{
  "type": "quote",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman/anarchizm-i-inne-eseje/rozwoj-wolnosc-i-niezaleznosc",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman/anarchizm-i-inne-eseje/rozwoj-wolnosc-i-niezaleznosc.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman/anarchizm-i-inne-eseje/rozwoj-wolnosc-i-niezaleznosc.md",
  "id": "0d3f08bf-544c-4808-aeee-bdb6190d711a",
  "slug": "rozwoj-wolnosc-i-niezaleznosc",
  "text": "Rozwój, wolność i niezależność kobiety powinny mieć początek w niej samej i przez nią działać. Po pierwsze musi ona stanowić o sobie, ustanowić siebie jako osobę, a nie towar seksualny. Po drugie, winna odmówić wszystkim innym prawa do decydowania o jej ciele, odmówić rodzenia dzieci, jeśli ich nie chce, wymówić służbę Bogu, państwu, społeczeństwu, mężowi, rodzinie itd.: musi wybrać życie prostsze, ale o głębszej wartości i bogatsze.",
  "language": "pl",
  "author": {
    "name": "Emma Goldman",
    "slug": "emma-goldman",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman"
  },
  "book": {
    "title": "Anarchizm i inne eseje",
    "slug": "anarchizm-i-inne-eseje",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman/anarchizm-i-inne-eseje"
  },
  "character": null,
  "chapter": null,
  "chapter_parent": null,
  "page": 177,
  "verified": false,
  "original": null,
  "other_languages": [],
  "topics": [
    {
      "name": "kobiety",
      "slug": "kobiety",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
    },
    {
      "name": "niezależność",
      "slug": "niezaleznosc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/niezaleznosc"
    },
    {
      "name": "równouprawnienie kobiet",
      "slug": "rownouprawnienie-kobiet",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rownouprawnienie-kobiet"
    }
  ],
  "source": {
    "name": "Wikicytaty",
    "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emma_Goldman#Anarchizm_i_inne_eseje",
    "license": {
      "label": "CC BY-SA 4.0",
      "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
    }
  },
  "added_at": "2026-09-26T06:59:12",
  "more_from_book": [
    {
      "id": "ef8ef475-6e3e-4d1c-8cb5-70f911791074",
      "slug": "coz-to-za-dziwna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman/anarchizm-i-inne-eseje/coz-to-za-dziwna",
      "text": "Cóż to za dziwna zdobycz patriotyzmu - zmienić myślącą istotę w lojalną maszynę!",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 124,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "posłuszeństwo",
          "slug": "posluszenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/posluszenstwo"
        },
        {
          "name": "patriotyzm",
          "slug": "patriotyzm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/patriotyzm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emma_Goldman#Anarchizm_i_inne_eseje",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:12"
    },
    {
      "id": "b83da4f8-f502-4396-a471-00c2f6c84313",
      "slug": "nienasycone-monstrum-wojna",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman/anarchizm-i-inne-eseje/nienasycone-monstrum-wojna",
      "text": "Nienasycone monstrum - wojna - ograbia kobietę ze wszystkiego, co jest jej drogie i cenne. Zabiera jej braci, ukochanych i synów, w zamian dając żywot samotny i pełen rozpaczy.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 167,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "kobiety",
          "slug": "kobiety",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/kobiety"
        },
        {
          "name": "wojna",
          "slug": "wojna",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wojna"
        },
        {
          "name": "strata",
          "slug": "strata",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/strata"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emma_Goldman#Anarchizm_i_inne_eseje",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:12"
    },
    {
      "id": "a8bcfd5a-697f-4f35-8736-540cbd5c4c65",
      "slug": "anarchizm-oznacza-wiec",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/emma-goldman/anarchizm-i-inne-eseje/anarchizm-oznacza-wiec",
      "text": "\"Anarchizm\" oznacza więc uwolnienie ludzkiego umysłu od władzy religii, ludzkiego ciała od władzy własności, a wreszcie zerwanie więzów i ograniczeń, jakie narzuca rząd. Anarchizm oznacza porządek społeczny oparty na swobodnych zrzeszeniach jednostek dla wytwarzania rzeczywistego bogactwa społecznego - porządek, który zagwarantuje każdemu człowiekowi wolny dostęp do ziemi i nieograniczone korzystanie z tego, co niezbędne do życia wedle indywidualnych potrzeb, gustów i skłonności.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 60,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wolność",
          "slug": "wolnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wolnosc"
        },
        {
          "name": "anarchizm",
          "slug": "anarchizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/anarchizm"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Emma_Goldman#Anarchizm_i_inne_eseje",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:59:12"
    }
  ]
}
