{
  "type": "quote",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jedrzej-giertych/u-zrodel-katastrofy-dziejowej-polski-jan-amos-komensky/mozna-sie-godzic",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/jedrzej-giertych/u-zrodel-katastrofy-dziejowej-polski-jan-amos-komensky/mozna-sie-godzic.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/jedrzej-giertych/u-zrodel-katastrofy-dziejowej-polski-jan-amos-komensky/mozna-sie-godzic.md",
  "id": "9151bbe1-1c99-4566-84dc-3e6580128212",
  "slug": "mozna-sie-godzic",
  "text": "Można się godzić z faktem istnienia zła i ułożyć sobie z tym złem stosunki: to jest nieuniknione. Gdyby to było niedozwolone, nie byłyby na przykład możliwe rozejmy i traktaty pokoju, jakie na przestrzeni wieków świat chrześcijański zawierał z mocarstwami muzułmańskimi. Można także korzystać z pomocy zła w warunkach sytuacji przymusowej, czy też obrony koniecznej. Ale popierać zło u sąsiada – niejako podpalać dach sąsiada – dlatego, że ten sąsiad jest dla nas niebezpieczny, jest rzeczą niemoralną.",
  "language": "pl",
  "author": {
    "name": "Jędrzej Giertych",
    "slug": "jedrzej-giertych",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jedrzej-giertych"
  },
  "book": {
    "title": "U źródeł katastrofy dziejowej Polski: Jan Amos Komensky",
    "slug": "u-zrodel-katastrofy-dziejowej-polski-jan-amos-komensky",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jedrzej-giertych/u-zrodel-katastrofy-dziejowej-polski-jan-amos-komensky"
  },
  "character": null,
  "chapter": null,
  "chapter_parent": null,
  "page": null,
  "verified": false,
  "original": null,
  "other_languages": [],
  "topics": [
    {
      "name": "zło",
      "slug": "zlo",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zlo"
    },
    {
      "name": "moralność",
      "slug": "moralnosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
    },
    {
      "name": "polityka",
      "slug": "polityka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/polityka"
    }
  ],
  "source": {
    "name": "Wikicytaty",
    "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/J%C4%99drzej_Giertych#U_%C5%BAr%C3%B3de%C5%82_katastrofy_dziejowej_Polski:_Jan_Amos_Komensky",
    "license": {
      "label": "CC BY-SA 4.0",
      "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
    }
  },
  "added_at": "2026-09-26T06:49:21",
  "more_from_book": [
    {
      "id": "b65cd1ea-e332-415c-b2ca-b75de333abf6",
      "slug": "istnieja-granice-czynow",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jedrzej-giertych/u-zrodel-katastrofy-dziejowej-polski-jan-amos-komensky/istnieja-granice-czynow",
      "text": "Istnieją granice czynów dopuszczalnych, których nie wolno przekraczać nawet dla wygrania wojny.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/J%C4%99drzej_Giertych#U_%C5%BAr%C3%B3de%C5%82_katastrofy_dziejowej_Polski:_Jan_Amos_Komensky",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:21"
    },
    {
      "id": "5700d106-850e-4592-ab93-9294367ef780",
      "slug": "nasuwa-sie-tu-zasadnicze",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/jedrzej-giertych/u-zrodel-katastrofy-dziejowej-polski-jan-amos-komensky/nasuwa-sie-tu-zasadnicze",
      "text": "Nasuwa się tu zasadnicze pytanie: czy jest rzeczą moralnie dopuszczalną popierać zło u sąsiada, po to, by go osłabić i uwolnić się od grożących mu od niego niebezpieczeństw?",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "moralność",
          "slug": "moralnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralnosc"
        },
        {
          "name": "polityka",
          "slug": "polityka",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/polityka"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/J%C4%99drzej_Giertych#U_%C5%BAr%C3%B3de%C5%82_katastrofy_dziejowej_Polski:_Jan_Amos_Komensky",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:49:21"
    }
  ]
}