{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Próby",
  "slug": "proby",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby.md",
  "author": {
    "name": "Michel de Montaigne",
    "slug": "michel-de-montaigne",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne"
  },
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/vis-a-vis-etiuda/michel-de-montaigne/proby_978-83-7998-397-1-085321b6.jpg",
  "quotes_count": 20,
  "quotes": [
    {
      "id": "fed700e3-b476-4eee-a8d4-f4ae51b4b4e6",
      "slug": "najpiekniejsze-zycie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/najpiekniejsze-zycie-jest",
      "text": "Najpiękniejsze życie jest to, które kształtuje się na wzór pospolity i ludzki, z porządkiem, ale bez cudu i bez przekraczania miary.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 66,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "umiar",
          "slug": "umiar",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/umiar"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "f5be9d3d-a718-405e-8154-600a8dafe121",
      "slug": "prozno-wszelako-wspinac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/prozno-wszelako-wspinac",
      "text": "Próżno wszelako wspinać się na szczudła; i na szczudłach trzeba nam chodzić własnymi nogami; na najwyższym tronie świata i tak siedzimy jeno na własnym zadku.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 484,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        },
        {
          "name": "pokora",
          "slug": "pokora",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pokora"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "e5274d0f-965f-410b-9df2-c3d7ae93bc29",
      "slug": "trzeba-pilnie-nauczyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/trzeba-pilnie-nauczyc",
      "text": "Trzeba pilnie nauczyć dzieci, aby nienawidziły zła dla jego własnej ohydy, i pokazać im naturalną jego szpetotę, iżby go unikały nie tylko w uczynku, ale zwłaszcza w sercu…",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 46,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dzieci",
          "slug": "dzieci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dzieci"
        },
        {
          "name": "wychowanie",
          "slug": "wychowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wychowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "d84afb51-0647-4a4d-a534-c4ca0eb61068",
      "slug": "dzieciobojstwo-ojcobojstwo-wspolnosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/dzieciobojstwo-ojcobojstwo-wspolnosc",
      "text": "Dzieciobójstwo, ojcobójstwo, wspólność kobiet, handel kradzionym, swawola we wszelkim rodzaju rozkoszy, nie masz, słowem, nic tak ostatecznego, co by się nie okazało kędyś uświęcone obyczajem jakiegoś narodu.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "kultura",
          "slug": "kultura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kultura"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "d6ac5b85-a3db-4483-ad6c-86ae82a9e281",
      "slug": "cnoty-czlowieka-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/cnoty-czlowieka-nie",
      "text": "Cnoty człowieka nie powinno się mierzyć jej wyskokiem, ale jej pospolitą miarą.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "charakter",
          "slug": "charakter",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/charakter"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "aebfece6-2dd5-4e51-bef7-5e073cde3fc0",
      "slug": "posiadamy-prawde-i-dobro",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/posiadamy-prawde-i-dobro",
      "text": "Posiadamy prawdę i dobro jedynie częściowo i pomieszane ze złem i fałszem.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "zło",
          "slug": "zlo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
        },
        {
          "name": "dobroć",
          "slug": "dobroc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/dobroc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "ad04351b-514c-4a4f-9ce7-cd13a146342f",
      "slug": "ktoz-nie-wie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/ktoz-nie-wie",
      "text": "Któż nie wie, jak bardzo niepochwytne jest sąsiedztwo między szaleństwem a wspaniałymi wzlotami swobodnego ducha i objawami cnoty najwyższej i niezwyczajnej.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "szaleństwo",
          "slug": "szalenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szalenstwo"
        },
        {
          "name": "geniusz",
          "slug": "geniusz",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/geniusz"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "a742318a-76f9-4fc7-bd9c-6a3b36a283d3",
      "slug": "nie-masz-wiedzy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/nie-masz-wiedzy",
      "text": "Nie masz wiedzy tak trudnej jak umieć dobrze i wedle natury przeżyć to życie. Najdziksza ze wszystkich chorób, to gardzić naszą własną istotą.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 62,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "samoakceptacja",
          "slug": "samoakceptacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samoakceptacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "8ee6471d-49b0-40f1-9b3e-6d1ec2820c32",
      "slug": "wielkie-i-wspaniale",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/wielkie-i-wspaniale",
      "text": "Wielkie i wspaniałe arcydzieło człowieka to żyć dorzecznie. Wszelkie inne rzeczy: panować, gromadzić skarby, budować, są jeno przydatkami i co najwyżej ozdobą.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 61,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        },
        {
          "name": "mądrość",
          "slug": "madrosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/madrosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "8a9ec078-5cc8-4ab5-ba1f-cc0dcff034f8",
      "slug": "celem-naszej-wedrowki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/celem-naszej-wedrowki",
      "text": "Celem naszej wędrówki jest śmierć (…).",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "życie",
