# Cytat — Frans de Waal, Jak się różnimy. Gender oczami prymatologa

> Nauka wciąż postrzega przemoc i wojnę jako integralne części dziedzictwa naszego gatunku, mimo że dowody na takie zachowania w trakcie naszej prehistorii są raczej słabe. Na przykład w zapisie archeologicznym nie ma ani jednego świadectwa zabijania na dużą skalę z czasów przed rewolucją rolniczą dwanaście tysięcy lat temu. Sprawia to, że scenariusze ewolucyjne oparte na założeniu, iż wojna jest w naszym DNA, wyglądają na wysoce spekulatywne.

- Autor: [Frans de Waal](https://www.zielonecytaty.pl/frans-de-waal.md)
- Książka: [Jak się różnimy. Gender oczami prymatologa](https://www.zielonecytaty.pl/frans-de-waal/jak-sie-roznimy-gender-oczami-prymatologa.md)
- Źródło: [Wikicytaty](https://pl.wikiquote.org/wiki/Frans_de_Waal#Jak_si%C4%99_r%C3%B3%C5%BCnimy._Gender_oczami_prymatologa) ([CC BY-SA 4.0](https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/))
- Strona cytatu: https://www.zielonecytaty.pl/frans-de-waal/jak-sie-roznimy-gender-oczami-prymatologa/nauka-wciaz-postrzega

## Więcej z tej książki

> Mówiąc, że u szympansów dominują samce, a u bonobo samice, musimy zatem doprecyzować, że ta mniej dominująca płeć nie jest nigdy całkowicie bezsilna. A także, że oprócz trzech głównych wyznaczników statusu, czyli zdolności do walki, rangi i władzy, istnieje jeszcze czwarty: prestiż. Prestiż ma podstawowe znaczenie u gatunków takich jak nasz, które polegają na przekazywaniu wiedzy.

[Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/frans-de-waal/jak-sie-roznimy-gender-oczami-prymatologa/mowiac-ze-u-szympansow.md)

> Ta dobrze znana tendencyjność w sposobie oglądania przez nas wieczornych wiadomości dotyczy również zachowań zwierząt. Telewizja oferuje znacznie więcej programów przyrodniczych o rekinach niż o kozłach śnieżnych. Zawsze kiedy pytam producentów seriali przyrodniczych o to, dlaczego mamy mnóstwo dokumentów o szympansach, a tak niewiele o bonobo, odpowiadają, że te drugie pokazują za mało akcji. (…) Krew i konfrontacje się sprzedają. W programie można pokazać krwawiącego szympansa, jak kulejąc, schodzi ze sceny, podczas gdy narrator ponurym głosem przypomni nam o „prawach dżungli”. Kanały przyrodnicze uwielbiają pozostawiać nas z tym mrocznym przesłaniem.
>
> Jednak sami się przez to zapędzili w kozi róg, wykluczając opowieści bardziej skłaniające do myślenia. Bonobo jak najbardziej zapewniają sporo akcji, choć większość z tego ma charakter erotyczny. Telewizje mają z tym problem.

[Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/frans-de-waal/jak-sie-roznimy-gender-oczami-prymatologa/ta-dobrze-znana.md)

> Często sprowadzamy społeczną dominację u innych gatunków do dominacji fizycznej. Jak mogłoby być inaczej? Albo dominujesz, albo nie. Jeśli Mama [imię szympansicy] nie może fizycznie pobić żadnego dorosłego samca, to dlaczego w ogóle mamy ją nazywać samicą alfa? Fakt, że stosujemy tę uproszczoną logikę do zwierząt, jest zaskakujący, skoro nigdy nie robimy tak w przypadku naszego społeczeństwa. Nikt z odwiedzających jakąś firmę nie podchodzi do najmocniej zbudowanego faceta w biurze z przekonaniem, że to musi być szef.

[Strona cytatu](https://www.zielonecytaty.pl/frans-de-waal/jak-sie-roznimy-gender-oczami-prymatologa/czesto-sprowadzamy-spoleczna.md)