{
  "type": "quote",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima/czytalem-kiedys-w-starej",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima/czytalem-kiedys-w-starej.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima/czytalem-kiedys-w-starej.md",
  "id": "e581f7fb-44de-46c1-947e-2fd58bce6751",
  "slug": "czytalem-kiedys-w-starej",
  "text": "Czytałem kiedyś w starej księdze, że człowiek powinien strzec się samotności. Na początku wydaje mu się, że to nic groźnego. Ale potem jego umysł zwraca się ku ponurym myślom, głos się zmienia, a on sam chodzi jak w zamroczeniu.",
  "language": "pl",
  "author": {
    "name": "Mosze Kulbak",
    "slug": "mosze-kulbak",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak"
  },
  "book": {
    "title": "Mesjasz z rodu Efraima",
    "slug": "mesjasz-z-rodu-efraima",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima"
  },
  "character": null,
  "chapter": null,
  "chapter_parent": null,
  "page": 7,
  "verified": false,
  "original": null,
  "other_languages": [],
  "topics": [
    {
      "name": "samotność",
      "slug": "samotnosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samotnosc"
    },
    {
      "name": "melancholia",
      "slug": "melancholia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/melancholia"
    }
  ],
  "source": {
    "name": "Wikicytaty",
    "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mosze_Kulbak#Mesjasz_z_rodu_Efraima",
    "license": {
      "label": "CC BY-SA 4.0",
      "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
    }
  },
  "added_at": "2026-09-26T07:01:05",
  "more_from_book": [
    {
      "id": "b0ab0d26-5d4d-404e-afe3-5e1edffd316c",
      "slug": "mesjaszu-przybywszy-do-nas",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima/mesjaszu-przybywszy-do-nas",
      "text": "– Mesjaszu, przybywszy do nas, cóż zamierzasz dodać do Tory?\n\nA On odpowiedział:\n\n– Przybyłem do was nie po to, by dodać coś do Tory. Przybyłem, by zabrać Torę z powrotem.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 125,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "judaizm",
          "slug": "judaizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/judaizm"
        },
        {
          "name": "prorocy",
          "slug": "prorocy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prorocy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mosze_Kulbak#Mesjasz_z_rodu_Efraima",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:05"
    },
    {
      "id": "3565f0fd-9e27-4565-843b-af6c8d1daee1",
      "slug": "rozum-jest-przeciwko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima/rozum-jest-przeciwko",
      "text": "Rozum jest przeciwko naturze, która nie ma rozumu.\n\nZauważcie, jak małym jest wyobrażenie, które człowiek ma o sobie, wobec góry, która nie ma wyobrażenia. Człowieku, wyrzeknij się swego rozumu.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 38,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        },
        {
          "name": "pokora",
          "slug": "pokora",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokora"
        },
        {
          "name": "inteligencja",
          "slug": "inteligencja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/inteligencja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mosze_Kulbak#Mesjasz_z_rodu_Efraima",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:05"
    },
    {
      "id": "2bf48349-dd43-4187-91bf-d69a59c954d5",
      "slug": "boze-zmiluj-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/mosze-kulbak/mesjasz-z-rodu-efraima/boze-zmiluj-sie",
      "text": "Boże, zmiłuj się nad szydełkami,\n\nNad igłą i nad nożyczkami,\n\nNad małym młoteczkiem.\n\nZmiłuj się nad słabymi duszyczkami,\n\nPołatanymi męką i szmatami,\n\nNad dziećmi tęskniącymi za ciasteczkiem,\n\nNad żonami bez żądzy, za to z dziećmi wieloma,\n\nNad córkami, których krew jest wysuszona.\n\nZmiłuj się nad tymi, co za piecem leżą,\n\nI nad tymi, co ich rozkład trawi,\n\nCo ich przepuklina szarpie,\n\nCo na żebry muszą się wyprawić.\n\nZmiłuj się nad koniem okulałym,\n\nNad koszącym zboże,\n\nNad kapelusznikiem, krawcem zubożałym…\n\nZmiłuj się, Boże!",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 123,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "ubóstwo",
          "slug": "ubostwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ubostwo"
        },
        {
          "name": "modlitwa",
          "slug": "modlitwa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/modlitwa"
        },
        {
          "name": "miłosierdzie",
          "slug": "milosierdzie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosierdzie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Mosze_Kulbak#Mesjasz_z_rodu_Efraima",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:01:05"
    }
  ]
}