          "slug": "zycie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zycie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "78e7dfde-0f3a-49b7-a62b-9c174b2ea155",
      "slug": "skad-pochodzi-iz-czlowiek",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/skad-pochodzi-iz-czlowiek",
      "text": "Skąd pochodzi, iż człowiek chromy nie drażni nas, a umysł chromy drażni.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "głupota",
          "slug": "glupota",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/glupota"
        },
        {
          "name": "tolerancja",
          "slug": "tolerancja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/tolerancja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "61703e09-e61b-4886-b6ec-03062782c5bc",
      "slug": "sam-widok-cierpien",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/sam-widok-cierpien",
      "text": "Sam widok cierpień drugiego sprawia mi wręcz cielesne cierpienia; czucie moje utożsamia się często z uczuciem innej osoby. Cudzy uporczywy kaszel drażni moje płuca i gardziel.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 190,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "cierpienie",
          "slug": "cierpienie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/cierpienie"
        },
        {
          "name": "empatia",
          "slug": "empatia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/empatia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "5f2f30cd-e6e8-4ab6-8840-596a16eb3da0",
      "slug": "nie-uczy-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/nie-uczy-sie",
      "text": "Nie uczy się ludzi, jak być godnymi ludźmi.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "godność",
          "slug": "godnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/godnosc"
        },
        {
          "name": "edukacja",
          "slug": "edukacja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/edukacja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "592420ed-36ce-4e35-ad61-7414da835e8a",
      "slug": "zwyczaj-moze-wszystko",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/zwyczaj-moze-wszystko",
      "text": "Zwyczaj może wszystko.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kultura",
          "slug": "kultura",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kultura"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "555bbc88-8f40-4ff1-a39c-113f7a4e8817",
      "slug": "kiedy-igram-z-moja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/kiedy-igram-z-moja",
      "text": "(…) kiedy igram z moją kotką, któż wie, czy ona bardziej nie bawi się mną niż ja.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "koty",
          "slug": "koty",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/koty"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "4e6a51da-3902-4b35-9573-073a16859920",
      "slug": "gdy-cos-utrzymuje",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/gdy-cos-utrzymuje",
      "text": "Gdy coś utrzymuję dziś i w to wierzę, utrzymuję to i wierzę całą moją wiarą; wszystkie moje władze i wszystkie sprężyny dzierżą się tego przekonania i poręczają je, czym tylko mogą; żadnej prawdy nie umiałbym ogarnąć ani strzec z większą pewnością niż tej oto; jestem jej oddany najoczywiściej. Ale, czyż nie zdarzyło mi się, nie raz, ale sto, ale tysiąc razy, ale co dzień, za pomocą tych samych narzędzi, w tych samych okolicznościach przyjąć za prawdę jakąś rzecz, którą później osądziłem za fałszywą.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        },
        {
          "name": "wątpliwości",
          "slug": "watpliwosci",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/watpliwosci"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "2f445344-2e0d-498a-8ed8-65c58adf1320",
      "slug": "cycero-powiada-iz-filozofowac",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/cycero-powiada-iz-filozofowac",
      "text": "Cycero powiada, iż filozofować jest nie co insze, jeno gotować się do śmierci.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        },
        {
          "name": "filozofia",
          "slug": "filozofia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/filozofia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "19e09117-08d2-4e3a-afd8-7ebe8971f9da",
      "slug": "czlowiek-nie-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/czlowiek-nie-jest",
      "text": "Człowiek nie jest ani aniołem ani bydlęciem; nieszczęście w tym, iż kto się chce wspiąć do anioła, spada do bydlęcia.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "pycha",
          "slug": "pycha",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pycha"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "13d1b6bf-9e41-4c21-bf92-de8be27d3c66",
      "slug": "nie-masz-nic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/nie-masz-nic",
      "text": "Nie masz nic równie pięknego i godnego, jak dobrze i należycie spełniać swą rolę człowieka.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 61,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "godność",
          "slug": "godnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/godnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    },
    {
      "id": "09dba839-df53-4fef-b28c-b0c12bb7a6f3",
      "slug": "a-jesli-tak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/michel-de-montaigne/proby/a-jesli-tak",
      "text": "A jeśli tak jest w istocie, iż żywa i mocna wiara pociąga za sobą takież uczynki, to, zaiste, owa wiara, którą tak sobie wycieramy gębę, musi być bardzo nikła w tych czasach; chyba iż ze wzgardy dla naszych uczynków rada jest unikać ich towarzystwa.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiara",
          "slug": "wiara",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiara"
        },
        {
          "name": "hipokryzja",
          "slug": "hipokryzja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/hipokryzja"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Michel_de_Montaigne#Pr%C3%B3by_(1580)",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:16"
    }
  ]
}