{
  "type": "book",
  "site": {
    "name": "Zielone Cytaty",
    "language": "pl",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl"
  },
  "formats": "Każda podstrona ma dwie wersje z tymi samymi danymi: JSON (adres strony + .json) i markdown (adres strony + .md). Do każdego `url` w tym dokumencie można dopisać .json albo .md.",
  "title": "Upadek",
  "slug": "upadek",
  "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek",
  "json": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek.json",
  "markdown": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek.md",
  "author": {
    "name": "Albert Camus",
    "slug": "albert-camus",
    "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus"
  },
  "cover": "https://quivercdn.com/covers/panstwowy-instytut-wydawniczy/albert-camus/upadek_978-83-8196-172-1.webp",
  "quotes_count": 19,
  "quotes": [
    {
      "id": "f161de7f-7b7f-4e48-a158-26e47f50e28d",
      "slug": "meczennicy-drogi-przyjacielu",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/meczennicy-drogi-przyjacielu",
      "text": "Męczennicy, drogi przyjacielu, powinni zgodzić się na zapomnienie, kpiny lub korzyść, jaką mają z nich ludzie. Nigdy nie będą zrozumiani.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zapominanie",
          "slug": "zapominanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zapominanie"
        },
        {
          "name": "męczeństwo",
          "slug": "meczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/meczenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "eddb1251-ee6a-4e39-865d-ff36f7693f96",
      "slug": "styl-podobnie-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/styl-podobnie-jak",
      "text": "Styl, podobnie jak popelina, często zakrywa egzemę.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pozory",
          "slug": "pozory",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pozory"
        },
        {
          "name": "styl literacki",
          "slug": "styl-literacki",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/styl-literacki"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "dae5d147-8be1-44b1-a388-b438d7f3b217",
      "slug": "zawsze-sa-powody",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/zawsze-sa-powody",
      "text": "Zawsze są powody do zabicia człowieka.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "zbrodnia",
          "slug": "zbrodnia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zbrodnia"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "a5102a98-6751-4c61-952c-f934068798d0",
      "slug": "niewatpliwie-podejrzewali-mnie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/niewatpliwie-podejrzewali-mnie",
      "text": "Niewątpliwie podejrzewali mnie o to, że żyję pełnym życiem i oddany szczęściu: tego się nie wybacza.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "szczęście",
          "slug": "szczescie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/szczescie"
        },
        {
          "name": "zawiść",
          "slug": "zawisc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/zawisc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "997f278e-8dd0-4af9-8ba4-14dc47dd6449",
      "slug": "w-rozpuscie-posiada",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/w-rozpuscie-posiada",
      "text": "W rozpuście posiada się tylko siebie, jest to więc ulubione zajęcie ludzi zakochanych we własnej osobie. Rozpusta jest dżunglą bez przyszłości i bez przeszłości, nade wszystko zaś bez obietnicy i natychmiastowej sankcji.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "egoizm",
          "slug": "egoizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/egoizm"
        },
        {
          "name": "namiętność",
          "slug": "namietnosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/namietnosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "8560c1fe-2112-4a9e-b518-fad71131f28f",
      "slug": "powiem-panu-wielka",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/powiem-panu-wielka",
      "text": "Powiem panu wielką tajemnicę, drogi przyjacielu. Niech pan nie czeka na sąd ostateczny. Sąd ostateczny jest co dzień.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "7557aeed-f471-47f5-8141-1cbbbecf0546",
      "slug": "prawdziwa-milosc-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/prawdziwa-milosc-jest",
      "text": "Prawdziwa miłość jest czymś wyjątkowym, zdarza się mniej więcej dwa albo trzy razy na wiek. Poza tym jest próżność lub nuda.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "nuda",
          "slug": "nuda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/nuda"
        },
        {
          "name": "próżność",
          "slug": "proznosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/proznosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "62d82429-2266-4153-9988-1860a634cfdb",
      "slug": "serce-ma-swoja",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/serce-ma-swoja",
      "text": "Serce ma swoją pamięć.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pamięć",
          "slug": "pamiec",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pamiec"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "3bea3352-99de-4914-9892-76432a3eedab",
      "slug": "niech-mi-pan",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/niech-mi-pan",
      "text": "Niech mi pan wierzy, że religie mylą się od chwili, kiedy zaczynają moralizować i piorunują przykazaniami. Bóg nie jest niezbędny, żeby stworzyć winę ani żeby karać. Wystarczą nasi bliźni, wspomagani przez nas samych.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "religia",
          "slug": "religia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/religia"
        },
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        },
        {
          "name": "moralizowanie",
          "slug": "moralizowanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/moralizowanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "1dca64b7-89b7-4ab5-be64-4116d41293b1",
      "slug": "zbyt-wielu-ludzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/zbyt-wielu-ludzi",
      "text": "Zbyt wielu ludzi wdrapuje się teraz na krzyż tylko po to, żeby ich można było widzieć z większej odległości, nawet jeśli w tym celu trzeba trochę podeptać Tego, który znajduje się na krzyżu od tak dawna.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "hipokryzja",
