{
  "type": "quote",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala/koniec-klamstw-koniec",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala/koniec-klamstw-koniec.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala/koniec-klamstw-koniec.md",
  "id": "556494ec-92d7-4c12-9791-78597ac8cd19",
  "slug": "koniec-klamstw-koniec",
  "text": "Koniec kłamstw, koniec bajek. Liczy się tylko prawda, a tą prawdą jest śmierć. Może też i życie, choć jednak bardziej śmierć. Bo nie każdy może powiedzieć, że żyje, ale śmierć zapuka do wszystkich. Prędzej czy później.",
  "language": "pl",
  "author": {
    "name": "Bernhard Jaumann",
    "slug": "bernhard-jaumann",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann"
  },
  "book": {
    "title": "Godzina szakala",
    "slug": "godzina-szakala",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala"
  },
  "character": null,
  "chapter": null,
  "chapter_parent": null,
  "page": 7,
  "verified": false,
  "original": null,
  "other_languages": [],
  "topics": [
    {
      "name": "śmierć",
      "slug": "smierc",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
    },
    {
      "name": "prawda",
      "slug": "prawda",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
    }
  ],
  "source": {
    "name": "Wikicytaty",
    "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bernhard_Jaumann#Godzina_szakala",
    "license": {
      "label": "CC BY-SA 4.0",
      "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
    }
  },
  "added_at": "2026-09-26T07:00:13",
  "more_from_book": [
    {
      "id": "b899144c-1ea2-4b0f-8b3e-4ae3f51cd702",
      "slug": "narody-rodza-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala/narody-rodza-sie",
      "text": "Narody rodzą się we krwi. Tak samo jak niemowlęta. Różnica polega na tym, że w przypadku narodów tej krwi nie da się tak łatwo zmyć.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 100,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "historia",
          "slug": "historia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/historia"
        },
        {
          "name": "przemoc",
          "slug": "przemoc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przemoc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bernhard_Jaumann#Godzina_szakala",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:14"
    },
    {
      "id": "77f1f23e-d2a5-47c5-a7ab-6084e1c90153",
      "slug": "mrok-nocy-nie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala/mrok-nocy-nie",
      "text": "Mrok nocy nie ustąpi, kiedy zapalimy zimne ognie. Gdy tylko zgasną, robi się ciemniej niż przedtem.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 183,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "złudzenia",
          "slug": "zludzenia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zludzenia"
        },
        {
          "name": "ciemność",
          "slug": "ciemnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ciemnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bernhard_Jaumann#Godzina_szakala",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:14"
    },
    {
      "id": "508def6d-edb8-495a-bd4a-7558fc0f3394",
      "slug": "przypadki-zle-wygladaja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/bernhard-jaumann/godzina-szakala/przypadki-zle-wygladaja",
      "text": "Przypadki źle wyglądają, kiedy trzeba zrekonstruować historię z późniejszej perspektywy. Dlatego, że zna się już początek i zakończenie, i chciałoby się prostą drogą przejść od jednego do drugiego. Ale kiedy tkwi się w samym środku historii, koniec jest sprawą otwartą i możliwych jest wiele wersji zakończenia. W takiej sytuacji przypadki właściwie niczym się nie różnią od tak logicznych, jak by się później zdawało, związków przyczynowo-skutkowych. Wtedy są to tylko wydarzenia, które prowadzą nas krok dalej w ciemną przyszłość. Do końca, o którym nie mamy jeszcze bladego pojęcia.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": 122,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "przyszłość",
          "slug": "przyszlosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyszlosc"
        },
        {
          "name": "przypadek",
          "slug": "przypadek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przypadek"
        },
        {
          "name": "przyczyna i skutek",
          "slug": "przyczyna-i-skutek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/przyczyna-i-skutek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Bernhard_Jaumann#Godzina_szakala",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T07:00:14"
    }
  ]
}
