{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Refleksje i maksymy",
  "slug": "refleksje-i-maksymy",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy.md",
  "author": {
    "name": "Johann Wolfgang von Goethe",
    "slug": "johann-wolfgang-von-goethe",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe"
  },
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/vis-a-vis-etiuda/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy_978-83-7998-239-4.webp",
  "quotes_count": 22,
  "quotes": [
    {
      "id": "f1024569-e132-4eb1-adb1-4147e955f966",
      "slug": "roznica-niezauwazalna-dla",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/roznica-niezauwazalna-dla",
      "text": "Różnica niezauważalna dla rozsądku nie jest żadną różnicą.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#R",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "eb29fb55-b37f-469c-beec-8c12b711a190",
      "slug": "biblia-dlatego-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/biblia-dlatego-jest",
      "text": "Biblia dlatego jest książką, która wiecznie będzie wywierać wpływ na ludzi, że jak długo będzie istniał świat, nie pojawi się nikt, kto by powiedział: Pojmuję ją w całości i rozumiem ją w szczegółach. My jednak mówimy skromnie: w całości jest to księga czcigodna, a w szczegółach da się zastosować.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "Biblia",
          "slug": "biblia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/biblia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#B",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "d82a9d92-0314-4c56-8648-7f8d428edb2c",
      "slug": "wlasciwie-uczymy-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/wlasciwie-uczymy-sie",
      "text": "Właściwie uczymy się tylko z tych książek, których nie możemy ocenić. Autor książki, którą potrafilibyśmy ocenić, musiałby się uczyć od nas.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "czytanie książek",
          "slug": "czytanie-ksiazek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czytanie-ksiazek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#W",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "c0fb6ec2-fd64-4554-ae6c-31f82aa9437d",
      "slug": "nie-wszedzie-gdzie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/nie-wszedzie-gdzie",
      "text": "Nie wszędzie, gdzie jest woda, muszą być żaby; ale gdzie słychać żaby, tam jest woda.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "logika",
          "slug": "logika",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/logika"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Johann_Wolfgang_von_Goethe#Refleksje_i_maksymy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "bad90945-885d-4b06-833f-ea914941ad2c",
      "slug": "natura-jest-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/natura-jest-zawsze",
      "text": "Natura jest zawsze Jehową. Jest tym, czym jest, czym była i czym będzie.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyroda",
          "slug": "przyroda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyroda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "b2fa956a-8c5a-43b5-8a34-05d815635746",
      "slug": "doswiadczenie-najpierw-sluzy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/doswiadczenie-najpierw-sluzy",
      "text": "Doświadczenie najpierw służy nauce, później jednak szkodzi jej, ponieważ pozwala dostrzec prawo i wyjątek. Ale kompromis między nimi bynajmniej nie stanowi prawdy.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "9966dc71-5577-488e-abd1-8c7ca9102b6c",
      "slug": "anglik-jest-mistrzem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/anglik-jest-mistrzem",
      "text": "Anglik jest mistrzem w natychmiastowym wykorzystywaniu rzeczy odkrytych, tak by z kolei prowadziło to do nowych okryć i czynów. Zapytajmy teraz, dlaczego Anglicy wyprzedzają nas we wszystkim?",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "wynalazki",
          "slug": "wynalazki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wynalazki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "7eb957a1-d479-4f9e-a5ec-f0a64d446c29",
      "slug": "hipotezy-sa-rusztowaniami",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/hipotezy-sa-rusztowaniami",
      "text": "Hipotezy są rusztowaniami, które wznosi się wokół budynku i które usuwa się, kiedy skończyło się budowę; dla robotnika są one nieodzowne, ale nie powinien on rusztowań mylić z budynkiem.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#H",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "6c85357f-e50c-48a7-869f-054c1ff95b0b",
      "slug": "matematyka-podobnie-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/matematyka-podobnie-jak",
      "text": "Matematyka, podobnie jak dialektyka, jest organem wyższego zmysłu wewnętrznego; w zastosowaniu przypomina ona zarówno sztukę, jak i wymowę. Dla obu wartość ma jedynie forma; treść jest im obojętna. To, czy matematyka liczy fenigi czy gwinee, a retoryka broni prawdy czy fałszu, nie ma dla nich obu żadnego znaczenia.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "matematyka",
          "slug": "matematyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matematyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "68ad1133-2cdf-4adb-8239-0c97e8c4a56e",
      "slug": "hipotezy-to-kolysanki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/hipotezy-to-kolysanki",
      "text": "Hipotezy to kołysanki, którymi nauczyciel usypia swoich uczniów; myślący wierny obserwator poznaje w coraz większym stopniu swe ograniczenie, widzi on, że im bardziej zwiększa się wiedza, tym więcej pojawia się problemów.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wiedza",
          "slug": "wiedza",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wiedza"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#H",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "5366afcd-ba68-45d1-ad5c-b1c7ff120e87",
      "slug": "autorytet-bez-niego",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/autorytet-bez-niego",
      "text": "Autorytet. Bez niego człowiek nie może istnieć, a przecież przynosi on ze sobą tyle samo błędów, co prawdy. Uwiecznia on w jednostce to, co wraz z nią powinno przeminąć, i jest główną przyczyną, dla której ludzkość nie rusza się z miejsca.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        },
        {
