, a nie lightroomy? Postulowanie wyzwolenia seksualnego nie na wiele się przydało.

s. 72 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/pokazac-darkroom-to-dokonac.md)

> Wierzę, że uznawanie czegoś za oczywiste wcale nie wiąże się z kwestią faktów, lecz raczej umowy społecznej i przyzwyczajeń naszego umysłu, tym samym należy bardziej do dziedziny psychologii niż fizyki.

s. 13 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/wierze-ze-uznawanie.md)

> Widzimy więc te same rzeczy w inny sposób. Widzimy co innego i czasem bywa to bolesne. (…) Życie społeczne, kontakty z innymi, nauka, media, sztuka – to drobiazgowe, mozolnie uzgadniane „prawdy”. Całe epoki mają swoje „prawdy”, które po czasie rozsypują się w pył. Mają też swoje „prawdy” poszczególne jednostki; niektóre z nich aktualne przez całe życie, inne podlegają kolejnym weryfikacjom. (…) Subiektywne poczucie prawdy wiążę się zawsze z aktem oceny. Jest to świadomy akt woli – uznaję, że coś jest prawdziwe, i na dodatek przyjmuje konsekwencje tej oceny. To rodzaj dobrowolnego przykrojenia doświadczenia do pewnego wzoru. Jest to konieczne, o ile mamy żyć we wspólnym poznawczo i etycznie świecie.

s. 184 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/widzimy-wiec-te-same.md)

> Skoro można pomyśleć, że może być lepiej, to znaczy, że już jest lepiej.

s. 30 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/skoro-mozna-pomyslec.md)

> W zachodnich filmach dokumentalnych o polskim rolnictwie z wielkim upodobaniem i w długich sekwencjach pokazuje się furmanki. Jest podejrzenie, że ich wypożyczaniem zajmuje się jakaś firma logistyczna.

s. 142 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/w-zachodnich-filmach.md)

> Największy paradoks empatii: porzucając siebie, mamy być może jedyną szansę stać się czymś, co jest naszym przeciwieństwem. Skoro obcość nie jest, jak by się tego oczekiwało, radykalna, traci swoją magiczną, zagrażającą moc. Obcy staje się kimś, kogo można pojąć i zrozumieć. Właściwie przestaje być obcym. Nie ma swoich i obcych. Wszyscy jesteśmy swoi, więc każde zło, jakie wyrządzamy innym, wyrządzamy sobie.

s. 50 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/najwiekszy-paradoks-empatii.md)

> Kiedy wierzono, że świat jest płaski, był on płaski: nie podróżowało się za morza, nie wykraczało poza krańce. Dla geocentrycznego Układu Słonecznego zrobiono całkiem przekonujące rachunki matematyczne, które miały pragmatyczne zastosowanie – można było przewidywać zaćmienia i sprawnie konstruować kalendarze. Nasz umysł za wszelką cenę wspiera to, w co wierzymy. Właśnie dlatego tak trudno jest zmienić świat.

s. 13 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/kiedy-wierzono-ze-swiat.md)

> Istnieje także teoria Lynn Margualis, znanej amerykańskiej biolożki, która mówi, że źródłem ewolucyjnych innowacji są nie tylko przypadkowe mutacje, lecz również symbiogeneza, czyli symbiotyczne scalanie się łańcuchów komórek bakteryjnych. Margualis twierdzi, że do powstania nowych gatunków doprowadziły endosymbioza szeregowa oraz połączone przetrwanie – przykładem są mitochondria, które kiedyś funkcjonowały jako osobne organizmy i które zostały wcielone do komórek lub połączyły się z nimi, odtąd pracując na ich rzecz. Margualis pokazuje, że organizmy żywe nie tylko walczą i współzawodniczą, ale także oddziałują na siebie i łącząc się, wspierają wzajemnie.

s. 18 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/istnieje-takze-teoria.md)

> (…) dalekowschodnia mądrość powiada, że „kiedy mędrzec wskazuje Księżyc, idioci patrzą na palec”. Język to właśnie palec, który wskazuje na Księżyc.

s. 169 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/dalekowschodnia-madrosc-powiada.md)

> (…) opowieść o granicach, zarówno tych fizycznych i namacalnych, jak i tych nieuchwytnych, które konstruujemy w naszych głowach, żeby zbudować sobie zwodnicze poczucie porządku i kontroli nad rzeczywistością. Przeszłość – przyszłość, realne – nierealne, kobieta – mężczyzna, człowiek – zwierzę, sen – jawa, jeden kraj – drugi kraj, jeden język – drugi język. Biegunowość tych kategorii tworzy prostą siatkę, która pozwala nam czuć się bezpiecznie – mamy wrażenie, że rozumiemy świat. Jednak to, co najciekawsze, to, co najbardziej żywe i prawdziwe, dzieje się zawsze gdzieś pomiędzy, na nieskończenie wielkim pograniczu.

s. 135 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/opowiesc-o-granicach.md)

> Nasza komunikacja jest o tyle istotna i głęboka, o ile pozostaje wzajemną wymianą tego, co subiektywne, a więc nie do końca komunikowalne. (…) Tylko fikcja literacka jest w stanie opowiedzieć taki stan subiektywności człowieka (a zarazem jego pełni), tylko fikcja z jej możliwościami zbudowania całej osoby ma przewagę nad argumentami rozumu (a więc nad tradycyjną formą intelektualnego wykładu).

s. 40 — [Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/olga-tokarczuk/moment-niedzwiedzia/nasza-komunikacja-jest.md)