          "slug": "hipokryzja",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/hipokryzja"
        },
        {
          "name": "sława",
          "slug": "slawa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/slawa"
        },
        {
          "name": "męczeństwo",
          "slug": "meczenstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/meczenstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:11"
    },
    {
      "id": "ddac6590-06df-4d0e-921d-99357a774b13",
      "slug": "jeslibym-mogl-popelnic",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/jeslibym-mogl-popelnic",
      "text": "Jeślibym mógł popełnić samobójstwo i zobaczyć potem ich twarze, tak, wtedy gra byłaby warta świeczki.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "c521bf8d-23c9-4cf9-8640-46a319696bc7",
      "slug": "czlowiek-jest-taki",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/czlowiek-jest-taki",
      "text": "Człowiek jest taki, drogi panie, ma dwie twarze: nie może kochać nie kochając siebie.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "miłość",
          "slug": "milosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc"
        },
        {
          "name": "egoizm",
          "slug": "egoizm",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/egoizm"
        },
        {
          "name": "miłość do siebie",
          "slug": "milosc-do-siebie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/milosc-do-siebie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "98f8c503-fc98-41d6-8b53-8ff287e74e2a",
      "slug": "kazda-radosc-budzi",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/kazda-radosc-budzi",
      "text": "Każda radość budzi w nas pragnienie innej radości.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "pragnienia",
          "slug": "pragnienia",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/pragnienia"
        },
        {
          "name": "radość",
          "slug": "radosc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/radosc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "97b8e241-24c3-4c9f-820a-4c13c783bfa1",
      "slug": "drogi-przyjacielu-jak",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/drogi-przyjacielu-jak",
      "text": "Drogi przyjacielu, jak ludzie są ubodzy w pomysły! Zawsze sądzą, że popełnia się samobójstwo z jednego powodu. Ale można doskonale zabić się dla dwóch powodów.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "czarny humor",
          "slug": "czarny-humor",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/czarny-humor"
        },
        {
          "name": "samobójstwo",
          "slug": "samobojstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/samobojstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "7fd8e764-53ef-47a0-99c5-dbfec12e121c",
      "slug": "kiedy-cialo-jest",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/kiedy-cialo-jest",
      "text": "Kiedy ciało jest smutne, serce powoli umiera.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "smutek",
          "slug": "smutek",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smutek"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "7c4153e6-4cd4-4286-b92b-4e9c751f460f",
      "slug": "jestem-dziwnie-zmeczony",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/jestem-dziwnie-zmeczony",
      "text": "Jestem dziwnie zmęczony nie tym, że mówiłem, ale na samą myśl o tym, co muszę jeszcze powiedzieć.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "rozmowa",
          "slug": "rozmowa",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/rozmowa"
        },
        {
          "name": "wyczerpanie",
          "slug": "wyczerpanie",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wyczerpanie"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "304e0ab2-0d67-4f6b-abfe-57375e51f1f2",
      "slug": "a-zatem-skoro",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/a-zatem-skoro",
      "text": "A zatem, skoro wszyscy jesteśmy sędziami, wszyscy jesteśmy winni, jedni wobec drugich, wszyscy jesteśmy Chrystusami na nasz obrzydliwy sposób, wszyscy kolejno ukrzyżowani nic nie wiedząc o tym.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "wina",
          "slug": "wina",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/wina"
        },
        {
          "name": "ocenianie innych",
          "slug": "ocenianie-innych",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/ocenianie-innych"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "0f795464-33cf-425e-a014-c5c92cd93a97",
      "slug": "czlowiek-bawi-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/czlowiek-bawi-sie",
      "text": "Człowiek bawi się w nieśmiertelnego i po kilku tygodniach nie wie nawet, czy dociągnie do jutra.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "śmierć",
          "slug": "smierc",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/smierc"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    },
    {
      "id": "0686ab71-cb83-42f3-9707-e29be2c28fc0",
      "slug": "czasem-czyta-sie",
      "url": "https://www.zielonecytaty.pl/albert-camus/upadek/czasem-czyta-sie",
      "text": "Czasem czyta się jaśniej w tym, który kłamie, niż w tym, który mówi prawdę. Prawda oślepia jak światło. Kłamstwo, przeciwnie, jest pięknym zmierzchem, przydaje wartości wszystkim przedmiotom.",
      "language": "pl",
      "character": null,
      "chapter": null,
      "chapter_parent": null,
      "page": null,
      "verified": false,
      "original": null,
      "other_languages": [],
      "topics": [
        {
          "name": "prawda",
          "slug": "prawda",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/prawda"
        },
        {
          "name": "kłamstwo",
          "slug": "klamstwo",
          "url": "https://www.zielonecytaty.pl/tematy/klamstwo"
        }
      ],
      "source": {
        "name": "Wikicytaty",
        "url": "https://pl.wikiquote.org/wiki/Albert_Camus#Upadek",
        "license": {
          "label": "CC BY-SA 4.0",
          "url": "https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/"
        }
      },
      "added_at": "2026-09-26T06:45:10"
    }
  ]
}