          "name": "społeczeństwo",
          "slug": "spoleczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/spoleczenstwo"
        },
        {
          "name": "autorytety",
          "slug": "autorytety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/autorytety"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#A",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "48036227-7afc-4501-a999-ba0feb5ec9dd",
      "slug": "matematycy-sa-rodzajem",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/matematycy-sa-rodzajem",
      "text": "Matematycy są rodzajem Francuzów; kiedy do nich mówimy, tłumaczą to na swój język, a wtedy jest to już coś zupełnie innego.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "matematyka",
          "slug": "matematyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matematyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "47c1b681-bb34-4394-8602-5cbd9b431148",
      "slug": "niewdziecznosc-jest-zawsze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/niewdziecznosc-jest-zawsze",
      "text": "Niewdzięczność jest zawsze pewnego rodzaju słabością. Nigdy nie widziałem, żeby dzielni ludzi byli niewdzięczni.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wdzięczność",
          "slug": "wdziecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wdziecznosc"
        },
        {
          "name": "niewdzięczność",
          "slug": "niewdziecznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niewdziecznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "3ed850fd-629b-40a5-9fa3-b386bfdf196c",
      "slug": "nie-mozna-zyc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/nie-mozna-zyc",
      "text": "Nie można żyć dla każdego, w szczególności zaś nie można żyć dla tych, z którymi nie chciałoby się żyć.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "relacje międzyludzkie",
          "slug": "relacje-miedzyludzkie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/relacje-miedzyludzkie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Johann_Wolfgang_von_Goethe#Refleksje_i_maksymy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "3e9c65b8-cb66-46f5-a266-6c2f06f835ef",
      "slug": "przeciwnicy-sadza-ze-zbijaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/przeciwnicy-sadza-ze-zbijaja",
      "text": "Przeciwnicy sądzą, że zbijają nasze twierdzenia, jeśli powtarzają swoje poglądy nie zważając na nasze.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#P",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "3a7de78f-537d-4db3-9d97-ee0371fbceff",
      "slug": "matematyka-nie-moze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/matematyka-nie-moze",
      "text": "Matematyka nie może usunąć żadnego przesądu, nie potrafi zmniejszyć niczyjego uporu ani uśmierzyć niczyjej stronniczości; nie jest ona w stanie zrobić nic w dziedzinie moralnej.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "matematyka",
          "slug": "matematyka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/matematyka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "39eee539-cbed-470a-a147-ded5248da847",
      "slug": "dialektyka-jest-to-wytwor",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/dialektyka-jest-to-wytwor",
      "text": "Dialektyka jest to wytwór ducha sprzeczności, który dany jest człowiekowi, aby nauczył się poznawać różnice między rzeczami.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "myślenie",
          "slug": "myslenie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/myslenie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#D",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "3460eda8-6c1c-4167-8ef1-e903a9e5a146",
      "slug": "bledy-czlowieka-czynia",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/bledy-czlowieka-czynia",
      "text": "Błędy człowieka czynią go sympatycznym.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Johann_Wolfgang_von_Goethe#Refleksje_i_maksymy",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "31b3c7b6-8d30-4e72-b986-c4c219579f9a",
      "slug": "kto-przyzwyczail-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/kto-przyzwyczail-sie",
      "text": "Kto przyzwyczaił się do fałszywego wyobrażenia, ten każdy błąd powita z radością.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "błędy",
          "slug": "bledy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/bledy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#K",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "27b480f0-b176-45b2-9e80-807338e98701",
      "slug": "madrosc-znajduje-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/madrosc-znajduje-sie",
      "text": "Mądrość znajduje się tylko w prawdzie.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "mądrość",
          "slug": "madrosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/madrosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#M",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "16ba231f-0396-423a-b1f0-0e5116bc5c14",
      "slug": "gdyby-wszystkie-malpy",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/gdyby-wszystkie-malpy",
      "text": "Gdyby wszystkie małpy potrafiły się nudzić, zostałyby ludźmi.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "człowiek",
          "slug": "czlowiek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czlowiek"
        },
        {
          "name": "nuda",
          "slug": "nuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nuda"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#G",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    },
    {
      "id": "1069c332-7ecb-46cc-927a-3ba84e9f4094",
      "slug": "niemcy-i-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/johann-wolfgang-von-goethe/refleksje-i-maksymy/niemcy-i-nie",
      "text": "Niemcy, i nie tylko oni, mają dar czynienia nauk niedostępnymi.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "humor",
          "slug": "humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/humor"
        },
        {
          "name": "nauka",
          "slug": "nauka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nauka"
        },
        {
          "name": "Niemcy",
          "slug": "niemcy",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niemcy"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Refleksje_i_maksymy#N",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:02"
    }
  ]
}